Lisansüstü Öğrencilerin Lisansüstü Eğitime İlişkin Görüşleri

Öz

Bu araştırmanın amacı lisansüstü öğrencilerin lisansüstü eğitime ilişkin görüşlerini ortaya çıkarmaktır. Bu kapsamda lisansüstü öğrencilerin lisansüstü eğitimi alma nedenleri, lisansüstü eğitimden beklentileri, lisansüstü eğitimde yaşadıkları iletişim sorunları ve lisansüstü eğitimde değerlendirmeye ilişkin görüşleri ortaya konmuştur. Ayrıca öğrencilerin lisansüstü eğitime ilişkin algıları ortaya çıkarılması amaçlanmıştır. Araştırmada nitel araştırma desenlerinden vaka çalışması deseni kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubu 2021-2022 eğitim-öğretim yılında 11 farklı üniversitede farklı lisansüstü seviyelerde öğenim görmekte olan 20 öğrenciden oluşmaktadır. Örneklem seçiminde amaçlı örnekleme yöntemlerinden maksimum çeşitlilik örnekleme yöntemi tercih edilmiştir. Veriler araştırmacılar tarafından hazırlanan yarı yapılandırılmış görüşme formuyla toplanmıştır. Elde edilen veriler içerik analizi yöntemi ile çözümlenmiştir. Araştırma sonuçlarına göre öğrencilerin lisansüstü eğitimi yapma gerekçelerinin farklılık gösterdiği, doktora öğrencilerinin yüksek lisans öğrencilerine göre bu konuda daha fazla görüşe sahip oldukları ortaya çıkmıştır. Lisansüstü eğitime başlamadan önce yüksek lisans öğrencilerinin lisansüstü eğitime ilişkin beklentilerinin çoğunlukla karşılandığı ortaya çıkarken, doktora öğrencilerinin lisansüstü eğitme ilişkin sahip olduğu beklentilerinin yüksek lisans öğrencilerine göre daha çok karşılandığı tespit edilmiştir. Lisansüstü eğitimde öğrencilerin çoğunlukla iletişim problemi yaşadıkları, bu süreçte yüksek lisans öğrencilerinin doktora öğrencilerine göre daha fazla iletişim sorunu yaşadıkları ortaya çıkmıştır. Ayrıca lisansüstü eğitimde değerlendirme sürecinin öğrenciler açısından üründen çok sürece yönelik olması gerektiği görüşüne sahip oldukları tespit edilmiştir. Lisansüstü öğrencilerinin lisansüstü eğitime ilişkin olumlu algıya sahip olduğu tespit edilmiştir. Ortaya çıkan sonuçlar doğrultusunda lisansüstü öğrencilerin eğitimleri boyunca yaşamış olduğu sorunların ortadan kaldırılmasına ve lisansüstü eğitime yönelik olumlu algıya sahip olmalarını sağlamaya yönelik politikaların geliştirilmesine yönelik öneriler ileri sürülmüştür.

Anahtar Kelimeler

• Lisansüstü eğitim
• lisansüstü öğrenciler
• Yükseklisans
• doktora

Postgraduate Students' Views on Postgraduate Education

Öz

The aim of this research is to reveal the views of postgraduate students on postgraduate education. In this context, postgraduate students' reasons for taking postgraduate education, their expectations from postgraduate education, their communication problems in graduate education and their views on evaluation in graduate education were also revealed. In addition, it is aimed to reveal students' perceptions about postgraduate education. Case study design, one of the qualitative research designs, was used in the research. The study group of the research consists of 20 students studying at different graduate levels in 11 different universities in the 2021-2022 academic year. Maximum variation sampling method, one of the purposive sampling methods, was preferred in the sample selection. The data were collected with a semi-structured interview form prepared by the researchers. The obtained data were analyzed by content analysis method. According to the results of the research, it has been revealed that the reasons for doing postgraduate education differ, and that doctoral students have more views on this subject than graduate students. While it was revealed that the expectations of postgraduate students regarding postgraduate education were mostly met before the start of postgraduate education, it was determined that the expectations of doctoral students regarding postgraduate education were met more than those of postgraduate students. It has been revealed that students mostly have communication problems in postgraduate education, and postgraduate students have more communication problems than doctoral students in this process. In addition, it has been determined that they have the opinion that the evaluation process in graduate education should be process-oriented rather than product-oriented for students. It has been determined that postgraduate students have a positive perception of postgraduate education. In line with the results, suggestions have been put forward to eliminate the problems that graduate students have experienced during their education and to develop policies to ensure that they have a positive perception towards graduate education.

Anahtar Kelimeler

• Postgraduate education
• postgraduate students
• master
• doctorate

Kaynakça

1. Adıgüzel, E. (2002). Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü lisansüstü öğrencilerinin lisansüstü öğretime ilişkin görüşleri. (Yayımlanmamış Yüksek lisans Tezi). Ankara Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
2. Aktan, O. (2020). Öğretmenlerin kariyer gelişimi açısından lisansüstü eğitimin değerlendirilmesi. Yükseköğretim ve Bilim Dergisi, 10(3), 596-607. doi: 10.5961/jhes.2020.419.
3. Alabaş, R. , Kamer, S. T. & Polat, Ü. (2013). Öğretmenlerin kariyer gelişimlerinde lisansüstü eğitim: Tercih sebepleri ve süreçte karşılaştıkları sorunlar. e-International Journal of Educational Research, 3 (4), 89-107. Retrieved from http://www.e-ijer.com/tr/pub/issue/8020/105368.
4. Alhas, A. (2006). Lisansüstü eğitim yapmakta olan milli eğitim bakanlığı öğretmenlerinin lisansüstü eğitime bakış açıları (Ankara ili örneği). (Yayımlanmamış Yüksek lisans Tezi). Gazi Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
5. Anagnostopoulou, E., Mavroidis, İ., Giossos, Y., & Koutsouba, M. (2015). Student satisfaction in the context of a postgraduate programme of the hellenic open university. Turkish Online Journal of Distance Education, 16(2), 40-55. doi: 10.17718/TOJDE.52944.
6. Arabacı, İ. B., & Akılı, C. (2013). Lisansüstü öğretimde öğrenci sorunları. VI. Ulusal Lisansüstü Eğitim Sempozyumu, 124.
7. Aydemir, S., & Şefika, Ç. A. M. (2015). Lisansüstü öğrencilerinin lisansüstü eğitimi almaya ilişkin görüşleri. Turkish Journal of Education, 4(4), 4-16. doi: 10.19128/turje.00354.
8. Balcı, A. (2021). Sosyal Bilimlerde Araştırma. Yöntem, Teknik ve İlkeler (15 b.). Ankara: Pegem Akademi.

9. Başer, N., Narlı, S., & Günhan, B. (2005). Öğretmenlerin lisansüstü eğitim almalarında yaşanan sorunlar ve çözüm önerileri. Dokuz Eylül Üniversitesi Buca Eğitim Fakültesi Dergisi, (17).
10. Chun‐Mei Zhao, Chris M. Golde & Alexander C. McCormick (2007). More than a signature: how advisor choice and advisor behaviour affect doctoral student satisfaction. Journal of Further and Higher Education, 31(3), 263-281. doi: 10.1080/03098770701424983.
11. Creswell, J.(2013). Araştırma deseni (Selçuk Beşir Demir, Çev. Ed.). Ankara: Eğiten Kitap.
12. Çimen, A. (2015). Beden eğitimi ve spor öğretmeni adaylarının lisansüstü eğitime ilişkin görüşleri ve beklentilerinin incelenmesi. (Yayımlanmamış Yüksek lisans Tezi). T.C. Fırat Üniversitesi, Elazığ.
13. Dilci, T. (2009). Eğitim bilimleri alanında yürütülen lisansüstü eğitiminin öğrenci ve öğretim elemanları görüşlerine dayalı olarak değerlendirilmesi. (Yayımlanmamış Doktora Tezi). T.C. Fırat Üniversitesi, Elazığ.
14. Dilci, T. (2019). Eğitim bilimleri örnekleminde lisansüstü eğitimin niteliksel boyutuna ilişkin görüşler (nitel bir çalışma). Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 29 (1) , 159-179. doi: 10.18069/firatsbed.538667.
15. Erichsen, E. A., Bolliger, D. U., & Halupa, C. (2014). Student satisfaction with graduate supervision in doctoral programs primarily delivered in distance education settings. Studies in Higher education, 39(2), 321-338. doi: 10.1080/03075079.2012.709496.
16. Frumkin, L. A., Maya, M. A., & Chris, S. (2007). Postgraduate preferences: a study of factors contributing to programme satisfaction among masters students. New Horizons in Education, 55(2), 37-54.
17. Gemme, B., Gingras, Y. (2012). Academic careers for graduate students: a strong attractor in a changed environment. High Educ (63), 667–683. doi: 10.1007/s10734-011-9466-3.
18. Gill, B. E., Russell, M., & Rayfield, J. (2012). An exploration of graduate student satisfaction with advising in departments of agricultural education, leadership, communications, and extension. Journal of Agricultural Education, 53 (1), 5-17. doi: 10.5032/jae.2012.01005.
19. Gömleksiz, M. N., & Et, S. Z. (2013). Öğretmen adaylarının lisansüstü eğitime ilişkin metaforik algıları. VI. Ulusal Lisansüstü Eğitim Sempozyumu, 145152.
20. Güler, A., Halıcıoğlu, M. B., & Taşğın, S. (2015). Sosyal Bilimlerde Nitel Araştırma (2 b.). Ankara: Seçkin.
21. İlhan, M., Sünkür, M. Ö., & Yılmaz, F. (2012). İlköğretim öğretmen adaylarının lisansüstü eğitime yönelik tutumlarının incelenmesi (Dicle Üniversitesi Örneği). Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 1(23), 22-42.
22. İnel-Ekici, D., Ekici, M. & Can, İ. (2020). The examination of pre-service teachers’ views, expectations, and awareness about postgraduate education. SDU International Journal of Educational Studies, 7(2), 212-227. doi: 10.33710/sduijes.676425.
23. İzgi, S. (2016). Sosyal bilgiler öğretmenliği öğrencilerinin lisansüstü eğitime ilişkin tutumlarının bazı değişkenler açısından incelenmesi. (Yayımlanmamış Yüksek lisans Tezi). T.C. İnönü Üniversitesi, Malatya.
24. Kara, F. (2008). Matematik öğretmenlerinin lisansüstü eğitim deneyimleri ve okul yaşantılarına yansımaları. (Yayınlanmamış Yüksek lisans Tezi). KTÜ Fen Bilimleri Enstitüsü, Trabzon.
25. Karakütük, K. (2001). Öğretim Üyesi ve Bilim İnsanı Yetiştirme: Lisansüstü Öğretimin Planlanması (2 b.). Ankara: Anı Yayınları.
26. Li-Wei Mai (2010). A comparative study between uk and us: the student satisfaction in higher education and its ınfluential factors. Journal of Marketing Management, 21(7-8), 859-878. doi: 10.1362/026725705774538471.
27. Neuman, L. W. (2007). Toplumsal Araştırma Yöntemleri: Nitel ve Nicel yaklaşımlar (S. Özge, Çev.). İstanbul: Yayın Odası Yayıncılık.
28. Oluk, S. ve Çolak, F. (2005). Milli Eğitim Bakanlığına bağlı okullarda öğretmen olarak çalışan lisansüstü öğrencilerinin karşılaştıkları bazı sorunlar. Buca Eğitim Fakültesi Dergisi, 17. 141-144.
29. Orçan, B. (2013). Lisansüstü eğitim programlarında öğrenim gören öğrencilerin bilimsel araştırma sürecindeki kavram yanılgılarının belirlenmesi. (Yayımlanmamış Yüksek lisans Tezi). Ankara Üniversitesi, Ankara.
30. Öğretmenlik Meslek Kanunu. (2022, 23 Mayıs). Resmi Gazete (Sayı: 31750). Erişim adresi: http://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2022/02/20220214-1.htm.
31. Seçkin, M., Aypay, A., & Apaydın, Ç. (2014). Lisansüstü eğitim alan öğrencilerin akademik danışmanlık hakkındaki görüşleri. Yükseköğretim ve Bilim Dergisi, (1), 28-35. doi: 10.5961/jhes.2014.086.
32. Varış, F. (1973). Türkiye’de Lisansüstü Eğitim. Ankara: Ankara Ün. Eğitim Bilimleri Yayınları.
33. Yıldırım, A., & Şimşek, H. (2016). Sosyal Bilimlerde Nitel Araştırma Yöntemleri (10 b.). Ankara: Seçkin.
34. Yin, R. K. (2009). Case Study Research Design and Methods (4 b.). Sage: Thousand Oaks.
35. Yüksek Öğretim Kanunu-2547, (1981). 16 Kasım 2012 tarihinde http//:mevzuat.basbakanlik.gov.tr/ Metin.Aspx?MevzuatKod=1.5.2547&MevzuatIliski=0&sourceXmlSearch= adresinden alınmıştır.
36. Yvonne Hill, Laurie Lomas, Janet MacGregor, (2003). Students’perceptions of quality in higher education. Quality Assurance in Education, 11 (1), 15-20. doi: 10.1108/09684880310462047.