Araştırma Makalesi

Sosyal Medya Bağımlılığı Çerçevesinde FoMO ve İş Yaşamı Üzerine Kavramsal Bir Değerlendirme

Cilt: 16 Sayı: 2 26 Kasım 2025
PDF İndir
TR EN

Sosyal Medya Bağımlılığı Çerçevesinde FoMO ve İş Yaşamı Üzerine Kavramsal Bir Değerlendirme

Öz

Amaç: Günümüzde sosyal medya toplumun tüm kesimlerinde yaygın bir şekilde kullanılmaktadır. Sosyal medya kullanımı yaşamın doğal bir parçası olarak kabul edilmektedir. Bu durum bazı bireyler için sosyalleşme ve bilgi paylaşım aracı olarak kabul edilirken bazı bireyler için ise sorunlu bir davranış olarak görülmektedir. Bireylerin sosyal medya okuryazarlık düzeyi yeterli değilse iş-yaşam dengesinin bozulması gibi ciddi sorunlara yol açmaktadır. Sosyal medya bağımlılığı, sosyal medyaya kullanımına çok fazla zaman ve emek harcayarak hayatın diğer önemli alanlarının göz ardı edilmesi sonucu oluşan davranışsal bozukluktur. FoMO (bir şeyleri kaçırma korkusu) sendromu ise bir tür sosyal medya bağımlılık davranışıdır. Bireyin yakınlarının veya arkadaşlarının sahip olduklarına sahip olmama hissine bağlı olarak ortaya çıkan bir kaygı veya endişe türüdür. Özellikle Facebook, Instagram veya Twitter gibi sosyal medya platformlarını yoğun kullanan bireylerin başkalarının hayatlarını kendi hayatlarından daha tatmin edici olduğunu düşündüklerinde FoMO ile karşılaşma riski artmaktadır. Literatürde sosyal medya bağımlılığı ve FoMO üzerine teorik ve uygulamaya dayalı çok sayıda çalışma yer almaktadır. Sosyal medya bağımlılığı ve FoMO’nun diğer kavramlarla olan ilişkisi ise farklı şekilde ele alındığı görülmektedir. Bu kavramlara yönelik çalışmalar dikkate alınarak, sosyal medya bağımlılığı çerçevesinde FoMO ve iş yaşamı ilişkisini ortaya koymak amacıyla kapsamlı bir literatür taraması yapılmıştır. Yöntem: Bu çalışmanın yöntemi mevcut literatür taraması temel alınarak sosyal medya bağımlılığı, FoMO, iş yaşamı üzerine yapılan nitel ve nicel çalışmalar ile bu çalışmalardan elde edilen çıkarımlara dayanmaktadır. Bulgular: Bu çalışma, gelecekte sosyal medya bağımlılığı ve FoMO’nun çalışanların iş yaşamları üzerine etkisini ortaya koymak için yapılacak nicel araştırmalara kavramsal bir katkı sağlamaktadır. Sonuç: Yapılan literatür taraması sonucunda sosyal medya bağımlığına yol açan FoMO’nun çalışanların iş yaşamlarını veya üretkenliklerini olumsuz etkilediği belirlenmiştir. Genel olarak bu olumsuzluklar işin bitiş veya son teslim tarihlerine riayet etmede başarısızlık, iş/yaşam kalitesinde düşüş, siber aylaklık, tükenmişlik, stres ve yalnızlık hissi gibi duygu ve davranışlar şeklinde ortaya çıkmaktadır. Özgünlük: Bu çalışma sosyal medya bağımlılığının bir sonucu olarak ortaya çıkan FoMO’nun çalışanların iş yaşamları üzerindeki etkilerini hem kavramsal çerçevede hem de farklı sektörlerdeki çalışanlar üzerine yapılan araştırma sonuçlarına dayalı olarak incelemektedir. Söz konusu incelemenin çok yönlü ve disiplinlerarası bir bakış açısına dayandırılması çalışmanın özgünlüğünü ortaya koymaktadır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Abel, J. P., Buff, C. L. & Burr, S. A. (2016). Social media and the fear of missing out: Scale development and assessment. Journal of Business & Economics Research, 14(1), 33-43.
  2. Alutaybi, A. (2020). Engineering social media to combat the fear of missing out (FoMO) (Doctoral dissertation, Bournemouth University). Retrieved from https://eprints.bournemouth.ac.uk/34229/
  3. Alutaybi, A., Al-Thani, D., McAlaney, J. & Ali, R. (2020). Combating fear of missing out (FoMO) on social media: The FoMO-R method. International Journal of Environmental Research and Public Health, 17(17), 6128. doi:10.3390/ijerph17176128
  4. Amirthalingam, J. & Khera, A. (2024). Understanding social media addiction: A deep dive. Cureus, 16(10), e72499. https://doi.org/10.7759/cureus.72499
  5. Arghashi, V., Gunalay, Y. & Yolbulan Okan, E. (2025). Global pandemic social media and fake news: FoMO need for connectivity and compulsive buying. Journal of Marketing Theory & Practice. Taylor & Francis Ltd.
  6. Bat Tonkuş, M., Ünal Hacıosmanoğlu, Ş. & Köse, S. (2024). İnternet bağımlılığının akran ilişkilerine etkisi. Yeni Yüzyıl Journal of Medical Sciences, 5(3), 101-110.
  7. Bata, H., Pentina, I., Tarafdar, M. & Pullins, E. B. (2018). Mobile social networking and salesperson maladaptive dependence behaviors. Computers in Human Behavior, 81, 235-249.
  8. Bright, F. L. & Logan, K. (2018). Is my fear of missing out (FOMO) causing fatigue? Advertising social media fatigue and the implications for consumers and brands. Internet Research. https://doi.org/10.1108/IntR-03-2017-0112

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Organizasyon

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

26 Kasım 2025

Gönderilme Tarihi

30 Nisan 2025

Kabul Tarihi

16 Temmuz 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 16 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Demirel, Y. (2025). Sosyal Medya Bağımlılığı Çerçevesinde FoMO ve İş Yaşamı Üzerine Kavramsal Bir Değerlendirme. Çankırı Karatekin Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 16(2), 522-533. https://doi.org/10.54558/jiss.1688132
AMA
1.Demirel Y. Sosyal Medya Bağımlılığı Çerçevesinde FoMO ve İş Yaşamı Üzerine Kavramsal Bir Değerlendirme. ÇAKÜ SBED. 2025;16(2):522-533. doi:10.54558/jiss.1688132
Chicago
Demirel, Yavuz. 2025. “Sosyal Medya Bağımlılığı Çerçevesinde FoMO ve İş Yaşamı Üzerine Kavramsal Bir Değerlendirme”. Çankırı Karatekin Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 16 (2): 522-33. https://doi.org/10.54558/jiss.1688132.
EndNote
Demirel Y (01 Kasım 2025) Sosyal Medya Bağımlılığı Çerçevesinde FoMO ve İş Yaşamı Üzerine Kavramsal Bir Değerlendirme. Çankırı Karatekin Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 16 2 522–533.
IEEE
[1]Y. Demirel, “Sosyal Medya Bağımlılığı Çerçevesinde FoMO ve İş Yaşamı Üzerine Kavramsal Bir Değerlendirme”, ÇAKÜ SBED, c. 16, sy 2, ss. 522–533, Kas. 2025, doi: 10.54558/jiss.1688132.
ISNAD
Demirel, Yavuz. “Sosyal Medya Bağımlılığı Çerçevesinde FoMO ve İş Yaşamı Üzerine Kavramsal Bir Değerlendirme”. Çankırı Karatekin Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 16/2 (01 Kasım 2025): 522-533. https://doi.org/10.54558/jiss.1688132.
JAMA
1.Demirel Y. Sosyal Medya Bağımlılığı Çerçevesinde FoMO ve İş Yaşamı Üzerine Kavramsal Bir Değerlendirme. ÇAKÜ SBED. 2025;16:522–533.
MLA
Demirel, Yavuz. “Sosyal Medya Bağımlılığı Çerçevesinde FoMO ve İş Yaşamı Üzerine Kavramsal Bir Değerlendirme”. Çankırı Karatekin Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, c. 16, sy 2, Kasım 2025, ss. 522-33, doi:10.54558/jiss.1688132.
Vancouver
1.Yavuz Demirel. Sosyal Medya Bağımlılığı Çerçevesinde FoMO ve İş Yaşamı Üzerine Kavramsal Bir Değerlendirme. ÇAKÜ SBED. 01 Kasım 2025;16(2):522-33. doi:10.54558/jiss.1688132