Safra Taşı İleusu Değerlendirmesinde Radyolojik Görüntülemenin Klinik Faydası

Öz

Amaç: Safra taşı ileusu kolelitiazisin nadir bir komplikasyonudur. Tekrarlayan kolesistit atakları sonucu gelişen kolesistoduodenal fistül yolu ile safra kesesi taşının intestinal sisteme geçmesi sonucunda oluşur. Çalışmamızın amacı merkezimizde safra taşı ileusu tanısı alan hastaların görüntüleme bulgularını sunmaktır.

Gereç ve Yöntemler: Aralık 2016- Ocak 2019 tarihleri arasında hastanemiz radyoloji birimine başvuran hastalardan ultrasonografi tetkikinde safra kesesi taşı öyküsü olan hastaların dosyaları retrospektif olarak incelendi. Bu hastalardan safra taşı ileusu tanısı alan hastalar tespit edildi. Hastaların hastaneye geliş şikayetleri, yaşları, cinsiyetleri, eşlik eden hastalıkları ve radyolojik görüntüleme bulguları ile fistül lokalizasyonu, taşın boyutu, obstrüksiyon seviyeleri değerlendirildi.

Bulgular: Bilinen safra taşı öyküsü olan 342’si (%35.7) erkek, 616’sı (%64.3) kadın toplam 958 hastadan safra taşı ileusu tanısı alan 5 hasta tespit edildi. Hastaların 3’ü kadın (yaş ortalaması 76.67±13.05/ yıl), 2’si erkek (yaş ortalaması 59±1.41 /yıl) idi. Hastaların direkt grafilerinde ileus bulguları mevcuttu. Yapılan ultrasonografi tetkikinde tüm hastalarda safra kesesi net olarak vizüalize edilemedi. Değerlendirilebilen barsak segmentlerinde ileusu düşündürecek çap artışı tespit edildi. İleus nedenine yönelik yapılan bilgisayarlı tomografide hastaların hepsinde intrahepatik safra yollarında hava, kolesistoduedonal fistül, barsak lümeninde taşlar ve bu seviye proksimalinde ileus ile uyumlu görünüm izlendi. Taşların boyutları ortalama 26.2±16.3 mm (16-55 mm) idi.

Sonuç: Safra taşı ileusu intestinal obstrüksiyonun nadir nedenlerinden biri olmakla birlikte intestinal obstrüksiyon bulguları ile acile başvuran ileri yaş ve kolelitiazis öyküsü olan hastalarda safra taşı ileusu mutlaka akla gelmelidir.

Anahtar Kelimeler

• Safra taşı ileusu,kolelityazis,kolesistoduodenal fistül,bilgisayarlı tomografi

CLINICAL UTILITY OF RADIOLOGICAL IMAGING IN THE EVALUATION OF GALLSTONE ILEUS

Öz

Objective: Gallstone ileus is a rare complication of cholelithiasis. It occurs as a result of the passage of bile stones into intestinal system via bilioenteric fistulae, which are formed by recurrent attacks of cholecystitis, and obstruction of the intestinal lumen. The objective of our study was to discuss the imaging findings of gallstone ileus among patients diagnosed at our center.

Material and Methods: Among patients that admitted to our hospital’s radiology department between December 2016 and January 2019, the medical records of those with a history of gall bladder stone detected on ultrasonography were retrospectively evaluated. Among those, cases of gallstone ileus were identified. Admission complaints, age, sex, comorbidities, radiological imaging findings, fistula localization, stone size, and obstruction level were recorded and analyzed.

Results: Among 958 patients with bile stones, 342 (35.7%) were male and 616 (64.3%) were female. Gallstone ileus was identified in five patients. Three of them were female (mean age 76.67± 13.05 years) and 2 were male (mean age 59±1.41 years). Ileus signs were detected on plain radiograms for all patients. The gallbladders were not clearly visualized by ultrasonography in any of patients with gallstone ileus. A diameter increase suggestive of ileus was detected in visualizable intestinal segments. Computed tomography to identify the cause of ileus revealed air in the bile ducts, cholecystoduodenal fistula, stones in intestinal lumen, and an appearance consistent with ileus proximal to that segment. The mean size of the stones was 26.20±16.3 mm (16-55 mm).

Conclusion: Although gallstone ileus is a rare cause of intestinal obstruction, it should be definitely remembered in the differential diagnosis in patients with advanced age and a history of cholelithiasis who present to the emergency department.

Anahtar Kelimeler

• Gallstone ileus,cholelithiasis,bilioenteric fistula,computed tomography

Kaynakça

1. 1. Doko M, Zovak M, Kopljar M, Glavan E, Ljubicic N, Hochstadter H. Comparison of surgical treatments of gallstone ileus: preliminary report. World J Surg. 2003;27(4):400-4.
2. 2. Courvoisier L. Case studies and statistics of pathology and surgery of the bile ducts. FCW Vogel 1890. Surg Clin North Am. 1982;62:247.
3. 3. Rigler LG, Borman C, Noble JF. Gallstone obstruction: pathogenesis and roentgen manifestations. J Amer Med Assoc. 1941;117(21):1753-9.
4. 4. Clavien PA, Richon J, Burgan S, Rohner A. Gallstone ileus. Brıt J Surg. 1990;77(7):737-42.
5. 5. Rodriguez‐Sanjuán J, Casado F, Fernandez M, Morales D, Naranjo A. Cholecystectomy and fistula closure versus enterolthotomy alone in gallstone ileus.Brıt J Surg.1997;84(5):634-7.
6. 6. Kasahara Y, Umemura H, Shiraha S, Kuyama T, Sakata K, Kubota H. Gallstone ileus: review of 112 patients in the Japanese literature. Am J Surg. 1980;140(3):437-40.
7. 7. Reisner RM, Cohen JR. Gallstone ileus: a review of 1001 reported cases. Am J Surgeon. 1994;60(6):441-6.
8. 8. Elamyal R, Kapala A, Zegarski W. Obstruction of the small intestine by a large gallstone. Kuwaıt Med J. 2002;34(4):306-7.

9. 9. Lassandro F, Gagliardi N, Scuderi M, Pinto A, Gatta G, Mazzeo R. Gallstone ileus analysis of radiological findings in 27 patients. Eur J Radiol. 2004;50(1):23-9.
10. 10. Daly S, Galloway F. Gallbladder and extrahepatic biliary system. Principles of Surgery. New York. McGraw-Hill Book Co, 1999:1437-66.
11. 11. Martínez RD, Daroca JJ, Escrig SJ, Paiva CG, Alcalde SM, Salvador SJ. Gallstone ileus: management options and results on a series of 40 patients. Rev Esp Enferm Dig. 2009;101(2):117-24.
12. 12. Yamada T, Alpers D, Owyang C. Textbook of gastroenterology. Diseases of the biliary tree-biliary fistula. NY. JB Lippincott Company, 2013.
13. 13. Khaira H, Thomas D. Gallstone emesis and ileus caused by common hepatic duct‐duodenal fistula. Brit J Surg. 1994;81(5):723.
14. 14. Ploneda-Valencia CF, Sainz-Escárrega VH, Gallo-Morales M, Navarro-Muñiz E, Bautista-López CA, Valenzuela-Pérez JA et al. Karewsky syndrome: a case report and review of the literature. I Int J Surg Case Reports. 2015;12:143-5. Doi: 10.1016/j.ijscr.2015.05.034.
15. 15. Nuño-Guzmán CM, Marín-Contreras ME, Figueroa-Sánchez M, Corona JL. Gallstone ileus, clinical presentation, diagnostic and treatment approach. World J Gastrointest Surg. 2016;8(1):65.
16. 16. Lafitte S, Hanafi R, Browet F. Transrectal endoscopic treatment of gallstone ileus. J Vısc Surg. 2019;156(3):269-270.