Friedrich Nietzsche Felsefesinde İnsan Problemi

Yıl 2025, Cilt: 10 Sayı: 19, 1 - 16, 30.06.2025

Aydın Çiçek , Serdar Saygılı

https://izlik.org/JA25YP53ER

Öz

Öz
Friedrich Nietzsche, insan üzerine yapılan açıklamalara sert eleştiriler yönelterek, insanın Tanrı’nın bir parçası olduğu fikrini savunan irrasyonel düşüncelere karşı çıkmıştır. İnsanın ruh ve Tanrı’dan geldiğini öne süren teolojik temelli görüşleri eleştirmiş ve bu tür düşüncelerin insanı hayvanlar arasına geri gönderdiğini ileri sürmüştür. Nietzsche’ye göre insan, doğal dünyadaki en güçlü ve en nitelikli varlıktır. Bu gücün kaynağı, onun rasyonel bir varlık olmasından gelir. Ancak Nietzsche açısından insanı hayvanlardan ayıran rasyonalite yeterli değildir; asıl fark, onun özgür ruhlu olmasıdır. Özgür ruhlu insan, toplumsal ve geleneksel baskılara boyun eğmeyen, kendi seçimleriyle varlığını yeniden inşa eden kişidir. Hiçbir otoritenin tahakkümünü kabul etmez ve dayatmalara karşı mücadele eder. Nietzsche’ye göre özgür ruh, kadim tabuları yıkıp sürü psikolojisine karşı duran kişidir. Bu bakımdan insan, kendi kaderini kendi özgür iradesiyle şekillendirmelidir. Toplumun veya otoritelerin onun üzerinde tahakküm kurmasına izin vermemeli, kendi değerlerini kendisi yaratmalıdır. Geleneksel inançlara ve kabullere boyun eğmek yerine, kendi bireysel varoluşunu inşa etmelidir. Bunun için mücadele etmekten geri durmamalıdır. Dolayısıyla bu çalışmanın amacı, Nietzsche’nin insan anlayışını ortaya koymayı ve insan olmanın temel unsurlarından biri olarak özgür ruhluluğun anlamını değerlendirmeyi amaçlamaktadır.

Anahtar Kelimeler

Felsefe , Nietzsche , Sürü İnsanı , Hür İnsan , Üstinsan , Özgür Ruhluluk

Etik Beyan

Bu makalenin hazırlanma sürecinde bilimsel ve etik ilkelere uyulmuştur.

The Human Problem in The Philosophy of Friedrich Nietzsche

https://izlik.org/JA25YP53ER

Öz

Abstarct
Friedrich Nietzsche, by harshly criticizing the explanations made about humans, opposed the irrational thoughts that advocate the idea that humans are a part of God. He criticized the theological-based views that suggest humans come from the soul and God, arguing that such thoughts send humans back among animals. According to Nietzsche, humans are the strongest and most qualified beings in the natural world. The source of this power comes from his being a rational being. However, from Nietzsche’s perspective, rationality alone is not sufficient to distinguish humans from animals; the real difference lies in being a free spirit. The free-spirited person is someone who does not bow to societal and traditional pressures but instead reconstructs their existence through their own choices. He does not accept the domination of any authority and fights against impositions. According to Nietzsche, the free spirit is the person who breaks ancient taboos and stands against herd mentality. In this regard, a person should shape their own destiny with their own free will. He should not allow society or authorities to dominate him but should create his own values Instead of submitting to traditional beliefs and authorities, one should build their own individual existence. For this, one should not refrain from fighting. Therefore, the aim of this study is to reveal Nietzsche’s understanding of humanity and to evaluate the meaning of free-spiritedness as one of the fundamental elements of being human.

Anahtar Kelimeler

Nietzsche , Herd Human , Free Human , Upper Human , Free Spirit Human

Etik Beyan

This article was prepared in accordance with scientific and ethical principles.

Kaynakça

• Aras, Kudret. Gilles Deleuze Felsefesinde Özne-Oluşun Ontolojik Tasarımı. İstanbul: Çıra Akademi Yayınları, 2023.
• Baykan, Fehmi. Nietzsche’nin Felsefesi. Ankara: Bilge Su Yayınları, 2008.
• Bravo, Hamdi. “Nietzsche’de Yaşam, İçgüdü ve Akıl.” Düşünbil Bilim ve Düşün Dergisi, sayı 49 (Güz 2015): 4-7.
• Çevikbaş, Sebahattin. “Nietzsche’nin Hakikat Anlayışı: Yorum, Yalan ve Yanılsama Olarak Hakikat.” Özne Felsefe Bilim ve Sanat Yazıları, sayı 31 (Güz 2019): 35-54.
• Denizer, Nurullah-Bayrakdar, Nazım. Serdar Saygılı ve Mahmut Avcı, Disiplinlerarası Bir Yaklaşımla İnanç Eylem Tutarlılığı. Konya: Çizgi Kitapevi, 2018.
• Granier, Jean. Nietzsche. çev. Işık Ergüden. Ankara: Dost Yayınları, 2014.
• Gündoğan, Ali Osman. “Trajik İnsan: Apollon-Dionysos Karşıtlığı ve Denge Sorunu.” Özne Felsefe Bilim ve Sanat Yazıları, sayı 31 (Güz 2019): 27-34.
• Jaspers, Karl. Nietzsche. çev. Murat Batmankaya. İstanbul: Alkım Yayınları, 2008.
• Julian, Young. Nietzsche. çev. Bülent O. Doğan. İstanbul: Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları, 2010.
• Kuçuradi, İoanna. Nietzsche ve İnsan. Ankara: Türkiye Felsefe Kurumları Yayınları, 2009.
• Löwith, Karl. Hegel’den Nietzsche’ye. çev. Reyhan Ay. İstanbul: Otonom Yayınları, 2021.
• Mengü, Mehmet. “Batı Medeniyeti Tarihi’nin Bir Alegorisi Olarak Dört İnsan Tipi Üzerinden Okunması: Friedrich Nietzsche Düşüncesinde Sürü İnsanı, Son İnsan, Hür İnsan ve Üstinsan.” Özne Felsefe Bilim ve Sanat Yazıları, sayı 31 (Güz 2019): 707-736.
• Nebil, Ahmet vd. Nietzsche Hayatı ve Felsefesi. Konya: Çizgi Yayınları, 2013.
• Nietzsche, Friedrich. Şen Bilim. çev. Levent Özşar. Bursa: Asa Yayınları, 2003.
• Nietzsche, Friedrich. Güç İstenci. çev. Nilüfer Epçeli. İstanbul: Say Yayınları, 2010.
• Nietzsche, Friedrich. Böyle Söyledi Zerdüşt. çev. Mustafa Tüzel. İstanbul: Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları, 2011.
• Nietzsche, Friedrich. Ahlakın Soykütüğü Üstüne. çev. Aslı Yarbaş. İzmir: İlya Yayınları, 2012.
• Nietzsche, Friedrich. Deccal: Hıristiyan Karşıtı. çev. Arzu Yarbaş. İzmir: İlya Yayınları, 2012.
• Nietzsche, Friedrich. Müziğin Ruhundan Tragedyanın Doğuşu. çev. İsmet Zeki Eyuboğlu. İstanbul: Say Yayınları, 2012.
• Nietzsche, Friedrich. İnsanca, Pek İnsanca I. çev. Mustafa Tüzel. İstanbul: Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları, 2012.
• Nietzsche, Friedrich. İnsanca Pek İnsanca II. çev. Lütfi Yarbaş. İzmir: İlya Yayınları, 2012.
• Nietzsche, Friedrich. Putların Alacakaranlığı. çev. Serpil Erfındık. İzmir: İlya Yayınları, 2012.
• Nietzsche, Friedrich İyinin ve Kötünün Ötesinde. çev. Mustafa Tüzel. İstanbul: Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları, 2016.
• Nietzsche, Friedrich. Ecce Homo. çev. Mustafa Tüzel. İstanbul: Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları, 2017.
• Öner, Ebru ve Sebahattin Çevikbaş. “Nietzsche’nin Platon Eleştirisi: Platoncu Değerlerin Yeniden Değerlendirilmesi.” Kaygı Dergisi, sayı 31 (Güz 2018): 109-127.
• Sarı, Mehmet Ali. “Nietzsche’nin Bilim Eleştirisinin Arka Planı Olarak Sokrates Sorunu.” Özne Felsefe Bilim ve Sanat Yazıları, sayı 24 (Bahar 2016): 391-409.
• Saygılı, Serdar vd. Disiplinlerarası Bir Yaklaşımla Felsefenin Değeri. Kayseri: Kimlik Yayınları, 2020.