Ortaokul Matematik Eğitiminde Çocuktan Ebeveyne Öğreterek Öğrenme Ortamları

Öz

Bu çalışmanın temel amacı; matematik eğitiminde çocuktan ebeveyne öğreterek öğrenme (ÇEÖÖ) şeklinde adlandırılan bir yöntemin uygulanabilirliğinin ve kullanışlılığının ebeveyn ve çocuk görüşleri bağlamında tespit edilmesidir. Çalışma 2017-2018 eğitim-öğretim yılı boyunca; ortaokul 7. sınıf düzeyinde öğrenim gören öğrenciler ve bu öğrencilerin ebeveynleri ile gerçekleştirilmiştir. Araştırmada nitel araştırma yöntemleri benimsenmiştir. Nitel verilerin toplanmasında durum çalışması deseni kullanılmıştır. Süreç boyunca ebeveynlerin ve öğrencilerin çalışmaya dair görüşleri alınmış, yapılan her etkinlik sonrasında ise ebeveynler ve çocuklardan günlük tutmaları istenmiştir. Elde edilen veriler derinlemesine incelenerek betimlenmiştir. Genel olarak ebeveyn ve öğrenci görüş ile günlüklerinden, ÇEÖÖ yönteminin ortaokul düzeyinde matematik eğitiminde kullanılabilir ve etkili bir yaklaşım olduğu bulgularına ulaşılmıştır. Bunların yanı sıra genel görüşler; ebeveyn, çocuk ve öğretmen arasındaki iletişimi güçlendirdiği ve katılımcıların akademik başarılarının arttığını ifade ettikleri yönünde yoğunlaşmıştır. Bir yönüyle öğrenciden öğrenciye (child to child) öğretim yöntemine benzemekle beraber, öğreticinin çocuk, öğrenenin ebeveyn olduğu ve ulaşılabilen alan yazında özgün ve yeni bir bakış açısını temsil eden ÇEÖÖ yönteminin; ebeveyn-çocuk-öğretmen iş birliğine işlerlik kazandırması, katılımcı algılarına göre akademik başarıya olumlu katkılar sunması ve matematik eğitiminde alternatif bir model olarak görülmesi gibi olumlu sonuçlarının olduğu söylenebilir.

Anahtar Kelimeler

• Matematik eğitimi
• ebeveyn çocuk ilişkisi
• ev etkinlikleri
• öğreterek öğrenme

Child to Parent Teaching Learning Environments in Secondary School Mathematics Education

Öz

The primary objective of this study is to determine the applicability and utility of an approach termed child-to-parent learning by teaching (CPLT) in mathematics education, within the context of parent and child opinions. The study was conducted throughout the 2017–2018 academic year with seventh-grade middle school students and their parents. A qualitative research methodology was adopted in the study, and a case study design was utilized for qualitative data collection. Throughout the process, the views of parents and students regarding the study were obtained, and both parents and children were requested to keep diaries following each activity. The gathered data were analyzed in depth and descriptively characterized. In general, the findings from parent and student opinions and diaries indicated that the CPLT method is a usable and effective approach in middle school mathematics education. In addition, general consensus demonstrated that the method strengthens communication among parents, children, and teachers, and participants expressed that their academic achievement increased. Although it shares certain characteristics with peer tutoring (child-to-child), it can be concluded that the CPLT method, where the child acts as the instructor and the parent as the learner, which represents a novel perspective within the accessible literature, yields positive outcomes such as operationalizing parent-child-teacher cooperation, offering positive perceived contributions to academic achievement based on participant perceptions, and serving as a viable model in mathematics education.

Anahtar Kelimeler

• Mathematics education
• parent-child relationship
• home activities
• learning by teaching

Kaynakça

1. Akgün, E., & Yeşilyaprak, B. (2011). Anne çocuk oyun etkileşiminde niteliksel boyut: annelerin sözel ifadelerin değerlendirilmesi. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 40, 11-20.
2. Arnas, A. Y. (2004). Okul öncesi dönemde matematik eğitimi. Adana: Nobel Kitabevi.
3. Aslanargun, E. (2007). Okul aile iş birliği ve öğrenci başarısı üzerine bir tarama çalışma. Sosyal Bilimler Dergisi, 8, 119-135.
4. Biswas, G., Leelawong, K., Schwartz, D., & Vye, N. (2005). Learning by teaching: A new agent paradigm for education software. Applied Artificial Intelligence, 19(3-4), 363–392.
5. Blevins Knabe, B., & Mussen Miller, L. (1996). Number us at home by children and their parents and its relationship to early matematical performance. Early Development and Parenting, 5, 35-45.
6. Boaler, J. (2021). Mathematical mindsets: Unleashing students' potential through creative math, inspiring messages, and innovative teaching. Jossey-Bass.
7. Büyüköztürk, Ş., Çakmak, E. K., Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş. ve Demirel, F. (2009). Bilimsel araştırma yöntemleri (3. baskı). Pegem Akademi Yayıncılık.
8. Chi, M. T. H., & Wylie, R. (2014). The ICAP framework: Linking cognitive engagement to active learning outcomes. Educational Psychologist, 49(4), 219–243.

9. Collins, W. A., & Laursen, B. (2021). Parent-child relationships in adolescence: Developmental pathways and dynamics. Developmental Psychology, 57(5), 799-813.
10. Creswell, J. W. (2013). Qualitative inquiry and research design: Choosing among five approaches (3rd ed.). SAGE Publications.
11. Çakmak Gürel, Z. (2023). Matematik Öğretmen Adaylarının Okul Dışı Öğrenme Ortamlarına Yönelik Etkinlik Geliştirme Becerileri. Journal of Research in Informal Environments, 8(2), 192-210.
12. Çelenk, S. (2003). Okul başarısının ön koşulu: Okul aile dayanışması. İlköğretim-Online, 2(2), 28-34.
13. Çiftçi, M., & Bal, N. (2015). Ortaokul öğrencilerinin anne-baba katılım düzeyi ile akademik başarıları arasındaki ilişkinin incelenmesi. International Journal of Human Sciences, 12(1), 363-384.
14. Çiltaş, A., Güler, G., & Sözbilir, M. (2012). Türkiye’de matematik eğitimi araştırmaları: Bir içerik analizi çalışması. Kuram ve Uygulamada Eğitim Bilimleri, 12(1), 565-580.
15. Çolak, M., & Yılmaz, M. (2022). Ebeveynlerin çocuklarıyla birlikte gerçekleştirdiği ev etkinliklerinin çocukların öğrenme süreçlerine etkisi. Eğitim ve Bilim, 47(210), 211-223.
16. Dam, H. (2008). Öğrencinin okul başarısında aile faktörü. Hitit Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, 7(14), 75-99.
17. Duran, D. (2017). Learning-by-teaching. Evidence and implications as a pedagogical mechanism. Innovations in Education and Teaching International, 54(5): 476–484.
18. Duru, S., & Çöğmen, S. (2016). İlkokul-Ortaokul Öğrencileri ve Velilerin Ev Ödevlerine Yönelik Görüşleri. İlköğretim Online, 16(1).
19. Engin, A. O., Özen, Ş., & Bayoğlu, V. (2009). Öğrencilerin okul öğrenme başarılarını etkileyen bazı temel değişkenler. Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 3, 125-156.
20. Fiorella, L., & Mayer, R. E. (2019). Eight ways to promote generative learning. Educational Psychology Review, 31(4), 865–901.
21. Grotevant, H. D., & Cooper, C. R. (2022). Adolescent development and the parent-child relationship: Implications for understanding and guiding youth. Annual Review of Psychology, 73, 155-177.
22. Güneş, F. (2014). Eğitimde ödev tartışmaları. Bartın Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 3(2), 1-25.
23. Halat, E., & Kay, O. (2009). Yeni 2005 ilköğretim matematik öğretim programının veli görüşleri doğrultusunda değerlendirilmesi: eğitim düzeyi. Erzincan Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 11(2).
24. Harrison, L. (2023). Mindful learning: Helping children manage homework stress. New Harbinger Publications
25. Hattie, J., & Yates, G. C. R. (2021). Visible learning and the science of how we learn. Routledge.
26. Hoover-Dempsey, K. V., & Sandler, H. M. (1997). Why do parents become involved in their children’s education? Review of Educational Research, 67(1), 3–42.
27. İpek, C. (2011). Velilerin okul tutumu ve eğitime katılım düzeyleri ile aileye bağlı bazı faktörlerin ilköğretim öğrencilerinin seviye belirleme sınavları (SBS) üzerindeki etkisi. Pegem Eğitim ve Öğretim Dergisi, 1(2), 69-79.
28. Kaya, Ö., & Bacanlı, H. (2016). Eğitim yaşantısına ebeveyn katılım algısını açıklamaya yönelik bir model geliştirme. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 31(2), 410-423.
29. Keçeli Kaysılı, B. (2008). Akademik başarının arttırılmasında aile katılımı. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Özel Eğitim Dergisi, 9(1), 69-83. http://dergiler.ankara.edu.tr/dergiler/39/1100/13082.pdf adresinden edinilmiştir.
30. Kohn, A. (2022). The homework myth: Why our kids get too much of a bad thing. Da Capo Lifelong Books.
31. Konyalıoğlu, A. C. (2016). Chıld as a mathematıcs teacher: I’m playing teaching with my family [Paper presentation]. 2nd International Conference on Lifelong Education and Leadership for All (ICLEL), Riga, Latvia.
32. Kurt, U., & Taş, Y. (2019). Prediction of students’ strategies for doing science homework by parental support and students’ goal orientation. Pegem Eğitim Ve Öğretim Dergisi, 9(2), 585–604.
33. Kurt, U. (2020). Öğrenci Görüşlerine Göre Ebeveynlerin Ev Ödevlerine Katılımının Demografik Değişkenler Açısından İncelenmesi. Dokuz Eylül Üniversitesi Buca Eğitim Fakültesi Dergisi, 49, 60-72.
34. Kutluca, T., & Aydın, M. (2010). Velilerin matematik eğitimine yönelik ilgileri, tutumları ve destekleri. Aile ve Toplum Dergisi, 6(22), 65-78.
35. Leelawong, K., &. Biswas, G. (2008). Designing learning by teaching agents: the Betty’s brain system. International Journal of Artificial Intelligence in Education, 18(3), 181–208.
36. Liu, X., & Koirala, H. (2009). The effect of mathematics self-efficacy on mathematics achievement of high school students. Paper presented at the annual conference of the Northeastern Educational, Research Association. University of Connecticut.
37. Mayer, R. E. (2021). Multimedia learning (3rd ed.). Cambridge University Press.
38. Mendes, I. A. (2019). Active Methodologies as Investigative Practices in the Mathematics Teaching. International Electronic Journal of Mathematics Education, 14(3), 501–512.
39. Miles, M. B., & Huberman, A. M. (1994). Qualitative data analysis: An expanded sourcebook (2nd ed.). SAGE Publications.
40. Muller, D. A., & Sharma, M. D. (2020). The power of teaching others: Peer instruction and student learning. Learning and Instruction, 68, 101303.
41. Özdemir, A. Ş., & Akpınar, M. (2020). The effect of the learning by teaching method on students’ academic achievement and self-efficacy beliefs. Journal of Education and Future, 17, 33–47.
42. Öztürk, F., & Korkmaz, H. (2023). Aile içi etkinliklerin çocukların sosyal gelişimine etkisi: Ebeveyn-çocuk etkileşimi üzerine bir araştırma. Aile ve Toplum Dergisi, 24(1), 72-85.
43. Padilla-Walker, L. M., & Nelson, L. J. (2020). The influence of positive parenting on adolescent development: A systematic review. Journal of Adolescence, 81, 19-33.
44. Patton, M. Q. (2018). Qualitative research and evaluation methods (4th ed.). SAGE Publications.
45. Ren, L., & Hu, G.W. (2014). An ethnographic multiple-case study of mother-child interaction strategies in Singapore-based Chinese families. Journal of Asian Pacific Communication, 24, 274-300.
46. Rosen, L. D. (2021). The distracted student: Overcoming distractions and focusing on schoolwork in the digital age. Oxford University Press.
47. Sarıer, Y. (2016). Türkiye’de öğrencilerin akademik başarısını etkileyen faktörler: Bir meta-analiz çalışması. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 31(3), 609-627.
48. Smetana, J. G., & Villalobos, M. (2021). Adolescent-parent relationships and the role of family support in coping with stress. Journal of Youth and Adolescence, 50(3), 580-595.
49. Solberg, V.S., Wills, J., & Osman, D. (2012). Promoting quality individualized plans: a “how to guide” focused on the high school years. Washington, DC: National Collaborative on workforce and Disability for Youth, İnstitute for Educational Leadership.
50. Stollhans, S. (2016). Learning by teaching: developing transferable skills. E. Corradini, K. Borthwick, & A. Gallagher-Brett (Edt.), Employability for languages: a handbook (pp. 161-164). Dublin: Researchpublishing.net.
51. Vale, I., & Barbosa, A. (2023). Active learning strategies for an effective mathematics teaching and learning. European Journal of Science and Mathematics Education, 11(3), 573–588.
52. Vatterott, C. (2020). Rethinking homework: Best practices that support diverse needs. ASCD.
53. Vygotsky, L. S. (2021). Mind in society: The development of higher psychological processes. (M. Cole, V. John-Steiner, S. Scribner, & E. Souberman, Eds.). Harvard University Press.
54. Xu, J., & Corno, L. (2006). Gender, family help, and homework management reported by rural middle school students. The Journal of Research in Rural Education, 21(2), 1–13.
55. Yin, R. K. (2018). Case study research and applications: Design and methods (6th ed.). SAGE Publications.
56. Yuladır, C., & Doğan S. (2009). Fen ve teknoloji dersinde öğrencilerin ev ödevi performansını arttırmaya yönelik bir eylem araştırması. Çankaya Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Journal of Arts and Sciences, 12, 211-238.