Araştırma Makalesi

NEDÎM TAKİPÇİLİĞİNDE ÖNEMLİ BİR EŞİK: SEYYİD VEHBÎ’DE ŞUHÂNE TARZ

Cilt: 7 Sayı: 4 31 Ekim 2021
PDF İndir
EN TR

NEDÎM TAKİPÇİLİĞİNDE ÖNEMLİ BİR EŞİK: SEYYİD VEHBÎ’DE ŞUHÂNE TARZ

Öz

Klasik şiirde şuh söylemin başlangıçtan itibaren pek çok şair tarafından kullanıldığı görülmektedir. Dehhânî ile başlayan bu kullanımlar, güçlü şairler elinde geliştirilse de Nedîm bu tarzı bir ekol hâline getirmiştir. Nedîm ise bu tarzı en güzel şekilde terennüm edip takipçilerine ulaştırmıştır. Şuhane tarzda şiirler yazan Seyyid Vehbî de bu üslubu, Nedîm’i aratmayacak bir söylemle kullanarak bu tarzın önemli takipçisi olmuştur. Vehbî; sevgiliyi gümüş göğüslü, âşığına nazik davranan ve sınırsızca buse veren, naz yapmayan, kucaklanan, âşığının hanesine gelerek onu mutlu eden, balık etli, kiraz gibi yanakları ile gayet cazibeli, hamamda tenini görünür kılacak derecede pervasız tavırlı olarak resmeder. Bu betimlemeler şuhtur. Bu sevgili ayrıca; yürüyüşü, tavrı, tabiatı yanında, mahremiyetini ifade eden fiziksel cazibesi, şarap gibi mest eden dudakları ve kıyametler koparan tıfıl niteliği ile Nedîm’in meşrebine uygun bulduğu sevgililerine de benzemektedir. Vehbî, Nedim’den miras aldığı bu söylemi ilerletmede gayet başarılı olmuştur. O, bu nedenle Nedîm takipçiliğinde bir eşik konumundadır. Makalede şairin bu konumu şuh sevgili, vuslatın şuh terennümü, şarap-sevgili birlikteliği ile şaraba atfedilen şuhluk ve hamam imajı çerçevesinde sevgilinin şuh terennümü gibi dört başlık altında şuhane tarzın ilkeleri bağlamında incelenmiştir. Bu

Anahtar Kelimeler

Teşekkür

Arapça beyitleri temin etmede ve yorumlamada yardımlarını gördüğümüz Doç. Dr. Sadık ARMUTLU’ya teşekkür ederim.

Kaynakça

  1. Akdoğan, Yaşar (ty). Ahmedî Divanı. Ankara: Kültür Bakanlığı Yayınları.
  2. Akkuş, Metin (2008). Nef’î Divanı. Ankara: Kültür Bakanlığı Yayınları.
  3. Aksoyak, Halil İbrahim (2018). Gelibolulu Âlî Divanı. Ankara: Kültür Bakanlığı Yayınları.
  4. Armutlu, Sadık (2020). Gazel Felsefesi (Gazelde Beşerî Aşkın Kaynaklarını Aramak-Hadarîlik ve Uzrîlik). İstanbul: Kesit Yayınevi.
  5. Armutlu, Sadık (2018).“Ömer b. Ebî Rebî’a’dan Nedîme’e Uzanan Gelenek Veya Nedîm’in aşk Anlayışının Kaynağı”, Ekev Akademi Dergisi, 73/22: 111-132.
  6. Muhammed Dîb, (1989). İmruu'l-Kays: Beyne'l-kudemâ ve'l-muhdesîn. Kahire. Sevimli, Erdem (2021a). “Klasik Türk şiirinde Şuhluk ve Şûhâne Tarz”. Doktora Tezi. Malatya: İnönü Üniversitesi.
  7. Sevimli, Erdem (2021b). “Beşerî Aşk Bağlamında Gazel Felsefesini Yeniden Düşünmek”. Divan Edebiyatı Araştırmaları Dergisi. 25: 491-536.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

31 Ekim 2021

Gönderilme Tarihi

12 Ağustos 2021

Kabul Tarihi

20 Eylül 2021

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2021 Cilt: 7 Sayı: 4

Kaynak Göster

APA
Sevimli, E. (2021). NEDÎM TAKİPÇİLİĞİNDE ÖNEMLİ BİR EŞİK: SEYYİD VEHBÎ’DE ŞUHÂNE TARZ. Littera Turca Journal of Turkish Language and Literature, 7(4), 1495-1523. https://doi.org/10.20322/littera.981893
AMA
1.Sevimli E. NEDÎM TAKİPÇİLİĞİNDE ÖNEMLİ BİR EŞİK: SEYYİD VEHBÎ’DE ŞUHÂNE TARZ. Littera Turca Journal of Turkish Language and Literature. 2021;7(4):1495-1523. doi:10.20322/littera.981893
Chicago
Sevimli, Erdem. 2021. “NEDÎM TAKİPÇİLİĞİNDE ÖNEMLİ BİR EŞİK: SEYYİD VEHBÎ’DE ŞUHÂNE TARZ”. Littera Turca Journal of Turkish Language and Literature 7 (4): 1495-1523. https://doi.org/10.20322/littera.981893.
EndNote
Sevimli E (01 Ekim 2021) NEDÎM TAKİPÇİLİĞİNDE ÖNEMLİ BİR EŞİK: SEYYİD VEHBÎ’DE ŞUHÂNE TARZ. Littera Turca Journal of Turkish Language and Literature 7 4 1495–1523.
IEEE
[1]E. Sevimli, “NEDÎM TAKİPÇİLİĞİNDE ÖNEMLİ BİR EŞİK: SEYYİD VEHBÎ’DE ŞUHÂNE TARZ”, Littera Turca Journal of Turkish Language and Literature, c. 7, sy 4, ss. 1495–1523, Eki. 2021, doi: 10.20322/littera.981893.
ISNAD
Sevimli, Erdem. “NEDÎM TAKİPÇİLİĞİNDE ÖNEMLİ BİR EŞİK: SEYYİD VEHBÎ’DE ŞUHÂNE TARZ”. Littera Turca Journal of Turkish Language and Literature 7/4 (01 Ekim 2021): 1495-1523. https://doi.org/10.20322/littera.981893.
JAMA
1.Sevimli E. NEDÎM TAKİPÇİLİĞİNDE ÖNEMLİ BİR EŞİK: SEYYİD VEHBÎ’DE ŞUHÂNE TARZ. Littera Turca Journal of Turkish Language and Literature. 2021;7:1495–1523.
MLA
Sevimli, Erdem. “NEDÎM TAKİPÇİLİĞİNDE ÖNEMLİ BİR EŞİK: SEYYİD VEHBÎ’DE ŞUHÂNE TARZ”. Littera Turca Journal of Turkish Language and Literature, c. 7, sy 4, Ekim 2021, ss. 1495-23, doi:10.20322/littera.981893.
Vancouver
1.Erdem Sevimli. NEDÎM TAKİPÇİLİĞİNDE ÖNEMLİ BİR EŞİK: SEYYİD VEHBÎ’DE ŞUHÂNE TARZ. Littera Turca Journal of Turkish Language and Literature. 01 Ekim 2021;7(4):1495-523. doi:10.20322/littera.981893

Cited By

İlgi, katkı ve desteğiniz için teşekkür eder, iyi çalışmalar dileriz.