Yıl 2019, Cilt 12 , Sayı 2, Sayfalar 630 - 655 2019-07-27

MICHEL FOUCAULT’NUN İKTİDAR VE ÖZNE KAVRAMSALLAŞTIRMASINA GÖZETİM SORUNU ÜZERİNDEN BAKMAK: BLACK MIRROR – ARKANGEL

Pelin Kılınç Özüölmez [1]


Foucault, iktidarı ve iktidar ilişkilerini toplumsal yapının belirlendiği önemli düzenlemeler olarak görmektedir. O’na göre iktidar yalnızca devlet ve halklar arasında değil daha özelde bireyler üzerinde etkili olan bir yapıya sahiptir. İktidarın alanını ikili ilişkilere kadar daraltan hatta bireyin kendi bedeninde dahi arayabileceği bir güç olarak değerlendiren Foucault, bu gücün bilgiyle devamlı kılınabileceğini ifade etmektedir. Günümüzde teknolojik ilerlemenin bir sonucu olarak ise bu bilgilerin kullanım alanlarını sorgulamanın önemli bir yerde durduğunu savunmaktadır. Bilim ve teknoloji gibi önemli gelişmeler geçmişten günümüze iktidarı elinde bulunduranlar tarafından yerini sabitleştirmeye yarayan araçlar olarak değerlendirilmiştir. Bu dolayımda da ileri teknolojinin toplumlar ve bireyler üzerindeki etkilerini sorgulayan Black Mirror televizyon serisi, temelde teknolojinin topluma kazandırmış olduğu kolaylıkların sonuçları üzerine yeniden düşünülmesini sağlayan önemli bir yapımdır.

Bu çalışmada özellikle teknolojinin eriştiği gelişme üzerinden iktidar alanlarını irdeleyen ‘Arkangel’ adlı bölüm, Foucault’nun özne, bilgi, gözetleme, denetleme ve disipline etme kavramları üzerinden incelenecektir. Ancak öncesinde Foucault’nun iktidar olgusu kuramsal bağlamda ele alınacak olup ele alınan bilgiler doğrultusunda ilgili bölüm analiz edilmeye çalışılacaktır. 

Foucault, İktidar, Gözetim, Denetim, Black Mirror
  • Alataş B (2012) Foucault: Etik Öznenin Kurulumu, Yüksek lisans tezi, Bilgi Üniversitesi, Sos. Bil. Enst., İstanbul. Allen A (2010) Power, Subjectivity, and Agency: Between Arendt and Foucault, International Journal of Philosophical Studies, 10 (2), 131-149. Althusser L (2014) İdeoloji ve Devletin İdeolojik Aygıtları, İthaki Yayınları, İstanbul. Butler J (2010) Cinsiyet Belası Feminizm ve Kimliğin Altüst Edilmesi, Metis Yayınları, İstanbul. Çaycı B (2016) Medyada Gerçekliğin İnşası ve Toplumsal Denetim, Akdeniz İletişim Dergisi, 25, 84-104. Çelebi V (2013) Michel Foucault’da Bilgi, İktidar ve Özne İlişkisi, Sosyal ve Beşeri Bilimler Dergisi, 5, 512-523. Eroğlu H Ö (2016) Foucault’nun İktidarları, Amme İdaresi Dergisi, 49, 39-54. Foucault M (1997) Ethics, Subjecticity and Truth, The New Press, New York. Foucault M (1999) Bilginin Arkeolojisi, Birey Yayıncılık, İstanbul. Foucault M (2005) Entelektüelin Siyasi İşlevi, Ayrıntı Yayınları, İstanbul. Foucault M (2007) Cinselliğin Tarihi, Ayrıntı Yayınları, İstanbul. Foucault M (2012) İktidarın Gözü, Ayrıntı Yayınları, İstanbul. Foucault M (2014) Özne ve İktidar, Ayrıntı Yayınları, İstanbul. Güneş C D (2013) Michel Foucault’da Söylem ve İktidar. Kaygı Uludağ Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Felsefe Dergisi, 21, 55-69. Işık S (2012) Foucault’da İktidar, Özgürlük ve Direniş. Ekev Akademi Dergisi, 51, 103-114. Keskin F (1996) Foucault’da Şiddet ve İktidar, Cogito Dergisi, 6-7, 117-122. Oksala J (2012) Devlet Şiddetinin Yönetimi: Foucault’da Siyasi İktidarın Yönetimsellik Olarak Yeniden Ele Alınması, Cogito Dergisi, 70-71, 163-178. Özdel G (2012) Foucault Bağlamında İktidarın Görünmezliği ve “Panoptikon” İle “İktidarın Gözü” Göstergeleri, The Turkish Online Journal of Design: Art and Communucation, 2, 22-29. Spahıu E Y (2002) Michel Foucault – Foucaultcu İktidar, Söylem ve Özne Kavramları, Kurgu Dergisi, 19, 271-282. Touraine A (1995) Modernliğin Eleştirisi, Yapı Kredi Yayınları, İstanbul.
Birincil Dil tr
Bölüm Araştırma Makaleleri
Yazarlar

Orcid: 0000-0001-6207-5786
Yazar: Pelin Kılınç Özüölmez (Sorumlu Yazar)

Tarihler

Yayımlanma Tarihi : 27 Temmuz 2019

Bibtex @araştırma makalesi { josc596271, journal = {Selçuk İletişim}, issn = {}, eissn = {2148-2942}, address = {}, publisher = {Selçuk Üniversitesi}, year = {2019}, volume = {12}, pages = {630 - 655}, doi = {10.18094/josc.596271}, title = {MICHEL FOUCAULT’NUN İKTİDAR VE ÖZNE KAVRAMSALLAŞTIRMASINA GÖZETİM SORUNU ÜZERİNDEN BAKMAK: BLACK MIRROR – ARKANGEL}, key = {cite}, author = {Kılınç Özüölmez, Pelin} }
APA Kılınç Özüölmez, P . (2019). MICHEL FOUCAULT’NUN İKTİDAR VE ÖZNE KAVRAMSALLAŞTIRMASINA GÖZETİM SORUNU ÜZERİNDEN BAKMAK: BLACK MIRROR – ARKANGEL. Selçuk İletişim , 12 (2) , 630-655 . DOI: 10.18094/josc.596271
MLA Kılınç Özüölmez, P . "MICHEL FOUCAULT’NUN İKTİDAR VE ÖZNE KAVRAMSALLAŞTIRMASINA GÖZETİM SORUNU ÜZERİNDEN BAKMAK: BLACK MIRROR – ARKANGEL". Selçuk İletişim 12 (2019 ): 630-655 <https://dergipark.org.tr/tr/pub/josc/issue/47244/596271>
Chicago Kılınç Özüölmez, P . "MICHEL FOUCAULT’NUN İKTİDAR VE ÖZNE KAVRAMSALLAŞTIRMASINA GÖZETİM SORUNU ÜZERİNDEN BAKMAK: BLACK MIRROR – ARKANGEL". Selçuk İletişim 12 (2019 ): 630-655
RIS TY - JOUR T1 - MICHEL FOUCAULT’NUN İKTİDAR VE ÖZNE KAVRAMSALLAŞTIRMASINA GÖZETİM SORUNU ÜZERİNDEN BAKMAK: BLACK MIRROR – ARKANGEL AU - Pelin Kılınç Özüölmez Y1 - 2019 PY - 2019 N1 - doi: 10.18094/josc.596271 DO - 10.18094/josc.596271 T2 - Selçuk İletişim JF - Journal JO - JOR SP - 630 EP - 655 VL - 12 IS - 2 SN - -2148-2942 M3 - doi: 10.18094/josc.596271 UR - https://doi.org/10.18094/josc.596271 Y2 - 2019 ER -
EndNote %0 Selçuk İletişim MICHEL FOUCAULT’NUN İKTİDAR VE ÖZNE KAVRAMSALLAŞTIRMASINA GÖZETİM SORUNU ÜZERİNDEN BAKMAK: BLACK MIRROR – ARKANGEL %A Pelin Kılınç Özüölmez %T MICHEL FOUCAULT’NUN İKTİDAR VE ÖZNE KAVRAMSALLAŞTIRMASINA GÖZETİM SORUNU ÜZERİNDEN BAKMAK: BLACK MIRROR – ARKANGEL %D 2019 %J Selçuk İletişim %P -2148-2942 %V 12 %N 2 %R doi: 10.18094/josc.596271 %U 10.18094/josc.596271
ISNAD Kılınç Özüölmez, Pelin . "MICHEL FOUCAULT’NUN İKTİDAR VE ÖZNE KAVRAMSALLAŞTIRMASINA GÖZETİM SORUNU ÜZERİNDEN BAKMAK: BLACK MIRROR – ARKANGEL". Selçuk İletişim 12 / 2 (Temmuz 2019): 630-655 . https://doi.org/10.18094/josc.596271
AMA Kılınç Özüölmez P . MICHEL FOUCAULT’NUN İKTİDAR VE ÖZNE KAVRAMSALLAŞTIRMASINA GÖZETİM SORUNU ÜZERİNDEN BAKMAK: BLACK MIRROR – ARKANGEL. Selçuk İletişim. 2019; 12(2): 630-655.
Vancouver Kılınç Özüölmez P . MICHEL FOUCAULT’NUN İKTİDAR VE ÖZNE KAVRAMSALLAŞTIRMASINA GÖZETİM SORUNU ÜZERİNDEN BAKMAK: BLACK MIRROR – ARKANGEL. Selçuk İletişim. 2019; 12(2): 655-630.