MICHEL FOUCAULT’NUN İKTİDAR VE ÖZNE KAVRAMSALLAŞTIRMASINA GÖZETİM SORUNU ÜZERİNDEN BAKMAK: BLACK MIRROR – ARKANGEL
Öz
Foucault, iktidarı ve iktidar ilişkilerini toplumsal yapının belirlendiği önemli düzenlemeler olarak görmektedir. O’na göre iktidar yalnızca devlet ve halklar arasında değil daha özelde bireyler üzerinde etkili olan bir yapıya sahiptir. İktidarın alanını ikili ilişkilere kadar daraltan hatta bireyin kendi bedeninde dahi arayabileceği bir güç olarak değerlendiren Foucault, bu gücün bilgiyle devamlı kılınabileceğini ifade etmektedir. Günümüzde teknolojik ilerlemenin bir sonucu olarak ise bu bilgilerin kullanım alanlarını sorgulamanın önemli bir yerde durduğunu savunmaktadır. Bilim ve teknoloji gibi önemli gelişmeler geçmişten günümüze iktidarı elinde bulunduranlar tarafından yerini sabitleştirmeye yarayan araçlar olarak değerlendirilmiştir. Bu dolayımda da ileri teknolojinin toplumlar ve bireyler üzerindeki etkilerini sorgulayan Black Mirror televizyon serisi, temelde teknolojinin topluma kazandırmış olduğu kolaylıkların sonuçları üzerine yeniden düşünülmesini sağlayan önemli bir yapımdır.
Bu çalışmada özellikle teknolojinin eriştiği gelişme üzerinden iktidar alanlarını irdeleyen ‘Arkangel’ adlı bölüm, Foucault’nun özne, bilgi, gözetleme, denetleme ve disipline etme kavramları üzerinden incelenecektir. Ancak öncesinde Foucault’nun iktidar olgusu kuramsal bağlamda ele alınacak olup ele alınan bilgiler doğrultusunda ilgili bölüm analiz edilmeye çalışılacaktır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Alataş B (2012) Foucault: Etik Öznenin Kurulumu, Yüksek lisans tezi, Bilgi Üniversitesi, Sos. Bil. Enst., İstanbul. Allen A (2010) Power, Subjectivity, and Agency: Between Arendt and Foucault, International Journal of Philosophical Studies, 10 (2), 131-149. Althusser L (2014) İdeoloji ve Devletin İdeolojik Aygıtları, İthaki Yayınları, İstanbul. Butler J (2010) Cinsiyet Belası Feminizm ve Kimliğin Altüst Edilmesi, Metis Yayınları, İstanbul. Çaycı B (2016) Medyada Gerçekliğin İnşası ve Toplumsal Denetim, Akdeniz İletişim Dergisi, 25, 84-104. Çelebi V (2013) Michel Foucault’da Bilgi, İktidar ve Özne İlişkisi, Sosyal ve Beşeri Bilimler Dergisi, 5, 512-523. Eroğlu H Ö (2016) Foucault’nun İktidarları, Amme İdaresi Dergisi, 49, 39-54. Foucault M (1997) Ethics, Subjecticity and Truth, The New Press, New York. Foucault M (1999) Bilginin Arkeolojisi, Birey Yayıncılık, İstanbul. Foucault M (2005) Entelektüelin Siyasi İşlevi, Ayrıntı Yayınları, İstanbul. Foucault M (2007) Cinselliğin Tarihi, Ayrıntı Yayınları, İstanbul. Foucault M (2012) İktidarın Gözü, Ayrıntı Yayınları, İstanbul. Foucault M (2014) Özne ve İktidar, Ayrıntı Yayınları, İstanbul. Güneş C D (2013) Michel Foucault’da Söylem ve İktidar. Kaygı Uludağ Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Felsefe Dergisi, 21, 55-69. Işık S (2012) Foucault’da İktidar, Özgürlük ve Direniş. Ekev Akademi Dergisi, 51, 103-114. Keskin F (1996) Foucault’da Şiddet ve İktidar, Cogito Dergisi, 6-7, 117-122. Oksala J (2012) Devlet Şiddetinin Yönetimi: Foucault’da Siyasi İktidarın Yönetimsellik Olarak Yeniden Ele Alınması, Cogito Dergisi, 70-71, 163-178. Özdel G (2012) Foucault Bağlamında İktidarın Görünmezliği ve “Panoptikon” İle “İktidarın Gözü” Göstergeleri, The Turkish Online Journal of Design: Art and Communucation, 2, 22-29. Spahıu E Y (2002) Michel Foucault – Foucaultcu İktidar, Söylem ve Özne Kavramları, Kurgu Dergisi, 19, 271-282. Touraine A (1995) Modernliğin Eleştirisi, Yapı Kredi Yayınları, İstanbul.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
27 Temmuz 2019
Gönderilme Tarihi
18 Mart 2019
Kabul Tarihi
6 Mayıs 2019
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2019 Cilt: 12 Sayı: 2
Cited By
Michel Foucault’da İktidar ve Güç
Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Uygulamalı Bilimler Dergisi
https://doi.org/10.31200/makuubd.984887FOUCAULT’NUN İKTİDAR KAVRAMI ÇERÇEVESİNDE TAHAKKÜM İLİŞKİLERİNİN YENİDEN ÜRETİLMESİ: ESRA EROL’DA ÖRNEĞİ
Beykoz Akademi Dergisi
https://doi.org/10.14514/beykozad.1325908“Büyük Birader”in Panoptikonu Bağlamında The Capture Dizisinin Analizi
Selçuk İletişim
https://doi.org/10.18094/josc.1376163The Function of Mentally Troubled Persons in Zülfü Livaneli’s Novels
Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi
https://doi.org/10.18506/anemon.1694407