Öğretmenlerin Medya Araçlarında Yer Alan İklim Haberlerine İlişkin Görüşleri
Öz
Bu araştırmanın amacı, öğretmenlerin medya araçlarında yer alan iklim haberlerine ilişkin görüşlerini ortaya koymaktır. Çalışma, nitel araştırma yöntemlerinden içerik analizi yaklaşımı ile yürütülmüş ve veriler, yarı yapılandırılmış görüşme formu aracılığıyla 22 öğretmenden toplanmıştır. Katılımcılar, amaçlı örnekleme yöntemiyle belirlenmiş; verilerin analizinde MAXQDA 24 yazılımından yararlanılmıştır. Bulgular, öğretmenlerin büyük çoğunluğunun medya içeriklerini iklim kriziyle mücadelede yetersiz, yüzeysel ve çoğu zaman manipülasyona açık gördüklerini göstermektedir. Katılımcılar, iklim haberlerinin daha doğru, bilimsel verilere dayalı, bilinçlendirici ve yönlendirici bir nitelikte sunulması gerektiğini vurgulamıştır. Ayrıca, cinsiyet değişkenine göre farklı bakış açıları tespit edilmiş; erkek öğretmenler doğruluk ve samimiyet üzerinde dururken, kadın öğretmenler farkındalık, çevresel duyarlılık ve bilimsel dayanaklara önem vermiştir. Çevreci hareketlerin medyada yeterince yer bulmadığı, haberlerin çoğunlukla propaganda aracı olarak kullanıldığı ve ekonomik-siyasi güç odaklarının etkisiyle biçimlendiği de öne çıkan bulgular arasındadır. Sonuç olarak, medya okuryazarlığı becerilerinin geliştirilmesi ve öğretmenlerin bu becerileri öğrencilere aktarması, iklim değişikliğine ilişkin bilinçli ve eleştirel bir toplumun oluşmasına katkı sağlayacaktır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Agarwal, B. (1998). The gender and environment debate. In R. Keil, D. Bell, P. Penz, & L. Fawcett (Eds.), Political ecology: Global and local (ss. 193–219). Routledge.
- Aksan, Z., & Çelikler, D. (2015). Küresel ısınma ile mücadele hakkında öğretmen adaylarının algı ve görüşleri. Akademik Bakış Uluslararası Hakemli Sosyal Bilimler Dergisi, 48, 207–222.
- Başaran, Y. K. (2017). Sosyal bilimlerde örnekleme kuramı. Akademik Sosyal Araştırmalar Dergisi, 5(47), 480–495. https://doi.org/10.16992/ASOS.12368
- Bilbay, Ö. F. (2024). İklim krizi ve dijitalleşme. Yönetim Bilimleri Dergisi, 22 (Özel Sayı: Endüstri 4.0 ve Dijitalleşmenin Sosyal Bilimlerde Yansımaları), 1544–1568. https://doi.org/10.35408/comuybd.1516721
- Brüggemann, M. (2017). Post-normal journalism – Climate journalism and its changing contribution to an unsustainable debate. In Peter Berglez, Ulrika Olausson & Mart Ots (Eds.), What is Sustainable Journalism? Integrating the Environmental, Social, and Economic Challenges of Journalism (ss. 57-73). New York: Peter Lang. DOI: 10.3726/b11462.
- Cengiz, Ö. (2023). Türkiye’de iklim haberciliği: Kuraklık haberleri üzerine bir içerik analizi. İletişim Kuram ve Araştırma Dergisi, 62, 113–132. https://doi.org/10.47998/ikad.1252254
- Chitiga-Mabugu, M., Henseler, M., Maisonnave, H., & Mabugu, R. (2023). Climate change and women: Impacts and adaptation. International Review of Environmental and Resource Economics, 17(1), 99–152.
- Creswell, J. W. (2018). Nitel araştırma yöntemleri: Beş yaklaşıma göre nitel araştırma ve araştırma deseni (M. Bütün & S. B. Demir, Çev. & Ed.). Siyasal Kitabevi.
- Demir, M., Canatan, E., & Caner, A. M. (2016). Atatürk Üniversitesi öğrencilerinin küresel ısınmaya yönelik bilgi ve farkındalık düzeylerinin araştırılması. In O. Erdoğan & M. L. Avsever (Eds.), Geleceğin dünyasında bilimsel ve mesleki çalışmalar: Doğa bilimleri ve ziraat (ss. 43–59). Ekin Basım Yayın Dağıtım.
- Gürer, A., & Sakız, G. (2018). Yetişkinlerin küresel ısınma ile ilgili bilgi düzeyleri ve geri dönüşüm farkındalıkları. Itobiad: Journal of the Human & Social Science Researches, 7(2), 1234–1250.
