Gayrimenkul Yatırım Ortaklığı (GYO)’nın Gelişimi: Türkiye’de Bir GYO Olarak Emlak Konut

Öz

Kırdan kente yaşanan göç, nüfus artışı, doğal afetler gibi unsurlar kentleşme sürecini belirlemektedir. Bu unsurlar, kentsel toprak üzerinde yapılaşma sürecini hızlandırmakta ve toprağı sermayenin çekim merkezleri haline getirmektedir. Kent içinde farklı gelir gruplarının ve yapıların olması, konut sunumunda çeşitlenmeyi ortaya çıkarmakta ve daha yaşanabilir mekânların oluşturulmasına zemin hazırlamaktadır. Bu çerçevede konut üretim sürecinde, inşaat sektörünün farklı aktörlerini de içine alan bir yöntem geliştirilmekte ve ülke ekonomisine katkısı için dünya genelinde gayrimenkul sektörüne yönelik finansman sistemleri oluşturulmaktadır. Gayrimenkul Yatırım Ortaklıkları (GYO)’nın kurulması da böyle bir gelişmenin ürünüdür. Buradaki amaç büyük çaplı konut projelerinin gerçekleştirilmesi için finansal kaynak yaratmaktır. Kaynak transferi sağlayan bu ortaklıkların kentsel gelişim ve dönüşüm sürecindeki ve ülke ekonomisinin gelişimindeki rolü büyüktür.
Bu çalışmada GYO’nun gelişimi ve mevcut durumu dünya ve Türkiye genelinde ortaya konmuş; konut üretimi açısından ülkemizde Toplu Konut İdaresi (TOKİ) iştiraki ile kurulan Emlak Konut GYO’nun işleyişi irdelenmiş; şirketin 2020 yılı faaliyet raporu verileri yardımıyla tamamlanan ve devam eden projeleri incelenmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Konut Üretimi
• Gayrimenkul Yatırım Ortaklığı
• TOKİ
• Emlak Konut GYO

Development of Real Estate Investment Trust (REITs): The Status of Emlak Konut as A REITs in TURKEY

Öz

Factors such as rural-to-urban migration, and natural disasters in the population report determined the urbanization process. These factors accelerate the process of building on the urban land and the land becomes the center of attraction of the capital. The presence of different income groups and structures within the city reveals the diversification in housing presentation and lays the foundation for the creation of more livable spaces. In the housing production process in the world, a financing system for the real estate sector is created to improve the functioning of the construction sector by a method that includes different actors and contributes to the country’s economy. Such developments provide the establishment of Real Estate Investment Trusts (REITs); as a result, financial resources are created for the realization of large-scale housing projects. The role of these partnerships, which provide resource transfer, in the process of urban development and transformation and the development of the country’s economy is important.
In this study is the development and current status of the REIT’s in the world and Turkey; the operation of Emlak Konut REITs, which was established with the participation of the Housing Development Administration (TOKI) in our country and has the highest market value in terms of housing production, has been scrutinized; with the help of the company’s 2020 annual report data, completed and ongoing projects were examined.   

Anahtar Kelimeler

• Housing Production
• Real Estate Investment Trusts
• TOKI
• Emlak Konut REITs

Kaynakça

1. Çıkılı, G. (2010). Türkiye’de Gayrimenkul Sektörü ve Gayrimenkul Yatırım Ortaklıkları (Yüksek Lisans Tezi). Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İzmir.
2. Çikot, Ö. (2011). Dünyada Gayrimenkul Yatırım Ortaklıkları, Sermaye Piyasasında Gündem. Türkiye Sermaye Piyasası Aracı Kuruluşları Birliği (Tspakb), 109, 23-32.
3. Dusukı, A., W. (2008). Practice And Prospect Of Islamic Real Estate Investment Trusts (I-Reıts) İn Malaysian Islamic Capital Market. Journal Of Islamic Economics, Banking And Finance, 6(2), 25. 40.
4. Emlak Konut GYO (2018). Gayrimenkul ve Konut Sektörüne Bakış, (Yazarlar: Bahadır Dalkılıç ve Mustafa Aşkın), http://www.emlakkonut.com.tr/_assets/upload/ımages/file/yatirimci/sektorraporu/ekgyo-sektor-raporu-aralik-2018.pdf, (02.07.2020).
5. Emlak Konut GYO (2019). 2019 Faaliyet Raporu. http://www.emlakkonut.com.tr/_assets/upload/ımages/file/yatirimci/faaliyetraporlari/tr/fr2019trv4.pdf, (20.06.2020).
6. Emlak Konut GYO (2020). 2020 Faaliyet Raporu. https://www.emlakkonut.com.tr/_assets/upload/ımages/file/yatirimci/faaliyetraporlari/tr/fr2020tryay%c4%b1n05032021.pdf, (02.02.2021). Epra (European Public Real Estate Association). Epra Global Reıt Survey-2019, https://prodapp.epra.com/media/epra_global_reıt_survey_2019_v8_1567517134733.0_interactive_fınal.pdf, (22.06.2020).
7. Erol, T. ve Ozuturk, D., D. (2011). An Alternative Model Of Infrastructure Financing Based On Capital Markets: Infrastructure Reıts (Infrareıts) in Turkey. Journal Of Economic Cooperation And Development, 32(3), 65-88.
8. Ey Global Real Estate, (2017). Global Reıt Markets, Ey Building A Better Working World. https://www.ey.com/publication/vwluassets/ey-global-reit-markets/$fıle/ey-global-reit-markets.pdf (19.06.2020).

9. Gayrimenkul Yatırım Ortaklıklarına İlişkin Esaslar Tebliği (Iıı-48.1). T.C. Resmi Gazete, 28660, 28 Mayıs 2013.
10. GYODER (2014). 2014 Yılı Üç Çeyrek Verileri ile Gayrimenkul Sektörü. İstanbul: Gayrimenkul ve Gayrimenkul Yatırım Ortaklığı Derneği İktisadi İşletmesi, https://www.gyoder.org.tr/uploads/yay%c4%b1nlar/arastirma_raporlari/ar9.pdf (02.07.2020).
11. GYODER (2020). Gyoder Gösterge, Türkiye Gayrimenkul Sektörü 2020 1.Çeyrek Raporu, 20, https://www.gyoder.org.tr/uploads/yayinlar/gosterge-ceyrek1-2020-web.pdf, (20.06.2020).
12. Kandır, Serkan Y. ve Özhan, Ecem, (2018). Gayrimenkul Yatırım Ortaklığı Pay Getirilerini Etkileyen Faktörlerin Araştırılmas. BDDK Bankacılık ve Finansal Piyasalar, 12(2), 31-45.
13. Mazurczak, A. (2011). Development Of Real Estate Investment Trust (Reıt) Regimes in Europe, Journal Of International Studies, 4(1), 115-123.
14. Ozturk, T., E. ve Fıtoz, D., D. (2009). An Alternative Model Of Infrastructure Financing Based On Capital Markets : Infrastructure Reıts (Infrareıts) in Turkey. Journal Of Economic Cooperation And Development, 32(3), 65-88.
15. Pınar, C. (2019). Devletin Konut Sektörüne Müdahalesinin Emlak Konut Gayrimenkul Yatırım Ortaklığı Üzerinden İncelenmesi (Yüksek Lisans Tezi). Yıldız Teknik Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, İstanbul. SPK, (2007). Gayrimenkul Yatırım Ortaklıkları, Spk Yatırımcı Bilgilendirme Kitapçıkları-5, Ankara: Sermaye Piyasası Kurulu.
16. Tekşen A. ve Zeynep Y. (2019). Gayrimenkul Yatırım Ortaklıklarının İslam İktisadı Açısından İncelenmesi (Yüksek Lisans Tezi). İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
17. http://www.nuvecapital.com.tr/files/gyo%20vs.%20gyf%20bulten.pdf, (17.06.2020).
18. https://www.spk.gov.tr/sayfa/altsayfa/1212, (17.06.2020).
19. https://www.milliyetemlak.com/dergi/gayrimenkul-yatirim-ortakligi-nedir/, (18.06.2020).
20. https://www.spk.gov.tr/sayfa/altsayfa/409, (18.06.2020).
21. http://www.tskbgyo.com.tr/yatirimci-iliskileri/detay.aspx?sectionıd=mh32b%2fhjk38hjkuolnxgeg%3d%3d&contentıd=mh32b%2fhjk38hjkuolnxgeg%3d%3d, (18.06.2020).
22. http://www.emlakkonut.com.tr/tr-tr/hakkimizda, (20.06.2020).
23. https://www.emlakkonut.com.tr/tr-tr/projeler#tamamlananprojeler, (12.10.2020).
24. http://www.emlakkonut.com.tr/tr-tr/projeler#devamedenprojeler, (02.03.2021).