أثر الهجرة في الرواية العربية والتركية على حركة الترجمة الأدبية، "دراسة تحليلية"

Arap ve Türk edebiyatları arasındaki kültürel etkileşim, farklı kültürlerin edebiyatına ve karşılaştırmalı çalışmalara olan ilgiyi artırmış, dolayısıyla iki dil arasında çeviri talebini yükseltmiştir. Göç, çevrilen bu edebi eserlerin niceliği ve niteliği üzerinde etkili olabilir. Bu araştırma sorunu, 2012-2022 yılları arasında göçün Arapça ve Türkçe arasındaki edebi çeviri hareketine etkisinin bilinmemesinden kaynaklanmaktadır. Buna göre, bu araştırmanın önemi, bu etkinin izlenmesinde ve gelişiminin, Arap ve Türk toplumlarının kültürlerini aktarmadaki rolünü göstermekte yatmaktadır. Aynı zamanda, özellikle Türkiye'ye yapılan büyük göç sonrası çevrilen bazı edebi eserlerin analiz edilmesi yoluyla çeviri sırasında odaklanılan temel konuları belirlemeyi amaçlamaktadır. Araştırma, 2012-2022 yılları arasında Arapça ve Türkçe arasındaki edebi çeviri hareketi üzerindeki göçün etkisini, bazı çevrilmiş eserleri analiz ederek değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Araştırma örneklemi, kültürel yönleri ve çevrilen eserlerde vurgulanan ana temaları özellikle Türkiye'ye göç sonrası incelemek amacıyla, biri Arapça'ya, diğeri Türkçe'ye çevrilmiş iki romandan oluşmaktadır. Araştırmacılar, bu etkinin anlaşılmasında global çok kültürlülük teorisine dayanacak ve Homi Bhabha, Avtar Brah, Kwame Appiah gibi akademisyenlerden yararlanacaktır. Diğer bir deyişle, seçilen eserler sadece yazı tarzı ve ele alınan konulara odaklanan bir edebi perspektiften analiz edilmeyecek, aynı zamanda bu eserlerin yazılması ve sonra çevrilmesinin sosyal, politik ve tarihi bağlamına da vurgu yapılacaktır. Arapça ve Türkçe dillerinin seçimi, coğrafi bölgeye ve Arap göçünün bu bölgeye hareketine dayanmakta olup, Arap ve Türk toplumları arasındaki yüzyılları kapsayan önemli kültürel yakınlık ve uzun süreli bağlara dayanmaktadır. Bu araştırma, göçün her iki dildeki çeviri üzerindeki etkisini iki çevrilmiş edebi eser aracılığıyla analiz etmek için nitel bir yöntem benimsemektedir. Araştırmacılar, çalışmanın en önemli sonucunun göçün Arapça ve Türkçe arasındaki edebi çeviri hareketinin gelişimine ne ölçüde katkıda bulunduğunu vurgulamak olduğuna inanmaktadır.

أدَّى التفاعل الثقافي بين الأدبين في العالم العربي والتّركيّ إلى زيادة الاهتمام بالأدب والثقافة الأدبية للأمم المختلفة والدراسات المقارنة، وبالتالي زيادة الطلب على الترجمة الأدبية بين اللغتين، وقد يكون للهجرة أثر في تلك الأعمال الأدبية المترجمة من حيث الكمّ والكيف. تكمن مشكلة البحث في عدم معرفة أثر الهجرة على حركة الترجمة الأدبية بين اللغتين العربية والتركية بين عامي 2012 و2022، وبناء عليه كانت أهمية البحث في رصد هذا الأثر وتطوره لبيان أثر الهجرة في نقل ثقافة المجتمعين العربي والتركي، وأهمَّ الموضوعات التي تم التركيز عليها أثناء الترجمة وخاصة بعد الهجرة الكبيرة إلى تركيا من خلال تحليل بعض الأعمال الأدبية المترجمة. هَدَفَ البحث إلى معرفة مدى أثر الهجرة في حركة التَّرجمة الأدبية بين العربية والتركية بين عامي 2012-2022 من خلال تحليل روايتين مترجمتين من كلتا اللغتين. أمَّا عَيِّنةُ البحث فكانت عملين روائيين مترجَمين؛ أحدهما إلى اللغة العربيَّة، والثَّاني إلى اللُّغة التُّركيَّة للوقوف على الجانب الثَّقافي، وأهمِّ الموضوعات التي تمَّ التركيز عليها في الأعمال المترجمة، وخاصة بعد الهجرة إلى تركيا. وسيستند الباحثان من أجل معرفة ذلك الأثر على نظرية التعددية الثقافية العالمية التي من أهم أعلامها باحثون مثل "هومي بابا"، "أفتار براه"، "كوامي أبياه" وآخرين. وبعبارة أخرى لن يتم تحليل العملين المختارين من منظور أدبي بحت ينظر فقط إلى أسلوب الكتابة والموضوعات المطروقة، ولكن أيضًا بالتركيز على السياق الاجتماعي، والسياسي والتاريخي للكتابة ثم ترجمة هذين العملين. وقد اختيرت اللُّغتان العربية والتركية بناء على المنطقة الجغرافية وحركة الهجرة العربية إليها، ووجود تقارب كبير وارتباط ثقافي طويل الأمد يمتد إلى قرون بين المجتمعين العربي والتركي. يستند البحث على المنهج النوعي من أجل تحليل أثر الهجرة على الترجمة في كلتا اللغتين من خلال عملين أدبيين مترجمين، ويفترض الباحثان أنَّ أهمَّ نتيجة للبحث هي إبراز مدى مساهمة الهجرة في تطوير حركة الترجمة الأدبية بين اللغتين العربية والتركيَّة من خلال التحليل.

The cultural interaction between Arabic and Turkish literatures has led to an increased interest in the literary culture of different societies and comparative studies, subsequently boosting the demand for literary translation between the two languages. Migration may influence the quantity and quality of these translated literary works. This research problem stems from the lack of understanding regarding the impact of migration on the literary translation movement between Arabic and Turkish from 2012 to 2022. Accordingly, the significance of this research lies in monitoring this impact and its evolution to illustrate the role of migration in transmitting the cultures of Arab and Turkish societies. It also aims to identify the key themes focused on during translation, especially following the significant migration to Turkey by analyzing some translated literary works. The study aims to assess the extent of migration’s impact on the literary translation movement between Arabic and Turkish from 2012-2022 by analyzing some translated works. The research sample consists of two translated novels: one into Arabic and the other into Turkish, to examine the cultural aspects and key themes emphasized in these translated works, especially following migration to Turkey. The researchers will rely on the theory of global multiculturalism to understand this impact, drawing on scholars such as Homi Bhabha, Avtar Brah, Kwame Appiah, and others. In other words, the selected works will not be analyzed solely from a literary perspective that focuses only on writing style and themes but also by emphasizing the social, political, and historical context of writing and then translating these works. The choice of Arabic and Turkish languages is based on the geographic region and Arab migration to it, as well as the significant cultural proximity and long-standing ties between Arab and Turkish societies that span centuries. This research adopts a qualitative methodology to analyze the impact of migration on translation in both languages through two translated literary works. The researchers hypothesize that the most important result of the study will highlight the extent to which migration has contributed to the development of the literary translation movement between Arabic and Turkish.