The Search for Identity in Transitory Spaces: An Analysis on the Novel İstanbullular

Yıl 2025, Sayı: 25, 19 - 34, 10.06.2025

Esra Mete Bakır

https://doi.org/10.46250/kulturder.1629454

https://izlik.org/JA77CY68CW

Öz

When people communicate with each other, they keep a certain social distance. This distance is greater in closed societies. However, this distance is not caused by prejudices, labels or hostility. It can occur as a result of the intersection of living spaces between groups with structurally strong social networks, even without these. Buket Uzuner constructed her novel İstanbullular at the airport, which is one of the most transitive points of these distances, with 15 characters who define themselves as Istanbulites, different from each other in terms of cultural, ethnic, religious, socio-economic and political aspects, reflecting the cultural richness of Turkey and Istanbul. The cosmopolitan structure of Istanbul is conveyed through the world of the characters in the novel. These people are actually the common heirs of the culture that Istanbul harbours. In the novel, the concepts of homeland, Istanbulness and identity are intensely questioned by the characters. In this study, on the basis of the relationship between identity and space in the novel Istanbulites, the effect of Istanbul's multicultural structure and historical accumulation on the identity perceptions of individuals is discussed, and how identities are constructed and transformed at the individual and collective level through the characters of the novel is discussed.

Anahtar Kelimeler

Istanbullular , Buket Uzuner , identity , space , culture

Geçişken Mekânlarda Kimlik Arayışı: İstanbullular Romanı Üzerine Bir İnceleme

https://izlik.org/JA77CY68CW

Öz

İnsanlar birbirleriyle iletişime geçerken aralarına belli bir sosyal mesafe koyarlar, bu durum özellikle kendi içine kapalı toplumlarda daha belirgindir. Ancak bu uzaklık, önyargılar, etiketler veya düşmanlıktan kaynaklanmaz. Toplumsal etkileşim, yapısal olarak sosyal ağları güçlü gruplar arasında, bu unsurlar olmadan da yaşama alanlarının kesişmesi sonucu ortaya çıkabilir. Buket Uzuner, İstanbullular romanında, bu etkileşimin en yoğun yaşandığı mekânlardan biri olan havalimanını kullanarak, Türkiye’nin ve İstanbul’un kültürel zenginliğini yansıtan, farklı etnik, dini, sosyoekonomik ve siyasi geçmişlere sahip, kendini İstanbullu olarak tanımlayan 15 karakterin yollarını kesiştirmiştir. İstanbul'un kozmopolit yapısı, romandaki karakterlerin dünyası aracılığıyla aktarılmıştır. Bu insanlar aslında İstanbul’un barındırdığı kültürün ortak mirasçılarıdır. Romanda vatan, İstanbulluluk ve kimlik kavramları kişiler tarafından yoğun olarak sorgulanmaktadır. Çalışmada, İstanbullular romanında kimlik ve mekân ilişkisi temelinde İstanbul’un çokkültürlü yapısının ve tarihsel birikiminin bireylerin kimlik algıları üzerindeki etkisi ele alınarak, roman karakterleri üzerinden kimliklerin bireysel ve kolektif düzeyde nasıl inşa edildiği ve dönüştüğü tartışılmaktadır.

Anahtar Kelimeler

İstanbullular , Buket Uzuner , kimlik , mekân , kültür

Kaynakça

• Bauman Zygmunt (2019). Akışkan Modernite. Çev. Sinan Okan Çavuş. Can Yayınları.
• Bauman, Zygmunt (2006). Sosyolojik Düşünmek. Çev. Abdullah Yılmaz. Ayrıntı Yayınları.
• Bauman, Zygmunt (2018). Parçalanmış Hayat Postmodern Ahlak Denemeleri. Çev. İsmail Türkmen. Ayrıntı Yayınları.
• Bauman, Zygmunt (2021). Akışkan Modern Dünyadan 44 Mektup. Çev. Pelin Siral. Habitus Kitap.
• Bayart, Jean-François (1999). Kimlik Yanılsaması. Çev. Mehmet Moralı. Metis Yayınları.
• Buckingham, David (2008). “Introducing Identity”. Youth, Identity and Digital Media. Ed. David Buckingham. The MIT Press, 1–24.
• Chambers, Iain (2005). Göç, Kültür, Kimlik. Çev. İsmail Türkmen & Mehmet Beşikçi. Ayrıntı Yayınları.
• Erder, Sema (1999). “Göç, Yerleşme ve ‘Çok’ Kültürel Tanışma”. Birikim Dergisi, 123: 68-75.
• Erhan, Selahattin (1997). “Göç ve Kimlik”. İç, II. Ulusal Sosyoloji Kongresi: Toplum ve Göç. Başbakanlık Devlet İstatistik Enstitüsü, 231-242.
• Güvenç, Bozkurt (1993). Türk Kimliği. Kültür Bakanlığı Yayınları.
• Karaduman, Sibel (2010). “Modernizmden Postmodernizme Kimliğin Yapısal Dönüşümü”. Journal of Yasar University, 17(5): 2886‐2899.
• Lefebvre, Henri (2013). Kentsel Devrim. Çev. Selim Sezer. Sel Yayıncılık.
• Monkachi, Nejma (2003). “Sınırdaki İki Örnekten Hareketle Göçler Sosyolojisini Yeniden Düşünmek”. Toplumbilim Dergisi: Göç Özel Sayısı, 17: 57-72.
• Toptaş, Leyla T. (2008). Buket Uzuner’in Hikâye ve Romanlarında Kişiler. Yüksek Lisans Tezi. Cumhuriyet Üniversitesi.
• Ural, Şafak (2020). “Dil ve Sistem Açısından Aidiyet ve Kültür”. Felsefe Dünyası, 72: 38-57.
• Uzuner, Buket (2007). İstanbullular. Everest Yayınları.
• Weeks, Jeffrey (1998). “Farklılığın Değeri”. Çev. İrem Sağlamer. Kimlik: Topluluk/Kimlik/Farklılık. Der. J. Rutherford. Sarmal Yayınları.