Ortaöğretim Kurumlarında Örgütsel Sinizmin Nedenleri ve Etkileri

Öz

Bu araştırmada, ortaöğretim kurumlarında çalışan öğretmenlerin örgütsel sinizm nedenlerini belirlemek ve örgütsel sinizmin etkilerini ortaya koymak amaçlanmıştır. Bu araştırma, örgütlerde birçok olumsuz tutum ve davranışa neden olan örgütsel sinizm nedenlerini, etkilerini ve azaltılmasına yönelik çözüm önerilerini ortaya koyması açısından önemlidir. Araştırma nitel araştırma desenlerinden durum çalışmasıdır. Araştırmanın çalışma grubunu 2012–2013 eğitim-öğretim yılında Gaziantep il merkezindeki ortaöğretim okullarında görev yapan 10 yıldan fazla kıdeme sahip 21 öğretmen oluşmaktadır. Veriler görüşme yönetimi ile toplanmıştır. Veriler betimsel ve içerik analizi yöntemleri kullanılarak analiz edilmiştir. Verilerin analizinde nitel veri analiz programından (ATLAS.ti 6) yararlanılmıştır. Araştırmada okullarda örgütsel sinizm nedenleri okul yönetiminden (adaletsiz olma, öğretmenlere değer vermeme, öğretmenlerin ödüllendirilmemesi) ve öğretmen kaynaklı (aldığı maaşı beğenmemesi, tükenmişlik sendromu, kişiliğin mesleğe uygun olmaması) olduğu tespit edilmiştir. Çalışmada; örgütsel sinizmin, eğitim-öğretimi, okuldaki işbirliğini, öğretmenlik mesleğini, okula bağlılığı, motivasyonu, mesleki tükenmişliği ve performansı olumsuz etkilediği sonucuna ulaşılmıştır. Araştırmada, bulgular ve katılımcıların örgütsel sinizmi azaltmak için sundukları çözüm önerileri doğrultusunda uygulayıcılara ve araştırmacılara yönelik öneriler sunulmuştur

Anahtar Kelimeler

• Sinizm, Örgütsel sinizm, Öğretmen

The Reasons and Effects of Organizational Cynicism in Secondary Schools

Öz

In this study, it is aimed to determine the reasons of organizational cynicism of the teachers in the secondary education and to reveal the effects of organizational cynicism. This study is important in terms of revealing the reasons and the effects of organizational cynicism which causes lots of negative attitudes and behaviours in organizations and in terms of providing suggestions to lessen its presence. It is a case study which belongs to qualitative design classification. The research sample consists of 21 teachers who have more than 10 years of teaching experience and are working in the secondary schools located in the center of Gaziantep province in 2012-2013 academic year. Data are gathered through interview method. Data are analyzed through descriptive and content analysis methods. In the data analysis process, a qualitative data analyze programme (ATLAS.ti 6) was utilized. Research results suggest that the reasons of organizational cynicism are originating from school administration (being unfair, not appreciating the teachers, not rewarding the teachers) and from teachers (not being pleased with the salary, the syndrome of being burnout, not having a suitable personality). In conclusion, it is revealed that education and instruction, cooperation in the school, the profession of teaching, commitment to school, motivation, professional burnout and performance are badly affected by organizational cynicism. Suggestions for practitioners and researchers are presented according to the findings of the study and the participants’ proposals in order to decrease organizational cynicism

Anahtar Kelimeler

• Cynicism, Organizational cynicism, Teacher

Kaynakça

1. Abraham, R. (2000). Organizational cynicism: Bases and consequences. Genetic, Social, and General Psychology Monographs, 3(126), 269–292.
2. Altınöz, M., Çöp, S., ve Sığındı, T. (2011). Algılanan Örgütsel Bağlılık ve Örgütsel Sinizm İlişkisi: Ankara’daki Dört ve Beş Yıldızlı Konaklama İşletmeleri Üzerine Bir Araştırma. Selçuk Üniversitesi Sosyal ve Ekonomik Araştırmalar Dergisi, 21,286-316.
3. Arslan, E.T. (2012). Süleyman Demirel Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Akademik Personelinin Genel ve Örgütsel Sinizm Düzeyi. Doğuş Üniversitesi Dergisi, 13 (1), 12-27.
4. Balıkçıoğlu, S. (2013). Antalya Bölgesi Konaklama İşletmeleri Çalışanlarının Örgütsel Sinizm Tutumları İle Bağlılık İlişkisi Üzerine Bir Araştırma. Yayımlanmamış Yüksek Lisans tezi, Mustafa Kemal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Hatay.
5. Barnes, L. L. (2010). The Effects of Organizational Cynicism on Community Colleges: Exploring Concepts from Positive Psychology. Unpublished doctoral dissertation, Claremont University.
6. Boyalı, H. (2011). Örgütsel Sinizm ve İş Tatmini Arasındaki İlişkiler: Karaman’daki Bankalar Üzerinde Bir Uygulama. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Karamanoğlu Mehmetbey Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Karaman.
7. Brandes, P, Dharwadkar, R. and Dean, J. W., (1999), Does Organizational Cynicism Matter? Employee and Supervisor Perspectives on Work Outcomes. Eastern Academy of Management Proceedings, 150-153. Outstanding Empirical PaperAward.
8. Çağ, A. (2011). Algılanan Örgütsel Adaletin, Örgütsel Sinizme Ve İşten Ayrılma Niyetine Etkisinin Belirlenmesine Yönelik Bir Araştırma. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Afyonkarahisar.

9. Çetin, B., Özgan, H. ve Bozbayındır, F. (2013). İlköğretim Öğretmenlerinin Örgütsel Adalet İle Sinizm Algıları Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. Akademik Bakış Dergisi, 37, 1-20.
10. Davis, J. (2002). At the Mercy of Sadistic Cats and Megalomaniacal Dogs: Dilbert as a Reflection of and Vehicle for Organizational Cynicism.
11. Dean James W., Brandes, Pamela and Dharwadkar, Ravi (1998). Organizational Cynicism. Academy of Management Review, 23(2), 341-352.
12. Efeoğlu, İ.E. ve İplik, E. (2011). Algılanan Örgütsel Adaletin Örgütsel Sinizm Üzerindeki Etkilerini Belirlemeye Yönelik İlaç Sektöründe Bir Uygulama. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 20(3), 343-360.
13. Erbil, S. (2013). Otel İşletmelerinde Çalışanların Örgütsel Sinizm Algılarının İşten Ayrılma Niyetine Etkisi. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Adnan Menderes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Aydın.
14. Erol-Korkmaz, H. T. (2010). The Relatıonshıp of Categorıes of Work Events to Affectıve States and Attıtudes in The Workplace: A Test of The Affectıve Events Theory. Unpublished doctoral dissertation, The Graduate School of Socıal Scıences of Mıddle East Technıcal Unıversıty.
15. Fındık, M. ve Eryeşil, K.(2012). Örgütsel Sinizmin Örgütsel Bağlılık Üzerindeki Etkisini Belirlemeye Yönelik Bir Araştırma. International Iron & Steel Symposium, 02- 04 April 2012, Karabük, Türkiye.
16. Fordyce, V.H. (2009). Cynicism in Christian Secondary Scholls: A Phenomenology. Unpublished doctoral dissertation, University of Nebraska.
17. Helvacı, M.A. (2010). Örgütsel Sinizm. Memduhoğlu H.B. ve Yılmaz K. (Ed.). Yönetimde Yeni Yaklaşımlar, (384-396). Ankara: Pegem Akademi.
18. Helvacı, M.A. ve Çetin, A. (2012). İlköğretim Okullarında Görev Yapan Öğretmenlerin Örgütsel Sinizm Düzeylerinin Belirlenmesi (Uşak İli Örneği). Turkish Studies, 7(3), 1475-1497.
19. James, M.S.L. (2005). Antecedents and Consequences of Cynıcısm in Organızatıons: An Examınatıon of The Potentıal Posıtıve and Negatıve Effects on School Systems. Unpublished doctoral dissertation. The Florida State Unıversıty College of Busıness.
20. Kalağan, G. (2009). Araştırma görevlilerinin örgütsel destek algıları ile örgütsel sinizm tutumları arasındaki ilişki. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Akdeniz Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Antalya.
21. Kalağan, G. & Güzeller, C. O. (2010). Öğretmenlerin Örgütsel Sinizm Düzeylerinin İncelenmesi. Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 27, 83-97.
22. Köksal, K. (2007). Yükseköğretimde Örgüt Kültürü ve Alan Araştırması. Yüksek Lisans tezi, Balıkesir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Balıkesir.
23. Kutanis R. Ö. & Çetinel (2010). Adaletsizlik Algısı Sinisiz mi Tetikler mi?: Bir Örnek Olay. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 26, 186-195.
24. Nafei, W.A. (2013). The Effects of Organizational Cynicism on Job Attitudes an Empirical Study on Teaching Hospitals in Egypt. International Business Research, 6(7), 52-69.
25. Naus, A.J.A.M., (2007). Organizational cynicism on the nature, antecedents, and consequences of employee cynicism toward the employing organization. Unpublished doctoral thesis, Universiteit Maastricht.
26. O’connell, B.J., Holzman, H. Armandı, B.R. (1986). Police cynicism and the modes of adaptation. Journal of Police Sciense&Adiministration, 14 (4), 307-313.
27. Özler, D. E., Atalay, C. G., & Şahin, M. D. (2010). Örgütlerde Sinizm Güvensizlikle Mi Bulaşır? Organizasyon ve Yönetim Bilimleri Dergisi. 2(2), 47-57.
28. Özgan, H., Külekçi, E. ve Özkan, M. (2012). Öğretim Elemanlarının Örgütsel Sinizm İle Örgütsel Bağlılık Düzeyleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. International Online Journal of Educational Sciences, 4(1), 196-205.
29. Patton, M.Q (2002). Qualitative Research & Evaluation Methods. London: Sage Publications.
30. Polat, M., Meydan, C.H. ve Tokmak, İ. (2010). Personel Güçlendirme-Örgütsel Sinizm İlişkisinde Örgütsel Özdeşleşmenin Aracılık Etkisi. 9. Ulusal İşletmecilik Kongresi, 6-8 Mayıs 2010, Zonguldak, 542-547.
31. Polatcan, M. (2012). Okul Yöneticilerinin Liderlik Davranışları ile Öğretmenlerin Örgütsel Sinizm Tutumları Arasındaki İlişki (Karabük İli Örneği). Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Sakarya Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Sakarya
32. Şirin, E. (2011). İlköğretim Okullarındaki Öğretmenlerin Okul Kültürü Algıları ile Örgütsel Sinizm Tutumları Arasındaki İlişki. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Yeditepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
33. Tokgöz, N. & Yılmaz, H. (2008). Örgütsel Sinisizm: Eskişehir Ve Alanya’daki Otel İşletmelerinde Bir Uygulama. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 8(2), 283-305.
34. Turan, Ş. (2011). Küreselleşme Sürecinde Örgütsel Değişimi Etkileyen Bir Unsur Olarak Örgütsel Sinizm ve Karaman İli Kamu Kurumlarında Bir Çalışma. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Karamanoğlu Mehmetbey Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Karaman.
35. Yıldırım, A. ve Şimşek H (2006). Sosyal Bilimlerde Nitel Araştırma Yöntemleri. Ankara: Seçkin Yayıncılık.