Araştırma Makalesi

SOSYAL MEDYADA STATÜ NESNELERİ: TİKTOK’TA STANLEY TERMOSLARININ GÖSTERİŞÇİ TÜKETİM BAĞLAMINDA İNCELENMESİ

Cilt: 1 Sayı: 1 20 Ağustos 2025
PDF İndir
EN TR

SOSYAL MEDYADA STATÜ NESNELERİ: TİKTOK’TA STANLEY TERMOSLARININ GÖSTERİŞÇİ TÜKETİM BAĞLAMINDA İNCELENMESİ

Öz

Günümüzde tüketim, yalnızca ihtiyaç temelli bir eylem olmaktan çıkmış; görünürlük arzusu, kimlik inşası ve sosyal statü beyanı gibi sembolik işlevler üstlenen bir temsile dönüşmüştür. Sosyal medya platformları, bu dönüşümün performatif ve estetik biçimlerde sahnelendiği başlıca mecralar haline gelmiştir. Özellikle TikTok, kısa video formatıyla bu temsillerin en yoğun üretildiği alanlardan biridir. Bu çalışmada, TikTok’ta Stanley termosları etrafında şekillenen içerikler gösterişçi tüketim bağlamında incelenmiş; ürünün sembolik anlamlarla nasıl temsil edildiği analiz edilmiştir. Nitel desende yapılandırılan araştırmada, #stanleycup ve benzeri etiketlerle paylaşılan 350 video taranmış; amaçlı örnekleme yöntemiyle seçilen 40 içerik, dört tematik kategori altında sınıflandırılmıştır. Her kategoriyi temsil eden birer video, Veblen’in gösterişçi tüketim kuramı ve Debord’un gösteri toplumu yaklaşımı çerçevesinde değerlendirilmiştir. Ayrıca, videolara yapılan en yüksek etkileşimli yorumlar dijital kamusal alandaki tüketim temsillerine yönelik tepkileri analiz etmek amacıyla çalışmaya dahil edilmiştir. Elde edilen bulgular, Stanley termoslarının işlevsel bir tüketim nesnesinden çok, dijital kimlik sunumunun ve sosyal statü performansının görsel bir uzantısına dönüştüğünü ortaya koymakta; yorumlar ise bu gösterişli temsillerin mizahi, eleştirel ve onaylayıcı tonlarda yankılandığı çoğulcu bir söylem alanı oluşturduğunu göstermektedir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Alanka, D. (2024). Nitel bir araştırma yöntemi olarak içerik analizi: Teorik bir çerçeve. Kronotop İletişim Dergisi, 1(1), 64-84.
  2. Arslan, A., & Kara, M. (2021). Sosyal medyanın gösterişçi tüketim üzerindeki etkisi: Adana ili örneği. Tüketici ve Tüketim Araştırmaları Dergisi, 12(1), 78-95.
  3. Askin, E. [@askinem]. (2024, Temmuz 31). Let’s restock my McDonalds Stanley to watch some olympics!! 💕🤸🏼♀️🏅🍔 #asmr #restock #mcdonalds [Video]. TikTok. https://www.tiktok.com/@askinem/video/7397586099197005098?_r=1&_t=ZS8weTrguoMY3
  4. Baudrillard, J. (2017). Tüketim toplumu. (N. Tutal, F. Keskin, Çev.) Ayrıntı Yayınları.
  5. Becan, C., & Eaghanıoskouı, G. (2019). Gösterişçi tüketim aracı olarak Instagram’ın tüketicilerin satın alma motivasyonuna etkisi. Yeni Medya Elektronik Dergisi, 3(2),84-101. https://doi.org/10.17932/IAU.EJNM.25480200.2019.3/2.84-101
  6. Bocock, R. (1997). Tüketim. (İ. Kutluk, Çev.) Dost Kitabevi Yayınları.
  7. Dal, N.E. (2017). Tüketim toplumu ve tüketim toplumuna yöneltilen eleştiriler üzerine bir tartışma. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 9(19), 1-21. https://doi.org/10.20875/makusobed.311006
  8. Debord, G. (2019). Gösteri toplumu. (A. Ekmekçi, O. Taşkent, Çev.) Ayrıntı Yayınları.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

İletişim ve Medya Çalışmaları (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Erken Görünüm Tarihi

4 Ağustos 2025

Yayımlanma Tarihi

20 Ağustos 2025

Gönderilme Tarihi

27 Haziran 2025

Kabul Tarihi

23 Temmuz 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 1 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Menevşe Dolaşık, Y. (2025). SOSYAL MEDYADA STATÜ NESNELERİ: TİKTOK’TA STANLEY TERMOSLARININ GÖSTERİŞÇİ TÜKETİM BAĞLAMINDA İNCELENMESİ. Kocatepe Sanat, Tasarım ve İletişim Dergisi, 1(1), 44-60. https://izlik.org/JA39KE38NY