The Time-Varying Causality between Youth Unemployment and Foreign Trade in Turkey

Öz

Türkiye’de Genç İşsizliği ve Dış Ticaret Arasındaki Zamanla Değişen Nedensellik İlişkisi

Öz

İşsizlik, iç ekonomik dengelerin bozulmasının açık göstergelerindendir. Genç işsizliği ve yetişkin işsizliği arasında benzer bir ilişki olsa da genç işsizlik oranları genel işsizlik oranlarından her zaman daha yüksek olmuştur. Genç işsizlik sorunu ülkelerin ortak ve en ciddi sorunlarından biridir. İşleyen ve büyüyen ekonomide işgücünün artması her ne kadar olumlu bir gelişme ise de bu durum işsizliğin kronik bir sorun haline geldiği ülkelerde problem halini alabilmektedir. Gençlerin işsizlik nedeniyle üretime katkı sunamamalarının önüne geçebilmek için her yıl yeni işgücünün ekonomiye dâhil olması yeni iş alanlarının oluşmasını gerektirmektedir. Dış ticaret, ülkelerin işsizlik oranlarını düşürmek için uygulayacağı yöntemlerden biridir. Dış ticaretin, üretim üzerinde oluşturduğu yapısal değişiklikler sonucunda, işgücü piyasası üzerindeki etkisini araştırmak bu çalışmanın temel gayesini oluşturmaktadır. Bu amaçla Türkiye için 2013Q1-2020Q2 dönemindeki çeyreklik veriler ile genç işsizlik, dış ticaret ve reel ekonomik büyüme değişkenleri arasındaki ilişki zamanla değişen nedensellik testi ile analiz edilmiştir. Sonuç olarak 2015Q4; 2016Q1, 2016Q2 dönemlerinde hem genç işsizlikten reel ekonomik büyümeye, ihracata ve ithalata hem de reel ekonomik büyümeden, ihracattan, ithalattan genç işsizliğe doğru çift yönlü bir nedensellik ilişkisi bulunmaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Genç İşsizlik
• Dış Ticaret
• Zamanla Değişen Nedensellik Analizi
• Türkiye

Kaynakça

1. Akcan, A. (2018). Türkiye’de Genç İşsizlik Sorunu ve Çözüm Önerileri. Gençlik Araştırmaları Dergisi. 6(14). 35-46.
2. Akkuş, G. E. (2014). The Effects of Trade and Productivity on Employment in the Manufacturing Industry of Turkey. İktisat Fakültesi Mecmuası. 64(2). 1-44.
3. Ayaş, N. ve Çeştepe, H. (2010). Dış Ticaretin İstihdam Üzerindeki Etkileri: Türk İmalat Sanayi Örneği. Süleyman Demirel Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi. 15(2). 259-281.
4. Ayhan, F. (2018). Türkiye Ekonomisinde İhracat, İthalat ve İstihdam Düzeyi İlişkisinin Uygulamalı Analizi. Çankırı Karatekin Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi. 8(2). 115-135.
5. Balcılar, M., Özdemir, Z. ve Arslantürk, Y. (2010). Economic Growth and Energy Consumption Causal Nexus Viewed Through a Boostrap Rolling Window. Energy Economics. 32(6). 1398-1410.
6. Bayat, T., Özcan, B. ve Taş, Ş. (2015). Türkiye’de Döviz Kuru Geçiş Etkisinin Asimetrik Nedensellik Testleri ile Analizi. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi. 10(2). 7-30.
7. Belenky, M. ve Riker, D. (2015). Theory and Evidence Linking International Trade to Unemployment Rates. U.S. International Trade Commission Offıce Of Economics Working Paper, No. 2015-01B.
8. Cazes, S. (2015). İşgücü Piyasası Kurumları. Cazes, S. ve Verick, S., (Ed.). Kalkınma Sürecinde Çalışma Ekonomisi Üzerine Düşünceler (ss.155-187) içinde. Ankara: Efil Yayınevi.

9. Cenger, H. ve Çütcü, İ. (2018). İthalattaki Değişimin Genç İşsizliğe Etkisi: Türkiye Ekonomisi Üzerine Ekonometrik Bir Uygulama. OPUS Uluslararası Toplum Araştırmaları Dergisi. Gençlik Araştırmaları Özel Sayısı. 485-503.
10. Dickey, D. A. ve Fuller, W. A. (1981). Likelihood Ratio Statistics for Autoregressivetime Series With a Unit Root. Econometrica. 49(4). 1057-1072.
11. Di̇di̇n Sönmez, F. ve Özerkek, Y. (2019). Türkiye’de Bölgesel Genç İşsizliğin Belirleyicileri. Marmara Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi. 40(2). 297-318.
12. Erlat, G. (2009). Measuring the Impact of Trade Flows on Employment in the Turkish Manufacturing Industry. Applied Economics. 32(9). 1169-1180.
13. Erol, S. I. (2013). Gençlere Yönelik Aktif İstihdam Politikaları: Japonya, Kore, Çin ve Türkiye Örnekleri. TÜHİS İş Hukuku ve İktisat Dergisi. 25(1-2). 15-43.
14. Eygü, H. (2018). Enflasyon, İşsizlik ve Dış Ticaret Arasındaki İlişkinin İncelenmesi: Türkiye Örneği (1990-2017). Kastamonu Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi. 20(2). 96-112.
15. Freeman, R. ve Revenga, A. (2004). How Much has LDC Trade Affected Western Job Markets?. Mathias D., Andre S. ve Khalid S. (Eds.). Trade and Jobs in Europe (pp. 8-32). Oxford: Oxford University Press.
16. Göçer, İ., Mercan, M. ve Peker, O. (2013). İhracat, Doğrudan Yabancı Yatırımlar ve İşsizlik: Türkiye Örneği. Business and Economics Research Journal. 4(1). 103-120.
17. Gözgör, G. ve Pişkin, A. (2011). İşsizlik ve Dış Ticaret: Türkiye’deki Bölgeler İçin Genelleştirilmiş Momentler Yöntemi-Dinamik Panel Veri Yaklaşımı. Business and Economics Research Journal. 2(3). 121-138.
18. Gül, E. ve Kamacı, A. (2012). Dış Ticaretin İstihdam Üzerindeki Etkileri: Bir Panel Veri Analizi. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 12(4). 23-32.
19. Günçavdı, Ö. ve Küçükçiftçi, S. (2001). Foreign Trade and Factor Intensity in an Open Developing Country: An Input–Output Analysis for Turkey. Russian and East European Finance and Trade. 37(19). 75-88.
20. Güvel, E. A. (2011). Makro Ekonomi II. Adana: Karahan Kitabevi.
21. ILO, (2006). Implementing the Global Employment Agenda:Employment Strategies in Support of Decent Work. Vision Document. Genava: ILO Published.
22. ILO, (2017). Global Employment Trends for Youth. Genava: International Labour Office.
23. Karaçor, Z. ve Saraç, T. B. (2011). Dış Ticaret ile Sanayi Sektörü İstihdam Oranı Arasındaki Kısa ve Uzun Dönem İlişkisi: Türkiye Örneği (1963-2009). Yönetim ve Ekonomi Dergisi. 18(2). 181-194.
24. Kesici, M. R. (2013). Emek Piyasaları. Ankara: Dipnot Yayınları.
25. Lordoğlu, K. ve Özkaplan, N. (2005). Çalışma İktisadı. İstanbul: Der Yayınları.
26. Murat, S. ve Şahin, L. (2011). AB’ye Uyum Sürecinde Genç İşsizliği. İstanbul: İstanbul Ticaret Odası.
27. O’Higgins, N. (2017). Rising to the Youth Employment Challenge: New Evidence on Key Policy Issues. Grnava:ILO.
28. Phillips, P. C. B. ve P. Perron (1988). Testing for a Unit Root in Time Series Regression. Biometrika. 75(2). 335-346.
29. Polat, Ö. ve Uslu, E. E. (2010). Türkiye İmalat Sanayinde Dış Ticaretin İstihdam Üzerindeki Etkisi. Gaziantep Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 9(3). 489-504.
30. Sümer, N., Solak, N. ve Harma, M. (2013). İşsiz Yaşam, İşsizliğin ve İş Güvencesizliğinin Birey ve Aile Üzerindeki Etkileri. İstanbul: Koç Üniversitesi Yayınları.
31. Ünsal, E. M. (2017). Makro İktisat. Ankara: Murat Yayınları.
32. Yavuz, S. ve Özmete, E. (2012). Türkiye’de Genç Bireyler ve Ebeveynleri Arasında Yaşanan Sorunların “Aile Yapısı Araştırması” Sonuçlarına Göre Değerlendirilmesi. Sosyal Politika Çalışmaları. 7(29). 9-27.