Araştırma Makalesi

İscehisar (Afyonkarahisar) Termal ve Mineralli Sularının Hidrojeokimyası ve Kullanım Özellikleri

Cilt: 43 Sayı: 2 15 Ocak 2019
Jeoloji Mühendisliği Dergisi Kapak
Jeoloji Mühendisliği Dergisi
PDF İndir

İscehisar (Afyonkarahisar) Termal ve Mineralli Sularının Hidrojeokimyası ve Kullanım Özellikleri

Öz

Bu çalışmada Afyonkarahisar ili-İscehisar ilçesi ve çevresinde yer alan 1 adet termal su, 1 adet mineralli su ve 5 adet soğuk su örneğinin hidrojeokimyası ve kullanım özellikleri incelenmiştir. Paleozoyik yaşlı Afyon metamorfiklerini oluşturan şistler bölgedeki termal ve mineralli su örneklerinin temel kayacını, İscehisar mermerleri hazne kayacını ve Neojen birimlerin geçirimsiz seviyeleri örtü kayacını oluşturmaktadır. Bölgede derinlere süzülen yeraltı suları, jeotermik gradyana bağlı olarak ısınmakta ve termal su olarak ve/veya daha uzun bir mesafe kaydedip soğuyarak mineralli su olarak yüzeye çıkmaktadır. Neojen yaşlı seviyelerin geçimli birimleri ise soğuk örneklerinin akifer kayaçlarıdır. Elde edilen analiz sonuçlarına göre; termal su örneğinin Na-Ca-HCO3, mineralli su örneğinin Na-HCO3 ve soğuk su örneklerinin Ca-Mg-HCO3 ve Ca-Na-HCO3 tipli sular oldukları belirlenmiştir. Soğuk suların içerdikleri Mg ve Na iyonlarının, etkileşimde bulundukları metamorfik-volkanik kayaçlardan kaynaklandığı düşünülmektedir. Termal ve mineralli su örneklerinin silis jeotermometrelerine göre hesaplanan hazne kaya sıcaklıkları sırasıyla 69-119°C ve 46-82°C arasındadır. Kullanım özelliklerine göre değerlendirildiğinde, soğuk su örneklerinde As haricindeki tüm iyonların insani tüketim limitlerine (İTASHY, 2013) ve mineralli su örneğinde Cr haricindeki tüm iyonların doğal mineralli su limitlerine (DMSY, 2004) uyduğu belirlenmiştir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Arnorsson, S., Gunnlaugsson, E., Svavarsson, H., 1983. The chemistry of geothermal waters in Iceland-II. Mineral Equilibria and independent Variables Controling Water Compositions. Geochimica et Cosmochimica Acta, 47, 547- 566. DMSY., 2004. Doğal Mineralli Sular Hakkında Yönetmelik (2004), Resmî Gazete Sayısı: 25657. Ellis, A.J., Mahon, W.A.J., 1967. Natural hydrothermal systems and experimental hot water/rock interactions. Part II. Geochimica et Cosmochimica Acta, 31, 519-538. Fournier, R.O., 1977. A review of chemical and isotopic geothermometers for geothermal systems, Proceedings of the symposium on geothermal energy, Cento Scientific Programme, 133-143. Fournier, R.O., 1979. A revised equation for the Na-K geothermometer. Geothermal Resource Council Transections, 3, 221-224. Fournier, R.O., 1990. The interpretation of Na-KMg relations in geothermal waters. Geothermal Resource Council Transections, 14, 1421-1425. Fournier, R.O., Truesdell, A.H., 1973. An Empirical Na-K-Ca Geothermometer for Natural Waters. Geochimica et Cosmochimica Acta, 37, 1255-1275. https://doi.org/10.1016/0016-7037(73)90060-4. Giggenbach, W. F., 1988. Geothermal Solute Equilibria. Derivation of Na-K-Mg-Ca Geoindicators. Geochimica et Cosmochimica Acta, 52, 2749-2765. Giggenbach, W.F., Goguel, R.L., 1989. Collection and Analysis of Geothermal and Volcanic Water and Gas Discharges. Report No. CD 2401. Chemistry Division, DSIR, Petone, New Zealand. Göncüoğlu, M.C., Turhan, N., Şentürk, K., Uysal, Ş., Özcan, A., Işık, A., 1996. Orta Sakarya’da Nallıhan-Sarıcakaya Arasındaki Yapısal Birliklerin Jeolojik Özellikleri, MTA Rap. No. 10094, (Yayınlanmamış). Gürsoy, H., Piper, J.D.A., Tatar, O., 2003. Neotectonic deformation in the western sector of tectonic escape in Anatolia: palaeomagnetic study of the Afyon region, central Turkey. Tectonophysics, 374, 57-79. Harder, H., 1970. Boron content of sediments as a tool in facies analysis. Sedimentary Geology, 4, l53- 175. IAH., 1979. Map of mineral and thermal water of Europe. Scale 1:500.000, International Association of Hydrogeologists, United Kingdom.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Yer Bilimleri ve Jeoloji Mühendisliği (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Yayımlanma Tarihi

15 Ocak 2019

Gönderilme Tarihi

25 Şubat 2019

Kabul Tarihi

18 Haziran 2019

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2019 Cilt: 43 Sayı: 2

DOI

https://doi.org/10.24232/jmd.655363

IZ

https://izlik.org/JA86NC35BM

Kaynak Göster

RIS / Bibtex
APA
Başaran, C., Yıldız, A., & Cigerci, M. (2019). İscehisar (Afyonkarahisar) Termal ve Mineralli Sularının Hidrojeokimyası ve Kullanım Özellikleri. Jeoloji Mühendisliği Dergisi, 43(2), 279-291. https://doi.org/10.24232/jmd.655363
AMA
1.Başaran C, Yıldız A, Cigerci M. İscehisar (Afyonkarahisar) Termal ve Mineralli Sularının Hidrojeokimyası ve Kullanım Özellikleri. Jeoloji Mühendisliği Dergisi. 2019;43(2):279-291. doi:10.24232/jmd.655363
Chicago
Başaran, Can, Ahmet Yıldız, ve Merve Cigerci. 2019. “İscehisar (Afyonkarahisar) Termal ve Mineralli Sularının Hidrojeokimyası ve Kullanım Özellikleri”. Jeoloji Mühendisliği Dergisi 43 (2): 279-91. https://doi.org/10.24232/jmd.655363.
EndNote
Başaran C, Yıldız A, Cigerci M (01 Ocak 2019) İscehisar (Afyonkarahisar) Termal ve Mineralli Sularının Hidrojeokimyası ve Kullanım Özellikleri. Jeoloji Mühendisliği Dergisi 43 2 279–291.
IEEE
[1]C. Başaran, A. Yıldız, ve M. Cigerci, “İscehisar (Afyonkarahisar) Termal ve Mineralli Sularının Hidrojeokimyası ve Kullanım Özellikleri”, Jeoloji Mühendisliği Dergisi, c. 43, sy 2, ss. 279–291, Oca. 2019, doi: 10.24232/jmd.655363.
ISNAD
Başaran, Can - Yıldız, Ahmet - Cigerci, Merve. “İscehisar (Afyonkarahisar) Termal ve Mineralli Sularının Hidrojeokimyası ve Kullanım Özellikleri”. Jeoloji Mühendisliği Dergisi 43/2 (01 Ocak 2019): 279-291. https://doi.org/10.24232/jmd.655363.
JAMA
1.Başaran C, Yıldız A, Cigerci M. İscehisar (Afyonkarahisar) Termal ve Mineralli Sularının Hidrojeokimyası ve Kullanım Özellikleri. Jeoloji Mühendisliği Dergisi. 2019;43:279–291.
MLA
Başaran, Can, vd. “İscehisar (Afyonkarahisar) Termal ve Mineralli Sularının Hidrojeokimyası ve Kullanım Özellikleri”. Jeoloji Mühendisliği Dergisi, c. 43, sy 2, Ocak 2019, ss. 279-91, doi:10.24232/jmd.655363.
Vancouver
1.Can Başaran, Ahmet Yıldız, Merve Cigerci. İscehisar (Afyonkarahisar) Termal ve Mineralli Sularının Hidrojeokimyası ve Kullanım Özellikleri. Jeoloji Mühendisliği Dergisi. 01 Ocak 2019;43(2):279-91. doi:10.24232/jmd.655363