DENEYSEL İSKEMİ REPERFÜZYON MODELİNDE GEÇ TROMBOLİTİK TEDAVİ ÖNCESİ MAGNEZYUM SÜLFATIN ETKİNLİĞİ
Öz
AMAÇ: İskemik inmenin primer tedavisi oklüde vasküler yapıların rekanalizasyonudur. Bunun için kullanılan medikal tedavi doku plazminojen aktivatörü (tPA)’dür. Endikasyon süresi intravenöz ilk 4,5 saat ile sınırlı olduğundan, hastaların büyük kısmı bu tedaviye ulaşamamaktadır. Bu yüzden geç trombolitik tedavi öncesi magnezyum sülfat (MgSO4)’ın etkinliğinin değerlendirildiği deneysel bir çalışma planlanmıştır.
GEREÇ VE YÖNTEM: 52 sıçan rastgele altı gruba ayrıldı. 1. grup, kontrol grubuydu ve herhangi bir işlem yapılmadı. 2. grup, sham grubuydu ve paratrakeal kas diseksiyonu ile karotis artere ulaşıldı. 3. gruba, karotis klemp oklüzyou sonrası 345. dakikada tPA (10mg/kg) başlandı. 4. gruba, oklüzyon sonrası 345. dakikada tPA, 120. dakikada MgSO4 (90 mg/kg) başlandı. 5. gruba, 300. dakikada MgSO4, 345. dakikada tPA başlandı. 6. gruba, 120. ve 300. dakikalarda MgSO4, 345. dakikada tPA başlandı. Tüm gruplarda 360. dakikada reperfüzyon sağlandı. 24 saat sonra tüm sıçanların nörolojik muayeneleri yapıldı. Kan ve beyin dokusu örnekleri alındı. Kandan nöron spesifik enolaz (NSE) ve iskemi modifiye albümin (IMA) çalışıldı. Beyin dokusu Hematoksilen Eozin ve krezil viyole ile boyandı. Dejenere piramidal nöronlar değerlendirildi.
BULGULAR: Grup 3’de mortalite oranı %40, grup 4’de %22,2, grup 5’de %30 ve grup 6’da %11,11 idi. Grup 4’te %17,8, grup 5’te %10 ve grup 6’da %28,9 oranında mortalitede azalma vardı. Grup 6’nın fonksiyonel dizabilitesi ve dejenere nöronal yüzdesi en azdı (p=0,04; p=0,005). NSE seviyesi düşüklüğü fonksiyonel iyilik durumu ve tedavi etkinliği ile ilişkiliydi (r=0,54; p=0,005). IMA seviyesi arttıkça fonksiyonel dizabilite artmaktaydı (p=0,003; r=0,47). Ancak MgSO4 verilen gruplar arasında IMA seviyelerinde farklılık yoktu (p=0,06).
SONUÇ: Geç trombolitik tedavi öncesi, MgSO4’ın erken başlanması ve doz tekrarı ile daha iyi fonksiyonel ve histopatolojik sonuçlar elde edilmektedir. NSE ise tedavi etkinliği ve özürlülük durumu ile ilişkili bir biyobelirteçtir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Furlan AJ, Eyding D, Albers GW, et al. Dose escalation of desmoteplase for acute ischemic stroke (DEDAS): evidence of safety and efficacy 3 to 9 hours after stroke onset. Stroke 2006;37:1227-31.
- Hacke W, Kaste M, Fieschi C, et al. İntravenous trombolysis with recombinant tissue plasminogen activator for acute hemispheric stroke. JAMA 1995;274:1017-59.
- Hacke W, Kaste M, Bluhmki E, et al. Thrombolysis with alteplase 3 to 4.5 hours after acute ischemic stroke. N Engl J Med 2008;359:1317-29.
- Gursoy-Ozdemir Y, Can A, Dalkara T. Reperfusion-induced oxidative/nitrative injury to neurovascular unit after focal cerebral ischemia. Stroke 2004;35:1449-53.
- Yang Y, Li Q, Ahmad F, Shuaib A. Survival and histological evaluation of therapeutic window of post- ischemia treatment with magnesium sulfate in embolic stroke model of rat. Neurosci Lett 2000;285:119-22.
- Muir KW, Lees KR. Dose optimization of intravenous magnesium sulphate after acute stroke. Stroke 1998;29:918-23.
- Jauch EC, Lindsell C, Broderick J, Fagan SC, Tilley BC, Levine SR. Association of serial biochemical markers with acute ischemic stroke: the national institute of neurological disorders and stroke recombinant tissue plasminogen activator stroke study. Stroke 2006;37:2508-13.
- Longa EZ, Weinstein PR, Carlson S, Cummins R. Reversible middle cerebral artery occlusion without craniectomy in rats. Stroke 1989;20:84-91.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Klinik Tıp Bilimleri
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Fettah Eren
*
0000-0001-6834-0827
Türkiye
Şerefnur Öztürk
Bu kişi benim
0000-0001-8986-155X
Türkiye
Hülagu Barışkaner
0000-0001-6600-4635
Türkiye
Ali Ünlü
0000-0002-9991-3939
Türkiye
Ceyhan Uğurluoğlu
Bu kişi benim
0000-0002-0939-2544
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
21 Ekim 2019
Gönderilme Tarihi
24 Aralık 2018
Kabul Tarihi
6 Mart 2019
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2019 Cilt: 20 Sayı: 4
