Endüstri 4.0 Yetkinlikleri Bağlamında Bilgi Okuryazarlığı: Gıda Sektörü Örneği

Öz

Çalışmada, Gıda Mühendisleri Odası İstanbul Şubesi, Fenerbahçe Üniversitesi Kütüphane Direktörlüğü ve Sağlık Bilimleri Fakültesi Beslenme Diyetetik Bölümü öncülüğünde, sektörde çalışan Gıda Mühendisleri ve Ar-Ge personeli için bilimsel veriye erişim ve akademik bilimsel çıktı üretimi konularında bilgi okuryazarlığı semineri düzenlenmiş ve üniversite kütüphanelerinin konuya katkısı örnek olayla anlatılmıştır. Gıda bilimine ait akademik içeriğin hızlı değişimi ve güncel veriye etkin erişim zorunluluğu göz önüne alınarak düzenlenen ve iki saat süren eğitim programı, çevrimiçi olarak gerçekleştirilmiştir. Program; bilimsel yayıncılık, akademik veri tabanları, açık erişim veri tabanları, atıf indeksleri, bilimsel yayın yazım yöntemleri, bilimsel yayıncılık etik kuralları, kaynakça gösterme yöntemleri konularını içerecek şekilde organize edilmiştir. Eğitime, sektör çalışanlarının yanı sıra yüksek lisans ve doktora dereceli çalışanlar ve öğrenciler de katılım sağlamıştır. Bilgi okuryazarlığı eğitiminin sonunda genel katılımı tespit, memnuniyeti ve gelecek eğitim planlamalarını belirlemek için anket çalışması yapılmıştır. Makalede, seminerin düzenlenme amacını açıklamak için öncelikle gıda sektöründe yaşanan Ar-Ge çalışmalarındaki bilimsel üretkenlik, yenilikçi fikir üretimi, yetkin personel sorunlarının neler olduğu konusunda akademik veritabanlarında literatür taraması yapılmış ve sektörel düzeyde sürekli eğitimin, yenilikçi fikirlerin gelişmesinde üniversite-sanayi iş birliğinin önemine değinilerek, endüstri 4.0 yetkinlikleri arasında kabul edilen bilgi okuryazarlığının sektörel bir uygulaması anlatılmaya çalışılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Bilgi Okuryazarlığı
• Üniversite Kütüphaneleri
• Üniversite-sanayi İş Birliği
• Endüstri 4.0

Information Literacy in The Context of Industry 4.0 Competencies: The Case of Food Industry

Öz

Under the leadership of Chamber of Food Engineers İstanbul Branch, Fenerbahçe University Library and Nutrition & Dietetics Department, an information literacy seminer was organized for Food Engineers and R&D personnel working in the sector to motivate usage of scientific data and increase academic scientific output production. The contribution of university libraries to the subject is explained with a case study. The training program, which is organized considering the rapid change of academic content of food science and the neccessity of effective access to current data, includes the subjects of scientific publishing, academic databases, open access databases, citation indexes, scientific publication writing methods, scientific publishing ethical rules, bibliography methods. Attendies of training are undergraduate, master and doctorate students and sector employees who have graduate, master and doctorate degrees. Program is organized online and takes 2 hours. Also, a survey was conducted to determine participation and future training plans. While explaining the purpose of the seminar, article was tried to explain the lack scientific outputs, innovative enterprise and insufficiency of personnel competences in R&D, in food sector. For this aim, some academic literature is searched. As a solution to these problems, article is emphasizing the importance of university-industry cooperation, a sectoral application of information literacy, which is accepted as one of the industy 4.0 competencies.

Anahtar Kelimeler

• Information literacy
• University Libraries
• University- Industry Collaboration
• Industry 4.0 Competences

Kaynakça

1. ACRL (The Association of College and Research Libraries). (2000). Information literacy competency standards for higher education: https://alair.ala.org/handle/11213/7668
2. ACRL (The Association of College and Research Libraries. (2006). Erişim adresi: Information Literacy Standards for science and Engineering/Technology: http://www.ala.org/acrl/standards/infolitscitech
3. Ahmada, F., Widenb, G., Huvila, I. (2020). The impact of workplace information literacy onorganizational innovation: An empirical study. International Journal of Information Management, 51. https://www.doi.org/10.1016/j.ijinfomgt.2019.102041
4. Akyazi, T., Goti, A., Oyarbide, A., Alberdi, E., Bayon, F. (2020). A guide for the Food Industry to meet the future skills requirements emerging with industry 4.0. Foods, 9(4). https://www.doi.org/10.3390/foods9040492
5. Alexandria: Bibliotheca Alexandrina. https://www.ifla.org/files/assets/information-literacy/publications/high-level-colloquium-2005.pdf
6. Altınışık, S. (1996). Hizmet İçi Eğitim ve Türkiye’de Uygulama. Eğitim Yönetimi Dergisi, 3, 329-348.
7. Aydın, A., & Soylu, S. (2018). TMMO Makine Mühendisleri Odasıın Dünyada ve Türkiye'de AR-GE Faaliyetleri Raporu.
8. Bakkaloğlu, G., Güneş, G. (2018). Türk Gıda Endüstrisinde AR_GE Çalışmalarının Durumu ve Geliştirilmesine Yönelik Öneriler. Akademik Gıda, 2(16), 183-191. https://www.doi.org/10.24323/akademik-gida.449862

9. Chaka, C. (2020). Skills, competencies and literacies attributes to 4IR/Industry 4.0: scoping review. International Federation of Library Associations and Institıtions, 46(4), 369–399.
10. Garner, S. D. (November 6-9, 2005). High-Level Colloquium on Information Literacy and Lifelong. Bibliotheca Alexandrina, 2-87.
11. Gürültü, E., Kayhan, H., Karataş, H. (2020). Sürdürülebilirlik Raporları Kapsamında İşletmelerde Hizmet İçi Eğitim Faaliyetleri: Türkiye Örneği. Anadolu Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 21(3), 21-40.
12. Kozikoğlu, İ., Önür, Z. (3-5 May, 2018). Yaşam boyu öğrenmenin yordamcıları: Bilgi okuryazarlığı ve akademik öz-yeterlik. Uluslararası STEM ve eğitim bildirileri kongresi bildiri özeti, s.37. Muş Alparslan Üniversitesi.https://www.researchgate.net/profile/Aziz-Aksoy/publication/328364718_SOSYAL_AFETLERIN_BESLENME_ACISINDAN_COCUK_GELISIMI_UZERINE_ETKILERI_BITLIS_IL_ORNEGI/links/5bc98372299bf17a1c5f7ea3/SOSYAL-AFETLERIN-BESLENME-ACISINDAN-COCUK-GELISIMI-UeZERINE-ETKILERI-BITLIS-IL-ORNEGI.pdf
13. Ottinicar, S., Manhique, E. I. L., Mosconi, E. (2021). Ethical aspects of information literacy in artifical intelligence. Responsible AI and ethical issues for businesses and goverments. Chapter 10 kitap özeti (s. 179-180)https://www.igi-global.com/viewtitlesample.aspx?id=268494&ptid=244406&t=Ethical%20Aspects%20of%20Information%20Literacy%20in%20Artificial%20Intelligence&isxn=9781799842859
14. Ottonicar, S., Nascimento, N., Mosconi, E. (2018). Information literacy and digital disruption in industry 4.0. XIX Encontro de Pesquisadores: Pesquisa Científica e Desenvolvimento. içinde https://www.researchgate.net/publication/328368535_INFORMATION_LITERACY_AND_DIGITAL_DISRUPTION_IN_INDUSTRY_40
15. Öztürk, S., Alaşahan, Y. (2019). Türkiye'de endüstri 4.0 uygulamalarının değerlendirilmesi: Panel veri analiz. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, (61), 1-18.