Sigara Bırakmayı Etkileyen Faktörler ve Uygulanan Tedavilerin Başarı Oranları

Yıl 2005, Cilt: 6 Sayı: 3 , 27 - 34 , 01.12.2005

Fatma Fidan Ebru Pala Mehmet Ünlü Murat Sezer Ziya Kara

https://izlik.org/JA39ML95XP

Öz

Anahtar Kelimeler

-

Sigara Bırakmayı Etkileyen Faktörler ve Uygulanan Tedavilerin Başarı Oranları

https://izlik.org/JA39ML95XP

Öz

Nikotin bağımlılığı klinik olarak önemli sorunlara neden olan bir durumdur. Çalışmamızda sigarayı bırakmak için polikliniğimize başvuran hastaların genel özelliklerini, sigara bırakmayı etkileyen faktörleri ve uygulanan tedavi yöntemlerinin başarı oranlarını değerlendirmeyi amaçladık. Çalışmaya alınan 135 olgunun %32.7’si kadın, %67.3’ü erkekti. Sigarayı bırakmışlar ve içmeye devam edenler arasında cinsiyet, medeni durum ve eğitim durumu açısından anlamlı farklılık saptanmadı. Sigaraya 15 yaşından önce başlayanlarda, daha geç başlayanlara göre sigarayı bırakma oranı anlamlı olarak daha düşük bulundu. Sigara içmeyi bırakmış grupta, içmeye devam edenlere göre vizüel anolog skalası ile değerlendirilen sigarayı bırakacağına inanç düzeyi anlamlı olarak daha yüksek iken, stress düzeyi anlamlı olarak daha düşük bulundu. Hastane anksiyete ve depresyon skalasına göre anksiyete ve depresyon kabul edilen gruplarda sigara içmeye devam edenlerin oranı anlamlı olarak daha yüksekti. Olguların kullandıkları tedavilere göre birinci yıl sonunda sigara bırakma oranlarına bakıldığında nikotin replasman tedavisi kullanan grupta başarı %30.9, ilaç kullanmayıp sadece davranış ve destek tedavisi alan grupta %18.8, bupropion kullananlarda %6.7 idi. Sonuç olarak başarıyı arttırmak için yoğun destek, yakın takip gerekmektedir. Sigarayı bırakamayanlarda anlamlı olarak anksiyete ve depresyon skorlarının yüksek olması nedeniyle psikiyatrik sorunları olanlara mutlaka psikiatri desteği verilmesi gerektiği düşüncesindeyiz

Anahtar Kelimeler

Sigara bırakma , anksiyete , depresyon , nikotin replasman tedavisi , bupropion

Kaynakça

• Colice GL, Rubins J, Unger M. Follow-up and surveillance of the lung cancer patient following curative-intent therapy. Chest, 2003;123:272–283.
• Benowitz NL, Henningfield JE. Establishing a nicotine threshold for addiction. The implications for tobacco regulation. N Engl J Med, 1994;331:123– 125.
• Heatherton TF, Kozlowski LT, Frecker RC, Fagerstrom KO. The Fagerstrom Test for Nicotine Dependence: a revision of the Fagerstrom Tolerance Questionnaire. Br J Addict, 1991;86:1119–1127.
• Fiore MC, Bailey WC, Cohen SJ, et al. Treating tobacco use and dependence. Clinical practice guideline Rockville, MD. US Department of Health and Human Service, Public Health Service; 2000.
• West R, McNeill A, Raw M. Smoking cessation guidelines for health professionals: an update. Health Education Authority. Thorax, 2000; 55:987–999.
• Foll LB, Cheinin MP, Rostoker G, et al. Smoking cessation guidelines: evidence-based recommendations of the French Health Products Safety Agency. European Pychiatry, 2005;20:431-441.
• Snaith RP, Zigmond AS. The hospital anxiety and depression scale. Br Med J, 1986;292:344.
• Lancaster T, Stead L, Silagy C, Sowden A. Effectiveness of interventions to help people stop smoking: findings from the Cochrane Library. BMJ, 2000;321:355–358.
• Raherison C, Marjary A, Valpromy B, et al. Evaluation of smoking cessation success in adults. Respir Med, 2005;99:1303-1310.
• Gourley SG, Forbes A, Marriner T, et al. Prospective study of factors predicting outcome of transdermal nicotine treatment in smoking cessation. BMJ, 1994; 309: 842-846.
• Uzaslan EK, Özyardımcı N, Karadag M, et al. The physician’s intervention in smoking cessation: Results of the five years of smoking cessation clinic. Ann Med Sci, 2000; 9: 63-69.
• Çan G, Öztuna F, Özlü T, et al. The evaluation of our smoking cessation clinic results. Eur Respir J, 2002;38:579, P3584.
• Salepçi B, Fidan A, Oruç Ö ve ark. Sigara bırakma polikliniğimizde başarı oranları ve başarıda etkili fak- törler. Toraks Dergisi, 2005;6:151-158.
• Prochaska JO, DiClemente CC, Velicer WF, Ginpil S, Norcross C. Predicting change in smoking status for self-changers. Addict Behav, 1985;10:395–406.
• Karnath B. Smoking cessation. Am J Med, 2002;112:399-405.
• Tillgren P, Haglund BJ, Lundberg M, Romelsjo A. The sociodemographic patern of tobacco cessation in the 980s: results from a panel study of living condition surveys in Sweden. J Epidemiol Community Health, 1996;50:625–630.
• Etter JF, Duc TV, Perneger TV. Validity of the Fagerstrom test for nicotine dependence and of the heaviness of smoking index among relatively light smokers. Addiction, 1999;94:269–281.
• Bakkevic O, Steine S, von Hafenbradl K, et al. Smoking cessation. A comparative, randomised study between management in general practice and the behavioural programme SmokEnders. Scand J Prim Health Care, 2000; 18:247-251.
• Slama K, Redman S, Perkins J, et al. The effectiveness of two smoking cessation programs for use in general practice. A randomized clinical trial. BMJ, 1990;300:1707–1709.
• ICRF General Practice Research Group. Randomized trial of nicotine patches in general practice: results at one year. BMJ, 1994;308:1476–1477.
• Fiore MC, Smith SS, Jorenby DE, et al. The effectiveness of the nicotine patch for smoking cessation. A meta-analysis. JAMA, 1994; 271:1940- 1947.
• Hurt RD, Sachs DP, Glover ED, et al. A comparison of sustained-release bupropion and placebo for smoking cessation. N Engl J Med, 1997;337:1195–202.
• Jorenby DE, Leischow SJ, Nides MA, et al. A controlled trial of sustained release bupropion, a nicotine patch, or both for smoking cessation. N Engl J Med, 1999;340:685–691.
• Williams JM, Ziedonis D. Addressing tobacco among individuals with a mental illness or an addiction. Addict Behav, 2004;29:1067–1083.
• Glassman AH, Covey LS, Stetner F, Rivelli S. Smoking cessation and the course of major depression: a follow-up study. Lancet, 2001;357:1929–1932.
• Glassman AH, Helzer JE, Covey LS, et al. Smoking, smoking cessation, and major depression. J Am Med Assoc, 1990;264: 1546–1549.
• Solak ZA, Telli CG, Erdinç E. Sigarayı bırakma teda- visinin sonuçları. Toraks Dergisi, 2003 4:73-77.
• Demir T, Tutluoğlu B, Koç N, Bilgin L. Sigara bı- rakma polikliniğimizin bir yıllık izlem sonuçları. Tü- berküloz ve Toraks, 2004;52:63-68.
• Çan G, Öztuna F, Özlü T. Karadeniz Teknik Üniver- sitesi Tıp Fakültesi sigara bırakma polikliniği sonuç- larının değerlendirilmesi. Tüberküloz ve Toraks, 2004; 52:69-74.
• Örsel O, Örsel S, Alpar S ve ark. Sigarayı bırakmada nikotin replasman tedavisi ve davranış eğitimi yön- temlerinin karşılaştırılması: doğal izlem çalışması. Tüberküloz ve Toraks, 2005;53:354-361.