Araştırma Makalesi

Pierre Hadot’nun Felsefe ve Filozof Algısı: Teori ve Pratik Arasında Ruhani Alıştırmalar

Cilt: 24 Sayı: 1 28 Mart 2025
PDF İndir
EN TR

Pierre Hadot’nun Felsefe ve Filozof Algısı: Teori ve Pratik Arasında Ruhani Alıştırmalar

Öz

Felsefenin mahiyeti hakkında geçmişten günümüze dek çeşitli yorumlar yapılmıştır. Bu noktada felsefenin teoriye daha fazla yatkın oluşu, pratikle ve pratik yaşamdan ari olduğu genel kanı olarak yer edinmiştir. Bu minvalde bu sorun üzerine çalışmalar son zamanlarda felsefe tarihçilerince ve filozoflarca tartışılmıştır. Örneğin Michel Foucault, dolaylı olarak da olsa felsefenin etik düzlemde ele alınması gerektiğini ve bir dönüşümü haiz olduğunu belirten eserler kaleme almıştır. Fakat, Foucault’dan da önce Pierre Hadot, felsefenin “ruhani alıştırma” kavramıyla iç içe geçtiğini ve belirli türden yaşamsal bir dönüşümü içerdiğini belirtmektedir. Stoacılık ve Epikürosçuluktan da önce, felsefenin ilk kez tam anlamıyla ortaya çıktığı Sokrates düşüncesinin bu açıdan okunması gerektiğini düşünen Hadot, felsefenin bugünkü bildik manasından ötede farklı anlamları ve tarzları olduğunu ortaya koymaya çalışmıştır. Onun bu türden bir sorunsallaştırmayı başlatmasındaki temel etken ise felsefe ve filozof algısının mahiyetinin Sokrates ile birlikte bir varoluş estetiğine dönüşmesidir. Bu noktada Hadot, felsefenin gücünün, yaşama dair iyileştirici ve öğretici noktasının daha fazla görünür kılındığı Antik Yunan düşüncesindeki hattı takip ederek Sokrates, Platon, Aristoteles ile başlayan bu noktanın, Husserl’e kadar giden bir boyutunun olduğunu ifade eder. Modern dönemin sonuna değin giden bu hattın daha iyi anlaşılabilmesi için Hadot açısından filozof ve felsefenin yeniden tanımlanması elzemdir. Bu makalede “felsefe nedir” ve “filozof kimdir” soruları Pierre Hadot’nun düşüncesinden çözüme kavuşturmaya çalışılacaktır. Nitekim Hadot, felsefenin temel maksadının ruhani uygulamalar neticesinde bir dönüşüm yarattığını ve bu dönüşümün de etik düzlemde ele alınması gerektiğini ifade etmiştir. Sorunun çözümü adına özellikle ilkçağ Yunan düşüncesinde felsefeden anlaşılan şeyin ne olduğu sorunsallaştırılacak ve ardından ilkçağ felsefesi ve filozofuna dair önerileri tartışılacaktır

Anahtar Kelimeler

Teşekkür

Tüm editoryal süreçler için şimdiden teşekkür ederim.

Kaynakça

  1. Bauman, Z. (2024). Yaşam Sanatı, (çev. Sarı, A.), İstanbul: Ayrıntı Yayınları.
  2. Cornford, F. M., (2019). Sokrates Öncesi ve Sonrası, (çev. Şengör C., Onan S.), İstanbul: Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları.
  3. Çoraklı, E. (2017). Historia Antikçağda Araştırma Fikrinin Doğuşu. Alfa Yayınları, 2017.
  4. Foucault, M. (2019). Doğruyu Söylemek. (çev. Eksen, K.), İstanbul: Ayrıntı Yayınları.
  5. Eksen, K. (2016). Teori-Pratik İlişkisi ve Dönüşüm Meselesi: Pierre Hadot’nun ‘Ruhani Alıştırma Kavramı Üzerine Bir Değerlendirme, Felsefe Tartışmaları, 52, 21-46.
  6. Hadot, P. (2011a). Yaşam İçin Felsefe. (çev. Kahveci, K.), İstanbul: Pinhan Yayıncılık.
  7. Hadot, P. (2011b). İlkçağ Felsefesi Nedir? (çev. Cedden, M.), Ankara: Dost Kitabevi Yayınları.
  8. Hadot, P. (1995) Philosophy as a Way of Life. ed. Arnold I. Davidson. Oxford: Blackwell Publishing.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Etik

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

28 Mart 2025

Gönderilme Tarihi

6 Kasım 2024

Kabul Tarihi

19 Ocak 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 24 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Dikmen, M. (2025). Pierre Hadot’nun Felsefe ve Filozof Algısı: Teori ve Pratik Arasında Ruhani Alıştırmalar. Kaygı. Bursa Uludağ Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Felsefe Dergisi, 24(1), 317-334. https://doi.org/10.20981/kaygi.1580597
AMA
1.Dikmen M. Pierre Hadot’nun Felsefe ve Filozof Algısı: Teori ve Pratik Arasında Ruhani Alıştırmalar. Kaygı. 2025;24(1):317-334. doi:10.20981/kaygi.1580597
Chicago
Dikmen, Mustafa. 2025. “Pierre Hadot’nun Felsefe ve Filozof Algısı: Teori ve Pratik Arasında Ruhani Alıştırmalar”. Kaygı. Bursa Uludağ Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Felsefe Dergisi 24 (1): 317-34. https://doi.org/10.20981/kaygi.1580597.
EndNote
Dikmen M (01 Mart 2025) Pierre Hadot’nun Felsefe ve Filozof Algısı: Teori ve Pratik Arasında Ruhani Alıştırmalar. Kaygı. Bursa Uludağ Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Felsefe Dergisi 24 1 317–334.
IEEE
[1]M. Dikmen, “Pierre Hadot’nun Felsefe ve Filozof Algısı: Teori ve Pratik Arasında Ruhani Alıştırmalar”, Kaygı, c. 24, sy 1, ss. 317–334, Mar. 2025, doi: 10.20981/kaygi.1580597.
ISNAD
Dikmen, Mustafa. “Pierre Hadot’nun Felsefe ve Filozof Algısı: Teori ve Pratik Arasında Ruhani Alıştırmalar”. Kaygı. Bursa Uludağ Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Felsefe Dergisi 24/1 (01 Mart 2025): 317-334. https://doi.org/10.20981/kaygi.1580597.
JAMA
1.Dikmen M. Pierre Hadot’nun Felsefe ve Filozof Algısı: Teori ve Pratik Arasında Ruhani Alıştırmalar. Kaygı. 2025;24:317–334.
MLA
Dikmen, Mustafa. “Pierre Hadot’nun Felsefe ve Filozof Algısı: Teori ve Pratik Arasında Ruhani Alıştırmalar”. Kaygı. Bursa Uludağ Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Felsefe Dergisi, c. 24, sy 1, Mart 2025, ss. 317-34, doi:10.20981/kaygi.1580597.
Vancouver
1.Mustafa Dikmen. Pierre Hadot’nun Felsefe ve Filozof Algısı: Teori ve Pratik Arasında Ruhani Alıştırmalar. Kaygı. 01 Mart 2025;24(1):317-34. doi:10.20981/kaygi.1580597

e-ISSN: 2645-8950