Nativ Hemodiyaliz Fistül Disfonksiyonlarının Endovasküler Tedavisi, Tek Merkez Deneyimi

Öz

Amaç: Bu çalışmada, nativ arteriyovenöz fistülün çalışmaması veya yetersiz diyaliz nedeniyle endovasküler tedavi uygulanan hastalarda; işlem özellikleri ile işleme ait teknik başarı, kısa dönem patensi oranları ve komplikasyonların sunulması amaçlandı. Gereç ve Yöntemler: 2012-2018 yılları arasında nativ diyaliz fistül disfonksiyonu nedeniyle perkütan tedavi uygulanan, 26-86 yaş aralığında (ortalama: 58,5 yaş), 54 erkek ve 42 kadın olmak üzere toplam 96 hastaya ait 114 işlem retrospektif olarak değerlendirildi. AV Fistül özellikleri, işlem tipi ve sayısı, stenoz/oklüzyon lokalizasyonu, kullanılan balon veya stent boyutları, teknik başarı, komplikasyonlar ile işlem sonrası 6 ve 12. ay primer patensi oranları kaydedildi. Bulgular: Çalışmaya dahil edilen hastalarda en sık tedavi uygulanan fistül tipi radiosefalik fistüldü (%83,4). Stenotik veya oklüde segmentin geçilebildiği tüm hastalarda tek başına (%77,2) veya diğer işlemlerle birlikte perkütan translüminal anjiyoplasti (PTA) uygulandı. 5 hastada ardışık PTA’ya rağmen rezidü darlık olması nedeniyle stent yerleştirildi. Trombüs yükü nedeniyle tek başına PTA’nın yeterli olmayacağı 16 hastada trombolitik kateter aracılığıyla t-PA infüzyonu ve 5 hastada ise aspirasyon kateteri ile mekanik aspirasyon yapıldı. En sık işlem nedeni stenoz (%82,2) olup en sık stenoz lokalizasyonu diyaliz iğne giriş yerleri arası efferent ven segmentiydi (%21,8). Uygulanan endovasküler tedavilere ait teknik başarı oranı %92,7, komplikasyon oranı %3,1 olup primer patensi süresi ortanca değeri 187 gün ve primer patensi oranları 6. ve 12. aylarda sırasıyla %67,5 ve %58,5 olarak hesaplandı. Sonuç: AV fistül hemodiyaliz hastalarında ilk tercih edilmesi gereken vasküler aksestir. Ancak AV fistüllerin büyük kısmında zaman içerisinde bir veya birkaç segmentte gelişen stenoz ve/veya oklüzyonlar nedeniyle endovasküler girişim ihtiyacı doğar. Sonuç olarak, nativ AV fistül disfonksiyonu tedavisinde perkütan girişimsel işlemler yüksek teknik başarı ve düşük komplikasyon oranları ile etkin ve güvenli bir şekilde uygulanabilmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Arteriyovenöz fistül
• balon anjiyoplasti
• endovasküler prosedürler
• stentler

ENDOVASCULAR TREATMENT IN NATIVE HEMODIALYSIS AV FISTULA DYSFUNCTIONS, A SINGLE-CENTER EXPERIENCE

Öz

Objective: This study aimed to present the procedure features, technical success, short-term patency rates, and complications in patients who underwent endovascular treatment due to native arteriovenous fistula failure or insufficient dialysis. Material and Methods: Between 2012 and 2018, 114 procedures were performed on 96 patients (54 males, 42 females) aged 26-86 years (mean: 58.5 years) who were treated percutaneously for native dialysis fistula dysfunction. AVF characteristics, stenosis/occlusion location, balloon or stent size, technical success, complications, and primary patency rates at 6 and 12 months were recorded. Results: Radiocephalic fistulas (83.4%) were the most common type treated. Percutaneous transluminal angioplasty (PTA) was performed alone (77.2%) or with other procedures in all patients with stenotic or occluded segments. A stent was placed in 5 patients due to residual stenosis. t-PA infusion via a thrombolytic catheter was performed in 16 patients, and mechanical aspiration in 5 patients where PTA alone would not suffice due to thrombus burden. The technical success rate of the endovascular treatments was 92.7%, with a complication rate of 3.1%. The median primary patency duration was 187 days, with primary patency rates of 67.5% and 58.5% at 6 and 12 months, respectively. Conclusion: AVF is the first choice of vascular access in hemodialysis patients. However, most AVFs require endovascular intervention due to stenosis and/or occlusions developing in one or more segments over time. Interventional procedures can be performed effectively and safely, with high technical success and low complication rates in the treatment of native AVF dysfunction.

Anahtar Kelimeler

• Arteriovenous fistula
• balloon angioplasty
• endovascular procedures
• stents

Kaynakça

1. Taurisano M, Mancini A, Cortese C, Napoli M. Endovascular tools for vascular access stenosis: Flow-chart proposal. J Vasc Access. 2025;26(1):30-39.
2. Lok CE, Huber TS, Lee T, et al. KDOQI Clinical Practice Guideline for Vascular Access: 2019 Update. Am J Kidney Dis. 2021;77(4):1-164.
3. MacRae JM, Dipchand C, Oliver M, et al. Arteriovenous access failure, stenosis, and thrombosis. Can J Kidney Health Dis. 2016;3:2054358116669126.
4. Rajan DK, Bunston S, Misra S, Pinto R, Lok CE. Dysfunctional autogenous hemodialysis fistulas: outcomes after angioplasty--are there clinical predictors of patency?. Radiology. 2004;232(2):508-515.
5. Turmel-Rodrigues L, Pengloan J, Baudin S, et al. Treatment of stenosis and thrombosis in haemodialysis fistulas and grafts by interventional radiology. Nephrol Dial Transplant. 2000;15(12):2029-2036.
6. Clark TW, Hirsch DA, Jindal KJ, Veugelers PJ, LeBlanc J. Outcome and prognostic factors of restenosis after percutaneous treatment of native hemodialysis fistulas. J Vasc Interv Radiol. 2002;13(1):51-59.
7. Aktas A, Bozkurt A, Aktas B, Kirbas I. Percutaneous transluminal balloon angioplasty in stenosis of native hemodialysis arteriovenous fistulas: technical success and analysis of factors affecting postprocedural fistula patency. Diagn Interv Radiol. 2015;21(2):160-166.
8. Bizarro P, Coentrão L, Ribeiro C, Neto R, Pestana M. Endovascular treatment of thrombosed dialysis fistulae: A cumulative cost analysis. Catheter Cardiovasc Interv. 2011;77(7):1065-1070.

9. Hu X, Li B, Mao J, et al. Hemodialysis arteriovenous fistula dysfunction: Retrospective comparison of post-thrombotic percutaneous endovascular ınterventions with pre-emptive angioplasty. Ann Vasc Surg. 2022;84:286-297.
10. Thakker V, Sarda P, Ruhela V, Arora M, Sharma R, Azad RK. Role of endovascular treatment in dysfunctional hemodialysis fistulae: A single center experience. Indian J Nephrol. 2022;32(5):452-459.
11. AlGaby AZ, Marzouk AA, Shawky K, Abdelmawla MH. Failing arteriovenous access: Endovascular option. Egypt J Surg. 2019;38(2):231–238.
12. Vachharajani TJ, Taliercio JJ, Anvari E. New devices and technologies for hemodialysis vascular access: A review. Am J Kidney Dis. 2021;78(1):116-124.
13. Zhang Y, Yuan FL, Hu XY, Wang QB, Zou ZW, Li ZG. Comparison of drug-coated balloon angioplasty versus common balloon angioplasty for arteriovenous fistula stenosis: A systematic review and meta-analysis. Clin Cardiol. 2023;46(8):877-885.
14. McLennan G. Role of stenting for maintenance of the extremity fistula/graft overview. Cardiovasc Diagn Ther. 2023;13(1):260-264.