Bilimsel Araştırmalara Yönelik Öğretmen Öz Yeterlilik Ölçeğinin Geliştirilmesi

Alptürk Akçöltekin

doi:10.24106/kefdergi.3707

EN TR

The Development of the Teachers' Self-Efficacy Scale Regarding Scientific Researches

Öz

The aim of this study is to develop an assessment tool in order to identify the self-efficacy levels of teachers regarding the scientific research. 556 teachers, teaching on various fields of education, have participated in the study. The data acquired from the exploratory factor analysis, primary and secondary level confirmatory factor analysis and reliability analysis show that self-efficacy scale has high validity and reliability. As a result of the exploratory and confirmatory factor analysis, a scale, composed of 6 factors and 37 articles was attained. The internal validity of the scale is assessed through the super- and sub-groups of 27% ‘independent samples t-test’ and it was concluded that the variation is statistically meaningful. According to the results, along with the 6-factors structure of the scale, it was calculated that the reliability co-efficient of the overall scale is 0,92, and for the factors, respectively, reporting is 0,92; data analysis is 0.81; literature review is 0,89; method is 0,89; identifying hypothesi(e)s is 0,88 and defining the problem is 0,86. As to the result of the studies of confirmatory factor analysis, the compatibility indexes regarding the recommended model are calculated as GFI (0.77), CFI (0.97), NFI (0.95), RMSEA (0.073), CFI (0.97), AGFI (0.73), SRMR (0.062). The results indicate that the scale is suitable for assessing the self-efficacy perceptions of the teachers regarding the scientific research.

Anahtar Kelimeler

scientific research methods,self-efficacy,teachers

Bilimsel Araştırmalara Yönelik Öğretmen Öz Yeterlilik Ölçeğinin Geliştirilmesi

Öz

Bu araştırmanın amacı, öğretmenlerin bilimsel araştırmaya yönelik öz-yeterlilik düzeylerini belirlemek için bir ölçme aracı geliştirmektir. Çalışmaya farklı branşlarda görev yapan 556 öğretmen katılmıştır. Açımlayıcı faktör analizi, birinci ve ikinci düzey doğrulayıcı faktör analizi ve güvenilirlik analizi sonucunda elde edilen öz-yeterlilik ölçeğinin yüksek geçerlilik ve güvenilirliğe sahip olduğunu göstermiştir. Yapılan açımlayıcı ve doğrulayıcı faktör analizi sonucu 6 faktörden ve 37 maddeden oluşan ölçek elde edilmiştir. Ölçeğin iç geçerliği, %27’lik üst ve alt gruplar ‘bağımsız gruplar t testi’ ile değerlendirilmiş ve farkın istatistiksel olarak anlamlı olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Elde edilen sonuçlara göre ölçek 6 faktörlü bir yapı göstermekle birlikte ölçeğin geneli için güvenirlik katsayısı 0,92, faktörler için ise sırasıyla raporlaştırma 0,92; veri analizi 0,81; literatür tarama 0,89; yöntem 0,89; hipotez(ler)i belirleme 0,88 ve problemi tanımlama 0,86 olarak hesaplanmıştır. Doğrulayıcı faktör analizi çalışmaları sonucuna göre, önerilen modele ilişkin uyum indekslerinden GFI (0.77), CFI (0.97), NFI (0.95), RMSEA (0.073), CFI (0.97), AGFI (0.73), SRMR (0.062) olarak hesaplanmıştır. Sonuçlar ölçeğin öğretmenlerin bilimsel araştırmaya yönelik öz-yeterlilik algılarını ölçmek için uygun olduğunu göstermektedir

Anahtar Kelimeler

bilimsel araştırma yöntemleri,öz yeterlilik,öğretmenler

Kaynakça

Akçöltekin, A. (2016). Investigation of the effects of trainings on the development of high school teachers’ attitudes about scientific researches and project competitions. Educational Sciences: Theory & Practice, 16, 1349-1380.
Askar, P., & Umay, A. (2001). Perceived computer self-efficacy of the students in the elementary mathematics teaching programme. Hacettepe University Journal of Education Faculty, 21, 1-8.
Avery, L. M., & Meyer, D. Z. (2001). Teaching science as science is practiced: Opportunities and limits for enhancing preservice ele-mentary teachers' self-efficacy for science and science teaching. School Science and Matematics, 112 (7), 395-409.
Bieschke, K. J., Bishop, R. M., & Garcia, V. L. (1993). A factor analysis of the research Self-Efficacy Scale, Paper presented at the Annual Meeting of the American Psychological Association, Toronto, Canada, August 20-24.
Balcı, A. (2009). Sosyal Bilimlerde Araştırma: Yöntem, Teknik ve İlkeler (4.Baskı). Ankara: Pegema Yayıncılık.
Bandura, A. (1995). Self-efficacy in changing societies. New York: Cambridge University Press.
Betoret, F. D. (2009). Self-efficacy, school resources, job stressors and burnout among spanish primary and secondary school teachers: A structural equation approach. Educational Psychology, 23, 45-68.
Brown, T. A. (2006). Confirmatory factor analysis for applied research. NY: Guilford Publications.
Büyüköztürk, Ş. (2002). Faktör analizi: Temel kavramlar ve ölçek geliştirmede kullanımı. Kuram ve Uygulamada Eğitim Yönetimi, 32, 470-483.
Büyüköztürk, Ş. (2007). Sosyal bilimler için veri analizi el kitabı (12. baskı). Ankara: Pegem A Yayınları.

Chan, D. W. (2008). General, collective, and domain-specific teacher self-efficacy among chinese prospective and in-service teachers in Hong Kong. Teaching and Teacher Education, 24, 1057- 1069.
Creswell, J.W. (2008). Educational research: Planning, conducting, and evaluating quantitative and qualitative research (3rd edition). New Jersey: Pearson International Education.
Cronbach L. J. (1990). Essentials of psychological testing (5th ed.). New York: Harper Collins Publishers.
Çiltaş, A., Güler, G., & Sözbilir, M. (2012). Türkiye'de matematik eğitimi araştırmaları: İçerik analizi çalışması. Kuram ve Uygulamada Eğitim Bilimleri, 12(1), 515-580.
Çoban, T. A., & Sanalan, V. A. (2002). Fen bilgisi öğretimi dersinde özgün deney tasarım sürecinin öğretmen adayının öz yeterlilik algısına etkisi. Erzincan Eğitim Fakültesi Dergisi, 4(2), 1-10.
Demirel, Ö. (2003). Eğitim sözlüğü. Ankara: Pegem Yayıncılık.
Ekiz, D. (2009), Bilimsel Araştırma Yöntemleri (2.Baskı). Ankara: Anı Yayıncılık.
Erkuş, A. (2014). Psikolojide ölçme ve ölçek geliştirme-I temel kavramlar ve işlemler (2. baskı). Ankara: Pegem Akademi.
Fraenkel, J. R., & Wallen, N. E. (2000). How to design and evaluate research in education. New York: McGraw-Hill.
Fraenkel, J. R., & Wallen, N. E. (2009). How to design and evaluate research in education (7. Edition). New York: McGraw-Hill.
Godson, I. (1994). Studying teacher’s life and work. Teaching and Teachers Education, 10(1), 29-37.
Golightly, T. R. (2007). Defining the components of academic self-efficacy in Navajo American Indian high school students. A PhD dissertation submitted to the faculty of Brigham Young University.
Gorsuch, R. L. (1983). Factor Analysis. Hillsdale: Lawrence Erlbaum Associates.
Gök, B., Kabasakal, K. A., & Çetin, S. (2015). Araştırmanın yöntem bölümüne ilişkin öz yeterlik ölçeği geliştirilmesi. İlköğretim Onli-ne, 14(2), 438-448
Guskey, T.R., & Passaro, P. (1994). Teacher efficacy: A study of construct dimensions. American Educational Research Journal, 31 (3), 627-643.
Henson, R. K. (2001). The effects of participation in teacher research on teacher efficacy. Teaching and Teacher Education, 17(7), 819-836.
Hooper, D., Coughlan, J., & Mullen, M. (2008). Structural equation modeling: Guidelines for determining model fit. The Electronic Journal of Business Research Methods, 6 (1), 53-60.
House, J. D. (2004). Cognitive-motivational characteristics and science achievement of adolescent students: Results from the TIMSS 1995 and tımss 1999 assesments. International Journal of Instructional Media, 31 (4).
İlhan, A, Çelik, H. C., & Aslan, A. (2016). Evaluating the attitudes of university students about scientific research. İnönü University Journal of the Faculty of Education, 17(2), 141-156.
İpek, C., Tekbıyık, A., & Ursavaş, Ö. F. (2010). Lisansüstü öğrencilerinin araştırma öz-yeterlik inançları ve bilgisayar tutumları. Gazi-antep Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 9(1), 127-145.
Jaipal-Jamani, K., & Angeli, C. (2017). Effect of robotics on elementary preservice teachers’ self-efficacy, science learning, and compu-tational thinking. Journal of Science Education and Technology, (26) 2, 175–192.
Jöreskog, K. G., & Sörbom, D. (1993). LISREL 8: Structural equation modeling with the simplis command language. Lincolnwood: Scientific Software International, Inc.
Karasar, N. (2000). Bilimsel Araştırma Yöntemi. Ankara: Nobel Yayın Dağıtım
Karasar, N. (2013). Bilimsel araştırma yöntemleri. Ankara: Nobel Yayın Dağıtım.
Kart, A., & Gelbal, S. (2014). Öğretmen adaylarının bilimsel araştırma öz yeterlik algılarının ikili karşılaştırmalı yargılar yöntemiyle belirlenmesi. Eğitimde ve Psikolojide Ölçme ve Değerlendirme Dergisi, 5(1), 12-23.
Kelloway, E. K. (1998). Using lisrel for structural equation modeling. Thousand Oaks, CA: Sage.
Khan, A., Fleva, E. & Qazi, T. (2015). The role of self-esteem and general selfefficacy in teachers’ efficacy in primary schools. Psycho-logy, 6 (1), 117-125.
Kline, P. (1994). An easy guide to factor analysis. London: Routledge.
Kline, R. B. (1998). Principles and Practice of Structural Equation Modeling, New York: Guilford Press.
Kline, R. B. (2005). Principles and practice of structural equation modelling. New York: Guilford Publications, Inc.
Korkmaz, Ö., Şahin, A., & Yeşil, R. (2011). Bilimsel araştırmaya yönelik tutum ölçeği geçerlilik ve güvenirlik çalışması. İlköğretim Online, 10 (3), 962-973.
Kurbanoğlu, S. S. (2004). Öz-yeterlik inancı ve bilgi profesyonelleri için önemi. Bilgi Dünyası, 5(2), 137-152
Küçükyılmaz, E. A., & Duban, N. (2006). Sınıf öğretmeni adaylarının fen öğretimi öz yeterlik inançlarının artırılabilmesi için alınacak önlemlere ilişkin görüşleri. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 3(2), 1-23.
Lane, A. M., Hall, R., & Lane, J. (2004). Self-efficacy and statistics performance among Sport Studies students. Teaching in Higher Education, 9(4), 435-448.
lhan, A.; Celik, H. C., & Aslan, A. (2016). Evaluating the attitudes of university students about scientific research. Inonu University Journal of the Faculty of Education, 17(2), 141-156.
MEB. (2008). Öğretmen yeterlikleri: öğretmenlik mesleği genel ve özel alan yeterlikleri. Öğretmen Yetiştirme ve Eğitimi Genel Müdür-lüğü. Ankara: Milli Eğitim Müdürlüğü Devlet Kitapları Müdürlüğü.
Menon, D., & Sadler, T.D. (2017). Sources of science teaching self-efficacy for preservice elementary teachers in science content cour-ses. International Journal of Science and Mathematics Education, (4), 1-21,
Peers, I. (1996). Statistical analysis for education and psychology researchers: Tools for researchers in education and psychology. London: Falmer Press.
Punch, K. F. (2005). Introduction to social research–quantitative & qualitative approaches. London: Sage
Saracaloğlu, A. S. (2008). Lisansüstü öğrencilerin akademik güdülenme düzeyleri, araştırma kaygıları ve tutumları ile araştırma yeterlik-leri arasındaki ilişki. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 4(2), 179–208.
Schumacker, R. E., & Lomax, R. G. (1996). A beginner’s guide to structural equation modeling. New Jersey: Lawrence Erlbaum As-sociates, Inc.
Schumacker, R. E., & Lomax, R. G. (2010). A beginner’s guide to structural equation modeling. New York, NY: Taylor & Francis Group.
Schunk, D. H. (2011). Learning theories: An educational perspective. Pearson Education, Inc.
Schunk, D. H., & Pajares, F. (2002). The development of academic self-efficacy; chapter in Development of Achievement Motivation, Wigfield, A., and Eccles, J. (Ed.) San Diego: Academic Press.
Senemoglu, N. (2007). Gelişim ögrenme ve ögretim. Ankara: Gönül Yayincilik.
Skaalvik, E. M., & Skaalvik, S. (2010). Teacher self-efficacy and teacher burnout: A study of relations. Teaching and Teacher Educa-tion, 26 (4), 1059-1069.
Sümer, N. (2000). Yapısal Eşitlik Modelleri. Türk Psikoloji Yayınları, 3(6), 49-74.
Şimşek, Ö. F. (2007). Yapısal eşitlik modellemesine giriş: Temel ilkeler ve LISREL uygulamaları. Ankara: Ekinoks Yayınevi.
Taşdemir, M., & Taşdemir, A. (2011). Öğretmen adaylarının bilimsel araştırmaları inceleme yeterlilikleri. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 26, 344–353.
Thompson, B. (2004). Exploratory and confirmatory factor analysis: Understanding concepts and applications. Washington: Ameri-can Psychological Association.
Tuncer, M., & Özeren, E. (2012). The development of a self-efficacy scale for scientific research and an evaluation of prospective teac-hers’ views about that scale. Social and Behavioral Sciences, 51, 553-561.
Tuncer, M., & Yılmaz, Ö. (2017). Üst biliş düşünme becerileri ve bilimsel araştırma öz yeterliği arasındaki ilişkinin regresyon analizi ve yapısal eşitlik modeli ile incelenmesi. Journal of Human Sciences, 14(2), 1273-1283.
Woolfolk- Hoy, A., & Burke-Spero, R. (2005). Changes in teacher efficacy during the early years of teaching: A comparison of four measures. Teaching and Teacher Education, 21, 343-356.
Yaşar, M. (2014). Bilimsel araştırma yöntemleri dersine yönelik tutum ölçeği geliştirme çalışması: Geçerlik ve güvenirlik. Eğitim Bilim-leri Araştırmaları Dergisi, 4(2), 109-129.
Yıldırım, A. ve Şimşek, H. (2008). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri (6.basım), Ankara: Seçkin Yayıncılık.
Yukselturk, E., & Altiok, S. (2017). An investigation of the effects of programming with Scratch on the preservice IT teachers’ self-efficacy perceptions and attitudes towards computer programming. British Journal of Educational Technology, 48(3), 789-801.
Yurdagül, H. (2005). Ölçek geliştirme çalışmalarında kapsam geçerlik indeksinin kullanımı. 14. Eğitim Bilimleri Kongresi, Pamukkale Üniversitesi, Denizli.
Yücel Toy, B., & Güneri Tosunoğlu, N. (2007). Sosyal bilimler alanındaki araştırmalarda bilimsel araştırma süreci, istatistiksel teknikler ve yapılan hatalar. Gazi Üniversitesi Ticaret ve Turizm Eğitim Fakültesi Dergisi, 1, 1-22.
Zimmerman, B. J. (1995). Self-efficacy and educational development, In A. Bandura (Ed.). Self-efficacy in changing societies, 46-68 New York: Cambridge University Press.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Eğitim Üzerine Çalışmalar

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Alptürk Akçöltekin
0000-0001-6694-1346
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

15 Kasım 2019

Gönderilme Tarihi

9 Nisan 2019

Kabul Tarihi

14 Haziran 2019

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2019 Cilt: 27 Sayı: 6

DOI

https://doi.org/10.24106/kefdergi.3707

IZ

https://izlik.org/JA62UB97GU

APA

Akçöltekin, A. (2019). Bilimsel Araştırmalara Yönelik Öğretmen Öz Yeterlilik Ölçeğinin Geliştirilmesi. Kastamonu Education Journal, 27(6), 2713-2727. https://doi.org/10.24106/kefdergi.3707

AMA

1.Akçöltekin A. Bilimsel Araştırmalara Yönelik Öğretmen Öz Yeterlilik Ölçeğinin Geliştirilmesi. Kastamonu Eğitim Dergisi. 2019;27(6):2713-2727. doi:10.24106/kefdergi.3707

Chicago

Akçöltekin, Alptürk. 2019. “Bilimsel Araştırmalara Yönelik Öğretmen Öz Yeterlilik Ölçeğinin Geliştirilmesi”. Kastamonu Education Journal 27 (6): 2713-27. https://doi.org/10.24106/kefdergi.3707.

EndNote

Akçöltekin A (01 Kasım 2019) Bilimsel Araştırmalara Yönelik Öğretmen Öz Yeterlilik Ölçeğinin Geliştirilmesi. Kastamonu Education Journal 27 6 2713–2727.

IEEE

[1]A. Akçöltekin, “Bilimsel Araştırmalara Yönelik Öğretmen Öz Yeterlilik Ölçeğinin Geliştirilmesi”, Kastamonu Eğitim Dergisi, c. 27, sy 6, ss. 2713–2727, Kas. 2019, doi: 10.24106/kefdergi.3707.

ISNAD

Akçöltekin, Alptürk. “Bilimsel Araştırmalara Yönelik Öğretmen Öz Yeterlilik Ölçeğinin Geliştirilmesi”. Kastamonu Education Journal 27/6 (01 Kasım 2019): 2713-2727. https://doi.org/10.24106/kefdergi.3707.

JAMA

1.Akçöltekin A. Bilimsel Araştırmalara Yönelik Öğretmen Öz Yeterlilik Ölçeğinin Geliştirilmesi. Kastamonu Eğitim Dergisi. 2019;27:2713–2727.

MLA

Akçöltekin, Alptürk. “Bilimsel Araştırmalara Yönelik Öğretmen Öz Yeterlilik Ölçeğinin Geliştirilmesi”. Kastamonu Education Journal, c. 27, sy 6, Kasım 2019, ss. 2713-27, doi:10.24106/kefdergi.3707.

Vancouver

1.Alptürk Akçöltekin. Bilimsel Araştırmalara Yönelik Öğretmen Öz Yeterlilik Ölçeğinin Geliştirilmesi. Kastamonu Eğitim Dergisi. 01 Kasım 2019;27(6):2713-27. doi:10.24106/kefdergi.3707