9 Subay Olayı’nda Samet Kuşçu’nun Rolü

Öz

Samet Kuşçu, 1919 yılında Antakya’da doğmuştur. 1938’de Kuleli Askeri Lisesi’ni birincilikle bitirmiştir. Daha sonra Harp Akademisine başlayarak orduda hızla yükselmiştir. Kısa bir süre sonra ordu içerisinde oluşturulan cuntalardan ve gizli müdahale hareketlerinden haberdar olmaya başlamıştır. Milli Savunma Bakanlığı İstanbul Temsil Bürosu Başkanlığını yürütürken 9 Subay Olayı meydana gelmiştir. 1957 yılında hükümete karşı darbe yapılacağını öğrenince durumu ihbar etmiştir. Ancak dönemin hükümeti gerekli özeni göstermek bir yana bu durumu askıya almıştır. Sonrasında tutuklanarak ordudan ihraç edilmiş, haklılığı ispatlanınca serbest bırakılmıştır. Bu olaydan sonra hiçbir subay, iletme noktasında, Kuşçu kadar kararlı olamamıştır. 

Anahtar Kelimeler

• Darbe
• 9 Subay Olayı
• Adnan Menderes
• Samet Kuşçu

The Role of Samet Kuşçu in 9 Officer Events

Abstract

Samet Kuşçu was born in 1919 in Antakya. Samet Kuşçu graduated from Kuleli Military High School in 1938. Later, he started to the Warfare Academy and quickly rose in the army as a promising bright officer. With his duties, intelligence and culture, he made him aware of the junta and secret intervention movements created within the army. When he learned that there would be a coup against the government in 1957, he reported this. However, the government of the period suspended this situation instead of taking necessary care. Instead of the officers, Samet Kuşçu was arrested and expelled from the army. He was released when Kuşçu's proved right from the 1960 coup. After Samet Kuşçu, no officer was able to tell the government what happened in the army to the government.

Keywords

• Coup
• 9 Officer İncidents
• Adnan Menderes
• Samet Kuşçu

Kaynakça

1. [1] Ağaoğlu, S. (1972). Demokrat Parti’nin Doğuş ve Yükseliş Sebepleri. İstanbul: Baha Matbaası.
2. [2] Ahmad, F. (1976). Türkiye’de Çok Partili Hayatın Açıklamalı Kronolojisi 1945-1971. İstanbul: Bilgi Yayınları.
3. [3] Akça, B. ve Kıyanç, S. (2018). CIA ve 27 Mayıs 1960 Darbesi. Tarih Okulu Dergisi, 11 (XXXV), 540-541.
4. [4] Altaylı, E. (2013). Ruzi Nazar: CIA’nın Türk Casusu. İstanbul: Doğan Yayıncılık.
5. [5] Anadol, C. (2014). Türk Siyaset Tarihinde Demokrat Parti. İstanbul: Yeni Kuvayı Milliye Yayınları.
6. [6] Apuhan, R. Ş. (2010). 27 Mayıs’tan Yassıada Mahkemelerine Menderes Resmi Tarihi Değiştirecek Gerçekler, İstanbul: Timaş Yayınları.
7. [7] Arcayürek, C. (1984). Bir İktidar Bir İhtilal 1955-1960, Ankara: Bilgi Yayınları.
8. [8] Arcayürek, C. (1989). Darbeler ve Gizli Servisler, Ankara: Bilgi Yayınevi.

9. [9] Atılgan, A. ve Koç, E. (2019). Whistleblowing: Türkiye’den İki Örnek Olay, Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 41, 386-389.
10. [10] Avcı, G. (2004). İstihbarat Teknikleri Aktörleri Örgütleri ve Açmazları, İstanbul: Timaş Yayınları.
11. [11] Aydemir, Ş. S. (1993). Menderes’in Dramı. İstanbul: Remzi Kitapevi.
12. [12] Aydemir, T. (2010). Hatıratım, İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.
13. [13] Başgil, A. F. (2008). 27 Mayıs İhtilali ve Sebepleri, İstanbul: Yağmur Yayınevi.
14. [14] BCA, Dosya No: 31374, Yer No: 277-22-14.
15. [15] Bidirici, F. (1998). Gizli Kulaklar Ülkesi, İstanbul: İletişim Yayınları.
16. [16] Birand, M. A., Dündar, C. ve Çaplı, B. (2007). Demirkırat Bir Demokrasinin Doğuşu, İstanbul: Doğan Kitapçılık.
17. [17] Bozdağ, İ. (2004). Darağacında Bir Başbakan: Menderes, İstanbul: Truva Yayınları.
18. [18] Bozdağ, İ. (2009). Bilinmeyen Atatürk, İstanbul: Truva Yayınları.
19. [19] Burçak, R. S. (1998). On yılın Anıları, Ankara: Dizgi Tasarım Baskı.
20. [20] Cengiz, S. (2010). Türk Siyasetinde Sivil - Asker İlişkileri 27 Mayıs,12 Mart,12 Eylül ve Sonrası. Ankara: Orion Kitabevi.
21. [21] Çetiner, S. (2019). 27 Mayıs İhtilalinde Milli Birlik Komitesi ve 14’ler Olayı. Marmara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü
22. [22] Çetinkaya, S. (2015). Türkiye’de İhtilal ve Muhalefet İlişkileri. Erciyes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
23. [23] Dağcı, G. T. (2006). Osmanlı’dan Cumhuriyete Ordu Siyaset İlişkisi 27 Mayıs Askeri Darbesi. İstanbul: İlgi Kültür Sanat Yayınları.
24. [24] Demirer, M. A. (2012). 27 Mayıs Masallar ve Gerçekler, İstanbul: Toplumsal Yayıncılık.
25. [25] Deniz, B. (2001). 27 Mayıs İhtilalini Hazırlayan Sebepler ve Tahkikat Komisyonu. (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi) Gazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
26. [26] Dikici, A. (2014). 27 Mayıs Askeri Darbesi ve Türk Polisi. Atatürk Araştırma Merkezi Dergisi, 30 (89) 32.
27. [27] Ekincikli, M. ve Şahin, A. (2018). 27 Mayıs 1960 Askeri Darbesi Öncesinde Kurulan İhtilal Örgütleri ve Dokuz Subay Olayı. Akademik Bakış Dergisi.
28. [28] Eroğlu, C. (2003). Demokrat Parti Tarihi ve İdeolojisi. Ankara: İmge Kitapevi
29. [29] Gül, M. (2011). Sosyo Ekonomik ve Siyasal Olayların Konya ve Kayseri Basınına Yansıması 1950-1960, Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
30. [30] Güngör, S. (2004). Muhalefette CHP. Ankara: Alternatif Yayınları.
31. [31] İlyas, A. (2016). 27 Mayıs Askeri Darbesinin Sancıları ve Orduda Tasfiyeler. Türk İslam Medeniyeti Akademik Araştırmalar Dergisi, 11 (22) 166.
32. [32] İpekçi, A. ve Coşar, (1962). İhtilalin İç Yüzü. İstanbul: Milliyet Gazetesi Yayınları.
33. [33] Kayalı, K. (1994). Ordu ve Siyaset 27 Mayıs-12 Mart, İstanbul: İletişim Yayınları.
34. [34] Kaynar, M. K. (2015). Türkiye’nin 1950’li Yılları, İstanbul: İletişim Yayınları.
35. [35] Kocabaş, S. (2012). Menderes Nasıl Devrildi?, İstanbul: Bayrak Yayıncılık.
36. [36] Koçaş, S. (1977). Atatürk’ten 12 Mart’a Anılar, Cilt 1, İstanbul: Er-Tu Matbaası.
37. [37] Koraltan, R. (2013). Tek Parti Devrinden 27 Mayıs İhtilali’ne Demokratlar, İstanbul: Timaş Yayınları.
38. [38] Kurt, S. (2017). 27 Mayıs Darbesi ve Cumhuriyet Dönemi Darbelerine Olası Etkileri, Darbeler ve Tepkiler 5-16 Aralık 2016 Uluslararası Demokrasi Sempozyumu, Giresun.
39. [39] Maraşlı, E. (2015). Türkiye’de Askeri Darbe Teşebbüsleri, İstanbul: Bilge Oğuz Yayınları
40. [40] Mumcu, U. (1993). İnkılâp Mektupları, İstanbul: Tekin Yayınevi.
41. [41] Neziroğlu, İ. (2003). Türkiye 'de Askeri Müdahaleler ve Basın (1950-1980). Ankara: Türk Demokrasi Vakfı Yayınları.
42. [42] Onuş, S. (2013). Parola: İnkılâp 27 Mayıs’ı Yapanlar Anlatıyor. İstanbul: Kaynak Yayınları.
43. [43] Özçelik, H. ve Güneş, M. (2018). Bir 27 Mayıs Tahlili: Silahlı Kuvvetler Birliği. Uluslararası Tarih ve Sosyal Araştırmalar Dergisi, 20, 273
44. [44] Özdağ, Ü. (2004). Menderes Döneminde Ordu-Siyaset İlişkileri ve 27 Mayıs İhtilali. İstanbul: Boyut Kitapları
45. [45] Seyhan, D. (1966). Gölgedeki Adam. İstanbul: Nurettin Uycan Matbaası
46. [46] Toker, M. (1992). Demokrasimizin İsmet Paşalı Yılları, Ankara: Bilgi Yayınevi.
47. [47] Tuncay, M. (1981). Türkiye Cumhuriyetinde Tek Parti Yönetiminin Kurulması (1923–1930). Ankara: Yurt Yayınları
48. [48] Turan, Ş, (2002). Türk Devrim Tarihi Çağdaşlık Yolunda Yeni Türkiye 5. Kitap. Ankara: Bilgi Yayınevi
49. [49] Ulay, S. (1968). Harbiye Silah Başına. İstanbul: Kitapçılık Ticaret Limited Şirketi Yayınları
50. [50] Milliyet Gazetesi