Kardiyopulmoner Bypass Esnasında Antikoagülan Kullanımı Mikrotrombüs Oluşumunu Tam Olarak Engelliyor mu?
Öz
Amaç: Bu çalışmada, kardiyopulmoner bypass esnasında heparin kullanımının mikrotrombüs oluşumunu tam olarak engelleyip engellemediği incelenmiştir.
Materyal ve Metod: Açık kalp cerrahisi yapılan 42 hastada anestezi indüksiyonu öncesi, kardiyopulmoner bypass (KPB) başladıktan yarım saat sonra, sternum kapatıldıktan sonra ve postoperatif 1. günde faktör II, V, VII, X, antitrombin-III, protein C, protein S, fibrinojen, d-dimer, PT, aPTT ve hemogram için kan örnekleri alınarak koagulasyon sistemi değerlendirildi. Ayrıca karaciğer ve böbrek fonksiyonları ile nörokognitif fonksiyonlar değerlendirildi.
Bulgular: FII, FV, FVII, FX, AT III ve protein C değerleri KPB esnasında preoperatif değerine göre anlamlı olarak düşmekte, daha sonra yavaş yavaş yükselmekteydi. Protein S değeri ise KPB esnasında anlamlı olarak yükselmekte ve sonra preoperetif değerlerine inmekteydi. Fibrinojen seviyeleri dalgalı olarak seyrederken D dimer, PT ve aPTT değerleri KPB esnasında yükselmekteydi. Hemoglobin, hematokrit ve trombosit değerleri de KPB esnasında düşmekte, sonra yavaş yavaş yükselmekteydi. Hastalarda belirgin bir böbrek veya karaciğer fonksiyon bozukluğu ve nörokognitif fonksiyonlarda bozukluk saptanmadı.
Sonuç: KPB esnasında koagulasyon faktörlerinin azalmakta ve ardından yükselmesinin hemodilüsyona bağlı olabileceği düşünülebilir. Ancak D dimer seviyelerindeki artış, KPB esnasında bir trombüs oluşumu meydana geldiğini göstermektedir. Ancak bu trombüs oluşumu klinik olarak anlamlı değildir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- 1. Tanaka K, Takao M, Yada I, Yuasa H, Kusagawa M, Deguchi K. Alterations in coagulation and fibrinolysis associated with cardiopulmonary bypass during open heart surgery. J Cardiothorac Anesth. 1989; 3: 181-8.
- 2. Dietrich W. Reducing thrombin formation during cardiopulmonary bypass: is there a benefit of the additional anticoagulant action of aprotinin? J Cardiovasc Pharmacol. 1996; 27 Suppl 1: S50-7
- 3. Videm V, Svennevig JL, Fosse E, Semb G, Osterud A, Mollnes TE. Reduced complement activation with heparin-coated oxygenator and tubings in coronary bypass operations. J Thorac Cardiovasc Surg 1992; 103: 806-13.
- 4. Bevilacqua MP, Pober JS, Majeau GR, Fiers W, Cotran RS, Gimbrone MA. Recombinant tumor necrosis factor induces procoagulant activity in cultured human vascular endothelium: characterization and comparison with the action of interleukin 1. Proc Natl Acad Sci 1986; 83: 4533-7.
- 5. Harker LA, Malpass TW, Branson HE, Hessel EA, Slichter SJ. Mechanism of abnormal bleeding in patients undergoing cardiopulmonary bypass: Acquired transient platelet dysfunction associated with selective alpha granule release. Blood 1980; 56: 824-34.6. Phillis JW. Adenosine in the control of the cerebral circulation. Cerebrovasc Brain Metab Rev, 1989;1: 26-54.
- 7. Somson S, Shore-Lesserson L. Platelet functeon and cardiopulmonary bypass. Semin Cardiothorac Vasc Anesth 2001; 5: 273-81.
- 8. Hashimoto K, Yamagishi M, Sasaki T, Nakano M, Kurosawa H. Heparin and antithrombin III levels during cardiopulmonary bypass: correlation with subclinical plasma coagulation. Ann Thorac Surg., 1994; 58: 799-804
- 9. Woodman RC, Harker LA. Bleeding complications associated with cardiopulmonary bypass. Blood 1990; 76: 1680-97.
- 10. Matsuo T, Kobayashi H, Kario K, Suzuki S. Fibrin D dimer in thrombogenic disorders. Semin Thromb Hemos 2000; 26: 101-7.