BABY BOOMERS, ПОЛЬЗОВАНИЕ СОЦИАЛЬНЫМИ СЕТЯМИ И ПРЕДПОЧТЕНИЯ ПОКОЛЕНИЙ X, Y, Z

Öz

В нижеследующем исследовании изучается уровень использования социальных сетей и предпочтение жителей Одунпазары и Тепебаши Эскишехирского региона, представителей разных поколений с точки зрения “преемственности” и “компетентности”. В исследовании использовалась модель сканирования. Сканирующая модель - это сканирующая кодификация, сделанная для популяции или цельевой группы, с целью прийти к общему мнению по поводу популяции, состоящей из многих элементов (Karasar, 2012). Цельевая группа состоит из 877 человек, проживающих в центре города. Данные исследования были собраны в Интернете с использованием “Шкалы использования социальных сетей”, разработанной Дениз и Тутгун-Юналом (2019). Выводы, полученные в ходе исследования; (1) Поколения в основном используют смартфоны для доступа к социальным сетям. (2) В то время как поколение бэби-бумеров и X предпочитает больше всего использовать Facebook, поколения Y и Z больше всего используют Instagram. (3) В то время как поколения бэби-бумеров, поколения Y и Z любят больше всего видео и музыкального контента в социальных сетях, поколение X больше всего любит новостной контент. (4) Поколения умеренно используют социальные сети с точки зрения преемственности и компетентности. (5) Поколения Y и Z сохраняют преемственность в использовании социальных сетей по сравнению с поколениями бэби-бумеров и X и они считают себя более компетентными в этом отношении. (6) Женщины поколения Z представляют пол, который обеспечивает преемственность в использовании социальных сетей по сравнению с мужчинами того же поколения.

Anahtar Kelimeler

• социальные сети
• бэби-бумер
• поколение X
• поколение Y
• поколение Z
• Эскишехир

SOCIAL MEDIA USAGE LEVELS AND PREFERENCES OF THE BABY BOOMERS, GEN X, GEN Y, GEN Z

Öz

The present study aimed at investigating the social media usage levels and preferences of people at different ages who represent different generations, residing in Odunpazarı and Tepebaşı districts in the centre of Eskişehir, in terms of the continuity and competence dimensions. The study was carried out in a general survey model which is a survey codification carried out in the whole population or a group of the population with the aim of surmising about the population of the study (Karasar, 2012). The sample group of the study included 877 people who live in the city center. The data was collected online and “Social Media Usage Scale” developed by Deniz and Tutgun-Ünal (2019) was used as data collection tool. The results are as follows: (1) Generations use their smartphones most to access to the Internet. (2) Baby Boomers and generation X prefer using Facebook whereas generation Y and Z prefer using Instagram most. (3) Baby Boomers, Generation Y and Z like videos and music contents the most while Generation X like the news the most. (4) Regarding the continuity and competence dimensions, generations use social media at moderate level. (5) Generation Y and Z use social media more and perceive themselves more competent than Baby Boomers and generation X. (6) Generation Z females use social media in higher continuity than generation Z males.

Anahtar Kelimeler

• Social Media
• Babyboomer
• Generation X
• Generation Y
• Generation Z
• Eskişehir

BABY BOOMERS, X, Y, Z KUŞAKLARININ SOSYAL MEDYA KULLANIM DÜZEYLERİ VE TERCİHLERİ

Öz

Bu araştırma, Eskişehir İli Odunpazarı ve Tepebaşı ilçelerinde ikamet eden ve farklı kuşakları temsil ettiği kabul edilen bireylerin sosyal medya kullanım düzeyleri ve tercihlerini “süreklilik” ve “yetkinlik” boyutu açısından ele alan bir araştırmadır. Araştırmada tarama modeli kullanılmıştır. Tarama modeli, çok sayıda elemanın oluşturduğu bir evrende, evren hakkında genel bir kanıya varmak amacıyla evrenin tamamı yahut ondan alınacak bir grup üzerinde yapılan tarama kodifikasyonudur (Karasar, 2012). Araştırmanın çalışma grubunu kent merkezinde yaşayan 877 kişi oluşturmaktadır. Araştırmanın verileri Deniz ve Tutgun-Ünal (2019) tarafından geliştirilen “Sosyal Medya Kullanımı Ölçeği” kullanılarak çevrimiçi ortamda toplanmıştır. Araştırmada elde edilen bulgular; (1) Kuşaklar sosyal medya ağlarına erişimde en çok akıllı telefon kullanmaktadır. (2) BabyBoomer ve X kuşağı en çok Facebook’u kullanmayı tercih ederken, Y ve Z kuşağı ise en çok İnstagram’ı kullanmaktadır. (3) BabyBoomer, Y ve Z kuşakları sosyal medyada en fazla video ve müzik içeriklerini beğenirken, X kuşağı ise en fazla haber içeriklerini beğenmektedir.(4) Kuşaklar süreklilik ve yetkinlik boyutlarında sosyal medyayı orta düzeyde kullanmaktadır. (5) Y ve Z kuşağı, BabyBoomer ve X kuşağına göre sosyal medya kullanımında süreklilik sağlamakta ve kendilerini bu konuda daha yetkin bulmaktadırlar. (6) Z kuşağı kadınları aynı kuşakta bulunan erkeklere göre sosyal medya kullanımında süreklilik sağlayan cinsiyeti temsil etmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Sosyal Medya
• Babyboomer
• X Kuşağı
• Y Kuşağı
• Z Kuşağı
• Eskişehir

Kaynakça

1. Aka, B. (2018). “Bebek Patlaması, X ve Y Kuşağı Yöneticilerin Örgütsel Bağlılık Düzeylerinin Kamu Ve Özel Sektör Farklılıklarına Göre İncelenmesi: Bir Araştırma”.Süleyman Demirel Üniversitesi Vizyoner Dergisi, 9(20), 118-135. doi: 10.21076/vizyoner.341626
2. Anderson, M. ve Jiang, J. (2018). Teens, socialmedia&technology 2018. PewResearch Center. https://www.pewresearch.org/internet/2018/05/31/teens-social-media-technology-2018/ sayfasından erişilmiştir.
3. Auxier, B. ve Anderson, M. (2021). Socialmediausage in 2021. PewResearch Center. https://www.pewresearch.org/internet/2021/04/07/social-media-use-in-2021/ sayfasından erişilmiştir.
4. Aydemir, M. ve Dinç, M. S. (2015, Mayıs). İş ve yaşam dengesi arayışında kuşak farklılıklarının ve kuşakların iş değerlerinin etkisi üzerine bir model çalışması. 23. Ulusal Yönetim ve Organizasyon Kongresi’nde sunulmuş bildiri, Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi, Muğla. https://docplayer.biz.tr/37503455-Is-ve-yasam-dengesi-arayisinda-kusak-farkliliklarinin-ve-kusaklarin-is-degerlerinin-etkisi-uzerine-bir-model-calismasi.html sayfasından erişilmiştir.
5. Aydın, Ç. G. ve Başol, O. (2014). “X ve Y Kuşağı: Çalışmanın Anlamında Bir Değişme Var Mı?”. Electronic Journal of VocationalColleges, 4(4), 1-15. doi: https://doi.org/10.17339/ejovoc.41369
6. Aydın, İ. E. (2016). “Üniversite Öğrencilerinin Sosyal Medya Kullanımları Üzerine Bir Araştırma: Anadolu Üniversitesi Örneği”. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, (35), 373-386. http://dergisosyalbil.selcuk.edu.tr/susbed/article/view/1256sayfasından erişilmiştir.
7. Bayramov, S. (2019). X, Y ve Z Kuşakları Çalışanlarının Esnek Çalışmaya Yönelik Tutumlarının Eskişehir İli Kapsamında Karşılaştırılması. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Eskişehir.
8. Berkup, S. B. (2014). “WorkingWithGenerationsX AndY İn GenerationZ Period: Management Of DifferentGenerations İn Business Life”. MediterraneanJournal of SocialSciences, 5(19), 218-229. doi: 10.5901/mjss.2014.v5n19p218

9. Bolton, R.,Parasuraman, A., Hoefnagels, A., Migchels, N., Kabadayı, S., Gruber, T.,..., Solnet, D. (2013). “UnderstandingGenerationY AndTheirUse Of Social Media: A ReviewAndResearchAgenda”. Journal of Service Management, 24(3), 245-267. doi: 10.1108/09564231311326987
10. Bostancı, M. (2010). Sosyal Medyanın Gelişimi Ve İletişim Fakültesi Öğrencilerinin Sosyal Medya Kullanım Alışkanlıkları. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Erciyes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Kayseri.
11. Comte, A. (1974). Thepositivephilosophy. (A. S, Bloomberg, Ed.). New York: AMS Press
12. Crumpacker, M. ve Crumpacker, M. J. (2007). “SuccessionPlanning AndGenerationalStereotypes: ShouldHrConsider Age-BasedValuesAndAttitudes ARelevantFactorOr A PassingFad?”. PublicPersonnel Management,36(4), 349-369. doi: 10.1177/009102600703600405
13. Dağıtmaç, M. (2015). Sosyal Medya Tercihlerinde Kullanıcıyı Etkileyen Faktörler.Yayınlanmamış Doktora Tezi. Yıldız Teknik Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
14. Deniz, L. ve Tutgun-Ünal, A. (2019). “Sosyal Medya Çağında Kuşakların Sosyal Medya Kullanımı Ve Değerlerine Yönelik Bir Dizi Ölçek Geliştirme Çalışması”. OPUS-Uluslararası Toplum Araştırmaları Dergisi, 11(18), 1025-1057. doi: 10.26466/opus.557240
15. Dinçer, N. ve Kilinç, Z. (2019). “An Analysis Of Social Media UsageLevelsAmongStudents At School Of PhysicalEducationAndSport İn SomeVariables”. AsianJournal of Educationand Training, 5(1), 146-150. doi: 10.20448/journal.522.2019.51.146.150
16. Ekşili, N. ve Antalyalı, Ö. L. (2017). “Türkiye’de Y Kuşağı Özelliklerini Belirlemeye Yönelik Bir Çalışma: Okul Yöneticileri Üzerine Bir Araştırma”. HumanitiesScience (NWSAHS),12(3), 90-111. doi: 10.12739/NWSA.2017.12.3.4C0219
17. Erendağ Sümer, F. (2017). “Sosyal Medya Kullanım Pratikleri Üzerine Ampirik Bir Araştırma”. Global Media Journal TR Edition, 8(15), 166-181. https://globalmediajournaltr.yeditepe.edu.tr sayfasından erişilmiştir.
18. Field, A. (2005). Discoveringstatisticsusingspss: Andsexanddrugsandrock 'n' roll (2th Edition). London: Sage Publications.
19. Gıcır, B., Oruç, I. ve Özatlı, N. (2020). “X, Y, Z Kuşaklarının Çevre Davranış Düzeylerinin Farklı Değişkenlere Göre İncelenmesi: Balıkesir Örneği”. Eğitim ve Toplum Araştırmaları Dergisi, 7(2), 491-516.https://dergipark.org.tr/tr/pub/etad/issue/58757/777624sayfasından erişilmiştir.
20. İlhan, T. T. (2018). Sosyal Medya Kullanımında Gösteriş Tüketimi Eğiliminin X, Y ve Z Kuşakları Açısından Değerlendirilmesi.Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Eskişehir.
21. Karasar, N. (2012). Bilimsel araştırma yöntemi. Ankara: Nobel Yayıncılık
22. Kavak, A. B. (2020). Z Kuşağı Çalışanların Çalışma Değerlerinin Belirlenmesine Yönelik Ankara İlinde Bir Alan Araştırması. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Çankaya Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.
23. Keleş, H. N. (2011). “Y Kuşağı Çalışanlarının Motivasyon Profillerinin Belirlenmesine Yönelik Bir Araştırma”. Organizasyon ve Yönetim Bilimleri Dergisi,3(2) 129-139. https://dergipark.org.tr/tr/pub/oybd/issue/16338sayfasından erişilmiştir.
24. Kupperschmit, B. R. (2000). “MultigenerationEmployees: StrategiesForEffective Management”. HealthCare Manager, 19(1), 65-76. doi: 10.1097/00126450-200019010-00011
25. Kuyucu, M. (2014). “Y Kuşağı Ve Facebook: Y Kuşağının Facebook Kullanım Alışkanlıkları Üzerine Bir İnceleme”. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 13(49), 55-83. doi: https://doi.org/10.17755/esosder.75785
26. Kuyucu, M. (2016). “TheSocial Media Generation: SocialMedia Use İn Turkey İn TheSample Of İstanbul”. IOSR Journal Of HumanitiesAndSocialScience, 21(2), 84-98. doi: 10.9790/0837-21218498
27. Kuyucu, M. (2017). “Y Kuşağı Ve Teknoloji: Y Kuşağının İletişim Teknolojilerini Kullanım Alışkanlıkları”. Gümüşhane Üniversitesi İletişim Fakültesi Elektronik Dergisi, 5(2), 845-872. doi: https://doi.org/10.19145/e-gifder.285714
28. Kyles, D. (2005). “ManagingYourMultigenerationalWorkforce”. Strategic Finance, 87(6), 53-55. https://sfmagazine.com/wp-content/uploads/sfarchive/2005/12/Managing-Your-Multigenerational-Workforce.pdf sayfasından erişilmiştir.
29. Latif, H. ve Serbest, S. (2014). “Türkiye’de 2000 Kuşağı ve 2000 Kuşağının İş ve Çalışma Anlayışı”. Gençlik Araştırmaları Dergisi, 2(4), 132-163. https://www.researchgate.netsayfasından erişilmiştir.
30. Ordun, G. (2015). “Millennial(Gen Y) Consumer Behavior, TheirShoppingPreferencesAndPerceptualMapsAssociatedWithBrandLoyalty”. CanadianSocialScience, 11(4), 40-55. doi: 10.3968/6697
31. Otrar, M. ve Argın, F. S. (2014). “Öğrencilerin Sosyal Medyaya İlişkin Tutumlarının Kullanım Alışkanlıkları Bağlamında İncelenmesi”. Eğitim ve Öğretim Araştırmaları Dergisi,3(3), 1-13. http://www.jret.org/FileUpload/ks281142/File/01.otrar.pdfsayfasından erişilmiştir.
32. Özdemir, Ş. (2017). Kuşaklar Teorisine Göre Türkiye’deki Gençlerin Medya Kullanım Alışkanlıkları ve İstanbul Örneği.Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Marmara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
33. Özkan, M. ve Solmaz, B. (2015). “Mobile Addiction Of Generation Z AndİtsEffects On TheirSocialLifes”. Procedia-SocialandBehavioralSciences, (205), 92-98. doi: 10.1016/j.sbspro.2015.09.027
34. Reeves, T. C. ve Oh, E. (2008). Generationaldifferences, J. M. Spector, M. D. Merrill, J. V. Merrienboer ve M. P. Driscoll (Ed.), Handbook of research on educationalcommunicationandtechnology içinde (s. 295-303). Athens: Georgia.
35. Sarıoğlu, E. B. ve Özgen, E. (2018). “Z Kuşağının Sosyal Medya Kullanım Alışkanlıkları Üzerine Bir Çalışma”. Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 11(60), 1067-1081. doi: http://dx.doi.org/10.17719/jisr.2018.2856
36. Sarıtaş, E. ve Barutçu, S. (2016). “Tüketici Davranışlarının Analizinde Kuşaklar: Sosyal Medya Kullanımı Üzerine Bir Araştırma”. Pamukkale EurasianSocioEconomicStudies-PJESS, 3(2), 1-15. doi: 10.5505/pjess.2016.27146
37. Senbir, H. (2004). Z son insan mı?, İstanbul: O Kitaplar
38. Şener, B. ve Uğurhan, Y. Z. C. (2019). “Reklam Etkililiği Açısından Geleneksel ve Yeni Medyada Yayınlanan Bir Reklamın X, Y Ve Z Kuşakları Arasında Karşılaştırılması”. İNİF E-Dergi, 4(1), 50-72. https://dergipark.org.tr/tr/pub/inifedergi/issue/46490/465522sayfasından erişilmiştir.
39. Şenturan, Ş., Köse, A., Dertli, E. M., Başak, S. ve Şentürk, N. (2016). “X ve Y Kuşağı Yöneticilerinin İş Değerleri Algısı ve Farklılıkları Üzerine İnceleme”. Business andEconomicsResearchJournal, 7(3), 171-182. doi: 10.20409/berj.2016321815
40. Tabachnick, B. G. ve Fidell, L. S. (2019). Using multivariatestatistics (Seventh Edition). Boston: Pearson.
41. Taş, H. Y.,Demirdöğmez, M. ve Küçükoğlu, M. (2017). “Geleceğimiz Olan Z Kuşağının Çalışma Hayatına Muhtemel Etkileri”. OPUS-Uluslararası Toplum Araştırmaları Dergisi, 7(13), 1031-1048. doi: 10.26466/opus.370345
42. Taş, H. Y. ve Kaçar, S. (2019). “X, Y Ve Z Kuşağı Çalışanlarının Yönetim Tarzları Ve Bir İşletme Örneği”. OPUS-Uluslararası Toplum Araştırmaları Dergisi, 11(18), 643-675. doi: 10.26466/opus.554751
43. Taşdelen, B. ve Özkan, Ş. (2019). “X, Y ve Z Kuşaklarının İnstagram ve Facebook Aracılığıyla Oluşturdukları İmaj”. Atatürk İletişim Dergisi, (18), 57-86. doi: https://doi.org/10.32952/atauniiletisim.644786
44. Tektaş, N. (2014). “Üniversite Öğrencilerinin Sosyal Ağları Kullanımlarına Yönelik Bir Araştırma”. Tarih Okulu Dergisi (TOD),7(7), 851-870. doi: http://dx.doi.org/10.14225/Joh474
45. Toraman, M. (2013). İnternet Bağımlılığı Ve Sosyal Ağ Kullanım Düzeylerinin Ortaöğretim Öğrencilerinin Akademik Başarıları İle İlişkisinin İncelenmesi. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Fırat Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Elazığ.
46. Toruntay, H. (2011). Takım Rolleri Çalışması: X ve Y Kuşağı Üzerinde Karşılaştırmalı Bir Araştırma.Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi. İstanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
47. Tur, S. (2018). Dijital Sosyalleşme Sürecinde Kuşaklararası Sosyal Ağ Kullanımına Yönelik Facebook Kullanımı Üzerine Bir Araştırma.Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi. İstanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
48. Tutgun-Ünal, A. ve Köroğlu, O. (2013). “A ComparativeStudy Of Social Network UsageAndAdoptionAmongTurkishProspectiveTeachers”. Mevlana International Journal of Education (MIJE), 3(4), 24-42. doi: http://dx.doi.org/10.13054/mije.13.47.3.4
49. Tutgun-Ünal, A. (2015). Sosyal Medya Bağımlılığı: Üniversite Öğrencileri Üzerine Bir Araştırma.Yayınlanmamış Doktora Tezi. Marmara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
50. Tutgun-Ünal, A. ve Deniz, L. (2016). “Üniversite Öğrencilerinin Sosyal Medya Bağımlılığının İncelenmesi”. RouteEducationalandSocialScienceJournal, 3(2), 155-181. doi: 10.17121/ressjournal.488
51. Tutgun-Ünal, A. (2019). “A Study On Z Generation’sSocial Media Usage, PreferenceAndEducationalUsage İn Turkey”. AzerbaijanJournal of EducationalStudies, 689(4), 65-82. doi: 10.29228/edu.69
52. Tutgun-Ünal, A. (2020). “Youtube Kullanıcısı Z Kuşağının Sosyal Medya Alışkanlıkları ve Tercihlerinin İncelenmesi”. İstanbul Arel Üniversitesi İletişim Çalışmaları Dergisi, 8(16), 61-85. https://dergipark.org.tr/tr/pub/isauicder/issue/55514/760302sayfasından erişilmiştir.
53. Tutgun-Ünal, A ve Deniz, L. (2020). “Sosyal Medya Kuşaklarının Sosyal Medya Kullanım Seviyeleri ve Tercihleri”. OPUS-Uluslararası Toplum Araştırmaları Dergisi, 15(22), 1289-1319. doi: 10.26466/opus.626283
54. Young, K. S. (1996). “PsychologyOf ComputerUse: AddictiveUse Of The İnternet, A Case That Breaks TheStereotype”. PsychologicalReports, 79, 899-902. doi: 10.2466/pr0.1996.79.3.899
55. Young, K. S. (1998). “Internet Addiction: TheEmergence Of A New ClinicalDisorder”. CyberpsychologyandBehavior, 1(3), 237-244. doi: https://doi.org/10.1089/cpb.1998.1.237
56. https://datareportal.com/reports/digital-2021-turkey
57. https://wearesocial.com/blog/2021/01/digital-2021-the-latest-insights-into-the-state-of-digital