HEMŞİRE VE EBE ÖĞRENCİLERİN TOPLUMSAL CİNSİYET ROL TUTUMLARI İLE AİLE İÇİ ŞİDDETE YÖNELİK TUTUMLARI VE YAŞAM DEĞERLERİ ARASINDAKİ İLİŞKİNİN İNCELENMESİ

Öz

Amaç: Bu araştırma ebelik ve hemşirelik öğrencilerinin toplumsal cinsiyet rol tutumları ile aile içi şiddete yönelik tutumları ve yaşam değerleri arasındaki ilişkiyi belirlemek amacıyla yapılmıştır.
Yöntem: Araştırma tanımlayıcı tasarımındadır. Karadeniz bölgesindeki bir üniversitenin Sağlık Bilimleri Fakültesi’nde öğrenim gören toplam 801 ebelik ve hemşirelik bölümü öğrencisi örneklemi oluşturmuştur. Veriler tanıtıcı bilgi formu, Yaşam Değerleri Ölçeği, Aile İçi Şiddete Yönelik Tutum Ölçeği ve Toplumsal Cinsiyet Rol Tutum Ölçeği ile toplanmıştır. Verilerin analizi SPSS 22 programında tanımlayıcı istatistikler, Mann Whitney U testi, Kruskal Wallis testi, Bonferroni ikili karşılaştırma testi, Spearman korelasyon testi ile yapılmıştır.
Bulgular: Öğrencilerin yaşam değerlerinin olumlu (11.49±2.39), aile içi şiddete yönelik olumlu tutumlarının düşük (22.37±7.63) ve toplumsal cinsiyet rol tutumlarının eşitlikçi (146.62±19.80) olduğu belirlenmiştir. Ebelik öğrencilerinin, üst sınıfların, kadın öğrencilerin ve şiddete maruz kalanların toplumsal cinsiyet tutumlarının eşitlikçi, aile içi şiddete yönelik olumlu tutumları düşük bulunmuştur. Ebelik ve kadın öğrencilerin yaşam değerleri diğerlerine göre daha olumludur. Öğrencilerin toplumsal cinsiyet rol tutumları yaşam değerleri ile pozitif, aile içi şiddete yönelik tutumlar ile negatif yönlü ilişkilidir.
Sonuç: Elde edilen sonuçlar doğrultusunda toplumsal cinsiyet, yaşam değerleri ve aile içi şiddet konularının lisans müfredatlarında derinlemesine ele alınması ve mevcut derslerin içerik ve etkinliğinin değerlendirilmesi için yeni çalışmalar yapılması önerilmektedir. 

Anahtar Kelimeler

• Toplumsal Cinsiyet
• Aile İçi Şiddet
• Yaşam Değerleri
• hemşirelik
• ebelik

The Relationship Between Nursing and Midwifery Students' Gender Role and Domestic Violence Attitudes and Life Values

Öz

Objective:This study was conducted to determine the relationship between midwifery and nursing students' gender role and domestic violence attitudes and life values.
Method:The study used a descriptive design. A total of 801 midwifery and nursing students studying at the Faculty of Health Sciences of a university in the Black Sea region constituted the sample. The data were collected using Introductory Information Form, the Life Values Inventory, Attitudes towards Domestic Violence Questionnaire, and the Gender Role Attitudes Scale. The data were analyzed using descriptive statistics, the Mann Whitney U test, the Kruskal Wallis test, the Bonferroni paired comparison test, and the Spearman correlation test in the SPSS 22 program.
Results: The study revealed that the students' life values were positive (11.49±2.39), their positive attitudes towards domestic violence were low (22.37±7.63), and gender role attitudes were egalitarian (146.62±19.80). The gender attitudes of midwifery students, senior students, female students, and those exposed to violence were found to be egalitarian, while their positive attitudes towards domestic violence were low. Life values of midwifery students and female students were found to be more positive than others. It was found that the gender role attitudes of the students are positively correlated with their life values and negatively correlated with attitudes towards domestic violence.
Conclusion:In line with the results obtained, it is recommended to address the topics of gender, life values and domestic violence thoroughly in the undergraduate curricula and to conduct new studies to evaluate the content and effectiveness of the existing courses.

Anahtar Kelimeler

• Gender identity
• domestic violence
• value of life

Kaynakça

1. Aktaş, B., Kaya, F., Daştan, N. B. (2019). Hemşirelik ve ebelik öğrencilerinin ailede kadına yönelik şiddete ilişkin tutumları. Uluslararası Toplum Araştırmaları Dergisi, 14(20), 1449-1474.
2. Allport, G. W., Vernon, P. E., & Lindzey, G. (1960). Study Of Values: A Scale For Measuring The Dominant Interests In Personality. Boston: MA: Houghton Mifflin.
3. Ben Natan, M. (2016). Interest in nursing among academic degree holders in Israel: A cross-sectional quantitative study. Nurse Educ Today, 38, 150-153.
4. Crombie, N., Hooker, L., & Reisenhofer, S. (2017). Nurse and midwifery education and intimate partner violence: a scoping review. J Clin Nurs, 26(15-16), 2100-2125.
5. Çetinkaya, S. K. (2013). The examination of the relationship between tendency of violence and gender roles attitudes among the university students. Nesne Journal of Psychology, 1(2), 21-43.
6. Dağlar, G., Bilgiç, D., Demirel, G. (2017). Ebelik ve hemşirelik öğrencilerinin kadına yönelik şiddete ilişkin tutumları. Dokuz Eylül Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Elektronik Dergisi, 10(4), 220-228.
7. Doran, F., & Hutchinson, M. (2017). Student nurses' knowledge and attitudes towards domestic violence: results of survey highlight need for continued attention to undergraduate curriculum. J Clin Nurs, 26(15-16), 2286-2296.
8. Erbil, N. (2019). Relationship between Life Values and Gender Roles Attitudes of university students. Ordu University Journal of Nursing Studies, 2(1), 33-45.

9. Gharaibeh, M. K., Abu-Baker, N. N., Aji, S. (2012). Attitudes toward and justification for wife abuse among Syrian medical and nursing students. J Transcult Nurs, 23(3): 297-305.
10. Gümüş, A. B., Şıpkın, S., Tuna, A., & Keskin, G. (2015). Üniversite öğrencilerinde problemli internet kullanımı, şiddet eğilimi ve bazı demografik değişkenler arasındaki ilişki. TAF Preventive Medicine Bulletin, 14(6), 460-467.
11. Günay, G., & Bener, Ö. (2011). Kadınların toplumsal cinsiyet rolleri çerçevesinde aile içi yaşamı algılama biçimleri. Türkiye Sosyal Araştırmalar Dergisi, 3, 157-171.
12. Güngör, E. (1998). Değerler Psikolojisi Üzerine Araştırmalar (2 ed.). İstanbul.: Ötüken Yayınevi.
13. Kanbay, Y., Elif, I. Ş. I. K., Yavuzaslan, M., & Keleş, S. (2012). Hemşirelik öğrencilerinin kadına yönelik aile içi şiddetle ilgili görüş ve tutumlarının belirlenmesi. Gümüşhane Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 1(2), 107-119.
14. Karasu, F., Göllüce, A., Güvenç, E., & Çelik, S. (2017). Üniversite öğrencilerinin toplumsal cinsiyet rollerine ilişkin tutumları. Sdü Sağlık Bilimleri Enstitüsü Dergisi, Online First 1.
15. Kurt, G., Dönmez, S., Eren, Ö., BALCI, E., & Günay, O. (2017). Üç farklı disiplinde okuyan üniversite son sınıf öğrencilerinin istismar, ihmal ve aile içi şiddet algıları. Journal of International Social Research, 10(50), 405-414. Lovi, R., Hutchinson, M., & Hurley, J. (2018). Inclusion of intimate partner violence-related content within undergraduate health care professional curriculum: mixed methods study of academics' attitudes and beliefs. Contemp Nurse, 54(6), 592-602.
16. Müdürlüğü, T. C. B. K. S. G. (2008). Toplumsal Cinsiyet Eşitliği Ulusal Eylem Planı 2008-2013. Retrieved from Ankara: http://www.huksam.hacettepe.edu.tr/Turkce/SayfaDosya/TCEUlusaleylemplani.pdf
17. Öngen, B., & Aytaç, S. (2013). Attitudes of university students regarding to gender roles and relationship with life values. The Istanbul Journal of Sociological Studies, 48(2), 1-18.
18. Özaydınlık, K. (2015). Women in Turkey on the basis of gender and education. Journal of Social Policy Studies, 0(33), 93-112.
19. Özbay, Y., & Erkan, S. (2009). Sosyal Öğrenme Kuramı, Eğitim Psikolojisi (4 ed.). Ankara: Pegem Akademi Yayınları.
20. Özpulat, F. (2017). The relationship between nursing students’ violent tendencies and gender perceptions. Journal of Baskent University Health Sciences, 2(2), 151-161.
21. Sammut, D., Kuruppu, J., Hegarty, K., & Bradbury-Jones, C. (2019). Which violence against women educational strategies are effective for prequalifying health-care students?: A systematic review. Trauma Violence Abuse, XX(X), 1-20.
22. Saraç, S. Toplumsal Cinsiyet. In L. Gültekin, G. Güneş, C. Ertung, & Aslı Şimşek (Eds.), Toplumsal Cinsiyet ve Yansımaları (pp. 27-32). Ankara: Atılım Üniversitesi Yayınları.
23. Sawyer, S., Coles, J., Williams, A., & Williams, B. (2016). A systematic review of intimate partner violence educational interventions delivered to allied health care practitioners. Med Educ, 50(11), 1107-1121.
24. Silva, C. D., Gomes, V. L. O., Fonseca, A. D. D., Gomes, M. T., & Arejano, C. B. (2018). Representation of domestic violence against women: comparison among nursing students. Rev Gaucha Enferm, 39, e63935.
25. Sprague, S., Madden, K., Simunovic, N., Godin, K., Pham, N. K., Bhandari, M., & Goslings, J. C. (2012). Barriers to screening for intimate partner violence. Women Health, 52(6), 587-605.
26. Şahin, N., & Dişsiz, M. (2009). Sağlık çalışanlarında aile içi şiddete yönelik tutum ölçeği geliştirme çalışması. Uluslararası İnsan Bilimleri Dergisi, 6(2), 263-274.
27. T.C. Aile, Ç. v. S. H. B. (2020). Kadına yönelik şiddetle mücadele koordinasyon planı 2020-2021. Retrieved from T.C. Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı: https://ailevecalisma.gov.tr/media/33061/koordinasyon-plani-v13-1.pdf
28. Tutar, H., Akbolat, M., & Erdönmez, C. (2015). Öğrencilerin yaşam değerlerinin incelenmesi. Electronic Journal of Vocational Colleges(14. Bürokon Özel Sayısı), 466-480.
29. Uçar, T., Derya, Y. A., Karaaslan, T., & Tunç, O. A. (2017). The attitudes of university students regarding gender roles and violent behaviours. Journal of Continuing Medical Education, 26(3), 96-103.
30. Uçtu, A. K., & Karahan, N. (2016). Analysis of the relation between gender roles, social gender perception of the health college students and their violence tendency. Journal of the Human and Social Sciences Researches, 5(8), 2882-2905.
31. Valpied, J., Aprico, K., Clewett, J., & Hegarty, K. (2017). Are future doctors taught to respond to intimate partner violence? A study of Australian medical schools. Journal of Interpersonal Violence, 32(16), 2419–2432.
32. WHO. (2013). Global and regional estimates of violence against women: Prevalence and health effects of intimate partner violence and non-partner sexual violence. Retrieved from https://bit.ly/2PAijL9
33. Yagiz, S., Sevil, U., & Guner, O. (2020). The effect of university students’ violence tendency on their attitude towards domestic violence and the factors affecting domestic violence attitudes. Journal of Injury and Violence Research, 12(1), 39-46.
34. Zeyneloglu, S., & Terzioglu, F. (2011). Development and psychometric properties Gender Roles Attitude Scale. H. U. Journal of Education, 40, 409-420. Allport, G. W., Vernon, P. E., & Lindzey, G. (1960). Study Of Values: A Scale For Measuring The Dominant Interests In Personality. Boston: MA: Houghton Mifflin.
35. Ben Natan, M. (2016). Interest in nursing among academic degree holders in Israel: A cross-sectional quantitative study. Nurse Educ Today, 38, 150-153.
36. Crombie, N., Hooker, L., & Reisenhofer, S. (2017). Nurse and midwifery education and intimate partner violence: a scoping review. J Clin Nurs, 26(15-16), 2100-2125.
37. Çetinkaya, S. K. (2013). The examination of the relationship between tendency of violence and gender roles attitudes among the university students. Nesne Journal of Psychology, 1(2), 21-43.
38. Doran, F., & Hutchinson, M. (2017). Student nurses' knowledge and attitudes towards domestic violence: results of survey highlight need for continued attention to undergraduate curriculum. J Clin Nurs, 26(15-16), 2286-2296.
39. Erbil, N. (2019). Relationship between Life Values and Gender Roles Attitudes of university students. Ordu University Journal of Nursing Studies, 2(1), 33-45.
40. Gümüş, A. B., Şıpkın, S., Tuna, A., & Keskin, G. (2015). Üniversite öğrencilerinde problemli internet kullanımı, şiddet eğilimi ve bazı demografik değişkenler arasındaki ilişki. TAF Preventive Medicine Bulletin, 14(6), 460-467.
41. Günay, G., & Bener, Ö. (2011). Kadınların toplumsal cinsiyet rolleri çerçevesinde aile içi yaşamı algılama biçimleri. Türkiye Sosyal Araştırmalar Dergisi, 3, 157-171.
42. Güngör, E. (1998). Değerler Psikolojisi Üzerine Araştırmalar (2 ed.). İstanbul.: Ötüken Yayınevi.
43. Kanbay, Y., Elif, I. Ş. I. K., Yavuzaslan, M., & Keleş, S. (2012). Hemşirelik öğrencilerinin kadına yönelik aile içi şiddetle ilgili görüş ve tutumlarının belirlenmesi. Gümüşhane Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 1(2), 107-119.
44. Karasu, F., Göllüce, A., Güvenç, E., & Çelik, S. (2017). Üniversite öğrencilerinin toplumsal cinsiyet rollerine ilişkin tutumları. Sdü Sağlık Bilimleri Enstitüsü Dergisi, Online First 1.
45. Kurt, G., Dönmez, S., Eren, Ö., BALCI, E., & Günay, O. (2017). Üç farklı disiplinde okuyan üniversite son sınıf öğrencilerinin istismar, ihmal ve aile içi şiddet algıları. Journal of International Social Research, 10(50), 405-414.
46. Lovi, R., Hutchinson, M., & Hurley, J. (2018). Inclusion of intimate partner violence-related content within undergraduate health care professional curriculum: mixed methods study of academics' attitudes and beliefs. Contemp Nurse, 54(6), 592-602.
47. Müdürlüğü, T. C. B. K. S. G. (2008). Toplumsal Cinsiyet Eşitliği Ulusal Eylem Planı 2008-2013. Retrieved from Ankara: http://www.huksam.hacettepe.edu.tr/Turkce/SayfaDosya/TCEUlusaleylemplani.pdf
48. Öngen, B., & Aytaç, S. (2013). Attitudes of university students regarding to gender roles and relationship with life values. The Istanbul Journal of Sociological Studies, 48(2), 1-18.
49. Özaydınlık, K. (2015). Women in Turkey on the basis of gender and education. Journal of Social Policy Studies, 0(33), 93-112.
50. Özbay, Y., & Erkan, S. (2009). Sosyal Öğrenme Kuramı, Eğitim Psikolojisi (4 ed.). Ankara: Pegem Akademi Yayınları.
51. Özpulat, F. (2017). The relationship between nursing students’ violent tendencies and gender perceptions. Journal of Baskent University Health Sciences, 2(2), 151-161.
52. Sammut, D., Kuruppu, J., Hegarty, K., & Bradbury-Jones, C. (2019). Which violence against women educational strategies are effective for prequalifying health-care students?: A systematic review. Trauma Violence Abuse, XX(X), 1-20.
53. Saraç, S. Toplumsal Cinsiyet. In L. Gültekin, G. Güneş, C. Ertung, & Aslı Şimşek (Eds.), Toplumsal Cinsiyet ve Yansımaları (pp. 27-32). Ankara: Atılım Üniversitesi Yayınları.
54. Sawyer, S., Coles, J., Williams, A., & Williams, B. (2016). A systematic review of intimate partner violence educational interventions delivered to allied health care practitioners. Med Educ, 50(11), 1107-1121.
55. Silva, C. D., Gomes, V. L. O., Fonseca, A. D. D., Gomes, M. T., & Arejano, C. B. (2018). Representation of domestic violence against women: comparison among nursing students. Rev Gaucha Enferm, 39, e63935.
56. Sprague, S., Madden, K., Simunovic, N., Godin, K., Pham, N. K., Bhandari, M., & Goslings, J. C. (2012). Barriers to screening for intimate partner violence. Women Health, 52(6), 587-605.
57. Şahin, N., & Dişsiz, M. (2009). Sağlık çalışanlarında aile içi şiddete yönelik tutum ölçeği geliştirme çalışması. Uluslararası İnsan Bilimleri Dergisi, 6(2), 263-274.
58. T.C. Aile, Ç. v. S. H. B. (2020). Kadına yönelik şiddetle mücadele koordinasyon planı 2020-2021. Retrieved from T.C. Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı: https://ailevecalisma.gov.tr/media/33061/koordinasyon-plani-v13-1.pdf
59. Tutar, H., Akbolat, M., & Erdönmez, C. (2015). Öğrencilerin yaşam değerlerinin incelenmesi. Electronic Journal of Vocational Colleges(14. Bürokon Özel Sayısı), 466-480.
60. Uçar, T., Derya, Y. A., Karaaslan, T., & Tunç, O. A. (2017). The attitudes of university students regarding gender roles and violent behaviours. Journal of Continuing Medical Education, 26(3), 96-103.
61. Uçtu, A. K., & Karahan, N. (2016). Analysis of the relation between gender roles, social gender perception of the health college students and their violence tendency. Journal of the Human and Social Sciences Researches, 5(8), 2882-2905.
62. Valpied, J., Aprico, K., Clewett, J., & Hegarty, K. (2017). Are future doctors taught to respond to intimate partner violence? A study of Australian medical schools. Journal of Interpersonal Violence, 32(16), 2419–2432.
63. WHO. (2013). Global and regional estimates of violence against women: Prevalence and health effects of intimate partner violence and non-partner sexual violence. Retrieved from https://bit.ly/2PAijL9
64. Yağız, S., Sevil, U., & Guner, O. (2020). The effect of university students’ violence tendency on their attitude towards domestic violence and the factors affecting domestic violence attitudes. Journal of Injury and Violence Research, 12(1), 39-46.
65. Zeyneloglu, S., & Terzioglu, F. (2011). Development and psychometric properties Gender Roles Attitude Scale. H. U. Journal of Education, 40, 409-420.