Hegel Versus Hobbes: İnsanın Varkalımsal Aracı Olarak Savaş

Öz

Bu makale, birbirinden farklı felsefi yaklaşımlar içerisinde yer alan Hobbes ile Hegel’in savaş üzerine düşüncelerini karşılaştırmalı olarak ele almaktadır. Söz konusu her iki filozofun ortak yanı, mutlak bir otoritenin yokluğunda savaşın nasıl ele alınacağına dair farklı yaklaşımlarda bulunmuş olmalarıdır. Siyaset felsefesi açısından da son derece önemli olan bu konu, modern siyaset anlayışının temellerini inşa etmede merkezi bir rol oynamıştır. Bu açıdan bakıldığında Hobbes, savaşı, herkesin herkese karşı çatışması olarak ele almakta ve savaşı değil, barışı istisna bir hâl olarak değerlendirmektir. Hobbes’a göre savaş, insanların doğa durumunda yaşadıkları belirsizlik ve güvensizlik halinin bir sonucudur. Hegel ise savaşı, tarihsel bir zorunlulukla ortaya çıkan ve ortaya çıktığı dönemdeki koşulların yozluğunu bertaraf eden bir olgu olarak ele almaktadır. Makalede, Hobbes’un savaş durumu ile Hegel’in efendi köle diyalekti arasında bir paralellik olduğu ve görünürde savaşı farklı nedenlere dayandıran her iki filozofun, aslında savaşın neliğine dair açıklamalarının ortak iki ayrı nedenden kaynaklandığı hususu vurgulanmıştır. Bu nedenlerden biri, temelde insanın kendi varlığını geleceğe dönük olarak her daim sakınması olarak ele aldığımız insanın varkalma talebiyken diğer neden ise bu taleple bağlantılı olarak görünür olan başkasınca tanınma ve onanma arzusudur.

Anahtar Kelimeler

• Hobbes
• Hegel
• Savaş
• Tanınma
• Varkalım

Hegel versus Hobbes: War as an Existential Means of Humanity

Öz

This article examines the thoughts of Hobbes and Hegel on war through a comparative lens, within their distinct philosophical frameworks. Both philosophers share a common concern: their differing approaches to how war is addressed in the absence of an absolute authority. This topic, crucial in political philosophy, has played a central role in shaping modern political understanding. From this perspective, Hobbes views war as a state of conflict among everyone against everyone and considers peace as an exceptional condition. According to Hobbes, war is a result of the uncertainty and insecurity inherent in the state of nature. In contrast, Hegel treats war as a phenomenon that emerges from historical necessity and eliminates the corruption of the conditions present at the time of its occurrence. The article highlights a parallel between Hobbes' state of war and Hegel's master-slave dialectic, emphasizing that despite the apparent differences in their reasons for war, both philosophers' explanations of the nature of war stem from two common underlying reasons. One of these reasons is the fundamental human demand for existential preservation into the future, while the other is the desire for recognition and validation from others, which is connected to this demand.

Anahtar Kelimeler

• Hobbes
• Hegel
• War
• Recognition
• Survival

Kaynakça

1. Abizadeh, A. (2011). Hobbes on the Causes of War: A Disagreement Theory, The American Politcal Science Review, Vol. 105. No.2, pp. 298-315. https://www.jstor.org/stable/41495067
2. Adkins, B. (2008). Korku Siyaseti: Hegel’in Hobbes’a Tinin Görüngübilimi’nden Yanıtı, (çev. S. Kibar). 160-167, Monokl Hegel Özel Sayısı.
3. Akkurt, M. (2023). Thomas Hobbes’un İrade Teorisi, İrade Kuramları içinde, (ed. M. Akkurt-F. Erkek). Konya: Çizgi Kitabevi.
4. Akkurt, M. (2024). Thomas Hobbes ve Adalet, Adalet Kuramları içinde, (ed. M. Akkurt-D. S. Hanoğlu). Konya: Çizgi Kitabevi.
5. Avineri, S. (1961). The Problem of War in Hegel's Thought, Journal of the History of Ideas, Vol. 22, No., pp. 463-474, University of Pennsylvania Press, https://www.jstor.org/stable/2708025
6. Avineri, S. (1972). Hegel’s Theory of Modern State, Cambridge: Cambridge University Press.
7. Beiser, F. (2019). Hegel, (çev. S. Bayazit). İstanbul: Alfa Yayınları.
8. Black, E. (1973). Hegel on War, The Monist, October, 1973, Vol. 57, No. 4, Philosophy of War (october, 1973), pp. 570-583, Oxford University Press, https://www.jstor.org/stable/27902332

9. Bravo, H. (2007). Hegel’de Devlet ve Özgürlük İlişkisi, FLSF Felsefe ve Sosyal Bilimler Dergisi, sayı 3, 125-144.
10. Bümin, T. (2016). Hegel, İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.
11. Deleuze, G. (1997). Sonsöz: Micheal Tournier ve Başkası’nın olmadığı dünya, Cuma ya da Pasifik Arafının içinde, (çev. M. Ece). İstanbul: Ayrıntı Yayınları.
12. Hassner, P. (2022). Georg W. F. Hegel, Siyaset Felsefesi Tarihi içinde (ed. L. Strauss- J. Cropsey, haz. M. Akkurt) (çev. E. Rızvanoğlu).761-787, İstanbul: Babil Kitap.
13. Hegel, G.W. F. (2006a). Tarih Felsefesi, (çev. A. Yardımlı). İstanbul: İdea Yayınları.
14. Hegel, G.W. F. (2006b). Tüze Felsefesi, (çev. A. Yardımlı). İstanbul: İdea Yayınları.
15. Hegel, G.W.F. (2008). Outlines of The Philosophy of Right, (trans.. T.M. Knox, Revised by S. Houlgate). Oxford: Oxford University Press.
16. Hegel, G.W.F. (2018). Phenomenology of Spirit, (trans. ve ed. T. Pinkard). Cambridge: Cambridge University Press.
17. Hobbes, T. (1995). Leviathan, (çev. S. Lim), İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.
18. Hobbes, T. (2018). De Cive: Yurttaşlığın Felsefi Temelleri, (çev. C. D. Zarakolu). İstanbul: Belge Yayınları.
19. Honneth, A. (2016). Tanınma Uğruna Mücadele, (çev. Ö. Aktok). İstanbul: İthaki Yayınları.
20. Joas, H. - Knöbl, W. (2008). War in Social Thought: Hobbes to The Present, (trans. A. Skinner). Princeton: Princeton University Press.
21. Kardeş, E. (2019). Yönsüzleşmiş Savaşlar: Politik Felsefenin Bir Sınır Meselesi Olarak Savaşa Dair. İstanbul: Pinhan Yayınevi.
22. Kojeve, A. (2001). Hegel Felsefesine Giriş, (çev. S. Hilav). İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.
23. Mansfeld, N. (2008). Theorizing War From Hobbes to Badiou, London: Palgrave Macmillan.
24. Monk, I. H. (2004). Modern Siyasal Düşünce Tarihi: Hobbes’tan Marx’a Büyük Siyasal Düşünürler, (haz. N. Arat, çev. N. Arat, E. Orman), İstanbul: Say Yayınları.
25. Rosenberg, A. (2012). Philosophy of Science, New York: Routledge.
26. Sabancı, C. (2020). Ölümün Öznesi Hegel, Heidegger, Levinas, Konya: Çizgi Yayınları.
27. Sartre, J. P. (1965). Gizli Oturum, (çev. B. Onaran). İstanbul: De Yayınevi.
28. Strauss, L. (1963). The Political Philosophy of Hobbes, (trans. E.-M. Sinclair). Chicago: The University of Chicago Press.
29. Türkyılmaz, Ç. (2017). Hegel ve Savaş Söylemi, Özne Hegel Özel Sayısı, 27. Kitap, 87-99, Konya: Çizgi Yayınevi.
30. Walt, S. (1989). Hegel On War: Another Look, History of Political Thought, Spring 1989, Vol. 10, No. 1 (Spring 1989), pp. 113- 124, https://www.jstor.org/stable/44797126
31. Westphal K. (1996). Hegel’in Hukuk Felsefesi’nin Temel Bağlam ve Yapısı, (çev. D. Şahiner). 294-316 Cogito Dergisi, İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.
32. Yalvaç, F. (2008). Hegel’in Uluslararası İlişkiler Kuramı: Dünya Tini, Devlet ve Savaş, Ankara: Phoenix Yayınları.