Ulaşım Yatırımları ve Kentsel Mekân İlişkisi
Öz
Ulaşım yatırımları, kentsel mekânın biçimlenmesini doğrudan etkileyen, kentsel fonksiyonların yer seçimi kararlarında yönlendirici etkisi olan ve kentin makraform gelişim yönünü belirleyen temel etkenlerden biridir. Son dönemlerde yeni ulaşım yatırımlarının etkileri, bulundukları kentin yakın veya çeper bölgelerinde yaşanan değişim süreci ile gözlemlenmektedir. Ulaşım yatırımları gündeme geldikleri andan itibaren kentin ana dinamiklerinde değişim sürecinin başlamasına ve bölgesel ölçekte mekânın farklı boyutlarda yeniden biçimlenmesine, erişilebilirliğin sağlanması ile kentin çeper noktalarına doğru büyümesine neden olmaktadır. Dolayısıyla bu tür yeni ulaşım yatırımları, erişilebilirliği artan çeper bölgeler üzerinde yapılaşma baskısını ortaya çıkmakta ve bu alanlar oluşan talep doğrultusunda zamanla kentsel toprağa dönüşmektedir.
Gerçekleşen ulaşım yatırımları sonucunda oluşan kentsel gelişme
eğiliminin sınırlandırılamaması çevre yerleşmeler üzerinde kontrolsüz büyüme
sonucunu ortaya çıkarmaktadır. Bu ortamda, kentsel büyüme nasıl, nerede ve ne kadar olmalı, sektörel anlamda nasıl bir gelişme
beklenmeli, yatırımın oluşturacağı talepler kentsel mekânda nasıl karşılanmalı
sorularının cevaplanması gerekmektedir. Bu çalışmada süreç içerisinde, öngörülen
ulaşım yatırım kararlarının sürece dayanıklı, bütüncül plan karalarının
üretildiği üst ölçekli planlarda ölçeklendirilerek oluşturulması gerekliliği
üzerinde durulmuştur.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Aktuğlu Aktan, E. Ö. (2006). Kent Biçimi Ulaşım Etkileşimine İlişkin (Tarihsel ve Güncel) Yaklaşımlar ve İstanbul Örneği. Doktora Tezi. İstanbul: Y.T.Ü. Fen Bilimleri Enstitüsü.
- Aktuğlu Aktan, E. Ö. (2013). Ulaşımda Yeni Teknolojiler ve Uygulamaların Kent Biçimine (Olası) Etkileri. Y.T.Ü. Mimarlık Fakültesi Şehir ve Bölge Planlama Bölümü Kataloğu.
- Çekici, İ. T., & Ferhan, G. (2004). İstanbul Metropolitan Kent Çeperindeki Yeni Kullanıcılar:Lüks Konut Alanları. Kent Gündemi Dergisi.
- Gerçek, H. (2012). Ulaştırma Yatırımları Üzerinden İstanbul'un Geleceği. Mimarist Dergisi.
- Kılınçaslan, T. (2012). Kentsel Ulaşım.
- TÜİK. (2017).
- Uysal, Y. (2006). İstanbul ve Ulaşım. İstanbul Mimarlar Odası Yayınları
- Wegener, M. (2013). The Future of Mobility in Cities: Challenges for Urban Modelling. Transport Policy.
- URL, http://people.hofstra.edu/geotrans/eng/ch6en/conc6en/nodeslinkages.html