Araştırma Makalesi

21. YY. YAPI PRATİĞİNDE TUĞLANIN BİÇİMSEL VE İŞLEVSEL DÖNÜŞÜMLERİ

Cilt: 1 Sayı: 56 27 Aralık 2022
PDF İndir
EN TR RU

21. YY. YAPI PRATİĞİNDE TUĞLANIN BİÇİMSEL VE İŞLEVSEL DÖNÜŞÜMLERİ

Öz

Tuğla yapı hafızasını taşıyan, neredeyse her dönemde faklı biçimlerde ve üretim teknikleriyle mimaride kullanılan en eski malzemelerden biridir. İnsanın kendisini dış çevreden ayıran bir boşluk yaratma istenciyle ortaya çıkan ve mekân yaratma arayışlarının paralelinde gelişen tuğla, başlangıçta taş, kırmızı çamur, kerpiç gibi yerel malzemeler kullanılarak üretilmiştir. Bu süreçte tuğla, dış ve iç mekân arasında ki sınırları belirlerken, yapının ana taşıyıcı unsuru olarak işlev kazanmıştır. Yapı endüstrisinde gerçekleşen gelişmeler; beton ve demir gibi yapı elamanlarının mimaride kullanılmaya başlanması, tuğlanın temel işlevi olan, “yapının taşıyıcı unsuru” niteliğindeki dönüşümlere kaynak oluştururken, tuğla, yapıya dekoratif bir takım özellikler katmak ve yüzeyi kaplamak için kullanılan bir yapı elamanına dönüşmüştür.
Cephe ve yüzey mimarisi kavramlarının gelişimi, mimari mekânlar için yeni yüzey ve biçim önerileri geliştirilmesini tetiklerken, daha organik bir yapı pratiğinin yaratılmasına sebep olmuştur. Bu süreçte ekstrüzyon araçlarının mimaride kullanımı, tuğlanın boşluksuz olarak üretilmesine olanak sağlarken, tuğlanın yüzey ile kurduğu dekoratif ilişkilerin gelişmesini de zorunlu hale getirmiştir. Otomasyon sistemlerinin ve katmanlı üretim teknolojilerinin yapı endüstrisine entegrasyonu ve daha sürdürülebilir bir yapı pratiği arayışı, tuğlanın taşıyıcı bir yapı elamanı olmasının ötesinde, yapı pratiğinde bir tasarım unsuru, yapıya yeni birtakım özellikler kazandıran bir araç olarak kullanılmasına olanak sağlamıştır. Araştırmada, günümüzde mimari pratiği içinde tuğlanın kullanım biçimindeki dönüşümler örnekler üzerinden incelenerek değerlendirilecektir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Kaynakça Adam, J.P. Roman Building: materials and techniques, Bloomington: Indiana University Press, 1994. Öney, G. Anadolu Selçuklu Mimari Süslemesi ve El Sanatları, Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları: 185, Sanat Dizisi: 33 Stierlin, H. Islamic Art And Architecture, London: S. Thames & Hudson, 2002. Toydemir, N. Seramik Yapı Malzemeleri, İstanbul: İstanbul Teknik Üniversitesi, 1991. https://sozluk.gov.tr/ https://dictionary.cambridge.org/ http://www.nathancraven.com/walls.html https://www.archdaily.com/797505/chi-she-archi-union-architects?ad_medium=gallery https://www.trendhunter.com/trends/cool-bricks https://www.holcimfoundation.org/projects/hy-fi https://sozluk.gov.tr/ https://dictionary.cambridge.org/
  2. Görsel kaynakça Gösel 1. Adam, J.P. Roman Building: materials and techniques, Bloomington: Indiana University Press, 1994.s.146 Görsel 2. Stierlin, H. Islamic Art And Architecture, London: S. Thames & Hudson, 2002. S.33 Görsel 3. http://www.thedesignfizz.com/spacebase/2015/4/22/frank-gehry-sydney-showstopper-uts Görsel 4. http://www.nathancraven.com/walls.html Görsel 5. https://www.archdaily.com/797505/chi-she-archi-union-architects?ad_medium=gallery Görsel 6. https://www.trendhunter.com/trends/cool-bricks Görsel 7. https://www.holcimfoundation.org/projects/hy-fi

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

27 Aralık 2022

Gönderilme Tarihi

25 Ekim 2022

Kabul Tarihi

2 Kasım 2022

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2022 Cilt: 1 Sayı: 56

Kaynak Göster

APA
Ağatekin, M., & Tazeoğlu Filiz, F. T. F. (2022). 21. YY. YAPI PRATİĞİNDE TUĞLANIN BİÇİMSEL VE İŞLEVSEL DÖNÜŞÜMLERİ. Karadeniz Uluslararası Bilimsel Dergi, 1(56), 17-29. https://doi.org/10.17498/kdeniz.1194194
AMA
1.Ağatekin M, Tazeoğlu Filiz FTF. 21. YY. YAPI PRATİĞİNDE TUĞLANIN BİÇİMSEL VE İŞLEVSEL DÖNÜŞÜMLERİ. Karadeniz | Black Sea | чёрное море. 2022;1(56):17-29. doi:10.17498/kdeniz.1194194
Chicago
Ağatekin, Mustafa, ve Ferda Tazeoğlu Filiz Tazeoğlu Filiz. 2022. “21. YY. YAPI PRATİĞİNDE TUĞLANIN BİÇİMSEL VE İŞLEVSEL DÖNÜŞÜMLERİ”. Karadeniz Uluslararası Bilimsel Dergi 1 (56): 17-29. https://doi.org/10.17498/kdeniz.1194194.
EndNote
Ağatekin M, Tazeoğlu Filiz FTF (01 Aralık 2022) 21. YY. YAPI PRATİĞİNDE TUĞLANIN BİÇİMSEL VE İŞLEVSEL DÖNÜŞÜMLERİ. Karadeniz Uluslararası Bilimsel Dergi 1 56 17–29.
IEEE
[1]M. Ağatekin ve F. T. F. Tazeoğlu Filiz, “21. YY. YAPI PRATİĞİNDE TUĞLANIN BİÇİMSEL VE İŞLEVSEL DÖNÜŞÜMLERİ”, Karadeniz | Black Sea | чёрное море, c. 1, sy 56, ss. 17–29, Ara. 2022, doi: 10.17498/kdeniz.1194194.
ISNAD
Ağatekin, Mustafa - Tazeoğlu Filiz, Ferda Tazeoğlu Filiz. “21. YY. YAPI PRATİĞİNDE TUĞLANIN BİÇİMSEL VE İŞLEVSEL DÖNÜŞÜMLERİ”. Karadeniz Uluslararası Bilimsel Dergi 1/56 (01 Aralık 2022): 17-29. https://doi.org/10.17498/kdeniz.1194194.
JAMA
1.Ağatekin M, Tazeoğlu Filiz FTF. 21. YY. YAPI PRATİĞİNDE TUĞLANIN BİÇİMSEL VE İŞLEVSEL DÖNÜŞÜMLERİ. Karadeniz | Black Sea | чёрное море. 2022;1:17–29.
MLA
Ağatekin, Mustafa, ve Ferda Tazeoğlu Filiz Tazeoğlu Filiz. “21. YY. YAPI PRATİĞİNDE TUĞLANIN BİÇİMSEL VE İŞLEVSEL DÖNÜŞÜMLERİ”. Karadeniz Uluslararası Bilimsel Dergi, c. 1, sy 56, Aralık 2022, ss. 17-29, doi:10.17498/kdeniz.1194194.
Vancouver
1.Mustafa Ağatekin, Ferda Tazeoğlu Filiz Tazeoğlu Filiz. 21. YY. YAPI PRATİĞİNDE TUĞLANIN BİÇİMSEL VE İŞLEVSEL DÖNÜŞÜMLERİ. Karadeniz | Black Sea | чёрное море. 01 Aralık 2022;1(56):17-29. doi:10.17498/kdeniz.1194194

Cited By