Araştırma Makalesi

Alan Kullanım Türlerinin Yer Yüzey Sıcaklığı Verileri ile Zamansal Değişiminin Belirlenmesi (Erzurum Kenti Örneği)

Cilt: 16 Sayı: 2 15 Haziran 2023
PDF İndir
TR EN

Alan Kullanım Türlerinin Yer Yüzey Sıcaklığı Verileri ile Zamansal Değişiminin Belirlenmesi (Erzurum Kenti Örneği)

Öz

Kentleşmenin artmasıyla beraber, alan kullanım biçimleri değişmekte, bu değişim yerel ve bölgesel iklimin de değişimine neden olmaktadır. Oluşan kentsel ısı adaları kentlerde yaşayan insanların yaşam kalitesini etkilemektedir. Alan kullanımında meydana gelen dönüşüm ve buna bağlı olarak gerçekleşen sıcaklık değişimini belirlemek amacıyla gerçekleştirilen bu çalışma, Erzurum kent merkezinde yürütülmüştür. Çalışmada, 1991 ve 2020 yıllarına ait uydu görüntüleri incelenmiştir. 1991 yılında kentsel alan yaklaşık 15.5 km2 iken, 2020 yılında 40.8 km2’ye ulaşmıştır. Kentin 1991 yılı ortalama YYS değeri 26,7 °C, 2020 yılı ortalama YYS değeri 30,4 °C olarak bulunmuştur. 1991 yılına ait sıcaklık verileri üzerinden değerlendirme yapıldığında kent merkezinin % 49‘u ortalamanın üzerinde, 2020 yılında ise % 55’i ortalamanın üzerinde olduğu bulunmuştur. 2020 kentleşmiş alanda 25003 yapının % 71’i mesken amaçlı kullanılmaktadır. Buna göre nüfusun % 58,8’i kentin YYS fark ortalamasının üzerinde yaşadığı tahmin edilmektedir. Alansal açıdan bakıldığında ise 2020 kentsel alanının % 52.58’i ortalamanın üstünde, % 47.41’i ortalamanın altında kalmaktadır. Alan kullanım biçiminin türü ve alan kullanım biçimindeki değişiklik kentsel ısı adasına etki etmektedir. 2019 yılı Urban Atlas verilerine göre alan kullanım biçimlerine bağlı olarak değişen sıcaklık durumlarına bakıldığında ise, işlenmemiş tarım alanları, bitki örtüsünün az ya da olmadığı alanlar, mevcut kullanımı olmayan alanlar, mera alanları, sanayi ve sürekli kentsel alanların YYS ortalamasının fazla olduğu bulunmuştur. Ormanlar, kent içindeki aktif ve pasif yeşil alanlar, maki veya otsu bitkiler ve sürekli ürün işlenen tarım alanları ise düşük sıcaklığa sahiptir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Amir, S., Iqbal, K. M. J., Shah, A. A., Saqib, Z., Akhtar, N., Ullah, W., ve Tariq, M. A. U. R. (2022). Analysis of Land Surface Temperature Dynamics in Islamabad by Using MODIS Remote Sensing Data. Sustainability, 14(16), 1-15.
  2. Arnfield, A. J. (2003). Two decades of urban climate research: a review of turbulence, exchanges of energy and water, and the urban heat island. International Journal of Climatology: a Journal of the Royal Meteorological Society, 23(1), 1-26.
  3. Arsiso, B. K., Tsidu, G. M., Stoffberg, G. H., ve Tadesse, T. (2018). Influence of urbanization-driven land use/cover change on climate: The case of Addis Ababa, Ethiopia. Physics and Chemistry of the Earth, Parts A/B/C, 105, 212-223.
  4. Athick, A. M. A., Shankar, K., ve Naqvi, H. R. (2019). Data on time series analysis of land surface temperature variation in response to vegetation indices in twelve Wereda of Ethiopia using mono window, split window algorithm and spectral radiance model. Data in brief, 27, 104773.
  5. Barbieri, T., Despini, F., ve Teggi, S. (2018). A multi-temporal analyses of Land Surface Temperature using Landsat-8 data and open source software: The case study of Modena, Italy. Sustainability, 10(5), 1678.
  6. Bart, I. L. (2010). Urban sprawl and climate change: A statistical exploration of cause and effect, with policy options for the EU. Land use policy, 27(2), 283-292.
  7. Buyantuyev, A., ve Wu, J. (2012). Urbanization diversifies land surface phenology in arid environments: interactions among vegetation, climatic variation, and land use pattern in the Phoenix metropolitan region, USA. Landscape and Urban Planning, 105(1-2), 149-159.
  8. Cai, G., Du, M., ve Xue, Y. (2011). Monitoring of urban heat island effect in Beijing combining ASTER and TM data. International Journal of Remote Sensing, 32(5), 1213-1232.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Beşeri Coğrafya, Kentsel Politika, Peyzaj Mimarlığı

Bölüm

Araştırma Makalesi

Erken Görünüm Tarihi

14 Haziran 2023

Yayımlanma Tarihi

15 Haziran 2023

Gönderilme Tarihi

7 Kasım 2022

Kabul Tarihi

26 Mayıs 2023

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2023 Cilt: 16 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Ünsal, Ö., Kuzulugil, A. C., Aytatlı, B., & Demircioğlu Yıldız, N. (2023). Alan Kullanım Türlerinin Yer Yüzey Sıcaklığı Verileri ile Zamansal Değişiminin Belirlenmesi (Erzurum Kenti Örneği). Kent Akademisi, 16(2), 1334-1361. https://doi.org/10.35674/kent.1200305
AMA
1.Ünsal Ö, Kuzulugil AC, Aytatlı B, Demircioğlu Yıldız N. Alan Kullanım Türlerinin Yer Yüzey Sıcaklığı Verileri ile Zamansal Değişiminin Belirlenmesi (Erzurum Kenti Örneği). Kent Akademisi. 2023;16(2):1334-1361. doi:10.35674/kent.1200305
Chicago
Ünsal, Ömer, Ali Can Kuzulugil, Başak Aytatlı, ve Nalan Demircioğlu Yıldız. 2023. “Alan Kullanım Türlerinin Yer Yüzey Sıcaklığı Verileri ile Zamansal Değişiminin Belirlenmesi (Erzurum Kenti Örneği)”. Kent Akademisi 16 (2): 1334-61. https://doi.org/10.35674/kent.1200305.
EndNote
Ünsal Ö, Kuzulugil AC, Aytatlı B, Demircioğlu Yıldız N (01 Haziran 2023) Alan Kullanım Türlerinin Yer Yüzey Sıcaklığı Verileri ile Zamansal Değişiminin Belirlenmesi (Erzurum Kenti Örneği). Kent Akademisi 16 2 1334–1361.
IEEE
[1]Ö. Ünsal, A. C. Kuzulugil, B. Aytatlı, ve N. Demircioğlu Yıldız, “Alan Kullanım Türlerinin Yer Yüzey Sıcaklığı Verileri ile Zamansal Değişiminin Belirlenmesi (Erzurum Kenti Örneği)”, Kent Akademisi, c. 16, sy 2, ss. 1334–1361, Haz. 2023, doi: 10.35674/kent.1200305.
ISNAD
Ünsal, Ömer - Kuzulugil, Ali Can - Aytatlı, Başak - Demircioğlu Yıldız, Nalan. “Alan Kullanım Türlerinin Yer Yüzey Sıcaklığı Verileri ile Zamansal Değişiminin Belirlenmesi (Erzurum Kenti Örneği)”. Kent Akademisi 16/2 (01 Haziran 2023): 1334-1361. https://doi.org/10.35674/kent.1200305.
JAMA
1.Ünsal Ö, Kuzulugil AC, Aytatlı B, Demircioğlu Yıldız N. Alan Kullanım Türlerinin Yer Yüzey Sıcaklığı Verileri ile Zamansal Değişiminin Belirlenmesi (Erzurum Kenti Örneği). Kent Akademisi. 2023;16:1334–1361.
MLA
Ünsal, Ömer, vd. “Alan Kullanım Türlerinin Yer Yüzey Sıcaklığı Verileri ile Zamansal Değişiminin Belirlenmesi (Erzurum Kenti Örneği)”. Kent Akademisi, c. 16, sy 2, Haziran 2023, ss. 1334-61, doi:10.35674/kent.1200305.
Vancouver
1.Ömer Ünsal, Ali Can Kuzulugil, Başak Aytatlı, Nalan Demircioğlu Yıldız. Alan Kullanım Türlerinin Yer Yüzey Sıcaklığı Verileri ile Zamansal Değişiminin Belirlenmesi (Erzurum Kenti Örneği). Kent Akademisi. 01 Haziran 2023;16(2):1334-61. doi:10.35674/kent.1200305

Cited By

Kent Akademisi | Kent Kültürü ve Yönetimi Dergisi / Urban Academy | Journal of Urban Culture and Management

*****
Information, Communication, Art and Media Network (ICAM Network) | www.icamnetwork.net
Address: Ahmet Emin Fidan Culture ve Araştırma Merkezi, Evkaf Mah. Evkaf Sok. No: 34 Fatsa Ordu
Tel: +90452 310 20 30 | Publication Group Mail: info@icamnetwork.net | Journal Mail:  editor@kentakademisi.com