Araştırma Makalesi

Tuz ve Kuraklık Stresi Altında Yetiştirilen Buğday Bitkisine (Triticum aestivum L.) Silikon Uygulamalarının Bazı Stres Parametreleri Üzerine Etkisi

Cilt: 11 Sayı: 4 15 Aralık 2021
PDF İndir
TR EN

Tuz ve Kuraklık Stresi Altında Yetiştirilen Buğday Bitkisine (Triticum aestivum L.) Silikon Uygulamalarının Bazı Stres Parametreleri Üzerine Etkisi

Öz

Tuz ve kuraklık stresi gibi iki önemli abiyotik stres, bitkilerin gelişimini etkileyerek morfolojik, fizyolojik ve moleküler seviyede pek çok aksaklıklara neden olmaktadır. Silikonun biyotik ve abiyotik strese karşı etkili olduğu bilinmektedir. Bu çalışmada, tuz ve kuraklık stresi koşullarında yetiştirilen bir ekmeklik buğday (Triticum aestivum L.) çeşidi olan Ceyhan-99’a 100 ppm ve 200 ppm silikon sulama suyuna katılarak bitkiler üzerindeki morfolojik karakterlere ve fotosentetik pigmentler üzerine etkisi araştırılmış ve optimal silikon konsantrasyonu belirlenmeye çalışılmıştır. Ceyhan-99 tuza toleransı düşük ve kuraklığa toleransı da orta seviyede bir ekmeklik buğday çeşididir. Silikon bitkilere toplamda 2 defa uygulanmıştır. Tuz stresi için bitkiler birinci hafta 100 mM, ikinci hafta 200 mM tuz sulama suyuna katılarak strese maruz bırakılmışlardır. Kuraklık stresi için bitkiler birer hafta arayla sulanarak kuraklığa maruz bırakıldı. Araştırmada bitki boyu, bitki ağırlığı, kök boyu, kök ağırlığı, bağıl su miktarı, klorofil a, klorofil b, karotenoid ve toplam klorofil miktarı tespit edilmiştir. Stres uygulanan gruplarda incelenen parametrelerin olumsuz yönde etkilendiği görülmüş fakat silikon uygulamaları ile büyüme parametreleri ve bağıl su miktarından kontrole yakın değerler elde edilmiştir. Kontrol gruplarına 100 ppm silikon uygulamasında kök ağırlığında değişim görülmezken, bitki boyu, bitki ağırlığı, kök ağırlığı gibi diğer parametrelerde istatistiksel olarak artış tespit edilmiştir. Fotosentetik pigmentler incelendiğinde stres altında klorofil a, klorofil b ve toplam klorofil miktarlarında kontrole göre azalış görülürken, karotenoid miktarında artış görülmüştür. Kontrol gruplarına silikon uygulamasında ise klorofil a, klorofil b ve toplam klorofil miktarında artış gözlenirken, karotenoid miktarında azalış saptanmıştır. Araştırma sonucunda çalışılan parametrelerde silikon uygulamalarının, kuraklık ve tuz stresinin zararlı etkilerinin azaltılmasına yardımcı olduğu, kurak ve tuzluluğun neden olduğu yarı kurak bölgelerde su kıtlığının şiddetini azaltarak buğday bitkisinin gelişmesini arttırabileceği görülmektedir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Ahmad R, Zaheer SH, Ismail S, 1992. Role of silicon in salt tolerance of wheat (Triticum aestivum L.). Plant Science, 85: 43-50.
  2. Ahmed HGM, Zeng Y, Yang X, Anwaar HA, Mansha MZ, Hanif CMS, İkram K, Ullah A, Alghanem SMS, 2020. Conferring drought-tolerant wheat genotypes through morpho-physiological and chlorophyll indices at seedling stage. Saudi Journal of Biological Sciences, 27: 2116-2123.
  3. Ahmed M, Qadeer U, Ahmed ZI, Hassan F, 2015. Improvement of wheat (Triticum aestivum) drought tolerance by seed priming with silicon. Archives of Agronomy and Soil Science, DOI: 10.1080/03650340.2015.1048235.
  4. Ahmed K, Shabbir G, Ahmed M, Shah KN, 2020. Phenotyping for drought resistance in bread wheat using physiologicaland biochemical traits. Science of the Total Environment, 729, 139082.
  5. Ali A, Haq T, Mahmood R, Jaan M, Abbas, MN, 2019. Stimulating the Anti-Oxidative Role and Wheat Growth Improvement Through Silicon Under Salt Stress. Silicon, 11: 2403-2406.
  6. Anjum SA, Xie X, Wang L, Saleem MF, Man C, Lei W, 2011. Morphological, physiological and biochemical responses of plants to drought stress. African Journal of Agricultural Research, 6(9): 2026-2032.
  7. Arslan Ö, 2018. Su Kıtlığına Maruz Bırakılmış C3 ve C4 Bitkilerinin Fotosentetik Aktivitelerinin Belirlenmesi. Iğdır Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 8(4): 47-54.
  8. Azeem M, Igbal N, Kausar S, Javed MT, Akram S, Sajid MA, 2015. Efficacy of silicon priming and fertigation to modulate seedling’s vigor and ion homeostasis of wheat (Triticum aestivum L.) under saline environment. Environmental Science and Pollution Research, 22, 14367-14371.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Yapısal Biyoloji

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

15 Aralık 2021

Gönderilme Tarihi

13 Nisan 2021

Kabul Tarihi

28 Temmuz 2021

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2021 Cilt: 11 Sayı: 4

Kaynak Göster

APA
Dıraz Yıldırım, E., & Güneş, H. (2021). Tuz ve Kuraklık Stresi Altında Yetiştirilen Buğday Bitkisine (Triticum aestivum L.) Silikon Uygulamalarının Bazı Stres Parametreleri Üzerine Etkisi. Journal of the Institute of Science and Technology, 11(4), 2559-2572. https://doi.org/10.21597/jist.915426
AMA
1.Dıraz Yıldırım E, Güneş H. Tuz ve Kuraklık Stresi Altında Yetiştirilen Buğday Bitkisine (Triticum aestivum L.) Silikon Uygulamalarının Bazı Stres Parametreleri Üzerine Etkisi. Iğdır Üniv. Fen Bil Enst. Der. 2021;11(4):2559-2572. doi:10.21597/jist.915426
Chicago
Dıraz Yıldırım, Emel, ve Hakan Güneş. 2021. “Tuz ve Kuraklık Stresi Altında Yetiştirilen Buğday Bitkisine (Triticum aestivum L.) Silikon Uygulamalarının Bazı Stres Parametreleri Üzerine Etkisi”. Journal of the Institute of Science and Technology 11 (4): 2559-72. https://doi.org/10.21597/jist.915426.
EndNote
Dıraz Yıldırım E, Güneş H (01 Aralık 2021) Tuz ve Kuraklık Stresi Altında Yetiştirilen Buğday Bitkisine (Triticum aestivum L.) Silikon Uygulamalarının Bazı Stres Parametreleri Üzerine Etkisi. Journal of the Institute of Science and Technology 11 4 2559–2572.
IEEE
[1]E. Dıraz Yıldırım ve H. Güneş, “Tuz ve Kuraklık Stresi Altında Yetiştirilen Buğday Bitkisine (Triticum aestivum L.) Silikon Uygulamalarının Bazı Stres Parametreleri Üzerine Etkisi”, Iğdır Üniv. Fen Bil Enst. Der., c. 11, sy 4, ss. 2559–2572, Ara. 2021, doi: 10.21597/jist.915426.
ISNAD
Dıraz Yıldırım, Emel - Güneş, Hakan. “Tuz ve Kuraklık Stresi Altında Yetiştirilen Buğday Bitkisine (Triticum aestivum L.) Silikon Uygulamalarının Bazı Stres Parametreleri Üzerine Etkisi”. Journal of the Institute of Science and Technology 11/4 (01 Aralık 2021): 2559-2572. https://doi.org/10.21597/jist.915426.
JAMA
1.Dıraz Yıldırım E, Güneş H. Tuz ve Kuraklık Stresi Altında Yetiştirilen Buğday Bitkisine (Triticum aestivum L.) Silikon Uygulamalarının Bazı Stres Parametreleri Üzerine Etkisi. Iğdır Üniv. Fen Bil Enst. Der. 2021;11:2559–2572.
MLA
Dıraz Yıldırım, Emel, ve Hakan Güneş. “Tuz ve Kuraklık Stresi Altında Yetiştirilen Buğday Bitkisine (Triticum aestivum L.) Silikon Uygulamalarının Bazı Stres Parametreleri Üzerine Etkisi”. Journal of the Institute of Science and Technology, c. 11, sy 4, Aralık 2021, ss. 2559-72, doi:10.21597/jist.915426.
Vancouver
1.Emel Dıraz Yıldırım, Hakan Güneş. Tuz ve Kuraklık Stresi Altında Yetiştirilen Buğday Bitkisine (Triticum aestivum L.) Silikon Uygulamalarının Bazı Stres Parametreleri Üzerine Etkisi. Iğdır Üniv. Fen Bil Enst. Der. 01 Aralık 2021;11(4):2559-72. doi:10.21597/jist.915426

Cited By