Araştırma Makalesi

Meta-Problem: Bilim ve Teknoloji Çalışmaları İçerisinde Bilim Tarihi Disiplininin Teorik ve Kurumsal Yeri

Cilt: 19 Sayı: 3 1 Temmuz 2020
PDF İndir
TR EN

Meta-Problem: Bilim ve Teknoloji Çalışmaları İçerisinde Bilim Tarihi Disiplininin Teorik ve Kurumsal Yeri

Öz

Bilim tarihi disiplini, ilk doktora derecesinden bu yana geçen yetmiş sekiz yılda bilime ve bilimsel ilerlemeye dair belli başlı soruları odağına taşımış olsa da özellikle 20. yüzyılın ikinci yarısından itibaren disiplinin bilimle birlikte kendisini de nesne olarak tanımlama ve konumlandırma gerekliliği ile yüzleşmektedir. Bu çalışma Batı’da ve Türkiye’de akademik olarak kurumsallaşmış bilim tarihi disiplininin meta-düzeydeki refleksif problemlerini tespit etmeyi amaçlamıştır. Bu bağlamda üç boyutlu bir problem ağı ortaya çıkarılmıştır. Her üç boyutu da ortaklaştıran somut durum çeşitlenmedir. Bilim tarihi disiplini kuruluşunda ön görülen netliği git gide kaybetmekte, ‘bilim tarihi’ adı bilimin geçmişini konu edinen bir dizi araştırma programının taşıdığı akraba benzerliğinin adı durumuna gelmektedir. Bunun nedenlerine dair gerek meta-teorik tartışmaların yürütülebileceği bir hat açmak gerekse de bu hat üzerinde empirik alan araştırmalarına teorik zemin hazırlayabilmek için problem tespiti üç boyutlu olarak yapılandırılmıştır: (1) Bilim Tarihi – Akademik Felsefe ilişkisi, (2) Bilim Tarihi – Epistemoloji İlişkisi ve (3) Bilim Tarihi – Bilim Teorisi (Felsefesi) İlişkisi. Sonuçta bu hat üzerinden yapılandırılan merkezi soru şudur: Bilim tarihi, gerek genel bilim eğitimi ve akademi mecrasında gerekse de BTÇ / STS içerisinde ‘bilim’e ilişkin diğer araştırma programlarının veya disiplinlerinin sağlayamayacağı, fakat onlarla entegre olabilecek nasıl bir içerik veya kavrayış üretebilir?

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Aristotle (1995). Poetics. The complete works of Aristotle, Volume 2, Sixth Printing, ed. Jonathan Barnes. (pp. 2316-2340). USA: Princeton University.
  2. Armitage, A. (1959). Review, The Copernican revolution: planetary astronomy in the development of Western thought by Thomas Kuhn, The British Journal for the Philosophy of Science, Vol. 10, No: 39, 254-255. The Oxford University Press.
  3. Aulie, R. P. (1971). Review, The Structure of Scientific Revolutions by Thomas S. Kuhn, The Science Teacher, Vol. 38, No. 1, 59. National Science Teachers Association.
  4. Bourdieu, P. (2013). Bilimin toplumsal kullanımları -bilimsel alanın klinik bir sosyolojisi için-. L. Ünsaldı (çev.). Ankara: Heretik.
  5. Brasch, F. E. (1957). Review, The Copernican Revolution: Planetary Astronomy in the Development of New Thought by Thomas Kuhn, Publications of the Astronomical Society of the Pacific, Vol. 69. No. 410, 482-483. Astronomical Society of the Pacific.
  6. Brush, S. G. (1974). Should the history of science be rated x?, Science, New Series, Vol. 183, No. 4130, 1164-1172. American Association for the Advancement of Science.
  7. Butterfield, H. (1958). Review, The Copernican Revolution: Planetary Astronomy in the Development of Western Thought by Thomas Kuhn, The American Historical Review, Vol. 63, No. 3, 656-657. Oxford University Press.
  8. Comte, A. (2015). Pozitif felsefe dersleri ve pozitif anlayış üzerine konuşma. E. Ataçay (çev.). Ankara: BilgeSu.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Felsefe

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

1 Temmuz 2020

Gönderilme Tarihi

20 Mart 2020

Kabul Tarihi

2 Mayıs 2020

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2020 Cilt: 19 Sayı: 3

Kaynak Göster

APA
Anlı, Ö. F. (2020). Meta-Problem: Bilim ve Teknoloji Çalışmaları İçerisinde Bilim Tarihi Disiplininin Teorik ve Kurumsal Yeri. Gaziantep Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 19(3), 867-884. https://doi.org/10.21547/jss.706635
AMA
1.Anlı ÖF. Meta-Problem: Bilim ve Teknoloji Çalışmaları İçerisinde Bilim Tarihi Disiplininin Teorik ve Kurumsal Yeri. GAUN-JSS. 2020;19(3):867-884. doi:10.21547/jss.706635
Chicago
Anlı, Ömer Faik. 2020. “Meta-Problem: Bilim ve Teknoloji Çalışmaları İçerisinde Bilim Tarihi Disiplininin Teorik ve Kurumsal Yeri”. Gaziantep Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 19 (3): 867-84. https://doi.org/10.21547/jss.706635.
EndNote
Anlı ÖF (01 Temmuz 2020) Meta-Problem: Bilim ve Teknoloji Çalışmaları İçerisinde Bilim Tarihi Disiplininin Teorik ve Kurumsal Yeri. Gaziantep Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 19 3 867–884.
IEEE
[1]Ö. F. Anlı, “Meta-Problem: Bilim ve Teknoloji Çalışmaları İçerisinde Bilim Tarihi Disiplininin Teorik ve Kurumsal Yeri”, GAUN-JSS, c. 19, sy 3, ss. 867–884, Tem. 2020, doi: 10.21547/jss.706635.
ISNAD
Anlı, Ömer Faik. “Meta-Problem: Bilim ve Teknoloji Çalışmaları İçerisinde Bilim Tarihi Disiplininin Teorik ve Kurumsal Yeri”. Gaziantep Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 19/3 (01 Temmuz 2020): 867-884. https://doi.org/10.21547/jss.706635.
JAMA
1.Anlı ÖF. Meta-Problem: Bilim ve Teknoloji Çalışmaları İçerisinde Bilim Tarihi Disiplininin Teorik ve Kurumsal Yeri. GAUN-JSS. 2020;19:867–884.
MLA
Anlı, Ömer Faik. “Meta-Problem: Bilim ve Teknoloji Çalışmaları İçerisinde Bilim Tarihi Disiplininin Teorik ve Kurumsal Yeri”. Gaziantep Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, c. 19, sy 3, Temmuz 2020, ss. 867-84, doi:10.21547/jss.706635.
Vancouver
1.Ömer Faik Anlı. Meta-Problem: Bilim ve Teknoloji Çalışmaları İçerisinde Bilim Tarihi Disiplininin Teorik ve Kurumsal Yeri. GAUN-JSS. 01 Temmuz 2020;19(3):867-84. doi:10.21547/jss.706635