OTANTİK LİDERLİK ALGISININ SESSİZ İSTİFA DAVRANIŞI ÜZERİNDEKİ ETKİSİ: BİR KAMU KURUMU ÖRNEĞİ

Yıl 2026, Cilt: 16 Sayı: 1, 132 - 154, 31.01.2026

Muhammet Oktan , Alper Gürer

Öz

Otantik liderlik; liderin kendi değerlerini ve kimliğini içselleştirerek şeffaf ilişkiler kurması, güven ve etik duruş sergilemesiyle öne çıkan bir liderlik yaklaşımı olarak dikkat çekmektedir. Otantik liderlerin sergilediği pozitif tutum ve davranışların çalışanların davranışları üzerinde olumlu etkiler yarattığı ve örgütsel vatandaşlık davranışlarını teşvik ettiği bilinmektedir. Buna karşılık, günümüz çalışma hayatında giderek yaygınlaşan “sessiz istifa” olgusu, çalışanların görev tanımlarının ötesinde sorumluluk üstlenmekten kaçınmaları, örgütsel hedefler yerine bireysel refahlarını öncelemeleri ve işlerine yönelik bağlılıklarını bilinçli olarak azaltmaları şeklinde ortaya çıkmaktadır. Pandemi sonrası dönemde artan sessiz istifa eğilimlerinin toksik liderlik tarzlarına karşı bir direnç stratejisi olarak geliştiği gözlemlenmiştir. Bu çalışma, çalışanlardaki otantik liderlik algısının sessiz istifa davranışı üzerindeki potansiyel etkisini tespit etmeyi amaçlamaktadır. Araştırma evrenini bir kamu kurumunun merkez teşkilatındaki çalışanlar oluşturmaktadır. Verilerin toplanmasında anket tekniği kullanılmış olup eksiksiz doldurulan 262 anket verisi Microsoft Excel ve IBM SPSS programlarıyla istatistiksel analizlere tabi tutulmuştur. Araştırma bulgularına göre otantik liderlik, sessiz istifa alt boyutlarından olan gönüllü çabadan kaçınma, değersiz hissetme ve aidiyetsizlik düzeylerini negatif yönde etkilemektedir. Bu bağlamda, bir kamu kurumunda gerçekleştirilen bu araştırma ile otantik liderlik algısının sessiz istifa üzerindeki etkisi ortaya konulmaya çalışılmış ve böylece hem literatüre hem de uygulamaya yönelik katkı sağlanması amaçlanmıştır.

Anahtar Kelimeler

Liderlik , pozitif liderlik , otantik liderlik , sessiz istifa

The Effect Of Authentic Leadership Perception On Silent Resignation Behavior: A Public Institution Example

Öz

Authentic leadership stands out as a leadership approach characterized by the leader internalizing their own values and identity, establishing transparent relationships, and demonstrating trust and ethical conduct. It is known that the positive attitudes and behaviors exhibited by authentic leaders have a positive impact on employee behavior and encourage organizational citizenship behaviors. In contrast, the increasingly common phenomenon of "silent resignation" in today's working life manifests as employees avoiding taking on responsibilities beyond their job descriptions, prioritizing their individual well-being over organizational goals, and consciously reducing their commitment to their jobs. The increasing trend of silent resignation in the post-pandemic period has been observed to develop as a resistance strategy against toxic leadership styles. This study aims to determine the potential impact of employees' perception of authentic leadership on silent resignation behavior. The research population consists of employees in the central organization of a public institution. A survey technique was used to collect data, and 262 completed survey data were subjected to statistical analysis using Microsoft Excel and IBM SPSS programs. According to the research findings, authentic leadership negatively affects the levels of avoidance of voluntary effort, feelings of worthlessness, and lack of belonging, which are sub-dimensions of silent resignation. In this context, this research conducted in a public institution aimed to reveal the effect of the perception of authentic leadership on silent resignation, thus contributing to both the literature and practical application.

Anahtar Kelimeler

Leadership , positive leadership , authentic leadership , quiet resignation

Kaynakça

• Anderson, C. A. ve Pearson, M. L. (2019). Aggression in the workplace: Causes, consequences, and interventions. Journal Of Organizational Behavior, 40(5), 623-642.
• Avcı, N. (2023). Örgütsel sinizm, örgütsel sessizlik, işte sözde var olma ve sessiz istifa arasındaki ilişkiler: İstanbul Maltepe Belediyesi örneği. Süleyman Demirel Üniversitesi Vizyoner Dergisi, 14(39), 968-989.
• Avolio, B. J. ve Gardner, W. L. (2005). Authentic leadership development: Getting to the root of positive forms of leadership. The Leadership Quarterly, 16(3), 315- 338.
• Avolio, B. J., Bass, B. M., ve Zhu, F. W. W. (2004). Multifactor leadership questionnaire: Manual and sampler set. Redwood City, CA: Mind Garden.
• Aydın, E. ve Azizoğlu, Ö. (2022). Mevcut bir kavram için yeni bir terim: Sessizce bırakma- bir benlik -kararlılık perspektifi. V.Uluslararası Sosyal Bilimlerde Kritik Tartışmalar Kongresi.
• Bansal V. (2023). Is quiet quitting a good idea? https://www.techtello.com/quiet-quitting/ Erişim Tarihi: 25.04.2025.
• Bass, B. M. (1985). Leadership and performance beyond expectations. New York: The Free Press.
• Calvery, M. (2022). Medscape Business of Medicine © 2022 WebMD, LLC. https://www.medscape.com/viewarticle/980682 (Erişim tarihi: 25.04.2025).
• Cameron, K. S. (2012). Positive leadership: Strategies for extraordinary performance. San Francisco: BerettKoehler Publishers.
• Cameron, K. S. (2015). Pozitif liderlik uygulamaları: Olağanüstü sonuçlar yaratan alıştırmalar ve yöntemler. (T. Çekinirer, Çev.) İstanbul: Arıtan Yayınevi.
• Cameron, K. S., Dutton, J. E. and Quinn, R. E. (2003). Organizational virtuousness and performance. Positive Organizational Scholarship: Foundations of a New Discipline. San Francisco: Berrett-Koehler.
• Coşkun, R., Altunışık, R. ve Yıldırım, E. (2019). Sosyal bilimlerde araştırma yöntemleri: SPSS uygulamaları (10. Baskı). Sakarya: Sakarya Yayıncılık.
• Çalışkan, K. (2023). Sessiz istifa: Sonun başlangıcı mı yeniden diriliş mi? Journal of Organizational Behavior Review, 5(2), 190-204.
• Çekin, S. (2022). İş yerinde değersizlik hissi, sessiz istifaya yol açabiliyor. https://www.ekonomiankara.com/is-yerinde-degersizlik-hissi-sessiz-istifaya-yol-acabiliyor/3616/ Erişim Tarihi: 12.05.2025.
• Çiçek, M. (2011). Liderlikte farklı bir Yaklaşım: Otantik liderlik tarzı ve transformasyonel liderlik biçimi ile karşılaştırılması. Bartın Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 2(3), 59-71.
• Çimen, A. İ. ve Yılmaz, T. (2023). Sessiz istifa ne kadar sessiz. Sakarya Üniversitesi İşletme Enstitüsü Dergisi, 5(1), 27-33.
• Dolgun, U. (2012). İnsan kaynakları yönetimi. Bursa: Ekin Yayınevi.
• Duran, C., Deniz, A., Boz, D. ve Karayaman, S. (2023). Sessiz istifa. İstanbul: Eğitim Yayınevi.
• Ellis, L. ve Yang, A. (2022). If your co-workers are ‘quiet quitting,’ here’s what that means. https://www.wsj.com/articles/if-your-gen-z-co-workers-are-quiet-quitting-heres-what-that-means-11660260608 Erişim Tarihi: 19.05.2025.
• Gardner, WL, Avolio, BJ, Luthans, F., May, DR ve Walumbwa, F. (2005). Gerçek beni görebiliyor musun? Özgün lider ve takipçi gelişiminin kendi kendine dayalı bir modeli. Liderlik Üç Aylık Dergisi, 16 (3), 343–372.
• George, W. (2003). Authentic leadership: Rediscovering the secrets to creating lasting value. San Francisco: Jossey-Bass.
• Ghafoor, A., Qureshi, T. M., Khan, M. A., ve Hijazi, T. (2011). Transformational leadership, employee engagement and performance: Mediating effect of psychological ownership. African Journal Of Business Management, 5(17), 7391-7403.
• Greenberg, J. (1990). Organizational justice: Yesterday, today, and tomorrow. Journal of Management, 16(2), 399-432.
• Guadagnoli, E. ve Velicer, W. F. (1988) Relation of sample size to the stability of component patterns. Psychological Bulletin, 103(2), 265-275.
• Gül, H. ve Alacalar, A. (2014). Otantik liderlik ile izleyicilerin duygusal bağlılıkları ve performansları arasındaki ilişkiler üzerine bir araştırma. Akademik Sosyal Araştırmalar Dergisi, 2(5), 540-550.
• Güler, M. (2023). Çalışma kültüründe yeni bir kavram: Sessiz istifa. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 247-261.
• Gürel, P. A. (2013). İşletmelerde küresel rekabet avantajına yönelik yeni liderlik tipi: Dönüştürücü liderlik. Beykent Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 6(1), 1-27.
• Gürer, A., Solmaztürk, A. B., ve Gökçe, F. (2024). Sessiz istifa: Literatür incelemesi. Toplum ve Kültür Araştırmaları Dergisi (13), 1-41.
• Hair, J.F., Black, W.C., Babin, B.J., ve Anderson, R.E. (2010). Multivariate data analysis. Seventh Edition. Prentice Hall, Upper Saddle River, New Jersey.
• Hassan A, Ahmed, F. (2011). Authentic leadership, trust and work engagement. World Academy of Science, Engineering and Technology (80), 750-756.
• Herzberg, F. (1966). Work and the nature of man. Cleveland, OH: World Pub. Co.
• Ilies, R., Morgeson, F.P. ve Nahrgang, J. D. (2005). Authentic leadership and eudaemonic wellbeing: Understanding leader – follower outcomes. The Leadership Quarterly, 16(3), 373-394.
• Karaimam, S. (2024). Liderlik tarzlarının çalışanların sessiz istifa eğilimleri üzerindeki etkisi. Yüksek Lisans Tezi. Erciyes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü İşletme Ana Bilim Dalı, Kayseri.
• Keser, S. ve Kocabaş, İ. (2014), İlköğretim okulu yöneticilerinin otantik liderlik ve psikolojik sermaye özelliklerinin karşılaştırılması. Kuram ve Uygulamada Eğitim Yönetimi Dergisi, 20(1), 1-22.
• Kıcır, G. ve Paşaoğlu, D. (2014). Otantik liderliğin akademik platformda lider boyutu açısından incelenmesi. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 15(1), 1-24.
• Kılıç, B. (2024). Öğretmenlerde sessiz istifa (Muğla ili örneği). Yüksek Lisans Tezi. Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Muğla.
• Kobak, Ö. (2023). Sessiz istifa kavramına ilişkin bir model önerisi. Yüksek Lisans Tezi. Yıldız Teknik Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü İşletme Ana Bilim Dalı, İstanbul.
• Konz G. N. P. ve Ryan F.X. (1999). Maintaining an organizational spirituality: No easy task. Journal of Organizational Change Management, 12(3), 200- 210.
• Korkmaz, O. (2017). Otantik liderlik ve örgütsel güven. The journal of academic social science studies, (58), 437-454.
• Lawler, J. ve Ashman, I. (2012) Theorizing Leadership Authenticity: A Sartrean Perspective, Leadership, 8(4), 327-344.
• Lis, A. (2015). The manifestations of positive leadership strategies in the doctrinal assumptions of the U.S. army leadership concept. Journal of Corporate Responsibility and Leadership, 2(1), 51-76.
• Luthans, F. ve Avolio, BJ. (2003). Authentic leadership: A positive developmental approach. In: K.S. Cameron, J.E. Dutton, R.E. Quinn RE. (Ed.), Positive Organizational Scholarship. Barrett- Koehler, San Francisco. 241–261.
• Luthans, F., Youssef, C.M. ve Avolio, B. (2007). Positive psychological capital: Measurement and Relationship with Performance and Satisfaction. Leadership Institute Faculty Publications.
• Memiş, Ç.A., Aydın, G.K., Kabasakal, H. ve Saraçer, B.E. (2009). Türkiye’de otantik liderlik üzerine bir keşif çalışması. 17. Eskişehir: Ulusal Yönetim ve Organizasyon Kongresi Bildiriler Kitabı.
• Merdan, E. (2022). Kriz yönetimi ve otantik liderlik. Düzgün, A. (Ed.), Kriz yönetimi ve liderlik (109-119), Ankara: Nobel Akademik Yayıncılık.
• Mrak, M. K. ve Kvasic, S. G. (2021). The mediating role of hotel employees’ job satİs- factıon and performance in the relationship between authentic leadership and or- ganizatıonal performance. Journal of Contemporary Management Issues, 26(1), 97-109.
• Okçu, V. ve Anık, S. (2017). Okul yöneticilerinin otantik liderlik davranışlarını ile öğretmenlerin motivasyon ve mobbing yaşama düzeyleri arasındaki ilişkilerin incelenmesi. Anadolu Eğitim Liderliği ve Öğretim Dergisi, 5(2), 63- 85.
• Özcan, E. (2023). Sağlıkta sessiz istifa eğiliminin nedenleri ve çözüm yolları. Yüksek Lisans Tezi. Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Sivas.
• Özdemir, H. Ö. (2017). Yöneticilerin otantik liderlik tarzlarının çalışanların sanal kaytarma ve sinizm davranışları üzerine etkileri. Doktora Tezi. Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi, Nevşehir.
• Özdemir, H. Ö. (2018). Otantik liderlik, örgütsel sinizm ve sanal kaytarma ilişkileri. Ankara: Savaş Yayınevi.
• Özdemir, Y. A., Şahin Tekin, T. ve Esin, A. (2015). Çözümlü örneklerle örnekleme yöntemlerine giriş (1.Baskı). Ankara: Seçkin Kitabevi.
• Özkan, Z. (2003): Bilgeliğe yöneliş kişisel gelişim dinamikleri (4. Basım). İstanbul: Hayat Yayıncılık.
• Pelc, C. (2022). Can overwork kill you? Medical News Today: https://www.medicalnewstoday.com/articles/can-overwork-kill-you Erişim Tarihi: 12.04.2025.
• Peterson, S.J., Walumbwa, F.O., Avolio, B.J. ve Hannah, ST. (2012). The relationship between authentic leadership and follower job performance: The mediating role of follower positivity in extreme contexts. The Leadership Quarterly, 23(3), 502-516.
• Saygılı, Z. ve Avcı, N. (2023). Çalışanların görev odaklı ve insan odaklı liderlik tarzı algılarının adanmışlıktan sessiz istifaya değin farklılaşması üzerine bir inceleme. Anlambilim MTÜ Sosyal ve Beşerî Bilimler Dergisi, 3(1), 212-227.
• Schein, E. H. (2004). Örgütsel kültür ve liderlik (3. Baskı), Jossey-Bass, San Francisco.
• Sekman, M. (2016). Başarı bilgesi. İstanbul: Alfa Basım Yayım Dağıtım.
• Sipahi, B., Yurtkoru, S. ve Çinko, B. (2010). Sosyal Bilimlerde SPSS’le Veri Analizi. İstanbul: Beta Yayınları.
• Şahin, K. ve Erigüç, G. (2020). İşyeri arkadaşlığı, mesleki tatmin, iş stresi ilişkisi: Bir alan araştırması. Uluslararası Yönetim ve Sosyal Araştırmalar Dergisi, 9(17), 278-291.
• Şimşek Kuloğlu ve Koşar, M. Ş. D. (2022). The views of teachers on authentic leadership behaviors of school principals. E- Kafkas Eğitim Araştırmaları Dergisi, 862-885.
• Taboroši, S., Maljugić, B., Lajić, Z., Rajković, J. ve Mitić, S. (2023). Employee turnover during the great resıgnation. İçinde XIII International Symposium Engineering Management and Competitiveness Proceedings Book.
• Tatlı, M. (2023). Etik iklimin işe angaje olma ve sessiz istifa üzerindeki etkisinde politik becerilerin rolü: Kamu çalışanları örneği. Doktora Tezi. Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Nevşehir.
• Tong, G. C. (2022). Is "Quiet Quitting" a Good Idea? Here's What workplace experts say. CNBC: https://www.cnbc.com/2022/08/30/is-quiet-quitting-a-good-idea-heres-what-workplace-experts-say.html Erişim Tarihi: 25.04.2025.
• Türk Dil Kurumu (TDK) (2024). Türk Dil Kurumu Sözlükleri. Güncel Türkçe sözlük.
• Uzun, S. (2025). Vizyoner liderliğin sessiz istifa üzerine etkisi: Örnek bir uygulama. Yüksek Lisans Tezi. Bursa Teknik Üniversitesi Lisansüstü Eğitim Enstitüsü İşletme Ana Bilim Dalı, Bursa.
• Walumbwa, F. O., Avolio, B.J., Gardner, W. L., Wernsing, T. S., Peterson, S. J. (2008). Authentic leadership devolopment and validation of a theory-based measure. Journal of Management, 34(1), 89-126.
• Winska, J. (2013). Language of Internal Communication in Creating Pro-developmental POP Outcomes. M. J. Stankiewicz (Dü.) içinde, Positive Management: Managing the Key Areas of Positive Organisational Potential for Company Success (J. Wińska, and A. Lis, Çev., s. 203-227). Toruń: Dom Organizatora TNOiK.
• Yıldız, S. ve Özmenekşe, Y. O. (2022). Kaçınılmaz son: Sessiz istifa. Al Farabi Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi, 7(4), 14-24.
• Yılmaz, K. (2024). Örgütlerde sessiz istifa: Kavramsal bir çözümleme ve Türkiye’de yapılan araştırmaların değerlendirilmesi. Manas Sosyal Araştırmalar Dergisi, 13(4), 1395-1410.
• Youthall. (2022). Sessiz istifa sadece bir trend mi, gerçek bir vazgeçiş mi? Anket sonuçları, https://www.youthall.com/tr/company/ebooks/sessiz-istifa Erişim Tarihi: 05.05.2025.
• Yükselen, C. (2006). Pazarlama araştırmaları. Ankara: Detay Yayınları.
• Zeybek, T. (2024). Güçlendirici liderlik ile çalışanların sessiz istifa davranışları arasındaki ilişkide iş stresinin aracı rolü. Yüksek Lisans Tezi. İstanbul Beykent Üniversitesi Lisansüstü Eğitim Enstitüsü İşletme Ana Bilim Dalı, İstanbul.