Tüketici Etnosentrizmi Ölçeğinin (CETSCALE) Faktör Yapısının Gıda Tüketimi Bağlamında İncelenmesi
Öz
Bu araştırma, Tüketici Etnosentrizmi Ölçeğinin faktör yapısının gıda tüketimi bağlamında incelenmesi ve geçerlik-güvenirlik analizlerinin yapılması amacı ile yürütülmüştür. Araştırmada; ölçeğin yapı geçerliği, güvenirliği ve madde özellikleri incelenmiştir. Araştırmanın uygulama aşaması 238 kadın, 276 erkek olmak üzere toplam 514 gıda tüketicisi yetişkin birey ile yürütülmüştür. Ölçeğin yapı geçerliği Açımlayıcı Faktör Analizi ile incelenmiş, güvenirlik analizi Cronbach Alpha iç tutarlılık katsayısı hesaplanarak yapılmıştır. Ölçeğin madde analizi ise maddelere ait madde-toplam korelasyonları kullanılarak yapılmıştır. Faktör analizi sonucunda toplam varyansın %69,2’sini açıklayan ve özdeğeri 1’den büyük olan 4 faktör elde edilmiş ve maddelerin faktör yükü değerlerinin 0,549-0,812 aralığında değişim gösterdiği belirlenmiştir. 17 maddelik ölçekte yer alan maddelerin madde-toplam korelasyonlarının 0,408-0,729 arasında değer aldığı görülmüştür. Ölçeğin bütünü için Cronbach’s Alpha katsayısı 0,931 olarak hesaplanmıştır. Bu katsayı birinci alt boyut için 0,886; ikinci alt boyut için 0,848; üçüncü alt boyut için 0,751; dördüncü alt boyut için ise 0,879 olarak hesaplanmıştır. Bu değerler ölçeğin yeterli düzeyde iç tutarlılığa sahip olduğunu ve güvenilir bir ölçme aracı olduğunu ortaya koymuştur.
Anahtar Kelimeler
Etnosentrizm, Tüketici Etnosentrizmi Ölçeği, Güvenirlik, Geçerlik
Kaynakça
- Alam, Md. A., Roy, D., Akther, R. & Hoque R. (2022). Consumer Ethnocentrism and Buying Intentions on Electronic Products: Moderating Effects of Demographics. South Asian Journal Of Marketing, 3(2), 82-96.
- Büyüköztürk, Ş. (2010). Sosyal Bilimler İçin Veri Analizi El Kitabı. Pegem Yayıncılık, Ankara.
- Dede, Y. & Yaman, S. (2008). Fen Öğrenmeye Yönelik Motivasyon Ölçeği: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. Necatibey Eğitim Fakültesi Elektronik Fen ve Matematik Eğitimi Dergisi, 2(1), 19-37.
- Elibol, A. (2013). Tüketici Etnosentrizminin Satın Alma Davranışı Üzerinde Etkisi. Süleyman Demirel Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü İşletme Anabilim Dalı. Yüksek Lisans Tezi. Isparta.
- Elibol, A. (2020). Tüketici Satın Alma Kararlarında Tüketici Etnosentrizmi ve Sosyo-Psikolojik Faktörlerin Etkisi. Bucak İşletme Fakültesi Dergisi, 3(1), 92-130.
- Good, L.K. & Huddleston, P. (1995). Ethnocentrism Of Polish And Russian Consumers: Are Feelings And Intentions Related?. International Marketing Review, 12(5), 35- 48.
- Ha, C., L. (1998). The Influence Of Consumer Ethnocentrism And Product Characteristics On Country Of Origin Effects: A Comparison Between U.S. Consumers And Korean Consumers. Faculty Of The Graduate School Of The University Of Texas, Doktora tezi, Arlington.
- Kalaycı, Ş. (Ed.). (2006). SPSS Uygulamalı Çok Değişkenli İstatistik Teknikleri. Asil Yayın Dağıtım, Ankara.
- Karagöz, Y. (2016). SPSS ve AMOS 23 Uygulamalı İstatistiksel Analizler. 1. Basım. Nobel Yayıncılık, Ankara.
- Karagöz, Y. & Bardakçı, S. (2020). Bilimsel Araştırmalarda Kullanılan Ölçme Araçları ve Ölçek Geliştirme. 1. Baskı. Nobel Akademik Yayıncılık, Ankara.
