Çevre Eğitiminde Yenilenebilir Enerji Kaynaklarıyla İlgili Yapılan Araştırmaların Bibliyometrik Analizi

Öz

Bu araştırmanın amacı çevre eğitimi alanında yapılan yenilenebilir enerji kaynakları ile ilgili çalışmaların bibliyometrik profilini çıkartmaktır. Bu araştırmada tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmanın verileri Web of Science (WoS) veri tabanından elde edilmiştir. Tarama yapılırken tüm alanlarda “renewable energy resources” and “environment education” anahtar sözcükleri kullanılmıştır. Buna göre 2000 ile 2023 yılları arasında 171 kaynaktan 352 adet çalışmaya ulaşılmıştır. Araştırmanın verileri bibliyometrik analize sokulmuştur. Verilerin analizinde R programı kullanılmıştır. Bu programda bibliyometrik analiz gerçekleştiren “bibliometrix” paketi içerisindeki “biblioshiny” yazılımı kullanılmıştır. Buna göre 1299 yazar bu alanda yayın üretmiştir. Yayınların üretimi özellikle 2010 yılından itibaren hızla yükselişe geçmiştir. En fazla yayının 2022 yılında yapıldığı görülmüştür. Bu alanda en fazla makale üreten yazarın Pavlovic, S. olduğu, en çok atıf alan yazarın ise yine Pavlovic, S. ile Bellos, E. olduğu görülmüştür. Çalışmaların ağırlıklı olarak 2018 yılında üretildiği belirlenmiştir. Bu konuda en çok yayın yapan derginin Renewable Energy; en çok atıf alan derginin Renewable and Sustainable Energy Reviews olduğu görülmüştür. Çalışmalarda anahtar sözcük olarak en çok “optimizasyon” sözcüğünün kullanıldığı belirtilmiştir. “Opitimizasyon” sözcüğünün, “performans”, “üretim”, “enerji” ve “yönetim” gibi sözcüklerle birlikte sıklıkla kullanıldığı belirlenmiştir. En fazla yayın üreten yazarların King Abdülaziz Üniversitesinde çalıştığı, en fazla yayının ise Çin’den çıktığı görülmüştür.

Anahtar Kelimeler

• Çevre eğitimi
• yenilenebilir enerji kaynakları
• bibliyometrik analiz

Bibliometric Analysis of Research on Renewable Energy Sources in Environmental Education

Öz

This research aims to make a bibliometric profile of the studies on renewable energy sources in environmental education. In this research, a survey model was used. The research data was obtained from the Web of Science (WoS) database. While searching, the keywords "renewable energy resources" and "environment education" were used in all fields. Accordingly, 352 studies from 171 sources were reached between 2000 and 2023. The survey data was entered into bibliometric analysis. The R program was used in the data analysis. This program used the "biblioshiny" function in the "bibliometrix" package that performs bibliometric analysis. Accordingly, 1299 authors produced publications in this field. The production of publications has increased rapidly, especially since 2010. It was observed that the most publications were made in 2022. It was seen that the author who produced the most articles in this field was Pavlovic, S., and the most cited author was Pavlovic, S. and Bellos, E. It was determined that the studies were mainly produced in 2018. It was seen that the journal with the most publications on this subject was Renewable Energy, and the most cited journal was Renewable and Sustainable Energy Reviews. It was stated that the word "optimization" was mainly used as a keyword in the studies. It was determined that the word "optimization" was frequently used together with words such as "performance," "production," "energy," and "management." It was observed that the authors who produced the highest number of publications worked at King Abdulaziz University, and the highest number of publications came from China.

Anahtar Kelimeler

• Environmental education
• renewable energy sources
• bibliometric analysis

Kaynakça

1. Aria, M., & Cuccurullo, C. (2017). Bibliometrix: An R-tool for comprehensive science mapping analysis. Journal of Informetrics 11(4), 959–975.
2. Akçöltekin, A.& Doğan, S. (2013). Sınıf Öğretmenlerinin Yenilenebilir Enerji Hakkındaki Tutumlarının Belirlenmesi. International Journal of Social Science, 6(1), 143-153.
3. Ayvaz, Z. (1998). Çevre eğitiminde temel kavramlar el kitabı. İzmir: Çevre Koruma ve Araştırma Vakfı.
4. Baytok, A., Boyraz, M., & Pelit, E. (2019). Turizm işletmeciliği alanında yapılan yüksek lisans tezlerinin değerlendirilmesi: Afyon Kocatepe Üniversitesi örneği. Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 21(1), 287-305.
5. Bilen, K., Özel, M., Sürücü, A. (2013). Fen Bilgisi Öğretmen Adaylarının Yenilenebilir Enerjiye Yönelik Tutumları. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, (36).
6. Çakırlar, E. (2015). Ortaöğretim öğrencilerinin yenilenebilir enerji kaynakları konusundaki farkındalık düzeylerinin belirlenmesi. [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara, Türkiye.
7. Çelikler, D. & Kara, F. (2011, Nisan). İlköğretim Matematik ve Sosyal Bilgiler Öğretmen Adaylarının Yenilenebilir Enerji Konusundaki Farkındalıkları, 2nd International Conference on New Trends in Education and Their Implications 27-29 Nisan, Antalya.
8. Dias R. A., Mattos C.R., Balestieri J.A.P. (2004). Energy education: breaking up the rational energy use barriers, Energy Policy, 31, 1339-1347.

9. Durmuş Şenyapar, H.N. (2023). A bibliometric analysis study of renewable energy's public health benefits. Journal of Energy Systems, 7(1): 132-157. doi: 10.30521/jes.1252122
10. Ergül, N. R., & Çalış, S. (2022). Fen Bilgisi öğretmen adaylarının yenilenebilir enerji ve kaynakları hakkındaki bilgi düzeylerinin incelenmesi. Uludağ Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 35(1), 107-125. https://doi.org/10.19171/uefad.994400
11. Fırat, A., Sepetçioğlu, H. & Kiraz, A. (2012). Öğretmen adaylarının yenilenebilir enerjiye ilişkin tutumlarının incelenmesi. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 1, 216-224.
12. Halder, P., Havu-Nuutinen, S., Pietarinen, J., Zyadin, A., ve Pelkonen, P. (2014). Subject knowledge and perceptions of bioenergy among school teachers in India: Results from a survey. Resources, 3(4), 599-613.
13. İnceoğlu, Ç. (2014). Türkiye’de sinemayı konu alan doktora tezleri üzerine bibliyometrik bir çözümleme. Galatasaray Üniversitesi İletişim Dergisi, (21), 31-50.
14. Karagöl, E. T., ve Kavaz, İ. (2017). "Dünyada ve Türkiye'de Yenilenebilir Enerji". Siyaset, Ekonomi ve Toplum Araştırmaları Vakfı, 197, 1-32.
15. Karanfil, F. (2009). Enerji-büyüme-çevre: Türkiye üçgenin neresinde? Uluslararası İlişkiler, 5(20), 1-26.
16. Karasar, N. (2023). Bilimsel araştırma yöntemi “Kavramlar ilkeler ve yöntemler” (28. basım). Nobel Yayıncılık.
17. Liarakou, G., Gavrilakis, C., Flouri, E. (2009). Secondary School Teachers’ Knowledge and Attitudes Towards Renewable Energy Sources. Journal Science Education Technology, 18, 20–129.
18. Li, K., Rollins, J., & Yan, E. (2018) Web of science use in published research and review papers 1997– 2017: A selective, dynamic, cross-domain, content-based analysis. Scientometrics, 115, 1–20.
19. Moseley, C. (2000). Teaching for environmental literacy. The Clearing House, 74(1), 23-24.
20. Newborough, M. & Probert, D. (1994). Purposeful energy education in the UK. Applied Energy, Elsevier, 48(3), 243-259.
21. Rosokhata, A., Minchenko, M., Khomenko, L. & Chygryn, O. (2021). Renewable energy: a bibliometric analysis. E3S Web Conf. 250 03002. doi: 10.1051/e3sconf/202125003002
22. Saatçioğlu, C. ve Küçükaksoy, G. (2004). Türkiye ekonomisinin enerji yoğunluğu ve önemli enerji taşıma projelerinin ekonomiye etkisi. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 11, 19-39.
23. Zyadin, A., Puhakka, A., Ahponen, P. & Pelkonen, P. (2014). Secondary school teachers' knowledge, perceptions, and attitudes toward renewable energy in Jordan. Renewable Energy, Elsevier, 62(C), 341-348.