Türkiye’nin Latin Amerika ve Karayiplere Yönelik Politikası Kapsamında Ankara-Havana Siyasi İlişkilerinin Analizi

Relations between Türkiye and Cuba date back to the migrations during the Ottoman Empire and for a long time there was no progress between the parties. Although political relations between the two countries started in 1952, they remained limited due to the geographical distance and differences in foreign policy approaches. Subsequently, the Cuban Missile Crisis of 1962 hindered the progress of relations between the two countries. In 1995, the visit of then President Süleyman Demirel to some countries in the region (Argentina, Brazil, Chile) and the adoption of the Latin American and Caribbean Action Plan (1998) by the Turkish Ministry of Foreign Affairs was an important step in relations. In 2006, the 1998 Action Plan was updated and re-adopted as the '2006 Action Plan'. Türkiye has identified improving its relations with Latin America in general and Cuba in particular as one of its foreign policy strategies. In recent years, Ankara-Havana relations have been developed and strengthened through high-level visits and bilateral agreements. This study analyzes the factors that made it difficult to establish relations between the two countries and the mutual steps taken today. In addition to political relations, contacts through regional-global organizations and public diplomacy institutions are discussed.

Türkiye ile Küba arasındaki ilişkiler Osmanlı Devleti dönemindeki göçlere dayanmakta olup uzun bir süre taraflar arasında ilerleme kaydedilememiştir. İki ülke arasındaki siyasi ilişkiler 1952 yılında başlamış olsa da coğrafi konumun uzaklığı ve dış politika anlayışlarındaki farklılıklar nedeniyle sınırlı düzeyde kalmıştır. Akabinde 1962 Küba Füze Krizi’nin yaşanması iki ülke arasındaki ilişkilerin ilerlemesini engellemiştir. 1995 yılında dönemin Cumhurbaşkanı Süleyman Demirel’in bölgedeki bazı ülkeleri (Arjantin, Brezilya, Şili) ziyaret etmesi ile Latin Amerika ve Karayipler Eylem Planı’nın (1998) Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı tarafından hazırlanarak kabul edilmesi ilişkilerde önemli bir adım olmuştur. 2006 yılına gelindiğinde ise 1998 tarihli Eylem Planı güncellenerek ‘2006 Eylem Planı’ olarak yeniden kabul edilmiştir. Türkiye genel olarak Latin Amerika, özel olarak Küba ile ilişkilerini geliştirmeyi dış politika stratejilerinden biri olarak belirlemiştir. Son yıllarda Ankara- Havana ilişkileri üst düzey ziyaretler ve ikili anlaşmalar ile geliştirip güçlendirilmeye devam etmektedir. Bu çalışmada iki ülke arasında ilişkilerin kurulmasını güçleştiren faktörler ve günümüzde atılan karşılıklı adımlar analiz edilmektedir. Siyasi ilişkilerin yanı sıra bölgesel-küresel örgütler ve kamu diplomasisi yapan kuruluşlar aracılığıyla sağlanan temaslar ele alınmaktadır.