Tillo Tabiat Parkı Ziyaretçilerinin Memnuniyet ve Memnuniyetsizliğine Yönelik Bir Araştırma

Yıl 2025, Cilt: 20 Sayı: 77, 89 - 111, 31.01.2025

Yenal Yağmur

https://doi.org/10.19168/jyasar.1521533

Öz

Ziyaretçi geri bildirimleri, bir turizm ya da rekreasyon kaynağının gelişimi için önemli bir araçtır. Ziyaretçi memnuniyeti veya memnuniyetsizliği bir kaynağa yönelik durum tespitiyle birlikte planlama, pazarlama ve yönetim faaliyetleri açısından kilit bilgiler sunmaktadır. Bu bakımdan araştırmada Tillo Tabiat Parkı ziyaretçilerinin alana yönelik memnuniyet ve memnuniyetsizlik temelli algılarının kapsamlı şekilde ortaya çıkarılmasını amaçlanmıştır. Araştırma, keşfedici-nitel araştırma yöntemi odağında fenomenoloji deseni temelinde tasarlanmıştır. Kolayda örneklem ve ölçüt-kriter örnekleme teknikleriyle toplamda 75 kişiye ulaşılarak elde edilen veriler üzerinde tümevarımcı içerik analizleri gerçekleştirilmiştir. Ziyaretçilerin tabiat parkı kavramına yönelik algıları sürdürülebilirlik, ruhsal yenilenme, alt ve üst yapı ve rekreatif aktiviteler temaları temelinde sınıflandırılarak bu sınıflandırma ışığında tabiat parkı kavramına yönelik yeni bir tanımlama geliştirilmiştir. Ziyaretçi motivasyonları, içsel ve dışsal sınıflama şeklinde çerçevelendirilmiş ve ziyaretçi memnuniyet ve memnuniyetsizliği alt ve üst yapı, çevresel, sunulan hizmet ve rekreasyonel olmak üzere temalandırılmıştır. Tabiat parkının gelişimi, çevresel düzenlemeler ve yönetimsel uygulamalar temaları altında sunulurken popülerliğe yönelik görüşler planlama, pazarlama ve iş birliği olarak çerçevelendirilmiştir. Araştırma çıktılarının, turizm ya da rekreasyon kaynağının planlama, pazarlama ve yönetim aşamalarına yönelik somut katkılar sağlayacağı ve yerel yönetimler ve rekreasyon işletme yöneticilerinin park tesisleri, eğlence ve eğitim programlarını geliştirmelerine yardımcı olabileceği düşünülmektedir.

Anahtar Kelimeler

Tabiat Parkları , Memnuniyet veya Memnuniyetsizlik , Tillo

Kaynakça

• Akay, E. (2022). Siirt İli Turizm Potansiyelinin SWOT Analizi ile Değerlendirilmesi, Sivas Interdisipliner Turizm Araştırmaları Dergisi, 5(1-2), 52-73.
• Alkan, A. (2018). Orta ve Aşağı Botan Vadisi’nin Ekoturizm Potansiyeline Analitik Bir Yaklaşım, Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 22(Özel Sayı), 475-499.
• Altunışık, R., Boz, H., Gegez, E., Koç, E., Sığrı, Ü., Yıldız, E. ve Yüksel, A. (2022). Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleri: Yeni Perspektifler (Araştırma yöntemleri, yeni uygulamalar, bakış açıları). Ankara: Seçkin Yayıncılık.
• Altuntaş, A. (2020). Siirt İli Tillo Tabiat Parkı’nın Kullanıcı Memnuniyeti Açısından Değerlendirilmesi, Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi, (18), 359-367.
• Angelkova, T., Koteski, C., Jakovlev, Z. ve Mitrevska, E. (2012). Sustainability and Competitiveness of Tourism, Procedia-Social and Behavioral Sciences, 44, 221-227.
• Ardahan, F. ve Kaplan Kalkan, A. (2017). Açık Alan Rekreasyonu Kaynakları. Faik Ardahan (Ed.), Açık alan rekreasyonu (ss. 115-123). Ankara: Nobel Akademik Yayıncılık.
• Berman, M., Jonides, J. ve Kaplan, S. (2008). The Cognitive Benefits of Interacting with Nature, Psychological Science, 19 (4), 775–795.
• Büyüköztürk, Ş., Çakmak, E. K., Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş. ve Demirel, F. (2017). Bilimsel Araştırma Yöntemleri. (23. Baskı). Ankara: Pegem Akademi.
• Cho, D. ve Jang, S. (2024). Effects of Sports Tourism on Leisure Satisfaction in College Students. Educational Administration: Theory and Practice, 30(5), 13778-13786.
• Ciocănea, C. M., Sorescu, C., Ianoşi, M. ve Bagrinovschi, V. (2016). Assessing Public Perception on Protected Areas in Iron Gates Natural Park, Procedia Environmental Sciences, 32, 70-79.
• Cochran, W. H. (1997). Sampling Techniques. Wiley.
• Creswell, J. W., Hanson, W. E., Clark Plano, V. L. ve Mrales, A. (2007). Oualitative Research Designs: Selection and Implementation, The Counseling Psychologist, 35(2), 236-264.
• Creswell, J.W. ve Creswell, J.D. (2018). Research Design: Qualitative, Quantitative, and Mixed Methods Approaches. Los Angeles: Sage Publications.
• Çetinkaya, G. (2021). Ulusal Park ve Koruma Altındaki Alanların Gelişimi ve Yönetimi. Gaberli, Ü. ve Yağmur, Y. (Ed.), Açık ve Kapalı Alan Rekreasyonu içinde (ss. 167-187). Ankara: Nobel Akademik Yayıncılık.
• Çetinkaya, G. ve Kaplan, M. (2020). Açık Alan Rekreasyon Etkinliği Olarak Piknik Yapan Bireylerin Çevre Tutum ve Davranışlarının İncelenmesi, Journal of Recreation and Tourism Research, 7(4), 642-664.
• Çetinkaya, G., Erman, A. ve Uzun, M. S. (2015). Rekreasyonel Amaçlı Park Kullanıcılarının Memnuniyet ve Memnuniyetsizlik Faktörlerinin Belirlenmesi, International Journal of Human Sciences, 12(1), 851-869.
• Çetinkaya, G. (2020). Milli Parklar, Koruma Altındaki Alanlar ve Rekreasyon Hizmetleri. Yağmur, Y. ve Gaberli, Ü. (Ed.), Rekreasyon: Tarihsel Gelişim, Teoriler, Farklı Alanlarla İlişkiler ve Güncel Gelişmeler içinde (ss. 133-148). Ankara: Nobel Akademik Yayıncılık.
• Dogru-Dastan, H. (2022). A Chronological Review on Perceptions of Crowding in Tourism and Recreation, Tourism Recreation Research, 47(2), 190-210.
• Ercan, F. (2019). Sosyal Medyada Otel İşletmelerine Yönelik Yorumların Müşteri Memnuniyeti ve Memnuniyetsizliği Açısından Analizi, Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Meslek Yüksekokulu Dergisi, 22 (2), 552-571.
• Farías-Torbidoni, E. I., Rossi, S. D. ve Pickering, C. M. (2023). Visitation Patterns in a Peri-urban Natural Park: Comparing Mountain Bikers, Runners, Walkers and Hikers, Journal of Outdoor Recreation and Tourism, 44, 100686.
• Irmak, M. A. ve Avcı, B. (2019). Avrupa Yeşil Başkentlerin Yeşil Alan Politikalarının İncelenmesi, Nevşehir Bilim ve Teknoloji Dergisi, 8(Özel Sayı), 1-19.
• Kanbir, F. (2021). Yavaş Şehirler ve Yavaşlık Hareketi Üzerine Bir Alan Araştırması: Tillo İlçesi Örneği, Sosyolojik Bağlam Dergisi, 2(3), 72-86.
• Kaplan, S. (1995). The Restorative Benefits of Nature: Toward an Integrative Framework, Journal of Environmental Psychlogy, 15, 169–182.
• Karagöz, Y. (2017). Spss ve Amos Uygulamalı Nitel-Nicel-Karma Bilimsel Araştırma Yöntemleri ve Yayın Etiği. Ankara: Nobel Akademik Yayıncılık.
• Kim, H., Hong, S. ve Kim, M. (2015). Living Arrangement, Social Connectedness, and Life Satisfaction among Korean Older Adults with Physical Disabilities: The Results from the National Survey on Persons with Disabilities. Journal of Developmental and Physical Disabilities, 27(3), 307–321.
• Kim, M. J., Hall, C. M., Kwon, O., Hwang, K. ve Kim, J. S. (2024). Orbital and Sub-orbital Space Tourism: Motivation, Constraint and Artificial Intelligence, Tourism Review, 79(2), 392-407.
• Kleffel, D. (1996). Environmental Paradigms: Moving toward an Ecocentric Perspective, Advances in Nursing Science, 18(4), 1-10.
• Koçak, E. ve Yağmur, Y. (2021). Açık ve Kapalı Alan Rekreasyonuna Yönelik Bir Değerlendirme. Gaberli, Ü. ve Yağmur, Y. (Ed.), Açık ve kapalı alan rekreasyonu içerisinde (ss. 1-19). Nobel Akademik Yayıncılık.
• Kozak, M. ve Rimmington. (2000) M. Tourist Satisfaction with Mallorca, Spain, as an Offseason Holiday Destination, Journal of Travel Research, 38(3), 260-269.
• Kucukergin, F. N., ve Ozturk, Y. (2020). Does Slowness Bring Social Change through Cittaslow?, International Journal of Tourism Cities, 6(4), 749-767.
• Lebrun, A. M., Su, C. J. ve Bouchet, P. (2021). Domestic Tourists’ Experience in Protected Natural Parks: A New Trend in Pandemic Crisis?, Journal of Outdoor Recreation and Tourism, 35, 1-11, 100398.
• Lee, C., Choi, W., Lim, J. ve Lee, W. (2024). Examining the Long-Term Effect of Leisure Engagement, Leisure Satisfaction, and Perceived Discrimination on Stress Perception among Koreans with Physical Disabilities. Journal of Leisure Research, 55(1), 46-64.
• Liu, H. L., Carotta, C. L., Lavender-Stott, E. S. ve Garcia, A. S. (2024). Thriving through Stress: Leisure Satisfaction, Hope, Growth, and Well-Being during the COVID-19 Pandemic, World Leisure Journal, 66 (1), 72-91.
• Maxwell, J. A. (2005). Qualitative Research Design: An Interactive Approach (2nd ed.). Thousand Oaks, CA: Sage
• Mehmetoglu, M. (2012). What Determines Holidaying Interest? Extrinsic versus Intrinsic Motivations, Journal of Social, Evolutionary, and Cultural Psychology, 6(1), 93-110.
• Merriam, S. B. (1998). Qualitative Research and Case Study Applications in Education. Revised and expanded from “Case Study Research in Education”. San Francisco, CA: Jossey-Bass Publishers.
• Miles, M.B. ve Huberman, A.M. (1994). Qualitative Data Analysis: An Expanded Sourcebook. Sage. Milli Parklar Kanunu (1983). https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=2873&MevzuatTur=1&MevzuatTertip=5 (Erişim tarihi: 26.04.2024).
• Mo, J. ve Morris, G. (2024). Investigating the Employment Motivation, Job Satisfaction, and Dissatisfaction of İnternational High School Teachers in China: The İmpact of the COVID-19 Pandemic. Frontiers in Psychology, 15, 1271604.
• Moustakas, C. (1994). Phenomenological Research Methods. Thousand Oaks, CA: Sage.
• Ortaçeşme, V., Karagüzel, O., Atik, M. ve Sayan, S. (2000). Antalya Kentinin Aktif Yeşil Alan Varlığı Üzerinde Bir Araştırma, Akdeniz University Journal of the Faculty of Agriculture, 13(1), 11-22.
• Park, H., Lee, M. ve Back, K. J. (2021). Exploring the Roles of Hotel Wellness Attributes in Customer Satisfaction and Dissatisfaction: Application of Kano Model through Mixed Methods, International Journal of Contemporary Hospitality Management, 33(1), 263-285.
• Pearce, J. ve Dowling, R. (2019). Monitoring the Quality of the Visitor Experience: An Evolutionary Journey, Journal of Outdoor Recreation and Tourism, 25, 87-90.
• Pino, J., Rodà, F., Ribas, J. ve Pons, X. (2000). Landscape Structure and Bird Species Richness: Implications for Conservation in Rural Areas between Natural Parks, Landscape and Urban Planning, 49(1-2), 35-48.
• Pliscoff, P., Martínez-Harms, M. J. ve Fuentes-Castillo, T. (2023). Representativeness Assessment and Identification of Priorities for the Protection of Terrestrial Ecosystems in Chilean Patagonia. In Conservation in Chilean Patagonia: Assessing the State of Knowledge, Opportunities, and Challenges (pp.69-86). Cham: Springer International Publishing.
• Quang, T. D., Tran, N. M. P., Sthapit, E., & Garrod, B. (2024). Exploring guests’ satisfaction and dissatisfaction with homestay experiences: A netnographic study of a rural tourism destination in Vietnam. International Journal of Hospitality & Tourism Administration, 1-25.
• Rasheed, R., & Rashid, A. (2024). Role of service quality factors in word of mouth through student satisfaction. Kybernetes, 53(9), 2854-2870.
• Ryan, R. M. ve Deci, E. L. (2000). Intrinsic and Extrinsic Motivations: Classic Definitions and New Directions, Contemporary Educational Psychology, 25(1), 54-67.
• Saarinen, J. (2006). Traditions of Sustainability in Tourism Studies, Annals of Tourism Research, 33(4), 1121-1140. Schroeder, S. A., Cornicelli, L., Fulton, D. C. ve Merchant, S. S. (2019). The Influence of Motivation versus Experience on Recreation Satisfaction: How Appreciative-versus Achievement-oriented Recreation Experience Preferences relate to Hunter Satisfaction, Journal of Leisure Research, 50(2), 107-131.
• Shin, S. ve Nicolau, J. L. (2022). Identifying Attributes of Wineries that Increase Visitor Satisfaction and Dissatisfaction: Applying an Aspect Extraction Approach to Online Reviews, Tourism Management, 91, 1-10, 104528.
• Sorakunnas, E. (2020). Dimensions and Drivers of National Park Experiences: A Longitudinal Study of Independent Visitors, Journal of Outdoor Recreation and Tourism, 31, 1-10, 100311.
• Stojanović, T., Trišić, I., Brđanin, E., Štetić, S., Nechita, F. ve Candrea, A. N. (2024). Natural and Sociocultural Values of a Tourism Destination in the Function of Sustainable Tourism Development—An Example of a Protected Area, Sustainability, 16(2), 759-777.
• Tacón, A., Tecklin, D., Farías, A., Peña, M. P. ve García, M. (2023). Terrestrial Protected Areas in Chilean Patagonia: Characterization, Historical Evolution, and Management. In Conservation in Chilean Patagonia: Assessing the State of Knowledge, Opportunities, and Challenges (pp.87-121). Cham: Springer International Publishing
• Tarım ve Orman Bakanlığı. (2024). https://bolge14.tarimorman.gov.tr/Menu/35/Tabiat-Parklari (Erişim: 29.03.2024).
• Whiting, J. W., Larson, L. R., Green, G. T. ve Kralowec, C. (2017). Outdoor Recreation Motivation and Site Preferences across Diverse Racial/Ethnic Groups: A Case Study of Georgia State Parks, Journal of Outdoor Recreation and Tourism, 18, 10-21.
• Yağmur, Y. ve Aksu, A. (2021). Model to Determine the Perceived Risks of Tourists Staying at Hotels where the Halal Tourism Concept is Present: Antalya Region Example, Enlightening Tourism. A Pathmaking Journal, 11(2), 428-469.
• Yıldırım, A. ve Şimşek, H. (2013). Sosyal Bilimlerde Nitel Araştırma Yöntemleri (9. Baskı). Ankara: Seçkin Yayıncılık.
• Yıldırım, L. ve Eldeniz, L. (2022). Sosyal Medya Ünlülerinin, Takipçi Davranışlarına Etkisi, Yeni Medya, (13), 401-417.
• Yılmaz Çildam, S. (2022). Günümüz Çevre Sorunlarına Yönelik Nitel Bir Araştırma: Siirt Örneği, lnternational Journal of Geography and Geography Education, (46), 20-39.
• Zhang, H., Chen, B., Sun, Z. ve Bao, Z. (2013). Landscape Perception and Recreation Needs in Urban Green Space in Fuyang, Hangzhou, China, Urban Forestry and Urban Greening, 12(1), 44-52.
• Zhao, Y., Qian, W., Liu, X. ve Wu, C. (2024). Assessing and Optimizing the Effectiveness of Protected Areas along China’s Coastal Region: A Social-Ecological Protected Area Network Study, Journal of Environmental Management, 349, 117, 119338.
• Zhou, Z. ve Zhang, Y. (2024). Intrinsic and Extrinsic Motivation in Distance Education: A Self-Determination Perspective, American Journal of Distance Education, 38(1), 51-64.