Kayıtdışı Ekonominin Bir Değerlendirmesi ve Türkiye

Öz

Hem gelişmiş ülkeler de hem de gelişmekte olan ülkelerde resmi olmayan bir ekonomik yapı durumundaki yer altı ekonomisi dediğimiz kavram zaman içerisinde oldukça genişlemiş ve bir sektör ve belki de ayrı bir ekonomi haline gelmiştir. Durum böyle olunca bu ekonomilerin boyutunun ve etki alanlarının belirlenmesi ya da ölçümünün yapılması önem kazanmaya başlamıştır. Bu ekonomilerin sebep olduğu vergi kayıpları kadar ekonomik ve sosyal büyümeye etkileri de önemli bir sorundur. Özellikle bu durum konumu itibariyle geçiş yolları üzerinde bulunan ülkemiz öznelinde ayrı bir önem arz etmektedir. Bu konuyla ilgili olarak ekonomistler farklı ekonometrik tahminler önermişlerdir.tanımlanması, boyutu, ölçüm süreci ve teknikleri incelenerek Türkiye ekonomisi için birtakım öneriler ortaya konmaktadır

Anahtar Kelimeler

• Kayıtdışı Ekonomi, İllegal Yöntemler, Türkiye, Öneriler

An Assessment of Underground Economy and Turkey

Öz

In developed countries and in developing countries, we called as concept of underground economy which an unofficial state economic structure, greatly extended over time and become a sector and perhaps a separate economy. In that case, determination of dimension and domain or measurment of this economics which began important. Tax losses which caused by this economics and effects to economic and social growth as an important problem. Particularly this situationin the subjective of our country where located on transition roads by location is showing a separate importance. With regard to this subject economists have proposed various econometric estimates. In this paper, identification of these effects and losses, size, measurment process and its techniques are examined and for Turkish Economy is some suggestions are put forward

Anahtar Kelimeler

• Underground Economics, Illegal Methods, Turkey, Suggestions

Kaynakça

1. Akalın, G., ve Kesikoğlu, F.(2007). Türkiye’de Kayıtdışı Ekonomi ve Büyüme İlişkisi. ZKÜ Sosyal Bilimler Dergisi, Cilt 3, Sayı 5, 2007, ss. 71-87.
2. Aktan, C., C.(1999). Ağır Vergi Yükü ve Yer altı Ekonomisi. Vergi Sorunları Dergisi, Şubat-1999, Sayı.125, s.51-55.
3. Anno, R., D.(2003). Estimating The Shadow Economy in Italy: a Structural Equation Approach. For 44 a Riunione Scientifica Annuale SIE, JEL Classification: O17, C39, H26.
4. Altuğ, O.(1999). Kayıtdışı Ekonominin Boyutları. Erciyes Üniversitesi İİBF Dergisi, Sayı 15.
5. Arasta(2006). Kayıtdışı Ekonomi Nereye Kadar? Sayı:29, Mart-Nisan 2006.
6. Aslanoğlu, S., ve Yıldız, S.(2007). Türkiye’de Kayıtdışı Ekonomi Olgusu, Bu Olguyu Azaltmaya Yönelik Çözüm Arayışları ve Bir Öneri: Rasyo Analizi Yoluyla Etkin Bir İnceleme Sisteminin Oluşturulması. Sosyo Ekonomi Dergisi, Yıl.3, Sayı.6, s.127-146.
7. Baldemir, E., Gökalp, F. Ve Avcı, M. (2010). Türkiye’de Kayıtdışı Ekonominin Mimic Model ile Tahminlenmesi. Ekonometri Derneği.
8. Bhattacharyya, D., K.(1999). On the Economic Rationale of Estimating the Hidden Economy. The Economic Journal, Vol. 109, No. 456.

9. Candan, M.(2007). Kayıtdışı İstihdam, Yabancı Kaçak İşçi İstihdamı ve Toplumumuz Üzerindeki Sosyo-Ekonomik Etkileri. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı Türkiye İş Kurumu Genel Müdürlüğü Uzmanlık Tezi.
10. Choi, P., J., ve Marcel T.(2005). Corruption and the Shadow Economy. International Economic Review, Vol. 46, No. 3 (Aug., 2005), pp. 817-836. http://www.jstor.org/stable/3663494 Erişim Tarihi: 23.12.2011.
11. Çetintaş, H., ve Vergil H.(2003). Türkiye’de Kayıtdışı Ekonominin Tahmini. Doğuş Üniversitesi Dergisi, 4(1) 2003, 15-30.
12. Deloitte.(2007). Kayıtdışı Ekonomi Türkiye Serüveni. http://www.deloitte.com Erişim Tarihi: 16.12.2012.
13. DPT(2001). Kayıtdışı Ekonomi Özel İhtisas Komisyonu Raporu. Sekizinci Beş Yıllık Kalkınma Planı.
14. Eilat, Y., ve Zinnes, C.(2000). The Evolution of the Shadow Economy in Transition Countries: Consequences for Economic Growth and Donor Assistance.
15. www.ekonometre.net/haber/ekonominin/yuzde/28i/kayıt-dişi Erişim Tarihi: 09.01.2012.
16. Feige, E., L.(1990). Defining and Estimating Underground and Informal Economies: The New Institional Economics Approach. World Development Vol 18, No. 7; July 1990.
17. Frey, B.,S., ve Schneider, F.(2000). Informal and Underground Economy. Forthcoming in Orley Ashenfelter: International Encyclopedia of Social and Behavioral Science, Bd. 12 Economics, Amsterdam: Elsevier Science Publishing Company, 2000.
18. GİB.(2009). Kayıtdışı Ekonomiyle Mücadele Stratejisi Eylem Planı(2008-2010). Gelir İdaresi Başkanlığı, Strateji Geliştirme Daire Başkanlığı, Yayın No:87.
19. Giles, D., E., A.(1999). Measuring the Hidden Economy: Implications for Econometric Modelling. The Economic Journal, 109(June).
20. Ilgın, Y.(2002). Kayıtdışı Ekonomiyi Tahmin Yöntemleri ve Türkiye’de Durum. Planlama Dergisi. Devlet Planlama Teşkilatı. http://ekutup.dpt.gov.tr/planlama/42nciyil/ilginy/kayitdis.pdf Erişim Tarihi: 28.11.2011.
21. Işık, N., ve Acar M.(2003). Kayıtdışı Ekonomi: Ölçme Yöntemleri, Boyutları, Yarar ve Zararları Üzerine Bir Değerlendirme. Erciyes Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, Sayı:21, Temmuz-Aralık 2003, ss. 117-136.
22. Losby, J., L., Else, J., F., Kingslow M., E., ve diğerleri(2002). Informal Economy Literature Review, www.ised.org Erişim Tarihi: 22.03.2012.
23. Öğünç, F., ve Yılmaz, G.(2000). Estimating The Underground Economy in Turkey. The Central Bank of The Republic of Turkey, Discussion Paper, September, 2000.
24. Schneider, F., ve Enste, D., H.(2000). Shadow Economies: Size, Causes and Consequences. Journal of Economic Literature Vol. XXXVIII (Mart 2000) ss. 77–114.
25. Schneider, F.(2004). The Size of the Shadow Economies of 145 Countries all over the World: First Results over the Period 1999 to 2003. IZA DP No. 1431 Discussion Paper No. 1431 http://ssrn.com/abstract=636661 Erişim Tarihi: 20.09.2013.
26. Schneider, F., Buehn, A., ve Montenegro, E.(2010). New Estimates for the Shadow Economies all over the World. International Economic Journal, Vol.24, No.4, 443-461.
27. Tepav.(2006). Yolsuzlukla Mücadele TBMM Raporu “Bir Olgu Olarak Yolsuzluk: Nedenler, Etkiler, Çözüm Önerileri. Tepav Yolsuzlukla Mücadele Kitapları-I.
28. Şimşek, A., Temel A., ve Yazıcı K.(1994). Kayıtdışı Ekonomi Tanımı, Tespit Yöntemleri ve Türk Ekonomisindeki Büyüklüğü. İktisat İşletme ve Finans, Kasım 1994, Sayı 104.
29. Us, V.(2004). Kayıtdışı Ekonomi Tahmini Yöntem Önerisi: Türkiye Örneği. Türkiye Ekonomi Kurumu Tartışma Metni 2004/17, http://www.tek.org.tr Erişim Tarihi: 12.05.2012.
30. Yurdakul, F.(2008). Türkiye’de Kayıtdışı Ekonomi: Bir Model Denemesi. Ankara Üniversitesi SBF Dergisi, 63-4.