4006 TÜBİTAK Bilim Fuarlarına Katılımın Ortaokul Öğrencilerinin Görüşlerine Yansıması

Yıl 2025, Cilt: 9 Sayı: 22, 689 - 705, 31.12.2025

Kıymet Yümlü , Fatma Güzelgörür , Celalettin Korkmaz

https://doi.org/10.57135/jier.1797388

Öz

Ortaokul öğrencilerinin 4006 TÜBİTAK bilim fuarlarına ilişkin görüşlerinin incelenmesinin amaçlandığı bu araştırma, nicel öncelikli nitel desen şeklinde karma desende tasarlanmıştır. Nicel örneklem grubunu 2023-2024 yılı Elâzığ ilinde öğrenim gören 150 ortaokul öğrencisi ve nitel çalışma grubunu ise amaçlı örneklem yöntemiyle seçilen Elâzığ ilindeki öğrenim gören 21 ortaokul öğrencisi oluşturmaktadır. Araştırmanın nicel bölümde; betimsel analizler, t-Testi ve ANOVA, nitel bölümünde içerik analizi yapılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre cinsiyet değişkenine göre 4006 TÜBİTAK bilim fuarlarının etkililiği açısından anlamlı bir farklılaşma olmadığı, bilim fuarlarına katılım durumu değişkenine göre 4006 TÜBİTAK bilim fuarlarının etkililiği açısından katılım gösteren öğrenciler lehine anlamlı bir farklılaşma olduğu tespit edilmiştir. Sınıf düzeyi değişkenine göre ise sonuçların anlamlı farklılık gösterdiği belirlenmiştir. 4006-TÜBİTAK Bilim Fuarlarının gerekliliği hakkında ortaokul öğrencilerinin süreklilik, faydalı, eğlenceli, deneyim, özgüven kazanma, araştırıp öğrenme, sorunlara çözüm bulma, stresi azaltma, farkındalık oluşturma, sorumluluk kazanma, günlük hayat becerileri kazanma, Türkiye’nin geleceği gibi görüşler ifade ettikleri söylenebilir.

Anahtar Kelimeler

TÜBİTAK , Bilim fuarı , Öğrenci , Proje tabanlı öğrenme

The Impact of Participation in TÜBİTAK 4006 Science Fairs on Middle School Students’ Views

Öz

This study aims to examine the opinions of middle school students regarding the 4006 TÜBİTAK Science Fairs and is designed as a mixed-methods research with a quantitatively dominant, qualitatively supported design. The quantitative sample consists of 150 middle school students studying in Elazığ province during the 2023–2024 academic year, while the qualitative study group comprises 21 middle school students selected through purposive sampling. In the quantitative part of the study, descriptive statistics, t-tests, and ANOVA were conducted; in the qualitative part, content analysis was employed. According to the findings, there was no statistically significant difference in perceptions of the effectiveness of the 4006 TÜBİTAK Science Fairs based on gender. However, a significant difference was found in favor of students who had participated in the fairs, according to the participation variable. Additionally, the results showed a significant difference based on grade level. Middle school students expressed various opinions about the necessity of the 4006 TÜBİTAK Science Fairs, including views such as continuity, usefulness, enjoyment, gaining experience, building self-confidence, conducting research and learning, finding solutions to problems, reducing stress, raising awareness, developing a sense of responsibility, acquiring life skills, and contributing to Turkey’s future.

Anahtar Kelimeler

TUBİTAK , Science fair , Student , Project based learning

Kaynakça

• Altun, E., ve Demirtaş, V. Y. (2013). 6 yaş çocukları için hazırlanan bilim ve bilim insanı öğretim programının etkililiği. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 13(27), 67-97.
• Arduç, M. A., ve Kahraman, S. (2021). Türkiye’de Bilimsel Okuryazarlık Alanında Yapılan Araştırmaların İçerik Analizi. İnönü Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 8(16), 16-43. https://doi.org/10.29129/inujgse.934792
• Atalmış, E. H., Selçuk, G., ve Ataç, A. (2018). TÜBİTAK 4006 projelerine ilişkin yönetici, yürütücü ve öğrenci görüşleri. Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi, 19(3), 1999-2020. https://doi.org/10.29299/kefad.2018.19.03.006
• Avcı, E. ve Su Özenir, Ö. (2019). Bilim fuarları sürecinin yürütücü öğretmenler gözünden değerlendirilmesi. İlköğretim Online, 17(3), 1672-1690.
• Avcı, E., Su-Özenir, Ö., & Yücel, E. (2016). TÜBİTAK ortaöğretim öğrencileri araştırma projeleri yarışmasına katılan öğrencilerin yarışma sonrası kazanımlarının incelenmesi. Uşak Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 9 (3), 1-21.
• Baldemir, B., Nayıroğlu, B., ve Tutak, T. (2022). Tübitak 4006 bilim fuarında yer alan matematik projelerine yönelik öğretmen ve öğrenci görüşlerinin belirlenmesi. Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 10(3), 1325-1340. http://dx.doi.org/10.18506/anemon. 1169387.
• Benzer, S., & Evrensel, E. (2019). TÜBİTAK 4006 bilim fuarı hakkında öğrenci görüşleri. Bilim, Teknoloji, Mühendislik, Matematik ve Sanat (J-STEAM) Eğitim Dergisi, 2(2), 28-38.
• Büyüköztürk, Ş., Kılıç Çakmak, E., Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş., ve Demirel, F. (2018). Bilimsel araştırma yöntemleri. Ankara:Pegem Akademi Yayıncılık.
• Christensen, L. B., Turner, L. A., & Johnson, B. (2015). Research Methods, Design, and Analysis. Pearson.
• Creswell, J. W. & Plano Clark, V. L. (2014). Research design. Qualitative, quantitative, and mixed methods approaches. USA: Sage Publications Inc.
• Çavuş, R., ve Kaplan, A.Ö. (2020). Bilim fuarlarının öğrencilerin fen konularına yönelik ilgileri ile mühendis ve bilim insanı algılarını geliştirmedeki yeri, Eğitim Araştırmaları Kongresi, İstanbul/Türkiye, 09-10 Mayıs 2020.
• Çermik, H. (2013). Öğretmen adaylarının zihinlerinde canlanan resimdeki bilim insanı. Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 33, 139-153.
• Çetin, O., ve Şengezer, B. (2013). Ortaokul öğrencilerinin proje çalışmalarına ilişkin görüşleri. Ege Eğitim Dergisi, 14(1), 24-49.
• Çetinkaya, E., ve Ayartepe, S. (2020). TÜBİTAK 4006 bilim fuarları hakkında öğretmen görüşleri. İnformal Ortamlarda Araştırmalar Dergisi, 5(2), 159-198.
• Çolakoğlu, M.H. (2018). TUBİTAK 4006 bilim fuarları desteğinin eğitim ve öğretime katkısı. STEAM Eğitim Dergisi, 1(1), 48-63.
• Demirhan, C., & Demirel, Ö. (2003). Program geliştirmede proje tabanlı öğrenme yaklaşımı. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 3(1), 48-61.
• Göksu, H. (2022). Ortaokul öğretmenlerine göre TÜBİTAK 4006 bilim fuarlarının etkililiği (Denizli ili metropol ilçeleri örneği) (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Pamukkale Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Denizli.
• Günbey, E., ve Değirmençay, Ş. A. (2021). 4006 TÜBİTAK bilim fuarı hakkında öğrenci görüşleri: Giresun ili örneği. Fen, Matematik, Girişimcilik ve Teknoloji Eğitimi Dergisi, 4(3), 171-188.
• Keçeci, G. (2017). The aims and learning attainments of secondary and high school students’ attending science festivals: A case study. Educational Research and Reviews, 12 (23), 1146-1153.
• Keskin, D. (2019). Bilim fuarlarının ortaokul öğrencilerinin bilimsel süreç becerileri, fen dersine karşı motivasyonları ve kaygı düzeyleri üzerinde etkisi. (Yayımlanmamış Yüksek lisans Tezi). Pamukkale Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Denizli.
• Korkmaz, C. ve Şahin, M. (2013). 2009 PISA Başarılarına göre ülkelerin genel ve insani gelişmişlik düzeyleri arasındaki ilişki. Mustafa Kemal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 10(22), 225-247.
• Korkmaz, E. (2020). İlköğretim matematik öğretmenlerinin öğretim teknolojilerine bakış açısı. OPUS Uluslararası Toplum Araştırmaları Dergisi, 15(26), 4019-4045. https://doi.org/10.26466/opus.620980
• MEB (2024). Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli" müfredatla "beceri" temelli sadeleştirilmiş ve derinlemesine öğrenme yaklaşımı. https://www.meb.gov.tr/turkiye-yuzyili-maarif-modeli-mufredatla-beceri-temelli-sadelestirilmis-ve-derinlemesine-ogrenme yaklasimi/haber/33493/tr adresinden erişilmiştir.
• Okuyucu, M. A. (2019). 4006-TÜBİTAK Bilim Fuarına ilişkin öğretmen ve öğrenci görüşleri. International Journal of Social Sciences and Education Research, 5(2), 202-218.
• Özdemir, M. ve Tuti, G. (2023). Nitel araştırma desenleri: Metodolojik bir temellendirme. Çankırı Karatekin Üniversitesi Karatekin Edebiyat Fakültesi Dergisi, 11(2), 217-235. https://doi.org/10.57115/karefad.1331759
• Özünal, S. (2016). Ortaokullarda coğrafya konularının öğretiminde proje tabanlı öğrenmenin öğrenci başarısına etkisi. International Periodical for the Languages, Literature and History of Turkish or Turkic, 11(3), 1903-1918. https://doi.org/10.7827/TurkishStudies.9126
• Phillips, D., Burwood, S., & Dunford, H. (1999). Projects with young learners. In ellen Maley (Series Ed.) Resource Books for Teachers. Oxford University Press.
• Sontay, G, Anar, F., ve Karamustafaoğlu, O. (2019). 4006 -TÜBİTAK Bilim Fuarı’na Katılan Ortaokul Öğrencilerinin Bilim Fuarı Hakkındaki Görüşleri. International e-Journal of Educational Studies, 3 (5), 16-28. https://doi.org/10.31458/iejes.423600.
• Sumarni, W. (2015). The strengths and weaknesses of the implementation of project-based learning: A review. International Journal of Science and Research, 4(3), 478-484.
• Tunç Şahin, C., ve Say, Ö. (2010). İlköğretim Öğrencilerinin Bilimsel Okuryazarlik Düzeylerinin İncelenmesi. Uluslararası Yönetim İktisat Ve İşletme Dergisi, 6(11), 223-240.
• Tuti, G., ve Terzi, S. Y. (2025). TÜBİTAK 4006 bilim fuarları süreçlerinin yürütücü öğretmen görüşlerine göre değerlendirilmesi. Dokuz Eylül Üniversitesi Buca Eğitim Fakültesi Dergisi, 0(63), 1142-1161.
• TÜBİTAK. (2024a). 4006A Bilim Fuarları 11. Çağrı Metni. https://tubitak.gov.tr/sites/default/files/2024-10/11_BF_4006-A_kilavuz_03102024.pdf adresinden erişilmiştir.
• TÜBİTAK. (2024b). 4006B Bilim Fuarları 11. Çağrı Metni. https://tubitak.gov.tr/sites/default/files/2024-10/11_BF_4006-B_kilavuz_03102024.pdf adresinden erişilmiştir.
• Yener, D., & Balcı, E. (2020). TÜBİTAK 4006 bilim fuarlarının öğretmenler ve öğrenciler açısından değerlendirilmesi: Polatlı Örneği. Electronic Turkish Studies, 15(2), 1523-1540. Yıldırım, A., ve Şimşek, H. (2016). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Ankara: Seçkin Yayıncılık.