Ekim Zamanının Bazı Ayçiçeği (Helianthus annuus L.) Genotiplerinde Yağ Kalitesi Üzerine Etkilerinin Belirlenmesi
Öz
Bu araştırma; Diyarbakır koşullarında farklı ekim zamanı uygulamasının Ayçiçeği çeşitlerinin kalite
özellikleri üzerine etkilerini incelemek amacıyla 2015 yılında yürütülmüştür. Araştırma bölünmüş parseller deneme
desenine göre 3 tekerrürlü olarak kurulmuştur. Çalışmada 2 farklı ekim zamanı (erken ve geç ekim) ve 4 farklı
ayçiçeği çeşiti (Sanay MR, Sanbro, Sirena ve Tarsan 1018) kullanılmıştır. Araştırmada ayçiçeğinde doymuş ve
doymamış yağ asitleri içerikleri incelenmiştir. Araştırma sonucunda; Ekim zamanı, çeşit ve ekim zamanı x çeşit
interaksiyonunun yağ oranı üzerine önemli bir etkisinin olmadığı, yağ asitleri kompozisyonu bakımından ekim
zamanın, palmitik, palmitoleik, oleik, linoleik asit oranı üzerinde, çeşitler arasında ise oleik, linoleik ve oleik/
linoleik yağ asitine oranı bakımından önemli farklılıklar olmuş ve ekim zamanı x çeşit interaksiyonunun, oleik,
linoleik, palmitik, araşidik ve oleik/linoleik yağ asid oranı bakımından önemli bir etkisi bulunmuştur. Linoleik asit
oranı bakımından en yüksek oran, geç ekim uygulaması Sanbro (% 62.12) ve Sirena (% 62.49) çeşitlerinde elde
edilirken, en yüksek oleik asit oranı erken ekim uygulaması Tarsan 1018 (% 35.79) çeşidinden elde edilmiştir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Anastası U, Cammarata M, Abbate V, 2000. Yield potential and oil quality of sunflower (oleic and standart) grown between autumn and summer. Italian Journal Agronomy, 4(1): 23-36.
- Bange MP, Hammer GL, and Rickert KG, 1997. Enviromental control of potentional yield of sunflower in subtropics. Aust. J. Agric. Res. 48:231-240
- Baydar H, Turgut İ (1999). Yağlı tohumlu bitkilerde yağ asitleri kompozisyonunun bazı morfolojik ve fizyolojik özelliklere ve ekolojik bölgelere göre değişimi. Tr. J. of Agriculture and Forestry (23):1, 81-86.
- Broun P, Somerville C, 1997. Accumulation of ricinoleic, lesquerolic and densipolic acid an seeds to transgenic arabidopsis plants that Express a fatty acyl hdroxlasec DNA from castor bean. Plant Phsiology 113: 933-942.
- Çalışkan ME, Günel E, Çağar A, Mert M, 2002. Effect of sowing dates on phenological development, yield and oil content of sunflower in a Mediterranean type environment. Indian Journal of Agronomy. 47(3): 427-432
- Çetin ÖE, Başalma D, 2005. Ayçiçeğine (Helianthus annuus L.) farklı gelişme dönemlerinde uygulanan yaprak gübresinin verim ve verim öğeleri üzerine etkileri. Türkiye VI. Tarla Bitkileri Kongresi, 5-9
- Coşge B, Ulukan H, 2005. Ayçiçeği (Helianthus annuus L.) Yetiştiriciliğimizde Çeşit ve Ekim Zamanı. Süleyman Demirel Üniv. Fen Bilimleri Enst. Dergisi. 9-3: 43-48.Eylül 2005, 11-16, Antalya.
- Chaampolivier L, Merrien A, 1996. Evolation de lateneur en huile et de sa composition en acides gras chezdeux varietes de tournesol(oleique ou non) sous I’effetde temperatures differentes pendant la maturation des grines, OCL, III,2, 140-144.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Ziraat Mühendisliği
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Ferhat Öztürk
*
0000-0002-2743-4285
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
30 Aralık 2018
Gönderilme Tarihi
19 Mart 2018
Kabul Tarihi
6 Haziran 2018
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2018 Cilt: 8 Sayı: 4