EVERYDAY INSTRUMENTS OF SPATIAL CONTROL: BOUNDARY ELEMENTS AND IMPROVISED SUBSTITUTES IN ISTANBUL

Öz

This study examines boundary elements as urban artifacts through which spatial control is established, contested, repaired, and substituted in everyday urban life. The research draws on fieldwork conducted by 64 researchers across 20 districts of Istanbul, complemented by a visual analysis of Google Earth Street View imagery covering the period between 2014 and 2025. The findings reveal that boundary elements serve functions that extend well beyond their officially designated role. Two themes emerge from the analysis. The first, "The Fragility of Spatial Control: Grieving Boundary Elements" demonstrates how boundary elements serve as visible expressions of spatial authority while being continuously undermined and reasserted through everyday practices of damage and repair. The second, "Improvised Boundary-Making Practices: Boundary Elements Beyond Boundary Elements," shows how residents and local business owners recreate official boundary-making functions using improvised objects such as flowerpots and discarded household items. These findings reconceptualize boundary elements not as fixed physical objects but as transferable spatial functions embodied by diverse material forms.

Anahtar Kelimeler

• Urban Furniture
• Spatial Control
• Boundary Elements

Destekleyen Kurum

This research received no funding from any institution or organization.

Etik Beyan

This study did not require ethics committee approval, as it was based on a literature review, observation, and design/spatial analysis, without involving human participants or personal data.

Teşekkür

The authors would like to thank the students who contributed to the fieldwork; the social media user who documented and shared the phrase “Do Not Upset the Bollards”; the academics who reviewed the draft manuscript and provided valuable feedback; and the designers and planners whose discussions enriched the research process.

MEKÂNSAL KONTROLÜN GÜNDELİK ARACILARI: İSTANBUL'DA SINIR ELEMANLARI VE DOĞAÇLAMA İKAMELERİ

Öz

Bu çalışma, kentlerde mekânsal kontrolün nasıl kurulduğunu, tahrip edildiğini, onarıldığını ve ikame edildiğini ortaya koyan ürünler olarak sınır elemanlarını incelemektedir. Araştırma, İstanbul’un 20 ilçesinde 64 araştırmacının gerçekleştirdiği saha çalışmasına ve 2014–2025 yılları arasını kapsayan Google Earth arşivindeki sokak görüntülerinin görsel analizine dayanmaktadır. Bulgular, sınır elemanlarının resmî işlevlerinin ötesinde roller üstlendiğini göstermektedir. Araştırmanın bulguları iki tema etrafında şekillenmektedir. İlk tema olan “Mekânsal Kontrolün Kırılganlığı: Üzülen Sınır Elemanları”, sınır elemanlarının mekânsal kontrolün görünür göstergeleri olarak nasıl işlev gördüğünü; bu otoritenin gündelik tahribat ve onarım pratikleri aracılığıyla nasıl sürekli olarak aşındırılıp yeniden kurulduğunu ele almaktadır. İkinci tema olan “Doğaçlama Sınır Oluşturma Pratikleri: Sınır Elemanlarının Ötesindeki Sınır Elemanları”, mahalle sakinleri ve yerel işletme sahiplerinin resmî otoriteler tarafından kurulan sınır oluşturma işlevini saksılar ve çeşitli eşyalar gibi doğaçlama nesneler aracılığıyla yeniden ürettiklerini göstermektedir. Bu durum, sınır elemanlarını sabit ve tekil bir nesne olmaktan çıkararak farklı nesnelere aktarılabilen bir mekânsal işlev olarak kavramsallaştırmayı mümkün kılmaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Kent Mobilyası
• Mekânsal Kontrol
• Sınır Elemanları

Destekleyen Kurum

Bu çalışma herhangi bir kurum veya kuruluş tarafından desteklenmemiştir.

Etik Beyan

Bu çalışma, mevcut literatür taraması, gözlem ve tasarım/mekân analizine dayalı bir araştırma olduğundan etik kurul izni gerektirmemektedir.

Teşekkür

Yazar, saha çalışmasına katkı sağlayan öğrencilere; sosyal medyada "dubaları üzmeyin" sözünü kayıt altına alarak paylaşan kullanıcıya; makalenin taslağını okuyarak görüş bildiren akademisyenlere; araştırma sürecinde tartışmalarıyla çalışmaya katkı sunan tasarımcılara teşekkür eder.

Kaynakça

1. Badland, H. M., Opit, S., Witten, K., Kearns, R. A., Mavoa, S., (2010). Can virtual streetscape audits reliably replace physical streetscape audits?. Journal of Urban Health, Vol. 87, Issue 6, p. 1007-1016.
2. Balibar, É., (2012). Politics and the other scene. s.l.:Verso.
3. Batuman, B., (2017). New Islamist Architecture and Urbanism: Negotiating Nation and Religion through Built Form in Turkey.. s.l.:Routledge.
4. Braun, V., Clarke, V., (2006). Using thematic analysis in psychology. Qualitative Research in Psychology, Vol. 3, Issue 2, p.77-101.
5. Cambridge Dictionary, (t.y.). Bollard. [Online] Available at: https://dictionary.cambridge.org/dictionary/english/bollard
6. Chambers, P., Andrews, T., (2019). Never mind the bollards: The politics of policing car attacks through the securitisation of crowded urban places (Version 1). [Online] Available at: https://hdl.handle.net/10779/rmit.27521295.v1
7. CMPi, (t.y.), How custom bollards can be used as public art?. [Online] Available at: https://www.cmpionline.com/how-custom-bollards-can-be-used-as-public-art
8. Coaffee, J., (2009). Terrorism, Risk and the City: The Making of a Contemporary Urban Landscape. s.l.:Ashgate.

9. de Certeau, M., (1984). The Practice of Everyday Life. s.l.:University of California Press.
10. Deleuze, G., (1992). Postscript on the Societies of Control. October, Volume 59, pp. 3-7.
11. Demirkan, Ö. Çınar, K., (2024). Senses and movement-experience of streets. IDA: International Design and Art Journal, Vol. 6, Issue 1, p. 117-131.
12. Fridlund, M., (2011). Buckets, bollards and bombs: Towards subject histories of technologies and terrors. History and Technology, Vol. 27, Issue 4, p. 391-416.
13. Grabner, M., (2018). Take back the bollards!. [Online] Available at: https://futurearchitectureplatform.org/projects/f1b90112-29b3-4c0e-9f8f-1c683f1bc1d0/
14. Hancock, M., (2006). Washington's landscape of fear: Banal, sublime, and dangerous. City & Society, Vol. 18, Issue 1, p. 1-6.
15. Ilum, S., (2022). Concrete blocks, bollards, and ha‐ha walls: How rationales of the security industry shape our cities. City & Society, Vol, 34, p. 88-110.
16. Longstreth, R., (2006). Washington and the landscape of fear. City & Society, Vol. 18, Issue 1, p. 7-30.
17. Low, S. M., (2003). Behind the gates: Life, security, and the pursuit of happiness in fortress America. s.l.:Routledge.
18. Low, S. M., (2006). The erosion of public space and the public realm: Paranoia, surveillance, and privatization in New York City. City & Society, Vol. 18, Issue 1, pp. 43-49.
19. Lynch, K., (1960). The Image of the City. s.l.:MIT Press.
20. Main, K. Sandoval, G. F., (2015). Placemaking in a translocal enclave: Identity, belonging, and patterns of collective consumption. Journal of Urban Design, Vol. 20, Issue 1, p. 71-92.
21. Mehta, V., (2009). Look closely and you will see, listen carefully and you will hear: Urban design and social interaction on streets. Journal of Urban Design, Vol. 14, Issue 1, p. 29-64.
22. Neighborhood Design Center, (2023). Understanding hostile architecture: The cause and effect of restricting public spaces. [Online] Available at: https://ndc-md.org/news-and-stories/understanding-hostile-architecture-the-cause-and-effect-of-restricting [Accessed June 2026].
23. Németh, J., (2010). Security zones and New York City’s shrinking public space. International Journal of Urban and Regional Research, Vol. 34, Issue 1, p. 20-34.
24. Newman, O., (1972). Defensible Space: Crime Prevention Through Urban Design. s.l.:Macmillan.
25. Otani, V., (1998). Folly bollards. [Art] (Smithsonian American Art Museum).
26. Rundle, A.G., Bader, M.D., Richards, C.A., Neckerman, K.M., Teitler, J.O., (2011). Using Google Street View to audit neighborhood environments. American Journal of Preventive Medicine, Vol. 40, Issue 1, pp. 94-100.
27. Trandberg Jensen, M. Jensen, O. B., (2021). The social life of a barrier: A material ethnography of urban counter-terrorism. Space and Culture, Vol. 26, Issue 1, p. 74-88.
28. Yurtsever, B., (2022). Kentsel yalıtılmışlık üzerine anlam arayışları. IDA: International Design and Art Journal, Vol. 4, Issue 1, pp. 46-56.