Farklı Denetim Odağına Sahip Öğrencilerin Okul Bağlılık Düzeylerinin İncelenmesi

Öz

Bu araştırmanın amacı, ortaöğretim okullarında eğitim gören öğrenci görüşlerine göre farklı denetim odağına sahip öğrencilerin okul bağlılık düzeylerini belirlemektir. İlişkisel tarama modelinin kullanıldığı araştırmada; Ankara ilindeki 5 ilçeden toplam 475 lise öğrencisine “Rotter'in İç-Dış Denetim Odağı Ölçeği” ve “Okul Bağlılığı Ölçeği” uygulanarak elde edilen veriler...

Anahtar Kelimeler

• İç Denetim Odağı, Dış Denetim Odağı, Öğrenci Okul Bağlılığı

Kaynakça

1. Arastaman, G. (2009). Lise birinci sınıf öğrencilerinin okula bağlılık (school engagement) durumlarına ilişkin öğrenci, öğretmen ve yöneticilerin görüşleri. Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 26(1), 102-112.
2. Aksoy Cerit, A. (1992). Lise son sınıf öğrencilerinin özsaygı ve denetim odağını etkileyen bazı değişkenlerin incelenmesi. Doktora Tezi, Hacettepe Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
3. Aktaş, H. (2008). Öğretmenlerde denetim odağı ve örgütsel vatandaşlık. Yüksek Lisans Tezi. Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Afyon.
4. Bağlum, K. (2000). Eğitim yöneticilerinde sorun çözme ve denetim odağı ilişkisi. Doktora Tezi. Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.
5. Balcı, S. (1997). Lise öğrencilerinin denetim odağı kaygısı arasındaki ilişki. Yüksek Lisans Tezi. Gazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.
6. Balkuvvar, N. (1998). Farklı liselerin öğrencilerin denetim odağı ve sürekli kaygı düzeylerinin belirlenip karşılaştırılması. Yüksek Lisans Tezi. Dokuz Eylül Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, İzmir.
7. Bassinette, R. (2006). The relative impact of individual and school-level factors on student attachment to school: An analysis using the NELS. Doctoral Dissertation, University of San Francisco Graduate School, San Francisco, CA.
8. Bloom, B. S. (1998). İnsan nitelikleri ve okulda öğrenme (D. A. Özçelik, Çev.). Ankara: Milli Eğitim Bakanlığı.

9. Bowlby, J. (1982). Attachment and loss: Vol.1. Attachment. New York: Basic.
10. Brodinsky, B. (1980). Student discipline: Problems and solutions. Arlington, VA: American Association of School Administrators.
11. Buluş, M. (1996). Ergen öğrencilerde denetim odağı ve yalnızlık düzeyi ilişkisi. Yüksek Lisans Tezi. Dokuz Eylül Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, İzmir
12. Caraway, K., Tucker, C. M., Reinke, W. M., & Hall, C. (2003). Self-efcacy, goal orientation, and fear of failure as predictors of school engagement in high school students. Psychology in the Schools, 40(4), 417-427.
13. Cemalcılar, Z. (2010). Schools as socialisation contexts: Understanding the impact of school climate factors on students' sense of school belonging. Applied Psychology: An International Review, 59(2), 243–272.
14. Cengil, M. (2004). Gazi Üniversitesi Çorum İlahiyat Fakültesi öğrencilerinin denetim odaklarının çeşitli değişkenlere göre incelenmesi. Gazi Üniversitesi Çorum İlahiyat Fakültesi Dergisi, 3(5), 65-88.
15. Cüceloğlu, D. (1993). Dıştan denetimli kişi. Yaşadıkça Eğitim Dergisi, 30(1), 4-5.
16. Çelik, H. (1995). Üniversite öğrencilerinin denetim odağının üniversite tercih sıralamasına ve başarısına etkisi. Yüksek Lisans Tezi, İstanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
17. Dağ, İ. (1991). Rotter'in iç-dış kontrol odağı ölçeği (ridkoö)' nin üniversite öğrencileri için güvenirliği ve geçerliği. Psikoloji Dergisi, 7(26), 10-17.
18. Demir, N. (1998). Stresle başa çıkma stratejileri ile denetim odağı düzeyi arasındaki ilişki: Bir grup lise öğrencisi üzerinde yapılan bir araştırma. Yüksek Lisans Tezi. Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İzmir.
19. DeWitt, J. A. (1995). Exploring school attachment: Interviews with highly attached high school students. Doctoral Dissertation, University of Houston Graduate School, Houston, TX.
20. Dornbusch, S. M., Erickson, K. G., Laird, J., & Wong, C. A. (2001). The relation of family and school attachment to adolescent deviance in diverse groups and communities. Journal of Adolescent Research, 16(4), 396-422.
21. Dönmez, A. (1983). Denetim odağı ve çevre büyüklüğü. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Dergisi, 16(1), 37-47.
22. Dönmez, A. (1986). Denetim odağı: Temel araştırma alanları. Eğitim Bilimleri Fakültesi Dergisi, 18(1-2), 259-280.
23. Durak, H. (1997). Ankara meslek yüksekokulu öğrencilerinin özsaygı düzeyleri ile denetim odağı düzeyleri arasındaki ilişki. Yüksek Lisans Tezi. Gazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.
24. Elti, E. (2008). Orta öğretim kurumlarında okuyan öğrencilerin saldırganlık ve denetim odağının karşılaştırmalı olarak incelenmesi. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 19(1), 213-230.
25. Fredricks, J. A., Blumenfeld, P. C., & Paris, A. H. (2004). School engagement: Potential of the concept, state of the evidence. Review of Educational Research, 74(1), 59-109.
26. Gottfredson, D. C., Fink C. M., & Graham N. (1994). Grade retention and problem behavior. American Educational Research Journal, 31(4), 761 -784.
27. İhtiyaroğlu, N. (2014). Okul ikliminin öğretmen etkililiği ve öğrenci okul bağlılığı ile ilişkisinin incelenmesi. Doktora Tezi. Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
28. Jansenn, T., & Carton, J.S. (1999). The effect of locus of control and task difculty on procrastination. The Journal of Genetic Psychology, 160(4). 436-442.
29. Jimerson, S. R., Campos, E., & Greif, J. L. (2003). Toward an understanding of denitions and measures of school engagement and related terms. University of California Santa Barbara The California School Psychologist, 8(1), 7-27.
30. Joseph, J. (1985). Juvenile delinquency among African Americans. Journal of Black Studies, 25(4), 475-491.
31. Karasar, N. (2006). Bilimsel araştırma yöntemi. Ankara: Nobel.
32. Köksal, F. (1991). Denetim odağı ile saldırganlık davranışı arasındaki ilişkiler. Doktora Tezi, Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Erzurum.
33. Kuzgun, Y. (1972). Anne- baba tutumlarının bireyin kendini gerçekleştirme düzeyine etkisi. Doktora Tezi. Hacettepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.
34. Main, J.D., & Rowe, M.B. (1993). The relation of locus of control orientation and task structure to problem solving performance of sixth grade student pairs. Journal of Research in Science Teaching. 30(4),401-420.
35. Manlove, J. (1998). The inuence of high school drop out and school disengagement on the risk of school-aged pregnancy. Journal of Research on Adolescence, 8(2), 187-220.
36. Martin, R., Thomas, G., Charles, K., Epitropaki, O., & McNamara, R. (2005). The role of leader member exchanges in mediating the relationship between locus of control and work reactions. Journal Of Occupational and organizational Psychology, 78(1), 141-147.
37. Mizzi, R. D. (1991). Age changes in children's belief and external control. The Journal of Genetic Psychology, 2(1), 217-224.
38. Moore, D., & Dwyer, F. (1997). Effect of color coding on locus of control. International Journal of Instructional Media, 24(1), 145-151.
39. Onur, M. (2003). Üniversite öğrencilerinin yabancı dil başarısının yabancı dil öğrenmeye ilişkin tutum, özsaygı ve denetim odağı açısından incelenmesi. Yüksek Lisans Tezi. Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Erzurum.
40. Özdemir, S., Sezgin, F., Şirin, H., Karip, E., & Erkan, S. (2010). İlköğretim okulu öğrencilerinin okul iklimine ilişkin algılarını yordayan değişkenlerin incelenmesi. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 38, 213- 224.
41. Özerdem, Ö. (2003). Ortaokullarda öğrenim gören öğrencilerin denetim odaklarına ilişkin karşılaştırmalı değerlendirme. Yüksek Lisans Tezi, Yakın Doğu Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Lefkoşa.
42. Park, Y. S., & Kim, U. (1998). Locus of control, attributional style, and academic achievement: Comparative analysis of Korean-Chinese, and Chinese students. Asian Journal of Social Psychology, 80(1), 191-208.
43. Rose, R. L., Hall, C. .W., Bolen, L. M., & Webster, R. E. (1996). Locus of control and college students' approaches to learning. Psychological Report, 79(1), 163-171.
44. Rotter, J. B. (1989). Internal versus external control of reinforcement a case history of a variable. American Psychologist, 44(4), 625-626.
45. Saracaloğlu, A. S., Serin, O., & Bozkurt, N. (2005). Eğitim bilimleri enstitüsü lisansüstü öğrencilerinin problem çözme ve denetim odağı düzeylerinin bazı değişkenler açısından incelenmesi. Buca Eğitim Fakültesi Dergisi, 17(1), 237-245.
46. Sarı, M. (2013). Lise öğrencilerinde okula aidiyet duygusu. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 13(1), 147-160.
47. Silverman, R. A., & Teevan, J. J. (1986). Crime in Canadian society. Toronto: Butterwords.
48. Skinner, E. A., & Belmont, M. J. (1993). Motivation in the classroom: Reciprocal effects of teacher behavior and student engagement across the school year. Journal of Educational Psychology, 85(4), 571-581.
49. Şencan, H. (2005). Sosyal ve davranışsal ölçümlerde güvenirlik ve geçerlilik. (1. Baskı). Ankara: Seçkin.
50. Terzi, A. R. (2011). Denetim odağı ve örgütsel vatandaşlık davranışı ilişkisi: Üniversite öğrencileri üzerinde bir araştırma. Eğitim ve Bilim, 36(162), 3-14.
51. Tümkaya, S. (2000). İlkokul öğretmenlerindeki denetim odağı ve tükenmişlikle ilişkisi. PAÜ Eğitim Fakültesi Dergisi 8(Özel Sayı), 1-8.
52. Ulutaş, İ. (1999). İlköğretim okullarına devam eden on yaş çocuklarının denetim odağı ve kaygı düzeylerinin incelenmesi. Yüksek Lisans Tezi. Ankara Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
53. Williams, S. (1987). A comparative study of black dropouts and high school graduates in an urban public school system. Education and Urban Society, 19(3), 311-319.
54. Yağcı, F. (1999). Genel liselerde okuyan öğrencilerin denetim odağı ve güdülenme düzeyleri ile öğrenci seçme sınavı başarıları arasındaki ilişkinin incelenmesi (Gaziantep örneği). Yüksek Lisans Tezi. Gaziantep Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Gaziantep.
55. Yağışan, N., Sünbül, A. M., & Yücalan, Ö. B (2007). Müzik bölümü öğrencilerinin benlik imgeleri ve denetim odaklarının incelenmesi. Erciyes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 22(1), 243-262.
56. Yeşilyaprak, B. (1988). Lise öğrencilerinin içsel ya da dışsal denetimli oluşlarını etkileyen etmenler. Doktora Tezi, Hacettepe Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
57. Yeşilyaprak, B. (1990). Gençlerde denetim odağı ve önkoşulları. V. Ulusal Psikoloji Kongresinde sunulan bildiri, Ege Üniversitesi, İzmir.
58. Yeşilyaprak, B. (2004). Denetim odağı. (Ed.: Y. Kuzgun) Eğitimde bireysel farklılıklar. Ankara. Nobel.
59. Zer, A. (2001). Kendini gerçekleştirme ve denetim odağı değişkenlerinin karşılaştırılması: Kocaeli örneği. Yüksek Lisans Tezi. Kocaeli Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Kocaeli.