ETİK VE YAYIN POLİTİKASI
KARESİ Mimarlık Dergisi, evrensel yayın kurallarına uygun şekilde yayın yapmayı ilke edinmiştir. Bilimsel ve uluslararası kurallar çerçevesinde hazırlanan çalışmalarda; yayın sürecinin tüm bileşenlerinin (yayıncı, editörler, yazarlar, hakemler ve okuyucular) etik ilkelere uymaları gerekmektedir.
Bu etik ilkeler; Yayın Etiği Komitesi (COPE/Committee on Publication Ethics), (https://publicationethics.org/) tarafından hazırlanan ve açık erişimde yayınlanan Yükseköğretim Kurumları Bilimsel Araştırma ve Yayın Etiği Yönergesi (https://www.yok.gov.tr/Sayfalar/Kurumsal/mevzuat/bilimsel-arastirma-ve-etik-yonetmeligi. aspx) kılavuz ve yönetmeliklerine göre hazırlanmıştır.
YAZARLARIN ETİK SORUMLULUKLARI
1. Yazar(lar), başka bir yayın organında yayınlanmış ya da yayınlanmak üzere gönderilmiş bir çalışmayı, KARESİ Mimarlık Dergisi’ne göndermemelidir.
2. Yazar(lar)ın gönderdikleri çalışmalar, özgün olmalıdır. Yazar(lar), makale yazımı sırasında yararlandıkları kaynaklara etik ilkeler doğrultusunda doğru biçimde atıfta bulunmalı ve alıntı yapmalıdır. Ayrıca görsel malzemeler için gerekli durumlarda, telif hakkı iznini almak yazarın sorumluluğundadır.
3. Yayınlanmak üzere gönderilen çalışmalar ile ilgili çıkar çatışması/çıkar birliği teşkil edebilecek durum ve ilişkiler açıklanmalıdır.
4. Çalışmanın oluşturulmasında içeriğe katkı sağlamayan kişiler, yazar olarak belirtilmemelidir. Yayımlanmak üzere başvurusu yapılan bir makalenin yazar sırasını değiştirme, yazar çıkartma, ve yazar ekleme önerilmemelidir.
5. Değerlendirme sürecinde yazar(lar)dan makalelerine ilişkin bilgi, açıklama ya da ham veri talep edilebilir.
6. Yazar(lar) kullanılan verinin kullanım haklarına, araştırma/analizlerle ilgili izinlerin ya da üzerinde araştırma yaptıkları katılımcıların onaylarının alındığını gösteren belgeye sahip olmalıdır.
7. Yazar(lar)ın, değerlendirme veya erken görünüm aşamasında, çalışmayla ilgili bir hatayı fark etmesi durumunda; bilgi verme, düzeltme ya da geri çekme işlemleri için editör ve/veya editör kuruluyla iletişime geçme ve işbirliği yapma hakkı ve yükümlülüğü bulunmaktadır.
8. Yazar(lar), etik kurul kararı gerektiren deney, anket, ölçek, görüşme, gözlem gibi nicel ya da nitel yöntemlerle veri toplamayı gerektiren araştırmalar için etik kurul onayı alındığını gösteren belgeyi (etik kurul adı, karar tarih/sayısının makalenin ilk veya son sayfasında ya da yöntem bölümünde belirtilen etik kurul kararı) makalenin başvurusuyla birlikte sisteme yüklemelidir.
9. Bilimsel toplantılarda sunulan bildiriler, içerikleri genişletilerek KARESİ Mimarlık Dergisi’nde makale olarak yayınlanmak üzere teklif edilebilir. Makale; daha önce bildiri, tez vb. şekilde herhangi bir yerde sunulmuş ya da proje/araştırma desteğinden yararlanılarak hazırlanmış ise (yazıya temel olan çalışma, hangi kişi/kurumlarca desteklendiği) dergi yazım formatındaki ‘Teşekkür ve Bilgi Notu’ kısmında belirtilmelidir.
10. Yazar(lar), metinde önyargı, genel görüş, argo, baskın kültür ve kültürel varsayımlardan uzak durmalıdır.
11. Yazar(lar), hakemlerin değerlendirmelerine zamanında cevap vermelidir.
EDİTÖR, EDİTÖR YARDIMCILARI VE ALAN EDİTÖRLERİNİN ETİK SORUMLULUKLARI
1. Editörler tarafsızdır. Hakemlerin, yazar(lar)ın, araştırmacı, uygulayıcı ve okuyucuların ihtiyaç duydukları bilgi, beceri ve deneyim gereksinimlerini karşılamaya, gerektiğinde geri bildirim vermeye, yayın sürecinde düzeltme, açıklama gerektiren konularda açıklık ilkelerine göre davranmaya çaba göstermelidirler.
2. Editörler, makalelerin yayımlanmasına karar verirken, makalelerin özgün olmasına, bilimsel alan yayına, okuyucu, araştırmacı ve uygulayıcılara katkı sağlamasına özen gösterirler.
3. Editörler, çalışmaların özgün değeri, alana katkısı, araştırma yönteminin geçerli ve güvenirliği, anlatımın açıklığı ile derginin amaç ve kapsamını göz önünde bulundurarak değerlendirme yaparlar.
4. Editörler, başvurusu yapılan çalışmaları editör kurulu tarafından ön değerlendirme aşamasına alır???, hakem önerilerini göz önünde bulundurur ve gerekmedikçe önceki editör(ler) tarafından verilen kararları değiştirmezler.
5. Editörler, derginin yayın politikaları arasında bulunan çift taraflı kör hakemlik ve değerlendirme süreci politikalarını uygularlar, hakemlerin kimlik bilgilerini gizli tutar, her makalenin tarafsız ve zamanında değerlendirme sürecinin tamamlanmasını sağlarlar.
6. Editörler, yazarlara açıklayıcı ve bilgilendirici şekilde bildirim ve dönüş sağlarlar.
7. Editörler, makaleleri alan editörleri ve hakemlerin uzmanlık alanlarını dikkate alarak gönderir, değerlendirmelerin tarafsız ve bağımsız yapılmasını desteklerler.
8. Editörler, hakemlerin değerlendirme aşamasında ihtiyaç duyacakları bilgi ve rehberliği sağlarlar.
9. Editörler, makalenin tarafsız değerlendirilmesi için editörler, hakemler ve yazar(lar) arasındaki çıkar çatışması - çıkar birliği olup olmadığını gözeterek çalışmaların yayın sürecinin bağımsız ve tarafsız bir şeklide tamamlanmasını garanti ederler.
10. Editörler, hakem havuzunun kapsayıcı olmasını sağlar ve sürekli geliştirirler.
11. Editörler, akademik görgü kurallarına uymayan ve bilimsel olmayan değerlendirmeleri engeller.
12. Editörler, dergi yayın süreçlerinin, yayın politikalarına ve kılavuzlara uygun işletilmesini sağlar, süreçte görev alanları yayın politikaları konusundaki gelişmelerden haberdar eder ve gerektiğinde eğitim programları hazırlarlar.
13. Editörler, yayın sürecinde görev alan herkesle etkili bir iletişim içinde olur, yayın politikalarının ve derginin gelişimi için belirli aralıklarla toplantılar düzenlerler.
14. Editörler, dergide yayınlanan her makalenin dergi yayın politikaları ve uluslararası standartlara uygun olarak yayınlanmasından sorumludurlar.
15. Editörler, değerlendirilen çalışmalardaki kişisel verilerin korunmasını sağlar, yazar, hakem ve okuyucuların bireysel verilerini korurlar.
16. Editörler, değerlendirilen çalışmalarda insan ve hayvan haklarının korunmasını sağlamakla yükümlüdürler. Çalışmalarda katılımcıların açık onayının belgelendirilmesini önemserler ve, çalışmanın katılımcılarına ilişkin etik kurul onayı gerektiği deneysel araştırmalarda izinlerin olmadığı durumda çalışmayı reddetmekle yükümlüdürler.
17. Editörler, görevi kötüye kullanmaya yönelik şikâyetler olması durumunda, nesnel bir soruşturma yaparak, konuyla ilgili bulguları paylaşır.
18. Editörler, çalışmalarda yer alan hata, tutarsızlık ya da yanlış yönlendirmeler içeren yargıların düzeltilmesini sağlar.
19. Editörler, yayınlanan makalelerin fikri mülkiyet hakkını korur, ihlal olması durumunda derginin ve yazar(lar)ın haklarını savunurlar. Ayrıca yayımlanan makalelerin içeriğinin başka yayınların fikri mülkiyet haklarını ihlal etmemesi konusunda gerekli önlemleri alırlar.
20. Editörler, dergide yayınlanan çalışmalara yönelik tutarlı eleştirileri dikkate alırlar, eleştirilen makalelerin yazar(lar)ına yanıt hakkı tanırlar.
21. Editörler, yazar, hakem ya da okuyuculardan gelen şikâyetlerini inceleyerek, gerekli açıklamaları yapmakla yükümlüdür.
HAKEMLERİN ETİK SORUMLULUKLARI
KARESİ Mimarlık Dergisi makale değerlendirme sürecinde, yazar(lar)ın hakemleri, hakemlerin yazarları tanımadıkları çift taraflı kör hakemlik ilkesi uygulanır. Hakemler yazarlar ile doğrudan iletişim kuramaz; makale değerlendirme formları ve metin üzerinde belirtilen notlar ile düzeltme istemleri dergi yönetim sistemi üzerinden editörler aracılığıyla yazar(lar)a iletilir. Bu bağlamda KARESİ Mimarlık Dergisi ’ne başvurusu yapılan makaleleri değerlendirecek hakemler şu etik sorumlulukları taşımalıdır:
1. Yalnız uzmanlık alanıyla ilgili makaleleri değerlendirmeyi kabul etmelidir.
2. Tarafsız olmalı, nesnel ve bilimsel değerlendirmeyi gizlilik içinde yapmalıdır.
3. Gizlilik ilkesi gereği, inceledikleri çalışmaları değerlendirme sürecinden sonra yok etmeli, ancak yayınlandıktan sonra kullanmalıdır.
4. Değerlendirmeyi nesnel bir şekilde sadece çalışmanın içeriğiyle ilgili olarak yapmalı; uyruk, cinsiyet, dinsel inanç, siyasal görüş ve ticari kaygı gibi hususlar değerlendirmenin tarafsızlığını bozmamalıdır.
5. Değerlendirme sürecinde çıkar çatışması/çıkar birliği olduğunu anladıklarında, çalışmayı incelemeyi reddederek, editörleri bilgilendirmelidir.
6. Akademik görgü kurallarına uygun biçimde yapıcı eleştiriler yapmalı, hakaret ve düşmanlık içeren kişisel yorumlardan kaçınmalıdır.
7. Değerlendirmesini kabul ettikleri makaleyi süresi içinde değerlendirmelidir.
8. Şüphelendikleri etik ihlaller konusunda Editör(ler)’ü bilgilendirmelidir.
YAYIN POLİTİKASI
KARESİ Mimarlık Dergisi, DOAJ (Directory of Open Access Journals / https://doaj.org/apply/transparency/) Açık Erişimli Dergiler Rehberini kullanmaktadır. Bilimsel yayıncılıkta şeffaflık ilkeleri referans alınmaktadır. Yayın politikası gereği derginin içeriğine herhangi bir ücret ödemeden çevrimiçi olarak erişilebilir. KARESİ- Mimarlık Dergisi, herhangi bir ürün işleme ücreti ve makale gönderme ücreti talep etmez. Herkes, derginin web sayfası üzerinden makaleleri görüntüleyebilir ve PDF formatında indirebilir.
Yaygın-süreli bir yayındır ve yılda iki kez yayımlanır.
KARESİ - Mimarlık Dergi sistemine, bir makale yüklendikten sonra değerlendirme süreci ve süresi olarak;
1. Ön Kontrol (4 ila 6 hafta),
2. Değerlendirme (10 ila 14 hafta)
3.Düzenleme (4 hafta) olmak üzere 3 aşamada ve toplam en az 24 haftada gerçekleştirilmektedir.
Ancak tüm bu süreçler yoğunluğa bağlı olarak değişiklik gösterebilir. Sisteme yüklenmiş çalışmalar, sadece ön kontrol süreçlerinde yazarlar tarafından geri çekilebilmektedir.
SORUMLULUK REDDİ
KARESİ Mimarlık Dergisi ’nde yayımlanan yayınlardan yazarlar sorumludur. Derginin herhangi bir kurulu, yayımlanan yazılarda yer alan görüş ve düşüncelerden sorumlu değildir.
TELİF HAKLARI
Makale gönderim aşamasında, yazar(lar) ile KARESİ Mimarlık Dergisi arasında bir yayın anlaşması imzalanır. Bu anlaşma yayınlanan makalenin telif haklarını yazar(lar)a verir, dergi sisteminde yer alan ‘Telif Hakkı Devir Formu’nu doldurarak, yayın haklarını ve bununla ilgili tüm ayrıcalıklarını KARESİ- Mimarlık Dergisi’ne devreder.
ETİK İLKELERE UYMAYAN DURUMUN EDİTÖRE BİLDİRİLMESİ
KARESİ- Mimarlık Dergisi'nde, editörler, hakemler, yazarlarla ilgili etik ilkelere uymayan bir davranış; ya da değerlendirme sürecindeki, ön değerlendirmedeki ya da yayımlanmış bir makale ile ilgili ilgili etik olmayan bir durumla karşılaşılması durumunda dergi web adresine e-posta yoluyla bildirilmelidir.
İNTİHAL DEĞERLENDİRME SÜRECİ
Yazarlar çalışmalarının içeriğinden sorumludur ve yazarların etik sorumlulukları başlığında sunulan ilkelere uymalıdırlar. Gönderilen çalışmalar yazarlar tarafından iThentcate® (Plagiarism Detection Software) ve benzeri programlar ile (kaynaklar hariç) intihal için kontrol edilir. %20'den fazla benzerlik oranına sahip olan çalışmalar, dergi editör kurulu tarafından reddedilir.
