ÖRGÜT PSİKOLOJİSİNDE İŞTEN AYRILMA EĞİLİMİNİN KAVRAMSAL DEĞERLEMESİ
Öz
Ekonomik sistem içerisinde sahip olunan kaynakların örgüt gelişimindeki önemi ve ağırlıkları her dönem değişiklik göstermiştir.
Günümüz örgütlerinin en önemli faktörü haline gelen insan kaynağının performansı örgütsel verimlilik için
hayati önem taşımaktadır. Örgütler çalışanlarının arzu, istek, beklenti, umut, dayanıklılık, iyimserlik ve özyeterlilik gibi
durumlarından hayat bulan güçlü kültürel yapılardır. Örgüt çalışanlarının eğilimleri ve davranışları örgütsel performans,
verimlilik, etkinlik ve başarı gibi kriterleri şekillendirmektedir. Örgütün sürdürülebilirliğini sağlamak isteyen yöneticilerin
öncelikle çalışanlarının arzu, istek ve beklentilerini iyi analiz etmesi gerekmektedir. Bu sayede farkına varılabilecek
çalışan eğilimleri, örgüt başarısı için gerekli strateji ve uygulamaların tam zamanında ve etkili olmasını sağlayacaktır.
Örgüt çalışanlarının işten ayrılma eğilimlerinde bir artış görüldüğünde bu durumun arkasında yatan kişisel, örgütsel ve
çevresel faktörler analiz edilmeli ve gereken önlemler alınmalıdır. Aksi halde örgüt, hızlı personel devri ve bunun yol
açtığı maliyetler ve performans kayıplarıyla uğraşmak zorunda kalacaktır. Örgütlerde işten ayrılma eğilimi, belirlenecek
strateji ve uygulamalar üzerinde etkili olan önemli bir unsurdur. Bu çalışmada örgütsel davranış düzleminde işten ayrılma
eğiliminin değerlendirilmesi, bu eğilimin sebepleri, örgüt için taşıdığı önem ve bu eğilimin yok edilebilmesi için yapılabilecekler
konusunda öneriler yer almaktadır. Örgütlerin sürdürülebilirliğinde, verimlilik ve performansında belirleyici
güç olan insan kaynağının işten ayrılma eğiliminin önemi yapılan teorik incelemeler yoluyla gösterilmeye çalışılmıştır.
Yöneticiler, örgütler ve araştırmacılar için konunun ilişkili olabileceği psikolojik, sosyolojik ve ekonomik değişkelerin
gösterdiği çeşitliliğe dikkat çekmek amaçlanmıştır. Yine bu çeşitliliğin belli gruplamalar altında (kişisel, örgütsel, içsel,
dışsal) sınıflandırılmasının, konunun öğrenilebilirliği, analizi ve yorumlanması açısından kolaylık sağlayacağı ortaya konulmaya
çalışılmıştır.
Günümüz örgütlerinin en önemli faktörü haline gelen insan kaynağının performansı örgütsel verimlilik için
hayati önem taşımaktadır. Örgütler çalışanlarının arzu, istek, beklenti, umut, dayanıklılık, iyimserlik ve özyeterlilik gibi
durumlarından hayat bulan güçlü kültürel yapılardır. Örgüt çalışanlarının eğilimleri ve davranışları örgütsel performans,
verimlilik, etkinlik ve başarı gibi kriterleri şekillendirmektedir. Örgütün sürdürülebilirliğini sağlamak isteyen yöneticilerin
öncelikle çalışanlarının arzu, istek ve beklentilerini iyi analiz etmesi gerekmektedir. Bu sayede farkına varılabilecek
çalışan eğilimleri, örgüt başarısı için gerekli strateji ve uygulamaların tam zamanında ve etkili olmasını sağlayacaktır.
Örgüt çalışanlarının işten ayrılma eğilimlerinde bir artış görüldüğünde bu durumun arkasında yatan kişisel, örgütsel ve
çevresel faktörler analiz edilmeli ve gereken önlemler alınmalıdır. Aksi halde örgüt, hızlı personel devri ve bunun yol
açtığı maliyetler ve performans kayıplarıyla uğraşmak zorunda kalacaktır. Örgütlerde işten ayrılma eğilimi, belirlenecek
strateji ve uygulamalar üzerinde etkili olan önemli bir unsurdur. Bu çalışmada örgütsel davranış düzleminde işten ayrılma
eğiliminin değerlendirilmesi, bu eğilimin sebepleri, örgüt için taşıdığı önem ve bu eğilimin yok edilebilmesi için yapılabilecekler
konusunda öneriler yer almaktadır. Örgütlerin sürdürülebilirliğinde, verimlilik ve performansında belirleyici
güç olan insan kaynağının işten ayrılma eğiliminin önemi yapılan teorik incelemeler yoluyla gösterilmeye çalışılmıştır.
Yöneticiler, örgütler ve araştırmacılar için konunun ilişkili olabileceği psikolojik, sosyolojik ve ekonomik değişkelerin
gösterdiği çeşitliliğe dikkat çekmek amaçlanmıştır. Yine bu çeşitliliğin belli gruplamalar altında (kişisel, örgütsel, içsel,
dışsal) sınıflandırılmasının, konunun öğrenilebilirliği, analizi ve yorumlanması açısından kolaylık sağlayacağı ortaya konulmaya
çalışılmıştır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Arbak, Yasemin ve Neczan Özmen, “Sağlık Kuruluşlarında İnsan Kaynağının Sürekli Gelişminin
- Sağlanmasında Önemli Faktör: Örgütsel Bağlılık: Öncülleri – Etkileri”, Dokuz Eylül Üniversitesi
- İşletme Fakültesi, http://www.performans.saglik.gov.tr/content/files/kongre/ sunum/orgutsel_
- baglilik.pdf, (Erişim Tarihi: 02.06.2009).