The New Perspective of Museology in the Hungarian Turan Congress: The Example of Atilla Yurt

Öz

Ensuring museum awareness is one of the cornerstones of a society. So much so that the preservation, examination, evaluation and exhibition of works that have played an important role in the formation of society are possible with the realization of museum awareness. In this way, societies can keep their memories alive. In this sense, museums are in a way, a visual library. The distinctive feature of this visual library is that basically abstract information can be viewed in its concrete form. Various venues can be used to exhibit concrete works that shed light on history. Traweling museums can be shown as the most recent example of this. Amaong the traveling museums, the Atilla Yurt Museum, whixh consists of three tents set up in the Hungarian Turan Congress, which is held every two years, can be given as an example. In the research, traveling museums were considered as the universe and Atilla Yurt Museum as a sample. This mobile museum example, in which a visual arrangement was created with anthropological and archaeological remains, consists of two small and one large dormitories. Dormitories obtained with materials suitable 2for human physiology and spatial analysis of semi-nomadic Turkish society have given a new breath to today’s museology understanding. In a sense, an artistis, economic and ergonomic Turkish perspective has been brought to museology activities, which were carried out by transforming suitcases and large vehicles into travelling museums.

Anahtar Kelimeler

• Museology
• Exhibition
• Traveling Museum
• Artifact Protection
• Museum of the Atilla Yurt

Macaristan Turan Kurultayında Yeni Müzecilik Anlayışı: Atilla Yurt Örneği

Öz

Müze bilincinin sağlanması bir toplumun temel taşlarındandır. Öyle ki toplumun oluşmasında önemli rol oynamış eserlerin, korunması, incelenmesi, değerlendirilmesi ve sergilenmesi müze bilincinin gerçekleştirilmesi ile mümkündür. Böylelikle toplumlar hafızalarını diri tutabilir. Bu manada bakıldığında müzeler bir bakıma görsel bir kütüphanedir. Bu görsel kütüphanenin belirgin özelliği, temelde soyut olarak karşılaşılan bilgilerin somut haliyle izlenebilir olmasıdır. Tarihe ışık tutan somut eserlerin sergilenmesinde çeşitli mekanlar kullanılabilir. Buna belkide en güncel örnek olarak gezici müzeler gösterilebilir. Gezici müzelerin arasında ise iki yılda bir sürekli düzenlenen Macaristan Turan Kurultayı’nda kurulan üç çadırdan oluşan Atilla Yurt Müzesi örnek olarak verilebilir. Araştırmada evren olarak gezici müzeler, örneklem olarak ise Atilla Yurt Müzesi ele alınmıştır. İçerisinde antropolojik ve arkeolojik kalıntılar ile görsel bir düzenleme oluşturulan bu gezici müze örneği iki küçük ve bir büyük yurttan oluşmaktadır. Günümüz müzecilik anlayışına insan fizyolojisine uygun malzemeler ile elde edilen yurtlar ile yarı göçebe Türk toplumunun mekânsal çözümlemeleri yeni bir soluk kazandırmıştır. Bir anlamda daha önce taşınabilen bavulların ve büyük araçların gezici müzelere dönüştürülmesi ile yapılan müzecilik faaliyetlerine sanatsal, ekonomik ve ergonomik Türk bakışı getirilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• müzecilik
• gezici müze
• Atilla yurt müzesi
• Turan kurultayı

Kaynakça

1. Boylan, J. P. (2011). The Museum Profession, Edited by Sharon Macdonald, Wiley-Blackwell Publication, 414-415, USA.
2. Diyarbekirli, N. (1972). Hun Sanatı, Milli Eğitim Bakanlığı Kültür Yayınları, 42-44, İstanbul.
3. Foucault, M. (1984). Of Other spaces, Heterotopias, Architecture, Mouvement, Continuité, 46-49, Paris.
4. ICOM, (2010). Key concepts of Museology, France.
5. Okan, B. (2015). Günümüzde Müzecilik Anlayışı, Sanat ve Tasarım Dergisi, 5 (2), 187-198.
6. Seidel, S., Hudson, K. çeviren Ata, B. (1999). Müze Eğitimi ve Kültürel Kimlik, Uluslararası İki Çalışma Raporu. Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Müze Eğitimi Anabilim Dalı Yayınları, Ankara.
7. Sözen, M. (1993). Cumhuriyet Dönemi Türk Mimarisi. Türkiye İş Bankası Yayınları, Ankara.
8. Web 1: https://kvmgm.ktb.gov.tr/TR-43253/genel-mudurlugumuze-bagli-muzeler-ve-orenyerleri.html adresinden 30.10.2022 tarihinde alınmıştır.

9. Web 2: https://kvmgm.ktb.gov.tr/TR-135633/ozel-muzeler.html adresinden 07,12,2022 tarihinde alınmıştır.
10. Web 3: http://kurultaj.hu/2022/08/hatalmas-jurta-falu-epul-a-2022-es-kurultajra/ adresinden 12.09.2022 tarihinde alınmıştır.
11. Web 4: https://kurultaj.hu/2022/07/hunok-es-utodaik-latvanyos-kiallitas-a-kurultajon/ adresinden 12.09.2022 tarihinde alınmıştır.