Elazığ Koşullarında İskenderiye Üçgülü ile İtalyan Çimi Karışım Oranlarının Verim ve Kalite Üzerine Etkileri

Öz

Bu çalışma farklı familyalara ait yem bitkilerinin farklı karışım oranları (İskenderiye üçgülü:İtalyan çimi; %100:0, %80:20, %60:40, %40:60, %20:80 ve %0:100) ile ot kalitesine ve verimine etkisinin belirlenmesi amacı ile yürütülmüştür. Çalışmada, materyal olarak Doğu Akdeniz Tarımsal Araştırma Enstitüsüne ait İskenderiye üçgülü (Trifolium alexandrinum L.)’nün Derya çeşidi ile Ege Tarımsal Araştırma Enstitüsünden sağlanan İtalyan çimi (Lolium multiflorum Lam.)’nin Elif çeşidinde bitki boyu, yeşil ot ve kuru ot verimleri, yeşil otta ve kuru otta üçgül oranları, ham protein oranı ve verimi, asit deterjanda çözünmeyen lif, nötral deterjanda çözünmeyen lif, sindirilebilir kuru madde, kuru madde tüketimi oranları ve nispi yem değeri gibi karakterler araştırılmıştır. Deneme, 4 tekrarlamalı olarak tesadüf blokları deneme desenine göre 2020 yılının yaz döneminde Elazığ il merkezine ait Bahçekapı köyünde yürütülmüştür. Çalışma bulgularına göre; karışımların ortalama yeşil ot verimi 3784.9 kg da-1, kuru ot verimi 1210.8 kg da-1, ham protein verimi 146.6 kg da-1 olarak tespit edilmiştir. Karışımların ham protein, asit deterjanda çözünmeyen lif (ADF), nötral deterjanda çözünmeyen lif (NDF), sindirilebilir kuru madde (SKM), kuru madde tüketimi (KMT) oranları ve nispi yem değeri (NYD) sırasıyla %12.04, %35.7, %50.9, %61.0, %2.36 ve 112.15 olarak belirlenmiştir. Çalışma sonucunda; Elazığ ekolojik koşullarında kuru ot, yeşil ot, ham protein oranı ve verimi bakımından en uygun karışım oranlarının %80 İskenderiye üçgülü + %20 İtalyan çimi karışımı ile %60 İskenderiye üçgülü + %40 İtalyan çimi karışımı olduğu belirlenmiştir. Karışımlarda İskenderiye üçgülünün daha yoğun olduğu parsellerde kuru ot, yeşil ot ve ham protein verimleri ile ham protein oranlarının daha yüksek çıktığı görülmüştür.

Anahtar Kelimeler

• İskenderiye üçgülü
• İtalyan çimi
• ham protein oranı ve yeşil ot verimi

The Effects on Yield and Quality of Berseem Clover and Italian Ryegrass Mixture Ratios in Elazig Conditions

Öz

This study was carried out with the aim of determining the effect of forage plants belonging to different families on herbage quality and yield with different mixing ratios (Berseem clover:Italian ryegrass; 100:0%, 80:20%, 60:40%, 40:60%, 20:80% and 0:100%). In the study, plant height, green herbage and dry herbage yields, clover ratios in green herbage and dry herbage, crude protein ratio and yield, acid detergent fiber (ADF), neutral detergent fiber (NDF), digestible dry matter (DDM), dry matter intake (DMI) rates and relative feed value (RFV) were investigated in Derya variety of berseem clover (Trifolium alexandrinum L.) belonging to Eastern Mediterranean Agricultural Research Institute and Elif variety of Italian ryegrass (Lolium multiflorum Lam.) obtained from Aegean Agricultural Research Institute. The experiment was carried out with 4 replications according to the randomized blocks trial design in the summer term of 2020 in Bahçekapi village of Elazig city center. According to the study findings; the average green herbage yield of mixtures was found to be 3784.9 kg da-1, dry herbage yield was 1210.8 kg da-1, and crude protein yield was 146.6 kg da-1. Crude protein, acid detergent fiber (ADF), neutral detergent fiber (NDF), digestible dry matter (DDM), dry matter intake (DMI) ratios and relative feed value (RFV) of the mixtures were determined as 12.04%, 35.7%, 50.9%, 61.0%, 2.36%, and 112.15, respectively. As a result of this study; it was determined that the most suitable mixture ratios in terms of dry herbage, green herbage and crude protein yields and crude protein ratio were 80% Berseem clover + 20% Italian ryegrass and 60% Berseem clover + 40% Italian ryegrass mixtures in Elazig ecological conditions. It was observed that the dry herbage, green herbage and crude protein yields and crude protein ratios were higher in the plots where the Berseem clover was more concentrated in the mixtures.

Anahtar Kelimeler

• Berseem clover
• Italian ryegrass
• crude protein ratio and green herbage yield

Kaynakça

1. Anonim 2021. Elazığ ili iklim verileri. https://elazig.mgm.gov.tr/Default.aspx. (Erişim tarihi: 14.06.2021).
2. AOAC, 1990. Association of Official Analytical Chemists. Official Method of Analysis. 15th.ed. Washington, DC. USA. 66 p.
3. Ayan İ, Acar Z, Mut H, Can M, Kaymak G, Tunalı U, 2020. Çayır ve Mera Alanlarında Mevcut Durum Sürdürülebilirlik ve Gelecek, Türkiye Ziraat Mühendisliği IX. Teknik Kongresi Bildiriler Kitabı-1, Ocak syf 105.
4. Bilgen H, Alçiçek A, Sungur N, Eichhorn H, Walz OP, 1996. Ege bölgesi koşullarında bazı silajlık kaba yem bitkilerinin hasat teknikleri ve yem değeri üzerine araştırmalar. Hayvancılık Ulusal Kongresi, Cilt 1, 781-789.
5. Bulut H, 2019. Ankara koşullarında bor dozlarının bazı İskenderiye üçgülü (Trifolium alexandrinum L.) çeşitlerinde verim ve verim ögelerine etkisi. Ankara Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Tarla Bitkileri Anabilim Dalı. Doktora tezi.
6. Geren H, Soya H, Avcıoğlu R, 2003. Yıllık İtalyan çimi ve tüylü fiğ karışımlarında farklı hasat zamanlarının bazı kalite özelliklerine etkisi üzerinde araştırmalar. Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 40(2): 17-24.
7. Gündüz E, 2010. Diyarbakır koşullarında karışım oranının Macar fiği (Vicia pannonica Crantz)+ Buğday (Triticum aestium var. aestium L.) karışımında ot verimi ve kalitesine etkisi. Yüksek Lisans Tezi, Çukurova Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Tarla Bitkileri Anabilim Dalı.
8. Hakyemez BH, Sancak C, 2005. Bazı İskenderiye üçgülü (Trifolium alexandrinum L.) çeşitlerinin Ankara sulu koşullarına uyumu ve verimin biçim sırasına göre değişimi. Tarım Bilimleri Dergisi, 11(4): 406-410.

9. Iannucci A, Di Fonzo N, Martiniello P, 1996. Effects of harvest manegement on the growth dynamics forage and seed yield in berseem clover, European J. Argon., 14: 303-314.
10. Kavut YT, Geren H, 2018. İtalyan çimi (Lolium multiflorum L.) + Tüylü fiğ (Vicia villosa L.) karışımlarında farklı hasat zamanları ve karışım oranlarının verim ve kalite özelliklerine etkisi. Mediterranean Agricultural Sciences, 31(3): 283-287.
11. Kavut YT, 2016. Farklı hasat dönemlerinde biçilen İtalyan çimi ve bazı yıllık baklagil yembitkisi karışımlarının ot verimi ve diğer bazı özellikleri üzerine bir araştırma. Tarla Bitkileri Merkez Araştırma Enstitüsü Dergisi, 25(Özel sayı-2): 253-258.
12. Lale V, Kökten K, 2020. Bingöl şartlarında bazı İtalyan çimi (Lolium multiflorum Lam.) çeşitlerinin ot verimi ve kalitesinin belirlenmesi. Türk Doğa ve Fen Dergisi, Cilt 9, özel sayı, sayfa 46-50.
13. Morrison JA, 2003. Hay and Pasture Management, Chapter 6. Illinois Agronomy Handbook, 72 p.
14. Mut H, Gülümser E, Çopur Doğrusöz M, Başaran U, 2020. Koca fiğ (Vicia narbonensis L.) ile İtalyan çimi (Lolium multiflorum L.) karışımlarının silaj kalitesinin belirlenmesi. ÇOMÜ Zir. Fak. Derg. (COMU J. Agric. Fac.), 8 (2): 391-396.
15. Özdemir S, Budaklı Çarpıcı E, Aşık BB, 2019. Farklı azot dozlarının İtalyan çiminin (Lolium multiflorum westerwoldicum Caramba) ot verimi ve kalitesi üzerine etkileri. KSÜ Tar. Doğa Derg., 22(1): 131-137
16. Özkul H, Kırkpınar F, Tan K, 2012. Ruminant beslemede karamba (Lolium multiflorum cv.Caramba) otunun kullanımı. Hayvansal Üretim, 53(1): 21-26.
17. Ranjbar GA, 2008. Using leaf production efficiency as an effective criterion for evaluation of berseem clover (Trifolium alexandrinum L.) cultivars. Journal of Agriculture & Social Science, 4: 107-111.
18. Sabancı CO, Ürem C, 1993. Anadolu üçgülü (Trifolium resupinatum L.) ve yıllık çimin (Lolium multiflorum Lam.) değişik karışım oranlarının yeşil ot ve kuru madde verimine etkisi. Anadolu Ege Tarımsal Araştırma Enstitüsü Dergisi, 3(2): 60-72.
19. Serin Y, Tan M, 2001. Yem Bitkileri Kültürüne Giriş. Atatürk Üniversitesi Ziraat Fakültesi Yayınları, No: 206, 217 s.
20. Şimşek S, 2015. Kırşehir koşullarında farklı Macar fiği (Vicia pannonica Crantz) + İtalyan çimi (Lolium multiflorum Lam.) karışım oranlarının verim ve kalite üzerine etkilerinin belirlenmesi. Ahi Evran Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi.
21. Turan N, Seydoşoğlu S, 2020. Farklı oranlarda karıştırılan yonca, korunga ve İtalyan çimi hasıllarının silaj ve yem kalitesine etkisinin araştırılması. Türk Tarım ve Doğa Bilimleri Dergisi, 7(3): 526-532.
22. Van Soest PJ, Robertson JB, Lewis BA, 1991. Methods for dietary fiber, neutral detergent fiber and non-starch polysaccharides in relation to animal nutrition. J. Dairy Sci., 74: 3583-3597.
23. Yıldırım F, Turan N, 2020. Tek yıllık bazı baklagil yem bitkilerinin verim ve verim unsurları ile bazı silaj özelliklerinin belirlenmesi. İSPEC Tarım Bilimleri Dergisi, 4(3): 477-491.
24. Yolcu H, Serin Y, 2008. Ülkemiz Yem Bitkileri Tarımına Genel Bir Bakış, Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi Tarım Bilimleri Dergisi, 14(3): 303-312.
25. Yücel C, Avcı M, İnal İ, Akkaya MR, 2017. İskenderiye üçgülü (Trifolium alexandrinum L.) ıslah çalışmaları. KSÜ Doğa Bil. Derg., 20 (Özel Sayı): 17-21.