Artvin İlinde Yetişen Bazı Tarım Ürünlerinde Radyoaktivite Seviyelerinin Belirlenmesi
Öz
Bu çalışmada, Artvin ilinde yetiştirilen bazı tarım ürünlerinde (lahana, patates, fasulye ve mısır) doğal ve yapay radyasyon seviyeleri belirlenmiştir. Artvin ilini temsil edecek şekilde mısır ve fasulyeden 24’er adet, patates ve lahanadan ise 15’er adet olmak üzere toplam 78 adet numune toplanmıştır. Toplanan tarım ürünleri, Canberra marka GX5020 model HPGe dedektör içeren gama spektrometre sayım sistemi kullanılarak analiz edilmiştir. Analiz sonucu tarım ürünü örneklerinin içerdiği 226Ra, 232Th ve 40K doğal radyonüklitlerin ve fisyon ürünü olan yapay 137Cs radyoizotopun aktivite konsantrasyonları belirlenmiştir. Mısır için bu ortalama aktivite değerleri sırasıyla; 9.5, 12.7, 279.0, 23.5 Bq/kg, patates için sırasıyla; 11.7, 12.9, 307.9, 32.5 Bq/kg, fasulye için sırasıyla; 10.7, 16.3, 392.5, 41.1 Bq/kg ve lahana için sırasıyla; 25.9, 36.3, 486.5, 15.4 Bq/kg olarak bulunmuştur. Elde edilen veriler dünya üzerinde farklı yerlerde yapılan benzer çalışmalar ve UNSCEAR referans değerleri ile karşılaştırılmıştır. Bu çalışmada elde edilen 226Ra ve 232Th ortalama aktivite sonuçlarının UNSCEAR referans değerlerinden yüksek çıkmıştır. Son olarak tarım ürünlerindeki radyoaktivite düzeylerinin dağılımı, belirli bir renk skalasında haritalandırılarak gösterilmiştir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Asefi M, Fathivand AA, Amidi A, Najafi A ,2005. Determination of 226Ra and 228Ra concentrations in foodstuffs consumed by inhabitants of Tehran city of Iran. Iran J Radiat Res 3:149–151
- Awudu AR, Faanu A, Darko EO, et al ,2012. Preliminary studies on 226Ra, 228Ra, 228Th and 40K concentrations in foodstuffs consumed by inhabitants of Accra metropolitan area, Ghana. J Radioanal Nucl Chem 291:635–641. doi: 10.1007/s10967-011-1444-9
- Badran HM, Sharshar T, Elnimer T ,2003. Levels of 137Cs and 40K in edible parts of some vegetables consumed in Egypt. J Environ Radioact 67:181–190. doi: 10.1016/S0265-931X(02)00178-9
- Barrett B, Stiles M, Patterson J ,2012. Radiation risks: Critical analysis and commentary. Prev Med (Baltim) 54:280–282. doi: 10.1016/j.ypmed.2011.12.017
- Beresford NA, Fesenko S, Konoplev A, et al ,2016. Thirty years after the Chernobyl accident: What lessons have we learnt? J Environ Radioact 157:77–89. doi: 10.1016/j.jenvrad.2016.02.003
- Bolca M, Saç MM, Çokuysal B, et al ,2007. Radioactivity in soils and various foodstuffs from the Gediz River Basin of Turkey. 42:263–270. doi: 10.1016/j.radmeas.2006.12.001
- Ciuffo LEC, Belli M, Pasquale A, et al ,2002. Cs-137 and K-40 soil-to-plant relationship in a seminatural grassland of the Giulia Alps, Italy. Sci Total Environ 295:69–80
- Degerlier M, Karahan G, Ozger G ,2008. Radioactivity concentrations and dose assessment for soil samples around Adana, Turkey. J Environ Radioact 99:1018–25. doi: 10.1016/j.jenvrad.2007.12.015
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Metroloji,Uygulamalı ve Endüstriyel Fizik
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Yaşar Kobya
*
0000-0001-7919-7552
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
1 Eylül 2019
Gönderilme Tarihi
15 Mart 2019
Kabul Tarihi
14 Haziran 2019
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2019 Cilt: 9 Sayı: 3