Öz
Bu çalışma, küresel kentleşme ve iklim değişikliğinin birlikte yarattığı kentsel ısı adası (UHI) olgusunu, İzmir’in Bornova ilçesindeki yeşil alanların serinletici etkisi üzerinden incelemektedir. Araştırmada problem, geçirimsiz yüzeylerin artışıyla yükselen yüzey sıcaklıklarının enerji tüketimi, hava kirliliği ve halk sağlığı üzerindeki olumsuz yansımaları olarak tanımlanmış; kuramsal temel, yeşil alanların park serinletme etkisi (PCI) oluşturarak kentsel mikroiklimi iyileştirdiği yaklaşımına dayandırılmıştır. Bu amaçla, farklı büyüklük ve özelliklere sahip 27 kentsel yeşil alana ait 2024 yılı temmuz dönemine ilişkin Landsat 8 ve Sentinel-2 uydu görüntüleri değerlendirilmiş; ArcGIS 10.8.2 yazılımı ile yüzey sıcaklıkları hesaplanmış, PCI değerleri üç farklı tampon mesafe (100, 200, 300 m) için belirlenmiş ve SPSS Statistics 30 yazılımı ile regresyon analizleri yapılmıştır. Bulgular, yüzey sıcaklıklarının en yüksek değerlerinin yoğun yapılaşmış ve sanayi bölgelerinde (38,20-41,01 °C), en düşük değerlerin ise orman örtüsüne sahip alanlarda (24,36-27,40 °C) görüldüğünü ortaya koymuştur. Yeşil alanların serinletici etkisi en fazla 5,9 °C’ye ulaşmış, ancak bitki örtüsü kaybı yaşayan geniş ölçekli bazı yeşil alanlarda beklenen etki gözlenmemiştir. İstatistiksel analizler, serinletme etkisini en güçlü biçimde açıklayan değişkenin yeşil yüzey oranı olduğunu, alan büyüklüğünün negatif yönde ve çoğunlukla anlamlı bir etkiye sahip bulunduğunu, şekil indeksinin ise anlamlı bir belirleyici olmadığını göstermiştir. Sonuç olarak, kentsel yeşil alanların soğutma kapasitesinin homojen olmadığı, özellikle bitki örtüsünün yoğunluğu ve mekânsal organizasyonunun büyüklükten daha belirleyici olduğu saptanmış; bu durum, kentsel planlama süreçlerinde küçük ölçekli dahi olsa zengin bitki örtüsüne sahip ve doğru konumlandırılmış yeşil alanların UHI etkisini azaltmada kritik rol oynayabileceğini ortaya koymaktadır.
Anahtar Kelimeler
Kentsel Isı Adası Park Serinletme Etkisi Yüzey Sıcaklığı Şekil İndeksi İzmir
Kaynakça
- Adıgüzel, G. & Küçükerbaş, E. V. (2018). Kentsel yeşil alanların mikro-iklimsel etkilerinin İzmir-Bornova örneğinde araştırılması. Journal of Agriculture Faculty of Ege University, 55(3), 255-263. https://doi.org/10.20289/zfdergi.390630.
- Ahmad, B., Najar, M. B. & Ahmad, S. (2024). Analysis of LST, NDVI, and UHI patterns for urban climate using Landsat-9 satellite data in Delhi. Journal of Atmospheric and Solar-Terrestrial Physics, 265. https://doi.org/10.1016/j.jastp.2024.106359.
- Algretawee, H. (2022). The effect of graduated urban park size on park cooling island and distance relative to land surface temperature (LST). Urban Climate, 45, 1-9. https://doi.org/10.1016/j.uclim.2022.101255.
- Bamba, A., Diallo, I., Touré, N. E., Kouadio, K., Konaré, A., Dramé, M. S., Diedhiou, A., Silué, S., Doumbia, M. & Tall, M. (2019). Effect of the African greenbelt position on West African summer climate: A regional climate modeling study. Theoretical and Applied Climatology, 137, 309-322. https://doi.org/10.1007/s00704-018-2589-z.
- Cai, X., Yang, J., Zhang, Y., Xiao, X. & Xia, J. (2023). Cooling island effect in urban parks from the perspective of internal park landscape. Humanities & Social Sciences Communications, 10, 1-11. 10.1057/s41599-023-02209-5.
- Cao, X., Onishi, A., Chen, J. & Imura, H. (2010). Quantifying the cool island intensity of urban parks using ASTER and IKONOS data. Landscape and Urban Planning, 96, 224-231. https://doi.org/10.1016/j.landurbplan.2010.03.008.
- Chen, Y., Jiang, W., Xu, M. & Wang, X. (2013). Simulation of greenbelts effect on meteorological environment in urban planning. Chinese Journal of Geophysics, 48(2), 291-302. https://doi.org/10.1002/cjg2.653.
- Cheng, X., Wei, B., Chen, G., Li, J. & Song, C. (2014). Influence of park size and its surrounding urban landscape patterns on the park cooling effect. Journal of Urban Planning and Development, 141(3). https://doi.org/10.1061/(ASCE)UP.1943-5444.000025.
- Du, C., Jia, W., Chen, M., Yan, L. & Wang, K. (2022). How can urban parks be planned to maximize cooling effect in hot extremes? Linking maximum and accumulative perspectives. Journal of Environmental Management, 317, 1-9. https://doi.org/10.1016/j.jenvman.2022.115346.
- Du, H., Cai, W., Xu, Y., Wang, Z., Wang, Y. & Cai, Y. (2017). Quantifying the cool island efects of urban green spaces using remote sensing data. Urban Forestry & Urban Greening, 27, 24-31. https://doi.org/10.1016/j.ufug.2017.06.008.
- Ghale, B., Mamgain, S., Gupta, K. & Roy, A. (2024). Urban parks and their cooling potential: Evaluating how park characteristics affects land surface temperature. The International Archives of the Photogrammetry Remote Sensing and Spatial Information Sciences. 10.5194/isprs-archives-XLVIII-M-5-2024-29-2025.
- Jaganmohan, M., Knapp, S., Buchmann, C. M. & Schwarz, N. (2016). The bigger, the better? The influence of urban green space design on cooling effects for residential areas. J Environ Qual, 45(1), 134-145. 10.2134/jeq2015.01.0062.
- Kaçmaz Akkurt, G. & Şemsiyeci, S. (2024). Evaluation of nature-based solutions to improve the urban microclimate in mediterranean climate conditions: A case study of Izmir-Karsıyaka. Sustainability 2024, 16, 2646. https://doi.org/10.3390/su16072646.
- Li, C., Lu, L., Fu, Z., Sun, R., Pan, L., Han, L., Guo, H. & Li, Q. (2022). Diverse cooling effects of green space on urban heat island in tropical megacities. Frontiers in Environmental Science, 10, https://doi.org/10.3389/fenvs.2022.1073914.
- Li, J. X., Song, C., Cao, L., Zhu, F. Meng, X. & Wu., J. (2011). Impacts of landscape structure on surface urban heat islands: a case study of Shanghai, China. Remote Sensing of Environment, 115(12), 3249-3263. https://doi.org/10.1016/j.rse.2011.07.008.
- Li, X., Zhou, W., Ouyang, Z., Xu, W. & Zheng, H. (2012). Spatial pattern of greenspace affects land surface temperature: evidence from the heavily urbanized Beijing metropolitan area, China. Landscape Ecology, 27(6), 887-898. https://doi.org/10.1007/s10980-012-9731-6.
- Li, Y., Svenning, J., Zhou, W., Zhu, K., Abrams, J. F., Lenton, T. M., Ripple, W. J., Yu, Z., Teng, S. N., Dunn, R. R. & Xu, C. (2024). Green spaces provide substantial but unequal urban cooling globally. Nature Communications, 15, 7108. https://doi.org/10.1038/s41467-024-51355-0.
- Li, Y., Xia, M., Ma, Q., Zhou, R., Liu, D. & Huang, L. (2022). Identifying the influencing factors of cooling effect of urban blue infrastructure using the geodetector model. Remote Sensing, 14, 1-16. https://doi.org/10.3390/rs14215495.
- Liao, W., Guldmann, J., Hu, L., Cao, H., Gan, D. & Li, X. (2023). Linking urban park cool island effects to the landscape patterns inside and outside the park: A simultaneous equation modeling approach. Landscape and Urban Planning, 232, 1-10. https://doi.org/10.1016/j.landurbplan.2022.104681.
- Maimaitiyiming, M., Ghulam, A., Tiyip, T., Pla, F., Latorre-Carmona, P., Halik, Ü., Sawut, M. & Caetano, M. (2014). Effects of green space spatial pattern on land surface temperature: Implications for sustainable urban planning and climate change Adaptation. ISPRS Journal of Photogrammetry and Remote Sensing, 89, 59-66. https://doi.org/10.1016/j.isprsjprs.2013.12.010.
- Mcgarigal, K. & Marks, B. J. (1995). FRAGSTATS: Spatial Pattern Analysis Program for Quantifying Landscape Structure. Gen. Tech. Rep. PNW-GTR-351. U.S. Department of Agriculture, Forest Service, Pacific Northwest Research Station, Portland, OR, 122 p.
- Menteş, Y., Yılmaz, S. & Qaid, A. (2024). The cooling effect of different scales of urban parks on land surface temperatures in cold regions. Energy & Buildings, 308, 1-17. https://doi.org/10.1016/j.enbuild.2024.113954.
- MGM (General Directorate of Meteorology) (2024). Resmi İklim İstatistikleri. https://www.mgm.gov.tr/veridegerlendirme/il-ve-ilceler-istatistik.aspx?k=&m=IZMIR.
- Murakawa, S., Sekine, T., Narita, K.-i. & Nishina, D. (1991). Study of the effects of a river on the thermal environment in an urban area. Energy Build. 16 (3), 993-1001. https://doi.org/10.1016/0378-7788(91)90094-J.
- Nükte, S. (2025). An Analysis of the The Age of Stupid documentary in the context of environmental communication. Erciyes İletişim Dergisi, Special Issue of the 1st Environment and Communication: Climate Change and Sustainability Symposium, 69-91. https://doi.org/10.17680/erciyesiletisim.1609943.
- Oliveira, S., Andrade, H. & Vaz, T. (2011). The cooling effect of green spaces as a contribution to the mitigation of urban heat: A case study in Lisbon. Building and Environment, 46, 2186-2194. https://doi.org/10.1016/j.buildenv.2011.04.034.
- Patton, D. R. (1975). A diversity index for quantifying habitat “edge”. Wildlife Society Bulletin, 3(4), 171-173.
- Song, J., Du, S., Feng, X. & Guo, L. (2014). The relationship between landscape compositions and land surface temperature: Quantifying their resolution sensitivity with spatial regression models. Landscape and Urban Planning, 123, 145-157. https://doi.org/10.1016/j.landurbplan.2013.11.014.
- Turkstat (Turkish Statistical Institute) (2025). Nüfus İstatistikleri Portalı. https://nip.tuik.gov.tr/.
- Upmanis, H. & Chen, D. (1999). Influence of geographical factors and meteorological variables on nocturnal urban-park temperature differences: A case study of summer 1995 in Göteborg, Sweden. Climate Research, 13, 125-139.
- Weng, Q., Lu, D. & Schubring, J. (2004). Estimation of land surface temperature-vegetation abundance relationship for urban heat island studies. Remote Sensing of Envrionment, 89(4), 467-483. https://doi.org/10.1016/j.rse.2003.11.005.
- Xu, X., Cai, H., Qiao, Z., Wang, L., Jin, C., Ge, Y., Wang, L. & Xu, F. (2017). Impacts of park landscape structure on thermal environment using QuickBird and Landsat Images. Chinese Geographical Science, 27(5), 818-826. 10.1007/s11769-017-0910-x.
- Yu, Z., Guo, X., Jorgensen, G. & Vejre, H. (2017). How can urban green spaces be planned for climate adaptation in subtropical cities?. Ecological Indicators, 82, 152-162. https://doi.org/10.1016/j.ecolind.2017.07.002.
- Zhang, J., Zhang, H. & Qi, R. (2024). A study of size threshold for cooling effect in urban parks and their cooling accessibility and equity. Scientific Reports, 14, 1-16. 10.1038/s41598-024-67277-2.
- Zhang, L., Wang, S., Zhai, W., He, Z., Shi, W., Li, Y. & Zhao, C. (2025). How does blue-green infrastructure affect the urban thermal environment across various functional zones?. Urban Forestry & Urban Greening, 105, 1-15. https://doi.org/10.1016/j.ufug.2025.128698.
- Zhou, W., Huang, G. & Cadenasso, M. L. (2011). Does spatial configuration matter? Understanding the effects of land cover pattern on land surface temperature in urban landscapes. Landscape and Urban Planning, 102, 54-63. https://doi.org/10.1016/j.landurbplan.2011.03.009.
Öz
This study examines the urban heat island (UHI) phenomenon, arising from the combined effects of global urbanization and climate change, through the cooling influence of green spaces in the Bornova district of İzmir. The research problem is defined as the adverse consequences of rising surface temperatures -driven by the expansion of impervious surfaces- on energy consumption, air pollution, and public health. The theoretical framework is grounded in the notion that green spaces improve the urban microclimate by forming park cooling islands (PCI). To investigate the cooling effects of urban green spaces, Landsat 8 and Sentinel-2 satellite images from July 2024 were analyzed for 27 urban green areas differing in size and characteristics. Surface temperatures were calculated using ArcGIS 10.8.2, PCI values were determined for three buffer distances (100, 200, and 300 m), and regression analyses were conducted with the SPSS Statistic 30 software. The results indicated that the highest surface temperature values were calculated in densely developed and industrial regions (38.20-41.01 °C), whereas the lowest values were found in areas with forest cover (24.36-27.40 °C). The maximum cooling effect of green spaces reached 5.9 °C; however, in some large-scale green spaces with vegetation loss, the expected effect was not observed. Statistical analyses indicated that the proportion of green cover is the strongest predictor of cooling performance, while area size displayed a negative and mostly significant influence, and the shape index was not a meaningful determinant. Overall, the study concludes that the cooling capacity of urban green spaces is not homogeneous. Rather, the density and spatial configuration of vegetation are more decisive than area size. This highlights that, even at smaller scales, well-vegetated and strategically located green spaces can play a critical role in mitigating UHI effects within urban planning processes.
Anahtar Kelimeler
Urban Heat Island Park Cooling Island Land Surface Temperature Shape Index İzmir
Kaynakça
- Adıgüzel, G. & Küçükerbaş, E. V. (2018). Kentsel yeşil alanların mikro-iklimsel etkilerinin İzmir-Bornova örneğinde araştırılması. Journal of Agriculture Faculty of Ege University, 55(3), 255-263. https://doi.org/10.20289/zfdergi.390630.
- Ahmad, B., Najar, M. B. & Ahmad, S. (2024). Analysis of LST, NDVI, and UHI patterns for urban climate using Landsat-9 satellite data in Delhi. Journal of Atmospheric and Solar-Terrestrial Physics, 265. https://doi.org/10.1016/j.jastp.2024.106359.
- Algretawee, H. (2022). The effect of graduated urban park size on park cooling island and distance relative to land surface temperature (LST). Urban Climate, 45, 1-9. https://doi.org/10.1016/j.uclim.2022.101255.
- Bamba, A., Diallo, I., Touré, N. E., Kouadio, K., Konaré, A., Dramé, M. S., Diedhiou, A., Silué, S., Doumbia, M. & Tall, M. (2019). Effect of the African greenbelt position on West African summer climate: A regional climate modeling study. Theoretical and Applied Climatology, 137, 309-322. https://doi.org/10.1007/s00704-018-2589-z.
- Cai, X., Yang, J., Zhang, Y., Xiao, X. & Xia, J. (2023). Cooling island effect in urban parks from the perspective of internal park landscape. Humanities & Social Sciences Communications, 10, 1-11. 10.1057/s41599-023-02209-5.
- Cao, X., Onishi, A., Chen, J. & Imura, H. (2010). Quantifying the cool island intensity of urban parks using ASTER and IKONOS data. Landscape and Urban Planning, 96, 224-231. https://doi.org/10.1016/j.landurbplan.2010.03.008.
- Chen, Y., Jiang, W., Xu, M. & Wang, X. (2013). Simulation of greenbelts effect on meteorological environment in urban planning. Chinese Journal of Geophysics, 48(2), 291-302. https://doi.org/10.1002/cjg2.653.
- Cheng, X., Wei, B., Chen, G., Li, J. & Song, C. (2014). Influence of park size and its surrounding urban landscape patterns on the park cooling effect. Journal of Urban Planning and Development, 141(3). https://doi.org/10.1061/(ASCE)UP.1943-5444.000025.
- Du, C., Jia, W., Chen, M., Yan, L. & Wang, K. (2022). How can urban parks be planned to maximize cooling effect in hot extremes? Linking maximum and accumulative perspectives. Journal of Environmental Management, 317, 1-9. https://doi.org/10.1016/j.jenvman.2022.115346.
- Du, H., Cai, W., Xu, Y., Wang, Z., Wang, Y. & Cai, Y. (2017). Quantifying the cool island efects of urban green spaces using remote sensing data. Urban Forestry & Urban Greening, 27, 24-31. https://doi.org/10.1016/j.ufug.2017.06.008.
- Ghale, B., Mamgain, S., Gupta, K. & Roy, A. (2024). Urban parks and their cooling potential: Evaluating how park characteristics affects land surface temperature. The International Archives of the Photogrammetry Remote Sensing and Spatial Information Sciences. 10.5194/isprs-archives-XLVIII-M-5-2024-29-2025.
- Jaganmohan, M., Knapp, S., Buchmann, C. M. & Schwarz, N. (2016). The bigger, the better? The influence of urban green space design on cooling effects for residential areas. J Environ Qual, 45(1), 134-145. 10.2134/jeq2015.01.0062.
- Kaçmaz Akkurt, G. & Şemsiyeci, S. (2024). Evaluation of nature-based solutions to improve the urban microclimate in mediterranean climate conditions: A case study of Izmir-Karsıyaka. Sustainability 2024, 16, 2646. https://doi.org/10.3390/su16072646.
- Li, C., Lu, L., Fu, Z., Sun, R., Pan, L., Han, L., Guo, H. & Li, Q. (2022). Diverse cooling effects of green space on urban heat island in tropical megacities. Frontiers in Environmental Science, 10, https://doi.org/10.3389/fenvs.2022.1073914.
- Li, J. X., Song, C., Cao, L., Zhu, F. Meng, X. & Wu., J. (2011). Impacts of landscape structure on surface urban heat islands: a case study of Shanghai, China. Remote Sensing of Environment, 115(12), 3249-3263. https://doi.org/10.1016/j.rse.2011.07.008.
- Li, X., Zhou, W., Ouyang, Z., Xu, W. & Zheng, H. (2012). Spatial pattern of greenspace affects land surface temperature: evidence from the heavily urbanized Beijing metropolitan area, China. Landscape Ecology, 27(6), 887-898. https://doi.org/10.1007/s10980-012-9731-6.
- Li, Y., Svenning, J., Zhou, W., Zhu, K., Abrams, J. F., Lenton, T. M., Ripple, W. J., Yu, Z., Teng, S. N., Dunn, R. R. & Xu, C. (2024). Green spaces provide substantial but unequal urban cooling globally. Nature Communications, 15, 7108. https://doi.org/10.1038/s41467-024-51355-0.
- Li, Y., Xia, M., Ma, Q., Zhou, R., Liu, D. & Huang, L. (2022). Identifying the influencing factors of cooling effect of urban blue infrastructure using the geodetector model. Remote Sensing, 14, 1-16. https://doi.org/10.3390/rs14215495.
- Liao, W., Guldmann, J., Hu, L., Cao, H., Gan, D. & Li, X. (2023). Linking urban park cool island effects to the landscape patterns inside and outside the park: A simultaneous equation modeling approach. Landscape and Urban Planning, 232, 1-10. https://doi.org/10.1016/j.landurbplan.2022.104681.
- Maimaitiyiming, M., Ghulam, A., Tiyip, T., Pla, F., Latorre-Carmona, P., Halik, Ü., Sawut, M. & Caetano, M. (2014). Effects of green space spatial pattern on land surface temperature: Implications for sustainable urban planning and climate change Adaptation. ISPRS Journal of Photogrammetry and Remote Sensing, 89, 59-66. https://doi.org/10.1016/j.isprsjprs.2013.12.010.
- Mcgarigal, K. & Marks, B. J. (1995). FRAGSTATS: Spatial Pattern Analysis Program for Quantifying Landscape Structure. Gen. Tech. Rep. PNW-GTR-351. U.S. Department of Agriculture, Forest Service, Pacific Northwest Research Station, Portland, OR, 122 p.
- Menteş, Y., Yılmaz, S. & Qaid, A. (2024). The cooling effect of different scales of urban parks on land surface temperatures in cold regions. Energy & Buildings, 308, 1-17. https://doi.org/10.1016/j.enbuild.2024.113954.
- MGM (General Directorate of Meteorology) (2024). Resmi İklim İstatistikleri. https://www.mgm.gov.tr/veridegerlendirme/il-ve-ilceler-istatistik.aspx?k=&m=IZMIR.
- Murakawa, S., Sekine, T., Narita, K.-i. & Nishina, D. (1991). Study of the effects of a river on the thermal environment in an urban area. Energy Build. 16 (3), 993-1001. https://doi.org/10.1016/0378-7788(91)90094-J.
- Nükte, S. (2025). An Analysis of the The Age of Stupid documentary in the context of environmental communication. Erciyes İletişim Dergisi, Special Issue of the 1st Environment and Communication: Climate Change and Sustainability Symposium, 69-91. https://doi.org/10.17680/erciyesiletisim.1609943.
- Oliveira, S., Andrade, H. & Vaz, T. (2011). The cooling effect of green spaces as a contribution to the mitigation of urban heat: A case study in Lisbon. Building and Environment, 46, 2186-2194. https://doi.org/10.1016/j.buildenv.2011.04.034.
- Patton, D. R. (1975). A diversity index for quantifying habitat “edge”. Wildlife Society Bulletin, 3(4), 171-173.
- Song, J., Du, S., Feng, X. & Guo, L. (2014). The relationship between landscape compositions and land surface temperature: Quantifying their resolution sensitivity with spatial regression models. Landscape and Urban Planning, 123, 145-157. https://doi.org/10.1016/j.landurbplan.2013.11.014.
- Turkstat (Turkish Statistical Institute) (2025). Nüfus İstatistikleri Portalı. https://nip.tuik.gov.tr/.
- Upmanis, H. & Chen, D. (1999). Influence of geographical factors and meteorological variables on nocturnal urban-park temperature differences: A case study of summer 1995 in Göteborg, Sweden. Climate Research, 13, 125-139.
- Weng, Q., Lu, D. & Schubring, J. (2004). Estimation of land surface temperature-vegetation abundance relationship for urban heat island studies. Remote Sensing of Envrionment, 89(4), 467-483. https://doi.org/10.1016/j.rse.2003.11.005.
- Xu, X., Cai, H., Qiao, Z., Wang, L., Jin, C., Ge, Y., Wang, L. & Xu, F. (2017). Impacts of park landscape structure on thermal environment using QuickBird and Landsat Images. Chinese Geographical Science, 27(5), 818-826. 10.1007/s11769-017-0910-x.
- Yu, Z., Guo, X., Jorgensen, G. & Vejre, H. (2017). How can urban green spaces be planned for climate adaptation in subtropical cities?. Ecological Indicators, 82, 152-162. https://doi.org/10.1016/j.ecolind.2017.07.002.
- Zhang, J., Zhang, H. & Qi, R. (2024). A study of size threshold for cooling effect in urban parks and their cooling accessibility and equity. Scientific Reports, 14, 1-16. 10.1038/s41598-024-67277-2.
- Zhang, L., Wang, S., Zhai, W., He, Z., Shi, W., Li, Y. & Zhao, C. (2025). How does blue-green infrastructure affect the urban thermal environment across various functional zones?. Urban Forestry & Urban Greening, 105, 1-15. https://doi.org/10.1016/j.ufug.2025.128698.
- Zhou, W., Huang, G. & Cadenasso, M. L. (2011). Does spatial configuration matter? Understanding the effects of land cover pattern on land surface temperature in urban landscapes. Landscape and Urban Planning, 102, 54-63. https://doi.org/10.1016/j.landurbplan.2011.03.009.
Ayrıntılar
| Birincil Dil | İngilizce |
|---|---|
| Konular | Peyzaj Planlama, Yeşil Yapılar ve Çevreler |
| Bölüm | Araştırma Makalesi |
| Yazarlar | |
| Gönderilme Tarihi | 27 Ağustos 2025 |
| Kabul Tarihi | 19 Ocak 2026 |
| Yayımlanma Tarihi | 31 Ocak 2026 |
| DOI | https://doi.org/10.35674/kent.1772184 |
| IZ | https://izlik.org/JA25DC58MF |
| Yayımlandığı Sayı | Yıl 2026 Cilt: 19 Sayı: 1 |
Amaç ve Kapsam
Kent Akademisi Dergisi, nüfusun %80'ini oluşturan dünya kentlerinde, 'kentin akademisi' sıfatıyla çok disiplinli, disiplinler arası ve disiplinler üstü çalışmaları ön plana çıkarmaktadır. Kentlere dair mimari, yönetimsel, ekonomik, çevresel, mühendislik konuları ve kentlerin dili ile kültürü bağlamında edebiyata ilişkin bütünleşik çalışmalar yayımlamayı amaçlamaktadır. Bu çalışmalar, tek bir bilim alanına sığamayacak geniş bir perspektif sunarak, Türk ve dünya kentlerinin daha bayındır ve daha yaşanabilir hale gelmesine katkı sağlamayı hedeflemektedir. Kent Akademisi, yayın periyodunu, yılda dört sayı yapma kararı alarak, kentsel alanlardaki bilimsel üretimlerin önünü açmayı ve kentlerimizin gelişmesi ve kurumsallaşmasına daha hızlı katkıda bulunmayı, dünya medeniyetine daha hacimli katma değerler sağlayabilmeyi amaçlamıştır.
Bu bağlamda;
- Kent Akademisi Dergisi, çok disiplinli (multidisipliner), disiplinlerarası (interdisipliner) ve disiplinler ötesi (transdisipliner) çalışmaları önemsemekte ve bu tür araştırmaları teşvik etmektedir.
- Kentlerin kültürel ve etnografik kimliklerini dünya mirasının bir parçası olarak kabul etmekte ve bu bilincin toplumda yerleşmesine katkı sağlamayı amaçlamaktadır.
- İnsanlığın kent kültürü bağlamında dünya mirasına vereceği önemin artırılmasını ve bu kavramın sağlamlaştırılmasını hedeflemektedir.
- Anadolu Coğrafyası gibi medeniyetlerin kesişim noktası olan bölgelerde, dünya kentlerinin kültürel çeşitliliğini vurgulamayı; tarih öncesi kalıntıların korunmasına ve tanıtılmasına öncülük etmeyi amaçlamaktadır.
Kent Akademisi Dergisi, yılda altı sayı yayımlanan, uluslararası ve çift yönlü kör hakemli (her makalenin en az üç hakem tarafından değerlendirilmesi sağlanan) elektronik bir dergi olarak hizmet vermektedir.
KALİTE STANDARTLARI AÇISINDAN ÖNERİLER:
- Kent ve Kentleşme gibi multidisipliner, interdisipliner ve transdisipliner bir alanda çalışan araştırmacıların, çalışmalarında ISO 37120 göstergelerini esas almaları ve bu uluslararası standardı araştırmalarında uygulamaları önerilmektedir.
- ISO 37120 standartlarına göre araştırmaların belirtilen 17 kategoride veriye dayalı ve sistematik şekilde yürütülmesi beklenmektedir: (1) Ekonomi, (2) Eğitim, (3) Enerji, (4) Çevre, (5) Finans, (6) Yangın ve Acil Durum Yönetimi, (7) Yönetişim, (8) Sağlık, (9) Dinlenme, (10) Güvenlik, (11) Barınma, (12) Katı Atık Yönetimi, (13) Telekomünikasyon ve Yenilik, (14) Ulaşım, (15) Kentsel Planlama, (16) Atık Su Yönetimi, (17) Su ve Sanitasyon.
Kent Akademisi Dergisi, kentleşme ve kentsel gelişimle ilgili geniş bir yelpazede, çok disiplinli (multidisipliner) bilim ve uğraş alanlarında makaleleri kabul etmektedir. Bu alanlar arasında şunlar yer almaktadır:
• Siyasal ve Yönetsel Bilimler: Kamu yönetimi, yerel yönetimler, siyaset bilimi, uluslararası ilişkiler, kent sosyolojisi, Hemşehri hukuku, Kent suçları, Toplumsal cinsiyet, sosyal psikoloji, Yapı denetimi, Afet ve acil durum yönetimi, Alan yönetimi, Göç yönetimi, Toplum mühendisliği
• Çevre Bilimleri: Çevre yönetimi ve sistemleri, Çevre politikaları, ÇED, Sürdürülebilirlik ve döngüsellik, Çevre sorunları, İklim değişikliği, çevre ekonomisi, yenilenebilir enerji
• Kent Planlama ve Tasarım: Kent mimarlığı, Kentsel tasarım, Bölge planlama, şehir planlama, Kentsel dönüşüm, Kentsel koruma ve yenileme, Peyzaj planlama ve tasarım, akıllı şehirler, Dirençli kentler, Çoğrafi bilgi sistemleri, Arazi kullanımı ve yönetimi, Kentsel coğrafya, Psiko coğrafya, kent bilgi sistemleri, kentsel ulaşım, Kentsel morfoloji, İmar hukuku, Yerleşimler tarihi ve kent arkeolojisi, Kültürel miras ve doğa koruma
• Mimarlık ve Tasarım: Yapı, Yapı fiziği, Malzeme ve yapım teknolojisi, Yapı biyolojisi, Tasarım, Evrensel tasarım, Rölöve, Restorasyon, Mimarlık tarihi, İç mimarlık, endüstriyel tasarım, akıllı yapılar, Bina yapı modelleme sistemleri, Bina yapım yönetimi, Yeniden işlevlendirme, Dijital tasarım, Sanal ortamlar-Yapay zeka ve mimarî
• Mühendislik: Ulaştırma ve trafik Mühendisliği, Kıyı mühendisliği, Çevre mühendisliği,, Akıllı ulaştırma sistemleri, Harita mühendisliği, Geoteknik, Jeoloji, Afet, Dirençlilik
• Ulaştırma ve Lojistik: Ulaştırma ve yönetimi, Kentsel lojistik, Afet lojistiği, Denizcilik, Uluslararası ticaret
• Tarih ve Toplum: Uygarlık tarihi, Siyasi tarih, Sanat tarihi, Arkeoloji, Etimoloji, Etnografi, Göç, Savaş
• Ekonomi ve İşletme: Kent ve bölge ekonomisi, İletişim teknikleri, Gayrimenkul değerleme yönetim, insan kaynakları yönetimi, Örgüt psikolojisi, Yönetişim, Kalite yönetim sistemleri, Yerel yönetimler maliyesi, Makro ekonomik ilişkiler, Kamu bütçesi, Savaş ekonomisi
• Sağlık ve Güvenlik: Halk sağlığı, Hastane yönetimi, Savunma, Sivil savunma, Güvenlik, Afet Yönetimi
• Turizm ve Gastronomi: Turizm işletmeciliği, Gastronomi, Rekreasyon yönetimi, Turizm politikaları, Sağlık turizmi, İnanç turizmi
Bu disiplinler arasındaki etkileşimle, kentlerin gelişimi ve sürdürülebilirliği üzerine kapsamlı araştırmalar ve makaleler dergimizde yayımlanmaktadır.
Yazım Kuralları
KENT AKADEMİSİ YAYIN İLKELERİ
1. Hak ve Sorumluluklar
- Bu elektronik dergide yayımlanan yazıların tüm hukuki ve içerik sorumluluğu yazarlarına aittir.
- Kent Akademisi Dergisi, eserin yalnızca ilk yayın hakkını devralır. Dergiye gönderilen makale veya incelemelerin, yayınlanmasına karar verilmesi durumunda yazarın yayın hakkını tümden devretme zorunluluğu yoktur.
- Dergide yayımlanan tüm yazıların/makalelerin telif hakları yazarların kendisine aittir. Bu nedenle, makale içeriklerine ilişkin tüm hukuki sorumluluk makale sahiplerine aittir.
- Telif hakları yazarlarına ait olmakla birlikte, eser Kent Akademisi Dergisi’nde yayımlandıktan sonra, kâğıt basılı yayınlarda olduğu gibi yazarların makalelerini yayından kaldırma veya silme talepleri kabul edilmez.
- Dergide yayımlanan makalelerden, kaynak gösterilmeksizin kısmen ya da tamamen alıntı yapılamaz.
- Çalışmaların daha önce herhangi bir yerde yayınlanmış olması durumunda makale yayınlanmaz.
- Yayımlanmak istenen çeviri makalelerde, orijinal eserin detayları (yayın adı, cilt, sayı, sayfa, yazar ve ülke) açıkça belirtilmelidir.
- Editör veya Yayın Kurulu, eserin içerik ve biçim açısından düzeltilmesini talep etme hakkına sahiptir.
- Yayınlanan makaleler ileride ücretli hale gelse bile, yazarlara ücretsiz üyelik hakkı tanınır.
- Bu elektronik dergide yayımlanmak üzere gönderilen yazıların yayınlanıp yayınlanmamasına ve dergide nasıl yer alacağına Dergi Yayın Kurulu karar verir.
- Kent Akademisi Dergisi, tüm ziyaretçilere açıktır. Ancak ilerleyen süreçte makalelerin okunması üyelik sistemine bağlanabilir. Şu an için üyelik ve makalelerden yararlanma amacıyla herhangi bir ücret talep edilmemektedir.
2. Makale Kabul ve Yayın Süreci
- Gönderilen makaleler, editör incelemesine tabi tutulur ve yayınlanma zorunluluğu yoktur. Editör incelemesi sonucunda uygun görülmeyen makaleler sistemden silinebilir.
- Çevrimiçi arayüzde taslak modunda bir yıldan fazla kalan makalelere, veri tabanından silinmeme garantisi verilmez.
- Yayımlanan makaleler, hukuki zorunluluklar dışında herhangi bir gerekçeyle yayından kaldırılamaz. Yazarlar, mahkeme kararı olmaksızın makalelerini kaldırmayı talep edemezler.
3. Derginin Yapısı ve Yayın Alanı
- Kent Akademisi Dergisi, iki ayda bir çevrimiçi olarak yayımlanır. Makale yükleme, değerlendirme ve yayın süreci TÜBİTAK DergiPark sistemi üzerinden yürütülmektedir (https://dergipark.org.tr/tr/pub/kent). Derginin haber portaline, https://www.kentakademisi.com/ adresinden erişilebilir.
Kent Akademisi Dergisi, kentleşme, kamu yönetimi, siyaset bilimi, yerel yönetimler, hukuk, şehircilik, mimarlık, çevre mühendisliği, coğrafya, dijital sanatlar, ulaşım, lojistik, yenilenebilir enerji, kamu sağlığı gibi çok disiplinli alanlarda kenti konu edinen özgün bilimsel çalışmaları kabul eder. Derginin kapsadığı alanların tamamı, amaç ve kapsam bölümünde ayrıntılı olarak belirtilmiştir.
4. Makale Formatı ve Teknik Gereklilikler
- Dosya Formatı ve Gönderim:
Makaleler Microsoft Word (.doc veya .docx) formatında hazırlanmalı ve DergiPark sistemi üzerinden gönderilmelidir. - Şablon Kullanımı:
Makalelerin hızlı ve sorunsuz yayımlanabilmesi için dergi şablonuna uygun şekilde hazırlanması zorunludur. İki farklı şablon bulunaktadır.
o İlk Yükleme Şablonu
o Yayın Sürümü Şablonu
Bu şablonlara ve makale yükleme süreçleriyle ilgili ayrıntılı bilgilere "Dokümanlar" menüsünden ulaşılabilir.
- Dil ve Dil Yapısı:
o Makaleler Türkçe veya İngilizce dillerinde yazılabilir.
o Her makalede başlık (title), öz (abstract) ve anahtar kelimeler (keywords) hem Türkçe hem de İngilizce olarak sunulmalıdır.
o Öz bölümü, makalenin amacını, yöntemi ve temel bulgularını içermeli ve en fazla 150-300 kelime olmalıdır.
- Anahtar Kelimeler:
o Makalenin içeriğini ve kapsamını yansıtan en az 5 anahtar kelime sunulmalıdır.
o Anahtar kelimeler, akademik literatürde çalışmanın erişilebilirliğini artıracak şekilde özenle seçilmelidir.
- o Makale Yazım Kuralları:
Aşağıdaki teknik format gerekliliklerine dikkat edilmelidir:
- Sayfa Düzeni: A4 boyutunda, tek sütunlu format.
- Yazı Tipi: Calibri, 11 punto.
- Paragraf Aralığı: Önce 0 sonra 8 nk
- Paragraf Başı Girintisi: 0 (sıfır).
- Satır Aralığı: Kat 1.08 nk
- Bölüm Başlıkları:
o Koyu harflerle belirtilmeli ve 1., 1.1., 1.2. şeklinde numaralandırılmalıdır.
o Giriş ve Sonuç bölümleri numaralandırılmamalıdır.
- Bölüm Yapısı:
Bilimsel makalelerde aşağıdaki bölümlerin bulunmasına dikkat edilmelidir:
o Giriş: Araştırmanın amacı, kapsamı ve önemi açıklanmalıdır.
o Literatür Taraması: Konuyla ilgili mevcut çalışmalar özetlenmeli ve çalışmanın literatürdeki yeri belirtilmelidir.
o Yöntem ve Metot: Araştırmanın yöntemi, veri toplama teknikleri ve analiz yöntemleri detaylıca açıklanmalıdır.
o Bulgular: Araştırma sonucunda elde edilen veriler açık, net ve sistematik bir şekilde sunulmalıdır.
o Tartışma: Bulgular literatürle karşılaştırılmalı, sonuçlar yorumlanmalı ve analiz edilmelidir.
o Sonuç ve Öneriler: Araştırmanın ana bulguları özetlenmeli, öneriler sunulmalı ve araştırmanın sınırlılıklarına değinilmelidir.
- Dosya Güvenliği:
Elektronik ortamda dosyaların kaybolması durumunda dergi sorumluluk kabul etmemektedir. Herhangi bir ihtilaf durumunda, DergiPark sistemindeki veriler esas alınır.
- Klasik makale uzunluğu:
o Fen bilimleri (SCI, AHCI): 3000-5000 kelime
o Sosyal bilimler (SSCI): 5000-8000 kelime
o Disiplinler arası çalışmalar: 5000-6000 kelime
5. Atıf ve Kaynakça Düzeni
- Metin içi atıf ve kaynakça düzenlemeleri, APA 7.0 alıntılama sistemine uygun olarak yapılmalıdır.
- Makalelerde, çizimler, resimler, fotoğraflar ve şekiller, içerikte sistematik olarak numaralandırılmalı ve APA 7.0 formatına göre düzenlenmelidir.
6. Benzerlik Oranları
- Gönderilen makalelere, iThenticate, Turnitin veya intihal.net gibi programlardan alınmış benzerlik raporu eklenmelidir.
- Kabul edilen maksimum benzerlik oranı:
o 2019’dan itibaren toplamda %20
o Her bir atıf için en fazla %1
o Tezlerden üretilen makalelerde bu oran %3’ü geçemez.
o Hukuksal düzenlemelerden yapılan alıntılarda her bir atıfta oran %10’u aşamaz.
- Tam metin üzerinden alıntı raporunda, derginin şablonundaki üst ve alt bilgilerden kaynaklanan oranlar hariç tutulur.
- Benzerlik raporu, hakemlik sürecinin kabul yönünde ilerlemesi durumunda, alan editörleri tarafından son sürüm üzerinden ikinci kez alınır. Benzerlik oranlarının yayın kriterlerine uygun olması durumunda, rapor süreç dosyalarına eklenir.
- Kriterlere uygun olmaması durumunda %22 den fazla ise reddedilir, %22'nin altında ise, özgünleştirme için yazara tekrar gönderilir. Bu durumda benzerlik raporu 3. kez çıkarılıp sisteme yüklenir.
7. Genişletilmiş Özet
- Türkçe makaleler için İngilizce genişletilmiş özet zorunludur. Genişletilmiş özet formatı, makale şablonlarında yer almaktadır.
8. Yazar Bilgileri
- Makale, ilk yükleme aşamasında yazar bilgileri olmadan yüklenmelidir.
- Makale kabul edildikten sonra, son sürüm yükleme şablonu kullanılmalı ve aşağıdaki bilgiler yer almalıdır:
o Çalışmanın başlığı ve kısa bir özeti (öz ve abstract)
o Yazar adı, soyadı, unvanı, bağlı olduğu kurum ve iletişim bilgileri
9. İletişim
- Teknik sorun yaşayan yazarlar, editor@kentakademisi.com adresine e-posta ile ulaşabilirler.
Etik İlkeler ve Yayın Politikası
Kent Akademisinde uygulanan yayın süreçleri, bilginin tarafsız ve saygın bir şekilde gelişimine ve dağıtımına temel teşkil etmektedir. Bu doğrultuda uygulanan süreçler, yazarların ve yazarları destekleyen kurumların çalışmalarının kalitesine doğrudan yansımaktadır. Hakemli çalışmalar bilimsel yöntemi somutlaştıran ve destekleyen çalışmalardır. Bu noktada sürecin bütün paydaşlarının (yazarlar, okuyucular ve araştırmacılar, yayıncı, hakemler ve editörler) etik ilkelere yönelik standartlara uyması önem taşımaktadır. Dergimiz, yayın etiği kapsamında tüm paydaşların aşağıdaki etik sorumlulukları taşıması beklenmektedir.
Aşağıda yer alan etik görev ve sorumluluklar oluşturulurken açık erişim olarak Committee on Publication Ethics(COPE) tarafından yayınlanan rehberler ve politikalar dikkate alınarak hazırlanmıştır.
COPE Etik İlkeleri ve BASIN ETİK İLKELERİ haricinde, ayrıntılı konularda, dergimizin yayıncı üst kuruluşu ICAM NETWORK ETİK KURULU nihai yetkilidir.
A- Yazarların Etik Görev ve Sorumlulukları
Dergimize te'lif eser gönderen yazar(lar)ın aşağıdaki etik sorumluluklara uyması beklenmektedir:
1- Yazar(lar)ın gönderdikleri çalışmaların özgün olması beklenmektedir. Yazar(lar)ın başka çalışmalardan yararlanmaları veya başka çalışmaları kullanmaları durumunda eksiksiz ve doğru bir biçimde atıfta bulunmaları ve/veya alıntı yapmaları gerekmektedir. Paraphrase vb. yöntemler dergimiz açısından etik ihlali sayılır.
2- Çalışmanın oluşturulmasında içeriğe entelektüel açıdan katkı sağlamayan kişiler, yazar olarak belirtilmemelidir.
3- Te'lif eserlerde esere en çok katmadeğeri olan eser sahibinin adı birinci ad olarak yazılmalı, akademik camiada yeterli katmadeğeri sağlamasa bile akademik unvanı üstün olan yazar 1. yazar olarak tanımlanmamalıdır.
4- Yayınlanmak üzere gönderilen tüm çalışmaların varsa çıkar çatışması teşkil edebilecek durumları ve ilişkileri açıklanmalıdır.
5- Yazar(lar)dan değerlendirme süreçleri çerçevesinde makalelerine ilişkin ham veri talep edilebilir, böyle bir durumda yazar(lar) beklenen veri ve bilgileri yayın kurulu ve bilim kuruluna sunmaya hazır olmalıdır.
6- Yazar(lar) kullanılan verilerin kullanım haklarına, araştırma/analizlerle ilgili gerekli izinlere sahip olduklarını veya deney yapılan deneklerin rızasının alındığını gösteren belgeye sahip olmalıdır. Dergimiz bunu talep etmemiş olsa bile, bu belgelerin alınmış 'hazır) olması gerekmektedir.
7- Yazar(lar)ın yayınlanmış, erken görünüm veya değerlendirme aşamasındaki çalışmasıyla ilgili bir yanlış ya da hatayı fark etmesi durumunda, dergi editörünü veya yayıncıyı bilgilendirme, düzeltme veya geri çekme işlemlerinde editörle işbirliği yapma yükümlülüğü bulunmaktadır.
8- Yazarlar çalışmalarını aynı anda birden fazla derginin başvuru sürecinde bulunduramaz. Her bir başvuru önceki başvurunun tamamlanmasını takiben başlatılabilir. Başka bir dergide yayınlanmış çalışma tarafımıza gönderilemez.
9- Değerlendirme süreci başlamış bir çalışmanın yazar sorumluluklarının değiştirilmesi (Yazar ekleme, yazar sırası değiştirme, yazar çıkartma gibi) teklif edilemez. Ne var ki bu talep DERGİPARK süreç yönetiminde eserin 1. veya sorumlu yazarı (corresponding author) tarafından editöre süreç içinde diğer yazarların imzalı taleplerine ilişkin dosya yüklemesi durumunda bunu KENT AKADEMİSİ dikkate alır.
B- Editörlerin Etik Görev ve Sorumlulukları:
Kent Akademisi editör ve alan editörleri, açık erişim olarak Committee on Publication Ethics (COPE) tarafından yayınlanan "COPE Code of Conduct and Best Practice Guidelinesfor Journal Editors" ve "COPE Best Practice Guidelines for JournalEditors" rehberleri temelinde aşağıdaki etik görev ve sorumluluklara sahip olmalıdır:
1- Editörler, dergide yayınlanan her yayından sorumludur. Bu sorumluluk bağlamında editörler, aşağıdaki rol ve yükümlülükleri taşımaktadır:
2- Okuyucuların ve yazarların bilgi ihtiyaçlarını karşılamaya yönelik çaba içinde olma,
3- Sürekli olarak derginin gelişimini sağlama ve derginin büyümesi ve kalkınmasına yönelik düşünme,
4- Dergide yayınlanan çalışmaların kalitesini geliştirmeye yönelik süreçlerde beklemeden rol üstlenme,
5- Düşünce özgürlüğünü destekleme, özgün ve yabancı dilde eserlerin makaleye kazandırılmasında gayretli olma,
6- Fikri mülkiyet hakları ve etik standartlardan taviz vermeden iş süreçlerini devam ettirme,
7- Düzeltme, açıklama gerektiren konularda yayın açısından açıklık ve şeffaflık gösterme.
8- Alan Editörlerinin yönlendirilmesinde destekleyici olmak, onlara dijital ortamda ve sesli görüşmeler yapmak suretiyle katkıda bulunma.
9- Okuyucu, araştırmacı ve uygulayıcılardan gelen geri bildirimleri dikkate almak, açıklayıcı ve bilgilendirici geri bildirim vermekle yükümlüdür.
10- Yayın kapsamına uygun olan çalışmaların ciddi problemi olmadığı sürece ön değerlendirme aşamasına almalıdır.
11- Editörler, çalışma ile ilgili ciddi bir sorun olmadıkça, olumlu yöndeki hakem önerilerini göz ardı etmemelidir.
12- Yeni editörler, çalışmalara yönelik olarak önceki editör(ler) tarafından verilen kararları ciddi bir sorun olmadıkça değiştirmemelidir.
13- Alan editörlerinin kör hakemlik sürecini yürütmelerinde dikkatli davranmaları için yardımcı olmalı, kör hakemliği ihlal edecek hususlarda onları bilgilendirmeli, gerektiğinde uyarmalı.
14- Yayın Süreçlerinden Sorumlu Editörlerin, Hakemlik ve Editöryal süreçlerin etkin ve verimli kullanılması konusunda müteyakkız olmalı,
15- Hakem havuzunun geliştirilmesinde Alan Editörlerini teşvik etmeli.
16- Editörler; yayınlanan tüm makalelerin fikri mülkiyet hakkını korumakla, olası ihlallerde derginin ve yazar(lar)ın haklarını savunmakla yükümlüdür. Ayrıca editörler yayınlanan tüm makalelerdeki içeriklerin başka yayınların fikri mülkiyet haklarını ihlal etmemesi adına gerekli önlemleri almakla yükümlüdür.
17- Dergide yayınlanan eserlere ilişkin ikna edici eleştirileri dikkate almalı ve bu eleştirilere yönelik yapıcı bir tutum sergilemelidir.
18- Eleştirilen çalışmaların yazar(lar)ına cevap hakkı tanımalıdır.
19- Editörler; yazar, hakem veya okuyuculardan gelen şikayetleri dikkatlice inceleyerek aydınlatıcı ve açıklayıcı bir şekilde yanıt vermekle yükümlüdür.
20- Dergi sahibi, yayıncı ve diğer hiçbir politik ve ticari unsur, editörlerin bağımsız karar almalarını etkilemez.
21- Editörler çalışmalarda yer alan hata, tutarsızlık ya da yanlış yönlendirme içeren yargıların hızlı bir şekilde düzeltilmesini sağlamalıdır..
C- Alan (Branş) Editörlerin Etik Görev ve Sorumlulukları:
1- Hakemleri çalışmanın konusuna uygun olarak belirlemelidir.
2- Hakemlerin değerlendirme aşamasında ihtiyaç duyacakları bilgi ve rehberleri sağlamakla yükümlüdür.
3- Yazarlar ve hakemler arasından çıkar çatışması olup olmadığını gözetmek bu konuda proaktif olmak durumundadır.
4- Kör hakemlik sistemine göre hakemlerin kimlik bilgilerini gizli tutmasında özen göstermeli, hakem değerlendirme formunda içerikte ad soyad ve kimlik açıklayıcı ibarelerin olup olmamasına dikkat etmeli.
5- Hakemleri tarafsız, bilimsel ve nesnel bir dille çalışmayı değerlendirmeleri için teşvik edici yöntemler kullanmalı.
6- Hakemleri zamanında dönüş ve performans gibi ölçütlerle değerlendirmelidir. Hakemlere teşvik ve motive edici ifadeler kullanmalı, hakemlerle içerik tartışmasına girmemelidir.
7- Hakemlerin performansını artırıcı uygulama ve politikalar belirlemelidir.
8- Hakem havuzunun dinamik şekilde güncellenmesi konusunda gerekli adımları atmalıdır.
9- İki hakemden de olumsuz cevap gelmesi durumunda makale KENT AKADEMİSİ için ve bilim camiası için çok faydalı olarak görülüyorsa gerekirse 3. ve 4. hakemlere gönderme inisiyatifinde bulunabilmeli.
10- Süreç yürütümünde düzenli olarak yazarla diyalogunu devam ettirmeli,
11- Reddedilen makalelerde yazarla olan diyaloglarda mümkün olduğunca nezaketli cevap vermeli ve red gerekçelerini mutlak surette maddeler halinde ifade etmelidir.
D- Hakemlerin Etik Görev ve Sorumlulukları:
1- KENT AKADEMİSİ değerlendirme süreci çift taraflı kör hakemlik ilkesiyle yürütülür. Hakemler yazarlar ile doğrudan iletişime geçemez, değerlendirme ve yorumlar dergi yönetim sistemi aracılığıyla iletilir. Bu süreçte değerlendirme formları ve tam metinler üzerindeki hakem yorumları editör aracılığıyla yazar(lar)a iletilir. Bu bağlamda dergimiz için çalışma değerlendiren hakemlerin aşağıdaki etik sorumluluklara sahip olması beklenmektedir:
2- uzmanlık alanı ile ilgili değerlendirmeyi kabul etmelidir.
3- Tarafsızlık ve gizlilik içerisinde değerlendirme yapmalıdır.
4- Değerlendirme sürecinde çıkar çatışması ile karşı karşıya olduğunu düşünürse, çalışmayı incelemeyi reddederek, alan dergi editörünü bilgilendirmelidir.
5- Gizlilik ilkesi gereği inceledikleri çalışmaları değerlendirme sürecinden sonra imha etmelidir. İnceledikleri çalışmaların sadece nihai versiyonlarını ancak yayınlandıktan sonra kullanabilir.
6- Değerlendirmeyi nesnel bir şekilde sadece çalışmanın içeriği ile ilgili olarak yapmalıdır. Milliyet, cinsiyet, dini inançlar, siyasal inançlar ve ticari kaygıların değerlendirmeye etki etmesine izin vermemelidir.
7- Değerlendirmeyi yapıcı ve nazik bir dille yapmalıdır. Düşmanlık, iftira ve hakaret içeren aşağılayıcı kişisel yorumlar yapmamalıdır.
8- Değerlendirmeyi kabul ettikleri çalışmayı zamanında ve yukarıdaki etik sorumluluklarda gerçekleştirmelidir.
9- Kent Akademisi, yayınlanmış her makalenin mülkiyet ve telif hakkını korur ve yayınlanmış her kopyanın kaydını saklama yükümlüğünü üstlenir.
10- Akademik yayıncılığa ilişkin her türlü bilimsel suiistimal, atıf çeteciliği ve intihalle ilgili önlemleri alma sorumluluğuna sahiptir.
E- Yayın Kurulunun Etik Görev ve Sorumlulukları:
Kent Akademisi Yayın Kurulu, dergide yayınlanan her makalenin dergi yayın politikaları ve uluslararası standartlara uygun olarak yayınlanmasından sorumludur.
1- Baş Editör, Editörler ve Teknik Editörler ile Yabancı Dil Editörlerinden oluşan Yayın kurulu üyeleri, derginin genelinden sorumludur.
2- Derginin içerik, teknik ve görsel bakımdan eksik ve aksaklıklarına karşı kayıtsız kalmamalı, hangi alanda ve yerde sorun varsa öncelikle konunun ilgilisine durumu iletmelidir.
3- Yayın kurulu sanal toplantılarda mutlak surette görüşünü ifade etmelidir.
4- Yayın kurulu ile belirli aralıklarla yayın politikalarının ve derginin gelişimi için toplantılar düzenlemelidir.
5- Yayıncı veya yayıncı temsilcisi, yayın içeriğine müdahale edemez, süreçlerin yürütülüş insicamının bozulacağı şeklide müdahale bulunamaz.
6- Yayın Kurulu, dergiye gönderilen çalışmaların tüm süreçlerinden sorumludur. Bu çerçevede ekonomik ya da politik kazançlar göz önüne alınmaksızın karar verici kişiler editörlerdir..
F- Kişisel Verilerin Korunması:
1- KENT AKADEMİSİ, değerlendirilen çalışmalarda yer alan deneklere veya görsellere ilişkin kişisel verilerin korunmasını sağlamakla yükümlüdür. Çalışmalarda kullanılan bireylerin açık rızası belgeli olmadığı sürece çalışmayı reddedebilir.
2- Kent Akademisi, alan editörleri, hakemler, yazarlar ve okuyucuların bireysel verilerini korumakla yükümlüdür.
3- Kent Akademisi, değerlendirilen çalışmalarda insan ve hayvan haklarının korunmasını sağlamakla yükümlüdür. Çalışmalarda kullanılan deneklere ilişkin etik kurul onayı, deneysel araştırmalara ilişkin izinlerin olmadığı durumlarda çalışmayı reddetmekle sorumludur.
G- Olası Suistimal ve Görevi Kötüye Kullanmaya Karşı Önlem
Kent Akademisi; olası suistimal ve görevi kötüye kullanma işlemlerine karşı önlem almakla yükümlüdür.
Bu duruma yönelik şikayetlerin belirlenmesi ve değerlendirilmesi konusunda titiz ve nesnel bir soruşturma yapmanın yanı sıra, konuyla ilgili bulguların paylaşılması editörün sorumlulukları arasında yer almaktadır.
H-Araştırma ve Yayın Etiği
Araştırma etiği, bireylerin sağlığı, esenliği ve haklarının göz ardı edilme endişesini ortadan kaldırmayı hedefler. Bilimsel araştırmaların, yüksek etik ve bilimsel standartlara uygun bir şekilde yapılmasını sağlar. Araştırma etiği, araştırmaların gerçekçi ve ihtiyaçlara uygun şekilde tasarlanmasını, katılımcıların bütünlüğünün korunarak yürütülmesini, araştırmanın uygun bir şekilde sonlandırılmasını ve sonuçların dürüst bir şekilde yayınlanmasını kapsar. Günümüzde bu gereklilikler, temel etik ilkeler üzerine inşa edilmiştir. Özerklik, zarar vermeme, yarar sağlama ve adalet gibi ilkeler, araştırma süreçlerinin etik standartlara uygunluğunu güvence altına alan sağlam bir çerçeve sunar.Dergimizde yayımlanan makalelerde, editöryal süreçlerden başlayarak makale yayını ve sonrasında yazarların üçüncü taraflarla yaşayabileceği çıkar çatışmaları dahil olmak üzere ortaya çıkabilecek etik sorunlar, sorunsallar ve uyuşmazlıklar, uluslararası evrensel hukuk kuralları, etik ilkeler ve Türkiye'deki genel etik mevzuat çerçevesinde değerlendirilmekte ve ICAM Network Etik Kurulu tarafından nihai olarak karara bağlanmaktadır.
I- Etik Olmayan Bir Durumla Karşılaşılması
Dergimizde yukarıda bahsedilen etik sorumluluklar ve dışında etik olmayan bir davranış veya içerikle karşılaşılması halinde durum, bilgi@kentakademisi.com e-posta adresine bildirilmelidir. Bu eposta adresine gelen talepler, ICAM NETWORK ETİK KURULU'nda kesin hükme bağlanır.
Ücret Politikası
1. Dergimiz açık erişimli, editöryal yayın ücreti yazardan karşılanan bir dergidir.
I. YAZARDAN ALINAN ÜCRETLER
a. Yazarın ödeyeceği yayın ücreti makale yükleme öncesinde talep edilmektedir.
b. Pursuant to Decision No. 3 of the Publication Board meeting dated 13/05/2025 and numbered S:121/2025/4/1, "Publication fees shall be set at 10,000 TL for local authors from 15/06/2025 until 31/12/2025, and 275 USD for foreign authors.
c. Dergimize yayın için gönderilen makalelerden talep edilen bedel hiç bir şekilde Kabul / Ret şartına bağlı değildir. Bu şart Yüksek Öğretim Kurulu’nun 30 Aralık 2021 tarih ve 2021.18 nolu oturumunda Yağmacı/Şaibeli Dergiler hakkında alınan 2021.18.643 sayılı karar gereğince yürütülmektedir.
d. Ücret ödeme şartı bütün yazarlar için geçerlidir. Ödemeler, her yazara eşit uygulanacağı şekilde, şeffaf ve denetlenebilir bir yapıdadır. buna ilişkin raporlar dergimizde her yıl sonunda yayınlanmaktadır. Ücret yazarlar tarafından kendi aralarında müştereken (ortaklaşa) eşit oranlarda hesaplanır. Ödeme, yetkili yazar hesabından yapılır.
e. Dergimizde, bir yılda en az üç alan editörlüğü süreci yürütüp tamamlayan alan editörlerinin yayın ücretinde % 50 indirim uygulanmaktadır. Bu indirim, çok yazarlı makalelerde her bir yazarın kendi payı için geçerlidir.
f. Yayın ücretleri, sekreterya, yayına hazırlık işlemleri ve dergi akreditasyon maliyetleri için kullanılmaktadır.
g. Ücret ödemeleri, dergimizin yayıncı kuruluşu olan Karadeniz Şairler ve Yazarlar Derneği TL ve USD hesapları üzerinden yapılabilecektir.
h. Ön kontrol aşamasında (hakemlik süreci öncesi) reddedilen makalelerin yükleme ücretlerinin yarısı iade edilir.
ı. Dergi ücretleri, dergimizin bilimsel yayıncılıkta daha kaliteli yayıncılık yapabilmesi için, editöryal süreçler, dil editörleri, grafiker ve mizanpaj işlemleri, hosting, domain ve çevrimiçi sistem abonelikleri için kullanılmaktadır.
II. OKURLARDAN ve / veya ABONELİK SİSTEMLERİNDEN ALINAN ÜCRETLER
a. Kent Akademisi Dergisinin, okurlardan herhangi bir ücret talebi bulunmamaktadır.
b. Kent Akademisi Dergisi’nin kütüphane ve özel dizinler konusunda talep edeceği hükümler saklıdır.
Karadeniz Şairler ve Yazarlar Derneği İBAN HESAPLARI:
IBAN NUMARASI (TL) TR: 070001500158007316964344
IBAN NUMARASI (USD) TR: 530001500158048021390124
Ayrıntılı Kent Akademisi Ücret Politikasına aşağıdaki linkten veya Dokumanlar menümüzdeki D-2 numaralı dosyadan erişim sağlanabilir:
https://dergipark.org.tr/tr/download/journal-file/26111
Dizinler
Atıf Dizinleri
Diğer Dizinler
Dergi Kurulları
Yayıncı (ICAM Network)
Başeditör
Baş Editör Yardımcıları
Yazı İşleri Müdürü
Çevre Mühendisi
Editörler
Yayın Kurulu
Siyasal ve Yönetsel Bilimler
Kent Planlama ve Çevre Sorunları
Mimarlık ve Tasarım
Ulaştırma ve Lojistik Bilimleri
Tarih, Kültür ve Turizm
Turizm ve İletişim
İstatistik Editörleri
Icam Network | Etik Kurulu
Bilim Danışma Kurulu
International Refereed and Indexed Journal of Urban Culture and Management | Kent Kültürü ve Yönetimi Uluslararası Hakemli İndeksli Dergi
Bilgi, İletişim, Kültür, Sanat ve Medya Hizmetleri (ICAM Network) www.icamnetwork.net
Executive Office: Ahmet Emin Fidan Culture and Research Center, Evkaf Neigh. No: 34 Fatsa Ordu
Tel: +90452 310 20 30 Faks: +90452 310 20 30 | E-Mail: (int): info@icamnetwork.net | (TR) bilgi@icamnetwork.net