Fen ve Teknoloji Öğretmenlerinin Uzaktan Eğitime Yönelik Algı ve Tutumlarının İncelenmesi

Öz

Bu çalışma; fen ve teknoloji öğretmenlerinin uzaktan eğitime yönelik algılarını ve tutumlarını belirlemek amacıyla 2020-2021 yıllarında yapılmıştır. Araştırmanın çalışma grubu, seçkisiz uygun örneklem yöntemi kullanılarak tespit edilmiştir. Çalışma Türkiye’nin farklı illerinde fen ve teknoloji derslerini yürüten 159 fen ve teknoloji öğretmeni ile yürütülmüştür. Ölçme aracı, google anketler uygulaması kullanılarak hazırlanmış ve katılımcılara online olarak uygulanmıştır. Çalışma anketi Gök ve K. Çakmak (2020)’ın hazırladığı “Uzaktan Eğitim Algı Ölçeği”, Ağır (2007)’ın “Uzaktan Eğitime Yönelik Tutum Ölçeği” ve demografik özellikleri içeren 3 bölüm, 50 sorudan oluşmaktadır. Verilerin analizinde frekans ve yüzde değerleri, normallik testleri, bağımsız t-testi, tek yönlü varyans analizi ve basit doğrusal korelasyon analizi kullanılmıştır. Analiz sonuçlarına göre fen ve teknoloji öğretmenlerinin uzaktan eğitime yönelik algı ve tutumlarının orta düzeyde olduğu belirlenmiştir. Cinsiyet, mesleki kıdem, mezun olunan bölüm ve çalıştıkları kurum faktörleri bakımından uzaktan eğitime yönelik algı ve tutumlarda anlamlı bir farklılık bulunmamıştır. Aynı şekilde katılımcıların büyük kısmı, uzaktan eğitimin, eğitim kalitesine katkı sağlamadığını ifade etmişlerdir. Araştrımada; televizyonun en kolay ulaşılabilir uzaktan eğitim teknolojisi olduğu; internetin en etkili uzaktan eğitim iletişim yöntemi olduğu; uzaktan eğitimin en önemli avantajının ise bilgi iletişim teknolojilerinin eğitimde kullanılması olduğu sonuçlarına ulaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Algı
• Tutum
• Fen Eğitimi
• uzaktan eğitim

Investigation of Science and Technology Teachers' Perceptions and Attitudes towards Distance Education

Öz

This work was conducted in 2020-2021 to determine the perceptions and attitudes of science and technology teachers towards distance education. The study group of the research was determined using the random convenience sampling method. The study was conducted with 159 science and technology teachers teaching science and technology courses in different provinces of Turkey. The measurement tool was prepared using the Google Surveys application and applied to the participants online. The study survey consists of 3 sections and 50 questions, including the "Distance Education Perception Scale" prepared by Gök and K. Çakmak (2020), the "Attitude Scale towards Distance Education" by Ağır (2007) and demographic characteristics. Frequency and percentage values, normality tests, independent t-test, one-way analysis of variance and simple linear correlation analysis were used to analyze the data. According to the analysis results, it was determined that the perceptions and attitudes of science and technology teachers towards distance education were at a medium level. There was no significant difference in perceptions and attitudes towards distance education in terms of gender, professional seniority, department of graduation and institution they work in. Likewise, most of the participants stated that distance education did not contribute to the quality of education. In the research; television is the most easily accessible distance education technology; the internet is the most effective distance education communication method; It has been concluded that the most important advantage of distance education is the use of information and communication technologies in education.

Anahtar Kelimeler

• Attitude
• distance education
• perception
• science education

Kaynakça

1. Ağır, F. (2007). Özel okullarda ve devlet okullarında çalışan ilköğretim öğretmenlerinin uzaktan eğitime karşı tutumlarının belirlenmesi. Yüksek Lisans Tezi, Balıkesir. Balıkesir Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü.
2. Anderson, T. (2010). “Interactions affording distance science education”. Teaching Science Online and at a Distance , Chapter 1, Athabasca University Press.312 pp.
3. Aslan Efe, H., & Baysal, Y. E. (2017). Fen bilgisi öğretmenlerinin eğitim teknolojilerini kullanmaya yönelik motivasyon ve öz düzenleme stratejileri arasındaki ilişkinin belirlenmesi. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 16 (63), 1391-1399.
4. Atik, A. D. (2020). Fen bilimleri öğretmen adaylarının uzaktan eğitim algısı: bir metafor analizi. International Journal of Scholars Education, 3(2), 148-170.
5. Ayvacı, H. Ş., Ürey, M., Bebek, G., & Bülbül, S. (2015). Öğretim yazılımlarının önemi ve uygulanabilirliğine ilişkin fen bilgisi öğretmenlerinin görüşleri. Journal of Instructional Teknologies& Teacher Education, 4 (1), 19-26.
6. Bakioğlu, B., & Çevik, M. (2020). COVID-19 pandemisi sürecinde fen bilimleri öğretmenlerinin uzaktan eğitime ilişkin görüşleri. Electronic Turkish Studies, 15(4).
7. Bal, H. (2015). Fen eğitiminde teknoloji kullanımı değerlendirme raporu. Ankara: Milli Eğitim Bakanlığı Yenilik ve Eğitim Teknolojileri Genel Müdürlüğü. https://yegitek.meb.gov.tr/ (Erişim Tarihi: 12/10/2022)
8. Ballıel Ünal, B. (2017). Web tabanlı uzaktan eğitimin fen bilimleri konularında öğrenci başarısına etkisi. International Journal of Turkish Education Sciences, (9), 481-490.

9. Bardakçı, S., Arslan, Ö. & Can, Y. (2018). Online learning and high school students: a cultural persrective. Turkish Journal of Distance Education-TOJDE, 19 (4).
10. Başar, M., Arslan, S., Günsel, E., & Akpınar, M. (2019). “Distance Education Perceptions of Prospective Teachers”. Journal of Multidisciplinary Studies in Education, 3(2), 14-22.
11. Bayram, M., Peker, A. T., Aka, S. T., & Vural, M. (2019). Üniversite öğrencilerinin uzaktan eğitim dersine karşı tutumlarının incelenmesi. Gaziantep Üniversitesi Spor Bilimleri Dergisi, 4(3), 330-345.
12. Berigel, M., & Bahçekapılı, E. (2018). Uzaktan eğitim araçlarının bilişim derslerinin öğrenimine etkisi. The 27th International Congress on Educational Sciences (ICES-UEBK) (s. 2547- 2552). Anatalya: Pegem Akademi.
13. Berigel, M., & Karal, H. (2018). Kurum desteğinin uzaktan eğitim süreçlerine etkisi. The 27th International Congress on Educational Sciences (ICES-UEBK) (s. 2559- 2566). Pegem Akademi.
14. Berigel, M., Aydın, M., Uğur, N. & Akyıldırım, S. (2018). K-12 okulları için uzaktan eğitim uygulamaları. The 27th International Congress on Educational Sciences (ICES-UEBK), (s. 2553- 2557).
15. Bilge, E. & Ayvacı, H. Ş. (2018). Fen bilimleri öğretmenlerinin ders sürecinde tercih ettikleri yöntem ve tekniklerin. The 27th International Congress on Educational Sciences (ICES-UEBK), (s. 1221-1226).
16. Birhan, H. (2021). Uzaktan eğitim aracılığıyla gerçekleştirilen fen bilimleri dersinin etkililiğine ilişkin öğretmen, öğrenci, veli ve yönetici görüşleri. Yüksek Lisans Tezi. Akdeniz Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Antalya.
17. Bolat, Y. İ., Aydemir, M. & Karaman, S. (2017). Uzaktan eğitim öğrencilerinin öğretimsel etkinliklerde mobil internet kullanımlarının teknoloji kabul modeline göre incelenmesi. Gazi University Journal of Gazi Educational Faculty (GUJGEF), 37(1), p63-91. 29p.
18. Bostan Sarıoğlan, A., Altaş, R., & Şen, R. (2020). Uzaktan eğitim sürecinde fen bilimleri dersinde deney yapmaya ilişkin öğretmen görüşlerinin araştırılması. Milli Eğitim Dergisi, 49(1), 371-394.
19. Boz, A. (2019). Öğretmen adaylarının teknoloji kabullenme ve kullanımı bağlamında uzaktan eğitim algılarının incelenmesi. Master's Thesis, Necmettin Erbakan Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü.
20. Büyüköztürk, Ş., Çakmak, E.K., Akgün, Ö.E., Karadeniz, Ş. & Demirel, F. (2013). Bilimsel araştırma yöntemleri. Ankara: Pegem Akademi.
21. Cüez, T. (2006). İlköğretim 8. sınıflarda fen bilgisi dersinde web tabanlı öğretim desteğinin öğrenci başarısına etkisi. Yüksek Lisans Tezi, İzmir: Dokuz Eylül Üniversitesi Eğitim Enstitüsü.
22. Daşdemir, İ., Cengiz, E., Uzoğlu, M. & Bozdoğan, A. E. (2012). Tablet bilgisayarların fen ve teknoloji derslerinde kullanılmasıyla ilgili fen ve teknoloji öğretmenlerinin görüşlerinin incelenmesi. Mustafa Kemal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 9 (20), 495-511.
23. Demirkıran, V. & Silahtaroğlu, G. (2008). Uzaktan eğitim; ne zaman, nasıl?. Akademik Bilişim. Dikmen, S., & Bahçeci, F. (2020). Covid-19 pandemisi sürecinde yükseköğretim kurumlarının uzaktan eğitime yönelik stratejileri: fırat üniversitesi örneği. Turkish Journal of Educational Studies, 7(2), 78-98.
24. Doğan, S., & Koçak, E. (2020). EBA sistemi bağlamında uzaktan eğitim faaliyetleri üzerine bir inceleme. Ekonomi ve Sosyal Araştırmalar Dergisi, 7(14), 111-124.
25. Dönel Akgül, G. & Aksoy Kökosmanlı, P. (2021). “Pandemi Döneminde Uzaktan Eğitime Yönelik Yapılan Tezlerin İçerik Analizi”, International Academic Social Resources Journal, (e-ISSN: 2636-7637), Vol:6, Issue:32; pp:2010-2017.
26. Erfidan, A. (2019). Derslerin uzaktan eğitim yoluyla verilmesiyle ilgili öğretim elemanı ve öğrenci görüşleri: balıkesir üniversitesi örneği. Yüksek Lisans Tezi. Balıkesir Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü. Eygü, H. & Karaman, S. (2013). Uzaktan eğitim öğrencilerinin memnuniyet algıları üzerine bir araştırma. Dergipark, 3 (1), 36-59.
27. Gök, B. & Kılıç-Çakmak, E. (2020). Uzaktan eğitimde ders veren öğretim elemanlarının uzaktan eğitim algısı. Kastamonu Eğitim Dergisi, 28(5), 1915-1931.
28. Güler, B. & Şahin, M. (2016). Fen öğretiminde karma öğrenme: Öz- yeterlik inancı ve teknolojiye yönelik tutuma etkisi. Bartin University Journal of Faculty of Education, 5 (3), 908-923.
29. Günder, E. E. (2018). Mektupla öğretimden sanal sınıf ortamına taşınan uzaktan eğitim uygulamaları: Manisa Celal Bayar Üniversitesi örnekleminde. The 27th International Congress on Educational Sciences (ICES- UEBK) (s. 1801-1807). Antalya: Pegem Akademi.
30. Gür Erdoğan, D., Kaya Uyanık, G., Canan Güngören, Ö. ve Hamutoğlu, N. B. (2018). Öğretmen adaylarının öğrenme yaklaşımlarına göre yaşam boyu öğrenme eğilimleri. The 27th International Congress on Educational Sciences( ICES - UEBK) (s. 901-907). Antalya: Pegem Akademi
31. Haşıloğlu, M., Durak, S., & Arslan, A. (2020). Covid-19 uzaktan eğitim sürecinde fen bilimleri şube rehber öğretmenlerinin gözünden öğretmen, öğrenci ve velilerin değerlendirilmesi. International Journal of Education Science and Teknology. 6(3), 214-239.
32. Kadirhan, M. & Korkmaz, Ö. (2020). EBA içerikleriyle harmanlanmış öğretim uygulamasının öğrencilerin fen bilimleri dersindeki akademik başarılarına ve tutumlarına etkisi. Trakya Eğitim Dergisi, 10 (1), 64-75.
33. Karaman, P. & Karaman, A. (2016). Fen bilimleri öğretmenlerinin yenilenen fen bilimleri öğretim programına yönelik görüşleri. Erzincan Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi. 18 (1).
34. Kayadibi, F. (2012). Eğitim kalitesine etki eden faktörler ve kaliteli eğitimin üretime katkısı. İstanbul Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, 0(3).
35. Koç, E. S. (2021). Nasıl bir uzaktan eğitim? 1 yılın sonunda yapılan çalışmaların değerlendirilmesi. International Anatolia Academic Online Journal Social Sciences Journal, 7(2), 13-26.
36. Mukovız, O. P. (2016). The examinatıon of readiness of primary school teachers to distance learning ın the system of lifelong education. GLOKAL, 2(1), 27-44.
37. Nasser, R. & Abouchedid, K. (2010). Attitudes and concerns towards distance education: the case of lebanon. Online Journal of Distance Learning Administration 3(4), 1-12.
38. Orhan, A. T. & Durak Men, D. (2018). Web tabanlı öğretimin fen dersi başarısına ve fen dersine yönelik tutuma etkisi: Bir meta analiz çalışması. MCBÜ Sosyal Bilimler Dergisi. 16 (3), 245-284.
39. Özabacı, N. & Olgun, A. (2011). Bilgisayar destekli fen bilgisi öğretiminin fen bilgisi dersine ilişkin tutum, bilişüstü beceriler ve fen bilgisi başarısı üzerine bir çalışma. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 10 (37), 093-107.
40. Özdemir, S. (2002). Eğitimde toplam kalite yönetimi. Kırgızistan-Türkiye Manas Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 2(1), 253-270.
41. Özgöl, M., Sarıkaya, İ. & Öztürk, M. (2017). Örgün eğitimde uzaktan eğitim uygulamalarına ilişkin öğrenci ve öğretim elemanı değerlendirmeleri. Yükseköğretim ve Bilim Dergisi. (2), 294-304.
42. Özkul, A., & Girginer, N. (2014, Mayıs 24). Uzaktan eğitimde teknoloji ve Etkinlik”. Sakarya Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, (3).
43. Öztaş, B. (2021). Covid-19 sürecinde fen bilimleri öğretmenlerinin bilgi ve iletişim teknolojilerinin kullanımına yönelik yeterlilik algıları ve uzaktan eğitime ilişkin görüşleri. Yüksek Lisans Tezi. Dokuz Eylül Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, İzmir.
44. Pınar, M., & Dönel Akgül, G. (2020). Covid-19 salgını sürecinde fen bilimleri dersinin uzaktan eğitim ile verilmesine yönelik öğrenci görüşleri. Journal of Current Research on Social Sciences (JoCReSS), 10(2), 461-486.
45. Sert, M., Gündoğdu, K. & Akar Vural, R. (2018). Türkiye’de eğitim programları ve öğretim alanının bugünü, yarını. The 27th International Congress on Educational Sciences, (s. 2405-2418), Antalya: Pegem Akademi.
46. Şentürk, H. (2020, 01 31). Milli eğitimde DYK kurslarının uzaktan eğitim yoluyla yürütülmesine yönelik incelenmesi. Anadolu University Journal of Education Faculty, 4(1), 50-66.
47. Tanık Önal, N. (2017). Bilgi ve iletişim teknolojileri kullanımı: fen bilgisi öğretmen adaylarının görüşleri . International Journal of Active Learning , 2 (1) , 1-21. UNESCO (2020). Policy Brief: Education during COVID-19 and beyond. https://www.un.org/ development/desa/dspd/wpontent/uploads/sites. (Erişim Tarihi: 09/08/2022)
48. Tepe, F. D. Y., & Adıgüzel, T. (2017). Eğitim kurumlarında teknoloji ile değişim süreci: bir yükseköğretim kurumu örneği. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 16(63), 1242-1261.
49. Uzoğlu, M. (2017). Fen bilgisi öğretmen adaylarının uzaktan eğitime ilişkin görüşleri. Karadeniz Sosyal Bilimler Dergisi, 9 (16), 335-351.
50. Yıldırım, O. G., Kotan, S. & Özdener, N. (2018). Eğitsel simülasyonların yönergeler açısından değerlendirilmesi. The 27th International Congress on Educational Sciences (ICES_UEBK), (s. 1651-1658).
51. Yıldız, E. (2011). Web- tabanlı senkron derslerin öğretmen adaylarının uzaktan eğitime karşı tutumları ve senkron teknolojileri kabulleri üzerine etkisi. Yüksek Lisans Tezi, Balıkesir: Balıkesir Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü.