EN
TR
Duman Solüsyonu Uygulamasının Çilek Fidelerinin Vejetatif Büyüme Üzerine Etkisi
Öz
Tarımsal faaliyetler sonucu ortaya çıkan atıklar, çevresel sürdürülebilirlik ve kaynak verimliliği açısından önemli bir konu haline gelmiştir. Bu atıkların etkin yönetimi ve yeniden değerlendirilmesi hem çevresel etkilerin azaltılmasına hem de döngüsel ekonomi uygulamalarının yaygınlaştırılmasına katkı sağlamaktadır. Bitki artıklarının kontrollü yakılmasıyla elde edilen duman solüsyonu, içerdiği organik bileşikler sayesinde bitki gelişimini teşvik edici özellikler göstermektedir. Özellikle duman solüsyonunda bulunan karrikins gibi biyoaktif maddeler, tohum çimlenmesini ve fide gelişimini olumlu yönde etkileyerek sürdürülebilir tarım uygulamalarına katkı sunmaktadır. Araştırma Yozgat Bozok Üniversitesi Ziraat Fakültesine ait ısıtmasız seralarında yürütülmüştür. Denemede karasal iklim kuşağında yer alan bölgelerde de başarıyla yetiştirilebilen nötr gün çilek çeşidi olan Albion kullanılmıştır. Duman solüsyonunun çilek fidelerinde bazı vejetatif büyüme kriterleri üzerindeki etkilerini belirlemek için yürütülen çalışmada fındık zurufu yakılmasından elde edilen duman solüsyonlarının üç farklı dozu (% 0, 0.1, 0.5, 1) kullanılmıştır. İki farklı dönemde (Çiçeklenme öncesi ve dinlenmeye giriş) bitki sökümleri yapılarak yaprak alanı (cm2 bitki-1), gövde kalınlığı (mm), yaprak, gövde, kök bitki parçalarının yaş ve kuru ağırlıkları (g) tespit edilmiştir. Aynı dönemlerde alınan yaprak örneklerinde toplam protein (mg), toplam fenolik madde (GAE mg g-1) belirlenirken, gövde örneklerinde toplam şeker içerikleri belirlenmiştir. Çalışma sonunda duman solüsyonu uygulamasının yaprak alanı üzerine önemli etkisi olduğu ve en iyi sonucun %1 dozundan (224.95 cm2) elde edildiği belirlenmiştir. Biyokimyasal özelliklere bakıldığında toplam protein ve şeker miktarı üzerine de önemeli etkisi olduğu belirlenmiştir. Toplam protein miktarında en yüksek miktar %1 ve %0.5 dozlarından (sırasıyla 5.73 ve 5,70 mg) elde edilmiştir. Gövdelerdeki toplam şeker içeri incelendiğinde duman solüsyonunun % 0.5 dozunun (%3.29 g YA) en yüksek miktarı verdiği görülmüştür.
Anahtar Kelimeler
Destekleyen Kurum
TÜBİTAK
Proje Numarası
2209-A
Etik Beyan
Bu çalışma için etik kuruldan izin alınmasına gerek yoktur.
Teşekkür
Bu çalışma 2209-A Üniversite Öğrencileri Araştırma Projeleri Desteği ile yürütülen araştırmanın verilerinden üretilmiştir. Maddi katkılarından dolayı TÜBİTAK’a teşekkür ederiz.
Kaynakça
- Abdelgadir, H. A., Kulkarni, M. G., Aremu, A. O. and Van Staden, J. (2013). Smokewater and karrikinolide (KAR1) foliar applications promote seedling growth and photosynthetic pigments of the biofuel seed crop Jatropha curcas L. Journal of Plant Nutrition and Soil Science, 176(59: 743-747.
- Akhtar, N., Khan, S., Malook, I., Rehman, S. Ui. and Jamil, M. (2017). Pb-induced changes in roots of two cultivated rice cultivars grown in lead-contaminated soil mediated by smoke. Environmental Science and Pollution Research, 24: 21298- 21310.
- Aremu, A. O., Kulkarni, M. G., Bair, M. O., Finnie, J. F. and Van Staden, J. (2012). Growth stimulation effects of smoke-water and vermin-compost leachate on greenhouse grown-tissue cultured “Williams” bananas. Plant Growth Regulation, 66, 111-118.
- Aremu, A. O., Masondo, N. A. and Van Staden, J. (2014). Smoke–water stimulates secondary metabolites during in vitro seedling development in Tulbaghia species. South African Journal of Botany, 91, 49-52.
- Aslam, M., Rehman, S., Khatoon, A., Jamil, M., Yamaguchi, H., Hitachi, K., Tsuchida, K., Li, X., Sunohara, Y., Matsumoto, H. and Komatsu, S. (2019). Molecular responses of maize shoot to a plant derived smoke solution. International Journal of Molecular Sciences,20 e1319.
- Balcı, G., Koç, A., Keles, H. and Kılıç, T. (2017). Evaluation of some strawberry day neutral cultivars performance in Yozgat. Fruit Science, 4(2): 6-12.
- Başaran, U., Doğrusöz, M., Gülümser, E. and Mut, H. (2019). Using smoke solutions in grass pea (Lathyrus sativus L.) to improve germination and seedling growth and to reduce toxic compound ODAP. Turkish Journal of Agriculture and Forestry, 43: 518- 526.
- Bradford, M. M. (1976). A rapid and sensitive method for the quantitation of microgram quantities of protein utilizing the principle of protein dye-binding. Analytical Biochemistry, 72: 248-254.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Meyve Yetiştirme ve Islahı
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
16 Mart 2026
Gönderilme Tarihi
25 Haziran 2025
Kabul Tarihi
3 Mart 2026
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2026 Cilt: 23 Sayı: 2
APA
Yildiz, A., & Balcı, G. (2026). Duman Solüsyonu Uygulamasının Çilek Fidelerinin Vejetatif Büyüme Üzerine Etkisi. Tekirdağ Ziraat Fakültesi Dergisi, 23(2), 823-833. https://doi.org/10.33462/jotaf.1726979
AMA
1.Yildiz A, Balcı G. Duman Solüsyonu Uygulamasının Çilek Fidelerinin Vejetatif Büyüme Üzerine Etkisi. JOTAF. 2026;23(2):823-833. doi:10.33462/jotaf.1726979
Chicago
Yildiz, Ayşe, ve Gülden Balcı. 2026. “Duman Solüsyonu Uygulamasının Çilek Fidelerinin Vejetatif Büyüme Üzerine Etkisi”. Tekirdağ Ziraat Fakültesi Dergisi 23 (2): 823-33. https://doi.org/10.33462/jotaf.1726979.
EndNote
Yildiz A, Balcı G (01 Mart 2026) Duman Solüsyonu Uygulamasının Çilek Fidelerinin Vejetatif Büyüme Üzerine Etkisi. Tekirdağ Ziraat Fakültesi Dergisi 23 2 823–833.
IEEE
[1]A. Yildiz ve G. Balcı, “Duman Solüsyonu Uygulamasının Çilek Fidelerinin Vejetatif Büyüme Üzerine Etkisi”, JOTAF, c. 23, sy 2, ss. 823–833, Mar. 2026, doi: 10.33462/jotaf.1726979.
ISNAD
Yildiz, Ayşe - Balcı, Gülden. “Duman Solüsyonu Uygulamasının Çilek Fidelerinin Vejetatif Büyüme Üzerine Etkisi”. Tekirdağ Ziraat Fakültesi Dergisi 23/2 (01 Mart 2026): 823-833. https://doi.org/10.33462/jotaf.1726979.
JAMA
1.Yildiz A, Balcı G. Duman Solüsyonu Uygulamasının Çilek Fidelerinin Vejetatif Büyüme Üzerine Etkisi. JOTAF. 2026;23:823–833.
MLA
Yildiz, Ayşe, ve Gülden Balcı. “Duman Solüsyonu Uygulamasının Çilek Fidelerinin Vejetatif Büyüme Üzerine Etkisi”. Tekirdağ Ziraat Fakültesi Dergisi, c. 23, sy 2, Mart 2026, ss. 823-3, doi:10.33462/jotaf.1726979.
Vancouver
1.Ayşe Yildiz, Gülden Balcı. Duman Solüsyonu Uygulamasının Çilek Fidelerinin Vejetatif Büyüme Üzerine Etkisi. JOTAF. 01 Mart 2026;23(2):823-3. doi:10.33462/jotaf.1726979