REASONS FOR CHOOSING A PROFESSION AND SATISFACTION LEVELS OF EMPLOYEES IN THE SPA INDUSTRY: A QUALITATIVE RESEARCH

Yıl 2026, Cilt: 28 Sayı: 51 , 266 - 280 , 20.04.2026

Çiğdem Özkan

https://doi.org/10.18493/kmusekad.1640526

https://izlik.org/JA58UC33KN

Öz

Customer expectations in the tourism sector are diversifying day by day. As a result, the range of tourism products is also expanding. In previous years, SPA and massage services were only available in large-scale hotels, but today they are offered in small-scale hotels as a means of service differentiation. In addition, the number of hotels offering only massage or spa services is increasing day by day. Therefore, there is a growing need for qualified personnel who can provide massage and spa services. Furthermore, it is quite difficult to find employees in Turkey who are trained to provide spa services. In this sense, it is known that employees come from Far Eastern countries. In Far Eastern countries, there is an abundance of human resources capable of providing SPA services, due to both cultural differences and socio-economic reasons. This study aims to identify the demographic characteristics of employees working in SPA salons operating in the province of Çanakkale and to reveal the professional expectations and satisfaction levels of these employees using qualitative research methods. Data was collected through interviews and analyzed using descriptive analysis techniques. Findings from the study indicate that all participants were massage therapists from Bali, generally received their training in their home country, had at least one family member who knew how to massage, and first learned the profession from their families. The participants stated that they were satisfied with their jobs, enjoyed working in Turkey, generally came through friends' recommendations and agencies, were satisfied with their salaries, and could do this job for a long time. They only mentioned that they missed their countries and that their reason for returning was their longing for their countries. They stated that service recipients generally left satisfied and that they had many repeat customers.

Anahtar Kelimeler

SPA , Massage , Health Tourism , Çanakkale , Qualitative study

SPA SEKTÖRÜNDE ÇALIŞANLARIN MESLEĞİ TERCİH NEDENLERİ VE MEMNUNİYET DÜZEYLERİ: NİTEL BİR ARAŞTIRMA

https://izlik.org/JA58UC33KN

Öz

Turizm sektöründe gün geçtikçe müşteri beklentileri çeşitlenmektedir. Bu sayede turistik ürün yelpazesi de genişlemektedir. Geçmiş yıllarda yalnızca büyük ölçekli otellerin bünyesinde bulunan SPA- masaj hizmetleri, günümüzde küçük ölçekli otellerde hizmet farklılaştırmak adına sunulmaktadır. Bunun yanı sıra yalnızca masaj veya SPA hizmeti veren otellerin de sayısı gün geçtikçe artmaktadır. Bu nedenle masaj ve SPA hizmetlerini sunabilecek nitelikli elemanlara da ihtiyaç artmaktadır. Bunun yanı sıra Türkiye’de SPA hizmetlerini sunabilecek donanımda eğitime sahip çalışan bulmak oldukça zordur. Bu anlamda çalışanların Uzak Doğu ülkelerinden geldikleri bilinmektedir. Uzak Doğu ülkelerinde gerek kültürel farklılıklar gerekse de sosyo-ekonomik gerekçeler ile SPA hizmeti verebilecek donanımda insan gücü fazladır. Bu çalışmada Çanakkale ilinde faaliyet gösteren SPA salonlarında çalışanların demografik özelliklerinin tespit edilerek, çalışan kişilerin mesleki beklenti ve memnuniyet düzeylerinin nitel araştırma yöntemi ile ortaya çıkarılması amaçlanmaktadır. Çalışmada görüşme yöntemi ile veriler elde edilmiş ve betimsel analiz tekniği ile analiz edilmiştir. Çalışmadan elde edilen bulgulara göre; araştırmaya katılanların tamamının Bali’den gelen masörler olduğu, eğitimlerini genelde ülkelerinde aldıkları ve ailelerinde en az bir kişinin masaj yapmayı bildiği ve mesleği ilk olarak ailelerinden öğrendikleri bulgusuna ulaşılmıştır. Katılımcılar yaptıkları işlerinde memnun oldukları, Türkiye de çalışmaktan keyif aldıkları, genelde arkadaş tavsiyesi ve acentalar aracılığı ile geldikleri, aldıkları maaştan memnun oldukları ve uzun süre bu mesleği yapabileceklerini ifade etmişlerdir. Yalnızca ülkelerini özlediklerini geri dönme sebeplerinin ülkelerine duydukları özlem olduğu belirtmişlerdir. Hizmet alanların genelde memnun ayrıldıklarını, birkaç kez gelen çok fazla müşterileri olduğunu ifade etmişlerdir.

Anahtar Kelimeler

SPA , Masaj , Sağlık Turizmi , Çanakkale , Nitel Araştırma

Kaynakça

• Atli, A. ve Gür, S.H. (2019). Lise Öğrencilerinin Meslek Tercihleri ve Bu Tercihlere Etki Eden Faktörler, Kariyer Psikoloji Danışmanlığı Dergisi, 2(1), 32-53.
• Başkaya, E., ve Demir, S. (2023). The Problems and Information Needs of Patients with Bipolar Disorder During the Treatment Process: A Qualitative Study in Turkey. Archives of Psychiatric Nursing, 42, 45-54.
• Büyüköztürk, Ş., Kılıç Çakmak, E., Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş. ve Demirel, F. (2013). Bilimsel Araştırma Yöntemleri (14. Baskı). Ankara: Pegem Akademi.
• Darmawijaya, I.G., Sekarti, K.N. and Tirtawati, N.M. (2018). The Typology of Wellness Tourism in Bali, Advances in Economics, Business and Management Research, 69.
• Edmond, S., L. (2006). Joint Mobilization/Manipulation Extremityand Spinal Tecniques, (2. Ed), New York: Mosby.
• Erdem, B., Gülcan, B. Ve Chykynov, S. (2015). Konaklama İşletmelerinde Spa ve Welness Hizmetlerinde Çalışan İşgörenlerin Profili: Antalya’daki Beş Yıldızlı Otel İşletmelerinde Bir Araştırma, Akademik Bakış Dergisi, 48.
• Eryetiş, M.V. (2016). Meslek Seçimi ve Mesleki Rehberlik, Anadolu Bil Meslek Yüksekokulu Dergisi, 44.
• Gottfredson, L. S. (1981). Circumscription and Compromise: A Developmental Theory ff Occupational Aspirations. Journal of Counseling Psychology, 28(6), 545-579.
• Gözgeç Mutlu, H. (2024). Beş Yıldızlı Otellerde Çalışan SPA Terapisti Yabancı Kadınların Çalışma Koşulları ve Karşılaştıkları Zorluklar. Güncel Turizm Araştırmaları Dergisi, 8(2), 427-444.
• Gülenç, S. (2023). Sağlık Turizmin Tarihsel Gelişim Süreci, Anatolia: Turizm Araştırmaları Dergisi, 34 (3), 176-188.
• Holland, J.L. (1997). Making Vocational Choices: A Theory of Vocational Personalities and Work Environments. (3. Ed.), Odessa: Psychological Assessment Resources,
• Kara, E. ve Ünver, G. (2019). Masaj ve Toparlanmaya Etkileri, Gaziantep Üniversitesi Spor Bilimleri Dergisi, 4 (1), 28-49.
• Karataş, Z. (2015). Sosyal Bilimlerde Nitel Araştırma Yöntemleri. Manevi Temelli Sosyal Hizmet Araştırmaları Dergisi, 1(1), 62-80.
• Kuşluvan, S., Yücel, O., Isacker, K.V., Dias, A.S., Grudeva, P., Nicasi, F. ve Wltavsky, Z. (2019). Avrupa’da Termal SPA Terapi Uzmanı Mesleğinin Yeterlilik Alanlarına ve Eğitim İhtiyacına İlişkin Bir Araştırma, Türk Turizm Araştırmaları Dergisi, 3(1):79-92.
• Neuman, W. L. (2012). Toplumsal Araştırma Yöntemleri: Nicel ve Nitel Yaklaşımlar I‐II. Cilt (5. Basım). İstanbul: Yayın Odası.
• Özbek, D. ve Özbek, T. (2008, Şubat). Jeotermal Kaynakların Sağlık ve Termal Turizme Entegrasyonu, https://www.jmo.org.tr/resimler/ekler/40222ade2401c27_ek.pdf?dergi.
• Özlü, A. ve Yakar, M. (2024). Hamamdaki Yabancı: Asyalı Masöz Göçünde Ağlar ve Aracıların Yeri, Ege Coğrafya Dergisi, 33(1). 72-102.
• Rančić, M., Popov-Raljić, J., and Pavić, L. (2013). SPA-wellness Center As Part of The Hotel Facility. Turizam, 17(2), 45-59.
• Tuna N. (1997). A’dan Z’ye Masaj. Ankara: Nobel Tıp Kitabevi.
• Saatcı, G., Atalay Tohumcu, S. ve Güdü Demirbulat, Ö. (2022). Temas Hipotezi Kapsamında Spa Çalışanlarının Kültürlerarası Yeterliliklerinin İncelenmesi. The Turkish Online Journal of Design Art and Communication, 12 (4), 968-981.
• Siner, G. ve Torun, N. (2020). Sağlık Turizminde Termal Turizm ve SPA-Welness Turizminin Yeri ve Önemi, Erciyes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, XLVIII, 1, 517-533.
• Super, D. E. (1980). A life-SPAn, life-SPAce Approach to Career Development. Journal of Vocational Behavior, 16 (3), 282-298.
• Suryawardani, I G. A.O., Wiranatha, A.S., Petr, C., Purbanto, I.G.R. and Yudiastina, I G. B.A. Identification and Preference of Spa Industry in Bali, E-Journal of Tourism, 10(2).184-189.
• Vurucu, F. (2010). Meslek Lisesi Öğrencilerinin Meslek Seçimi Yeterliliği ve Meslek Seçimini Etkileyen Faktörler, (Yüksek Lisans Tezi). Yeditepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
• Yates, J. A. (2004). Physician’s Guide to Therapeutic Massage, (3. Ed.), Toronto: Curties Overzet.
• Yıldırım, A. ve Şimşek, H. (2008). Sosyal Bilimlerde Nitel Araştırma Yöntemleri. Ankara: Seçkin Yayıncılık.
• Yüksel, İ. (2007). Masaj Teknikleri, Ankara: Alp Yayınevi.